nierdzeniasty rak tarczycy
Wskazanie

Nierdzeniasty rak tarczycy to grupa nowotworów złośliwych tarczycy, obejmująca raka brodawkowatego, pęcherzykowego, anaplastycznego oraz niskozróżnicowanego. Najczęściej występującym typem jest rak brodawkowaty tarczycy, który stanowi około 80% wszystkich przypadków. Nierdzeniasty rak tarczycy wywodzi się z komórek pęcherzykowych, w przeciwieństwie do raka rdzeniastego, który pochodzi z komórek C produkujących kalcytoninę.

Rozpoznanie nierdzeniastego raka tarczycy opiera się na badaniu ultrasonograficznym, biopsji cienkoigłowej oraz badaniach laboratoryjnych. Kliniczne objawy obejmują najczęściej wyczuwalny guzek w tarczycy, powiększone węzły chłonne szyi, chrypkę lub trudności w połykaniu. Czynniki ryzyka rozwoju tego typu nowotworu obejmują ekspozycję na promieniowanie jonizujące, niedobór jodu, predyspozycje genetyczne oraz wcześniejsze choroby tarczycy.

Leczenie nierdzeniastego raka tarczycy jest wieloetapowe i zindywidualizowane. Podstawową metodą terapeutyczną jest zabieg chirurgiczny – całkowite wycięcie tarczycy (tyreoidektomia) z limfadenektomią w przypadku zajęcia węzłów chłonnych. Po zabiegu stosuje się leczenie jodem radioaktywnym (131I), szczególnie w przypadkach raka brodawkowatego i pęcherzykowego. W Polsce dostępne preparaty jodu promieniotwórczego to m.in. Sodium Iodide I-131, Jodek sodu Na131I.

W terapii uzupełniającej stosowana jest hormonalna supresja TSH z wykorzystaniem lewotyroksyny (preparaty: Euthyrox, Letrox, Eltroxin). W przypadku zaawansowanych, przerzutowych lub opornych na leczenie jodem radioaktywnym nowotworów, stosuje się inhibitory kinaz tyrozynowych, takie jak sorafenib (Nexavar), lenvatynib (Lenvima) czy kabozantynib (Cabometyx), a także ewentualnie selpercatynib (Retsevmo) w przypadkach z fuzją genu RET.

Największe trudności w leczeniu nierdzeniastego raka tarczycy pojawiają się w przypadku oporności na terapię jodem radioaktywnym, która rozwija się u około 30% pacjentów z przerzutami. Dodatkowym wyzwaniem jest leczenie raka anaplastycznego tarczycy, który charakteryzuje się wyjątkowo agresywnym przebiegiem i złym rokowaniem. Problemem jest również właściwa kwalifikacja pacjentów do odpowiedniego zakresu zabiegu operacyjnego oraz monitorowanie nawrotów choroby. Istotne wyzwanie stanowi również utrzymanie odpowiedniej jakości życia pacjenta, z uwzględnieniem prawidłowej suplementacji hormonalnej po całkowitym usunięciu tarczycy.