transferaza urydyno-bifosfo-glukuronowa

Transferaza urydyno-bifosfo-glukuronowa (UDP-glukuronozylotransferaza, UGT) to kluczowy enzym z rodziny transferaz, odpowiedzialny za proces glukuronidacji, jedną z najważniejszych reakcji II fazy metabolizmu wielu substancji w organizmie człowieka. Enzym ten katalizuje przeniesienie kwasu glukuronowego z kwasu urydyno-difosfo-glukuronowego (UDPGA) na różnorodne substraty zawierające grupy hydroksylowe, karboksylowe, aminowe lub tiolowe.

UGT odgrywa kluczową rolę w detoksykacji i eliminacji zarówno związków endogennych (np. bilirubina, hormony steroidowe), jak i ksenobiotyków (leki, toksyny środowiskowe). Proces glukuronidacji zwiększa hydrofilność tych substancji, ułatwiając ich wydalanie z organizmu przez nerki lub z żółcią. Enzymy UGT występują głównie w wątrobie, ale można je znaleźć również w jelitach, nerkach i innych tkankach.

W rodzinie UGT wyróżnia się liczne izoformy (UGT1A, UGT2B), różniące się specyficznością substratową i lokalizacją tkankową. Mutacje w genach kodujących te enzymy mogą prowadzić do zaburzeń metabolicznych, takich jak zespół Gilberta czy zespół Criglera-Najjara, charakteryzujących się nieprawidłowym metabolizmem bilirubiny. Aktywność UGT może być modyfikowana przez różne czynniki, w tym inne leki, co stanowi istotny mechanizm interakcji lekowych.

Powiązane wpisy

  1. 13.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl