przewlekłe zapalenie kości
Wskazanie

Przewlekłe zapalenie kości (osteomyelitis chronica) to długotrwały proces zapalny tkanki kostnej, najczęściej spowodowany zakażeniem bakteryjnym. Schorzenie to charakteryzuje się przewlekłym przebiegiem trwającym powyżej 6 tygodni i może dotyczyć zarówno kości długich jak i kręgosłupa czy kości miednicy. Głównymi czynnikami etiologicznymi są bakterie Staphylococcus aureus, Pseudomonas aeruginosa oraz bakterie Gram-ujemne.

Przewlekłe zapalenie kości występuje najczęściej jako powikłanie ostrego zapalenia kości, które nie zostało odpowiednio leczone. Może być również konsekwencją złamań otwartych, zabiegów ortopedycznych, implantacji materiałów ortopedycznych lub rozprzestrzeniania się zakażenia z tkanek miękkich. Osoby z cukrzycą, zaburzeniami odporności czy chorobami naczyń obwodowych są szczególnie narażone na rozwój tego schorzenia.

W leczeniu przewlekłego zapalenia kości stosuje się terapię skojarzoną obejmującą antybiotykoterapię oraz leczenie chirurgiczne. W Polsce stosuje się takie leki jak: Klacid, Augmentin, Cipronex, Dalacin C, Amoksiklav, Metronidazol, Biodacyna, Tazocin czy Targocid. Antybiotykoterapia powinna być prowadzona przez długi okres (nawet 6-12 tygodni) i bazować na wynikach posiewu oraz antybiogramu.

Leczenie chirurgiczne polega na radykalnym oczyszczeniu ogniska zapalnego, usunięciu martwiczej tkanki kostnej (sekwestrektomia), a w przypadkach zaawansowanych może być konieczne zastosowanie przeszczepów kostnych. W szczególnie trudnych przypadkach stosuje się także miejscowe systemy uwalniania antybiotyków, takie jak PMMA (polimetakrylan metylu) z gentamycyną lub tobramycyną.

Największą trudnością w leczeniu przewlekłego zapalenia kości jest oporność bakterii na antybiotyki, szczególnie w przypadku biofilmu bakteryjnego tworzącego się na powierzchni kości lub implantów ortopedycznych. Dodatkowym wyzwaniem jest słabe ukrwienie tkanki kostnej, co utrudnia penetrację antybiotyków do miejsca zakażenia. Długi czas leczenia i częste nawroty choroby (nawet do 30% przypadków) stanowią poważne obciążenie dla pacjentów. W przypadkach opornych na leczenie konieczna może być amputacja kończyny, co znacząco wpływa na jakość życia chorego.