Interakcje
Deferazyroks

Interakcje deferazyroksu z innymi produktami leczniczymi i inne rodzaje interakcji

Deferazyroks, jako substancja stosowana w leczeniu przewlekłego obciążenia żelazem, wchodzi w liczne interakcje z innymi produktami leczniczymi. Znajomość tych interakcji ma kluczowe znaczenie dla zapewnienia skuteczności i bezpieczeństwa terapii. Należy zwrócić uwagę, że bezpieczeństwo stosowania deferazyroksu w skojarzeniu z innymi środkami chelatującymi żelazo nie zostało ustalone, dlatego produktu tego nie należy stosować w skojarzeniu z innymi lekami chelatującymi żelazo.¹²

Interakcje z pożywieniem

Przyjmowanie deferazyroksu z pokarmem ma wpływ na jego biodostępność. Badania wykazały, że Cmax deferazyroksu w postaci tabletek powlekanych zwiększa się o 29%, gdy lek przyjmowany jest z pokarmem wysokotłuszczowym. Dlatego zaleca się przyjmowanie deferazyroksu na czczo lub z lekkim posiłkiem, najlepiej o tej samej porze każdego dnia, co pozwoli na utrzymanie stałego stężenia leku w organizmie.³⁴

Interakcje z produktami leczniczymi zmniejszającymi ekspozycję na deferazyroks

Metabolizm deferazyroksu zależy od enzymów UGT (urydyno-difosfoglukuronozylotransferazy). Badania z udziałem zdrowych ochotników wykazały, że jednoczesne podanie deferazyroksu z silnie działającym induktorem UGT, takim jak ryfampicyna (w dawce 600 mg/dobę), powoduje zmniejszenie ekspozycji na deferazyroks o 44%. Należy więc zachować ostrożność podczas stosowania deferazyroksu z silnymi induktorami UGT, do których zaliczają się:

• Ryfampicyna
• Karbamazepina
• Fenytoina
• Fenobarbital
• Rytonawir

⁵

Podczas jednoczesnego leczenia tymi lekami i po jego zakończeniu, należy dokładnie monitorować stężenie ferrytyny w surowicy pacjenta i w razie konieczności dostosować dawkę deferazyroksu. W badaniu mechanistycznym wykazano również, że podanie kolestyraminy znacząco zmniejsza ekspozycję na deferazyroks, co jest związane z krążeniem jelitowo-wątrobowym tej substancji.⁶

Interakcje z midazolamem i innymi substancjami metabolizowanymi przez CYP3A4

Badania wykazały, że deferazyroks wpływa na metabolizm leków będących substratami enzymu CYP3A4. W badaniach z udziałem zdrowych ochotników, jednoczesne podanie deferazyroksu i midazolamu (substrat CYP3A4) spowodowało zmniejszenie ekspozycji na midazolam o 17%. Efekt ten może być nasilony w warunkach klinicznych. Dlatego, ze względu na możliwe zmniejszenie skuteczności, należy zachować ostrożność podczas jednoczesnego stosowania deferazyroksu z substancjami metabolizowanymi przez CYP3A4, takimi jak:⁷

• Cyklosporyna
• Symwastatyna
• Hormonalne leki antykoncepcyjne
• Beprydyl
• Ergotamina

⁸

Interakcje z repaglinidem i innymi substancjami metabolizowanymi przez CYP2C8

Deferazyroks działa jako umiarkowany inhibitor CYP2C8. W badaniach z udziałem zdrowych ochotników jednoczesne podanie deferazyroksu (30 mg/kg mc. na dobę) i repaglinidu (substrat CYP2C8) w dawce 0,5 mg spowodowało zwiększenie AUC repaglinidu 2,3-krotnie i Cmax 1,6-krotnie. Ze względu na brak danych dotyczących interakcji z repaglinidem w dawkach większych niż 0,5 mg, zaleca się unikanie jednoczesnego podawania deferazyroksu z repaglinidem.⁹

Jeżeli takie połączenie jest konieczne, należy przeprowadzić staranną obserwację kliniczną i monitorować stężenie glukozy we krwi. Nie można wykluczyć występowania podobnych interakcji pomiędzy deferazyroksem a innymi substratami CYP2C8, takimi jak paklitaksel.¹⁰

Interakcje z teofiliną i innymi substancjami metabolizowanymi przez CYP1A2

Deferazyroks działa jako inhibitor CYP1A2. W badaniu z udziałem zdrowych ochotników, jednoczesne podawanie deferazyroksu (w wielokrotnej dawce 30 mg/kg mc. na dobę) i teofiliny (substrat CYP1A2) w dawce 120 mg spowodowało zwiększenie AUC teofiliny o 84%. Mimo że Cmax po pojedynczej dawce nie uległo zmianie, można spodziewać się jego zwiększenia w przypadku długotrwałego leczenia.¹¹

Z tego powodu jednoczesne stosowanie deferazyroksu z teofiliną nie jest zalecane. Jeśli konieczne jest jednoczesne podawanie obu leków, należy monitorować stężenie teofiliny i rozważyć zmniejszenie jej dawki. Podobne zalecenia dotyczą innych substratów CYP1A2, szczególnie tych o wąskim indeksie terapeutycznym, takich jak:¹²

• Klozapina
• Tyzanidyna

¹³

Inne istotne interakcje

Nie przeprowadzono formalnych badań nad jednoczesnym podawaniem deferazyroksu i środków zobojętniających zawierających glin. Mimo że deferazyroks wykazuje mniejsze powinowactwo do glinu niż do żelaza, nie zaleca się stosowania tabletek deferazyroksu ze środkami zobojętniającymi zawierającymi glin.¹⁴

Jednoczesne podanie deferazyroksu z substancjami, które mogą sprzyjać powstawaniu owrzodzeń, może zwiększać ryzyko toksycznego działania na przewód pokarmowy. Do takich substancji należą:¹⁵

• Niesteroidowe leki przeciwzapalne (NLPZ), w tym kwas acetylosalicylowy w dużych dawkach
• Kortykosteroidy
• Doustne bisfosfoniany

Również jednoczesne podawanie deferazyroksu z lekami przeciwzakrzepowymi może zwiększać ryzyko krwawienia z przewodu pokarmowego. Podczas jednoczesnego stosowania deferazyroksu z wymienionymi substancjami konieczna jest ścisła obserwacja kliniczna.¹⁶

Istotną interakcją jest również wpływ deferazyroksu na busulfan – jednoczesne podawanie tych leków skutkuje zwiększeniem ekspozycji na busulfan (AUC), choć dokładny mechanizm tej interakcji pozostaje niewyjaśniony. Zaleca się, aby w miarę możliwości przeprowadzić ocenę właściwości farmakokinetycznych (AUC, klirens) dawki próbnej busulfanu, co pozwoli na dostosowanie jego dawki.¹⁷

Interakcje z alkoholem

W dostępnej dokumentacji produktów leczniczych zawierających deferazyroks nie ma bezpośrednich informacji dotyczących interakcji tej substancji z alkoholem. Jednak biorąc pod uwagę, że deferazyroks może wykazywać działanie hepatotoksyczne i może być związany z wystąpieniem działań niepożądanych ze strony przewodu pokarmowego, jednoczesne spożywanie alkoholu może potencjalnie zwiększać ryzyko tych działań niepożądanych.

Alkohol, podobnie jak niektóre leki wymienione wcześniej, może drażnić błonę śluzową przewodu pokarmowego, co w połączeniu z deferazyroksem może teoretycznie zwiększać ryzyko owrzodzeń i krwawień z przewodu pokarmowego. Ponadto, zarówno deferazyroks, jak i alkohol są metabolizowane w wątrobie, co może prowadzić do zwiększonego obciążenia tego narządu.

Ze względów bezpieczeństwa zaleca się więc ograniczenie lub unikanie spożywania alkoholu podczas terapii deferazyroksem, szczególnie u pacjentów z istniejącymi już chorobami wątroby lub innymi czynnikami ryzyka uszkodzenia wątroby.

Tabela interakcji deferazyroksu