Losartan
Losartan potasowy jest lekiem stosowanym głównie w leczeniu pierwotnego nadciśnienia tętniczego u dorosłych oraz dzieci i młodzieży w wieku od 6 do 18 lat. Ponadto, używany jest w terapii chorób nerek u pacjentów z nadciśnieniem tętniczym i cukrzycą typu 2, gdy towarzyszy im białkomocz, a także w leczeniu przewlekłej niewydolności serca, zwłaszcza gdy nie można stosować inhibitorów ACE na skutek działań niepożądanych. Lek ten pomaga także zmniejszyć ryzyko udaru mózgu u osób z nadciśnieniem i przerostem lewej komory serca. Stosuje się go również u pacjentów, u których monoterapia losartanem lub hydrochlorotiazydem nie daje wystarczającej kontroli nadciśnienia.
- Leki z tą substancją
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje
- Przeciwwskazania stosowania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania
-
Dawkowanie i sposób podawania
Losartan, antagonista receptora angiotensyny II, jest stosowany w leczeniu nadciśnienia tętniczego, niewydolności serca oraz w profilaktyce udaru mózgu u pacjentów z przerostem lewej komory serca. Standardowa dawka początkowa u dorosłych z nadciśnieniem wynosi 50 mg raz na dobę, z możliwością zwiększenia do 100 mg w zależności od kontroli ciśnienia. W niewydolności serca dawka początkowa to 12,5 mg, stopniowo zwiększana do maksymalnie 150 mg/dobę. U pacjentów z cukrzycą typu 2 i białkomoczem ≥0,5 g/dobę dawka początkowa wynosi 50 mg, z możliwością zwiększenia do 100 mg. U dzieci (6-18 lat) dawkowanie zależy od masy ciała: 25 mg/dobę dla masy 20-50 kg oraz 50 mg/dobę dla masy >50 kg, z maksymalnymi dawkami odpowiednio 50 mg i 100 mg. U pacjentów z zaburzeniami czynności nerek, w tym hemodializowanych, nie jest konieczna modyfikacja dawki, jednak zaleca się ostrożność. Pacjenci z zaburzeniami wątroby powinni otrzymywać mniejsze dawki, a losartan jest przeciwwskazany przy ciężkich zaburzeniach wątroby.
Preparaty złożone losartanu z hydrochlorotiazydem (np. Hyzaar) stosuje się u pacjentów, u których monoterapia nie zapewnia odpowiedniej kontroli ciśnienia, nie jako leczenie początkowe. Dawka podtrzymująca w preparatach złożonych to zwykle 50 mg losartanu i 12,5 mg hydrochlorotiazydu raz na dobę, z możliwością zwiększenia do 100 mg losartanu i 25 mg hydrochlorotiazydu. Maksymalne działanie przeciwnadciśnieniowe uzyskuje się po 3-6 tygodniach (losartan) lub 3-4 tygodniach (preparaty złożone). U pacjentów w podeszłym wieku powyżej 75 lat zaleca się rozpoczęcie terapii od dawki 25 mg. Nie zaleca się stosowania losartanu u dzieci poniżej 6 lat oraz u pacjentów z GFR <30 ml/min/1,73 m² i zaburzeniami czynności wątroby. Tabletki należy przyjmować doustnie, niezależnie od posiłków, popijając wodą.
Czytaj więcej w pełnym wpisie: Losartan – Dawkowanie i sposób podawania
alfa-adrenolityk, antagonista receptora angiotensyny II, antagonista wapnia, beta-adrenolityk, białkomocz, cukrzyca typu 2, działanie przeciwnadciśnieniowe, glitazon, hemodializa, hydrochlorotiazyd, inhibitor glukozydazy, insulina, klirens kreatyniny, lek działający ośrodkowo, lek hipoglikemizujący, lek moczopędny, lek przeciwnadciśnieniowy, losartan, nadciśnienie tętnicze, niewydolność serca, objętość wewnątrznaczyniowa, pochodna sulfonylomocznika, przerost lewej komory serca, terapia skojarzona, udar mózgu, współczynnik przesączania kłębuszkowego, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby -
Działania niepożądane
Losartan, antagonista receptora angiotensyny II, jest szeroko stosowany w leczeniu nadciśnienia tętniczego, niewydolności serca oraz nefroprotekcji u pacjentów z cukrzycą typu 2. Profil bezpieczeństwa opiera się na dużych badaniach klinicznych obejmujących ponad 23 000 pacjentów, w tym populacje pediatryczne. Najczęstszym działaniem niepożądanym są zawroty głowy pochodzenia ośrodkowego (≥1/100 do <1/10), jedyne działanie występujące istotnie częściej niż placebo. Inne często obserwowane działania to niedokrwistość, hiperkaliemia (>5,5 mmol/l u 9,9% pacjentów z cukrzycą i nefropatią), zaburzenia czynności nerek, niewydolność nerek, hipoglikemia oraz objawy ze strony układu nerwowego i pokarmowego. Działania niepożądane klasyfikowane są według układów narządowych, co ułatwia ocenę ryzyka i monitorowanie terapii.
Specjalną uwagę należy zwrócić na ryzyko obrzęku naczynioruchowego, w tym obrzęku krtani i gardła, który może prowadzić do niedrożności dróg oddechowych i stanowić zagrożenie życia, wymagając natychmiastowego odstawienia leku i interwencji medycznej. U pacjentów z zaburzeniami czynności nerek, zwłaszcza z obustronnym zwężeniem tętnic nerkowych, istnieje podwyższone ryzyko niewydolności nerek, które może być odwracalne po przerwaniu terapii. Hiperkaliemia i hiponatremia wymagają monitorowania elektrolitów, szczególnie u pacjentów z chorobami nerek i stosujących leki oszczędzające potas. Rzadkie, ale poważne działania niepożądane to reakcje anafilaktyczne, rabdomioliza oraz zapalenie wątroby. W przypadku wystąpienia ciężkich działań niepożądanych zaleca się natychmiastowe przerwanie leczenia i konsultację lekarską, a w przypadku działań umiarkowanych rozważenie modyfikacji dawki lub zmiany terapii.
Czytaj więcej w pełnym wpisie: Losartan – Działania niepożądane
aminotransferaza alaninowa, antagonista receptora angiotensyny II, białkomocz, cukrzyca typu 2, dławica piersiowa, duszność, hiperkaliemia, hipoglikemia, hiponatremia, małopłytkowość, migotanie przedsionków, nadciśnienie tętnicze, niedociśnienie ortostatyczne, niedokrwistość, niewydolność nerek, niewydolność serca, obrzęk krtani, obrzęk naczynioruchowy, parestezja, plamica Schönleina-Henocha, pokrzywka, przerost lewej komory serca, rabdomioliza, reakcja anafilaktyczna, szum uszny, udar naczyniowy mózgu, układ renina-angiotensyna-aldosteron, zaburzenia czynności nerek, zaburzenia erekcji, zapalenie naczyń krwionośnych, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zawroty głowy -
Przeciwwskazania stosowania
Losartan, antagonista receptora angiotensyny II (ARB), jest przeciwwskazany u pacjentów z nadwrażliwością na substancję czynną lub substancje pomocnicze, a także w drugim i trzecim trymestrze ciąży ze względu na ryzyko uszkodzenia płodu. W przypadku preparatów złożonych z hydrochlorotiazydem przeciwwskazania rozszerzają się o nadwrażliwość na pochodne sulfonamidów, zastój żółci, zaburzenia zatykające drogi żółciowe oraz zaburzenia elektrolitowe oporne na leczenie (hipokaliemia, hiperkalcemia, hiponatremia) i objawową hiperurykemię. Ciężkie zaburzenia czynności wątroby oraz nerek (klirens kreatyniny <30 ml/min) stanowią bezwzględne przeciwwskazania do stosowania losartanu i jego preparatów złożonych. Ponadto, jednoczesne stosowanie losartanu z aliskirenen jest przeciwwskazane u pacjentów z cukrzycą lub zaburzeniem czynności nerek (GFR <60 ml/min/1,73 m²) ze względu na zwiększone ryzyko działań niepożądanych.
W praktyce klinicznej należy zachować szczególną ostrożność u pacjentów z łagodnymi do umiarkowanych zaburzeniami czynności wątroby i nerek, w pierwszym trymestrze ciąży, zaburzeniami elektrolitowymi, hipowolemią, zwężeniem tętnicy nerkowej, stanem po przeszczepieniu nerki oraz niewydolnością serca. Przedawkowanie losartanu objawia się głównie hipotonią i tachykardią, a w przypadku preparatów z hydrochlorotiazydem także zaburzeniami elektrolitowymi; leczenie jest objawowe, z monitorowaniem funkcji życiowych i parametrów biochemicznych. Losartan nie jest dializowalny. Przed rozpoczęciem terapii konieczne jest dokładne wykluczenie przeciwwskazań, ocena funkcji nerek i wątroby, wykluczenie ciąży oraz analiza potencjalnych interakcji lekowych, zwłaszcza z aliskirenen u pacjentów z cukrzycą lub upośledzoną funkcją nerek. W razie wątpliwości rekomendowana jest konsultacja specjalistyczna w celu optymalizacji leczenia.
Czytaj więcej w pełnym wpisie: Losartan – Przeciwwskazania stosowania
antagonista receptora angiotensyny II, bezmocz, ciężkie zaburzenia czynności wątroby, cukrzyca, dna moczanowa, hemodializa, hiperkalcemia, hiperurykemia, hipokaliemia, hiponatremia, hipotonia, hipowolemia, hydrochlorotiazyd, klirens kreatyniny, kwas moczowy, nadciśnienie tętnicze, niewydolność serca, obrzęk naczynioruchowy, pochodne sulfonamidów, tachykardia, układ renina-angiotensyna, układ sercowo-naczyniowy, współczynnik przesączania kłębuszkowego, wstrząs anafilaktyczny, zaburzenia czynności nerek, zaburzenia dróg żółciowych, zastój żółci, zwężenie tętnicy nerkowej -
Przedawkowanie
Losartan, selektywny antagonista receptora angiotensyny II (AT1), stosowany w terapii nadciśnienia tętniczego i chorób układu krążenia, w przypadku przedawkowania wywołuje głównie zaburzenia hemodynamiczne. Dominującym objawem jest niedociśnienie tętnicze, które może prowadzić do zawrotów głowy, omdleń, a w ciężkich przypadkach do wstrząsu i niewydolności wielonarządowej. Towarzyszyć mu mogą tachykardia jako mechanizm kompensacyjny oraz paradoksalna bradykardia wynikająca z odruchowego pobudzenia nerwu błędnego. Przedawkowanie preparatów złożonych z losartanem i hydrochlorotiazydem dodatkowo komplikuje obraz kliniczny poprzez hipokaliemię, hipochloremię, hiponatremię oraz odwodnienie, co zwiększa ryzyko ciężkich zaburzeń rytmu serca i niewydolności nerek. Szczególnie narażone na powikłania są osoby starsze, z niewydolnością nerek lub wątroby, chorobami sercowo-naczyniowymi oraz pacjenci przyjmujący digoksynę lub diuretyki.
Leczenie przedawkowania losartanu ma charakter objawowy i podtrzymujący, koncentrując się na stabilizacji układu krążenia, zapobieganiu dalszemu wchłanianiu leku (m.in. podanie węgla aktywnego) oraz korekcie zaburzeń wodno-elektrolitowych. W przypadku świeżego zatrucia preparatami złożonymi wskazane jest również wywołanie wymiotów. Istotnym ograniczeniem terapii jest brak specyficznego antidotum oraz niemożność usunięcia losartanu i jego aktywnych metabolitów za pomocą hemodializy, co utrudnia leczenie ciężkich przedawkowań. Monitorowanie parametrów życiowych i szybka interwencja są kluczowe dla zapobiegania zagrażającym życiu powikłaniom, takim jak wstrząs, ciężkie zaburzenia rytmu serca czy ostra niewydolność nerek.
Czytaj więcej w pełnym wpisie: Losartan – Przedawkowanie
antagonista receptora angiotensyny II, bradykardia, digoksyna, hemodializa, hipochloremia, hipokaliemia, hiponatremia, hipotensja, hipovolemia, hydrochlorotiazyd, metoda nerkozastępcza, nadciśnienie tętnicze, naparstnica, nerw błędny, niedociśnienie objawowe, niedociśnienie tętnicze, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, niewydolność wielonarządowa, odwodnienie, ostra niewydolność nerek, schorzenie układu krążenia, tachykardia, układ przywspółczulny, układ renina-angiotensyna-aldosteron, węgiel aktywny, wstrząs, zaburzenie elektrolitowe, zaburzenie hemodynamiczne, zaburzenie rytmu serca, zaburzenie wodno-elektrolitowe -
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Dane przedkliniczne dotyczące losartanu oraz jego połączenia z hydrochlorotiazydem nie wykazały istotnego ryzyka genotoksycznego ani rakotwórczego dla człowieka, co potwierdza bezpieczeństwo długoterminowego stosowania tych leków. W badaniach toksyczności dawek wielokrotnych zaobserwowano zmniejszenie parametrów hematologicznych (liczba erytrocytów, stężenie hemoglobiny, hematokryt), wzrost stężenia azotu mocznikowego oraz sporadyczne zwiększenie kreatyniny w surowicy, co sugeruje wpływ na funkcję nerek. Dodatkowo, odnotowano zmniejszenie masy serca bez zmian histologicznych oraz uszkodzenia błony śluzowej przewodu pokarmowego, takie jak owrzodzenia i krwawienia, prawdopodobnie związane z działaniem na układ renina-angiotensyna. Badania toksyczności rozrodczej wykazały, że losartan i jego połączenie z hydrochlorotiazydem mogą wywoływać toksyczne efekty na płód, w tym obumarcie płodu oraz malformacje, zwłaszcza przy podawaniu w późnym okresie ciąży i podczas laktacji. U szczurów zaobserwowano nieznaczne zwiększenie liczby nadliczbowych żeber w pokoleniu F1 po leczeniu samic przed zapłodnieniem. Brak działania teratogennego stwierdzono u szczurów i królików. Te dane podkreślają konieczność ostrożności przy stosowaniu losartanu i jego połączenia z hydrochlorotiazydem u kobiet w ciąży oraz w okresie karmienia piersią, ze względu na potencjalne ryzyko toksyczności nerkowej i śmierci płodów. Znajomość tych informacji jest kluczowa dla lekarzy w celu optymalizacji terapii i minimalizacji ryzyka dla pacjentów.
Czytaj więcej w pełnym wpisie: Losartan – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
azot mocznikowy, badania farmakologiczne, błona śluzowa, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, erytrocyty, genotoksyczność, hematokryt, hemoglobina, hydrochlorotiazyd, kreatynina, losartan potasowy, masa serca, nadliczbowe żebra, nadżerki, owrzodzenie, parametry hematologiczne, toksyczność nerkowa, toksyczność płodowa, toksyczność przewlekła, toksyczność rozrodcza, układ krwiotwórczy, układ renina-angiotensyna, układ sercowo-naczyniowy -
Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
Pacjenci z historią obrzęku naczynioruchowego wymagają ścisłej obserwacji podczas terapii losartanem, zwłaszcza przy jednoczesnym stosowaniu hydrochlorotiazydu, ze względu na ryzyko reakcji nadwrażliwości. Objawowe niedociśnienie może wystąpić u pacjentów z hipowolemią lub niedoborem sodu, szczególnie po pierwszej dawce lub zwiększeniu dawki losartanu. Przed rozpoczęciem leczenia należy wyrównać niedobory wodno-elektrolitowe, co dotyczy także dzieci w wieku 6-18 lat. U pacjentów z cukrzycą typu 2 i nefropatią obserwuje się zwiększone ryzyko hiperkaliemii, dlatego konieczne jest monitorowanie stężenia potasu i klirensu kreatyniny, zwłaszcza przy wartości klirensu 30-50 ml/min. Nie zaleca się łączenia losartanu z lekami oszczędzającymi potas lub suplementami potasu. U pacjentów z marskością wątroby wskazane jest rozważenie mniejszej dawki, a u osób z ciężkimi zaburzeniami czynności wątroby losartan jest przeciwwskazany.
Losartan może powodować pogorszenie czynności nerek, szczególnie u pacjentów z obustronnym zwężeniem tętnic nerkowych, zwężeniem tętnicy do jedynej czynnej nerki, ciężką niewydolnością serca (stopień IV wg NYHA) oraz u osób z istniejącymi zaburzeniami czynności nerek. W takich przypadkach konieczne jest regularne monitorowanie funkcji nerek i elektrolitów. Jednoczesne stosowanie losartanu z inhibitorami ACE lub aliskirenem zwiększa ryzyko niedociśnienia, hiperkaliemii i niewydolności nerek, dlatego podwójna blokada układu renina-angiotensyna-aldosteron jest niewskazana poza ścisłym nadzorem specjalistycznym. U pacjentów rasy czarnej losartan wykazuje mniejszą skuteczność w obniżaniu ciśnienia tętniczego. Dodatkowo, stosowanie hydrochlorotiazydu wiąże się z ryzykiem rozwoju nieczerniakowych nowotworów skóry (NMSC), dlatego pacjentów należy edukować w zakresie ochrony przeciwsłonecznej i monitorowania zmian skórnych. W terapii tiazydami należy uwzględnić możliwość pogorszenia tolerancji glukozy, hiperkalcemii, hiperurykemii oraz ryzyko ostrej jaskry zamkniętego kąta, zwłaszcza u pacjentów z uczuleniem na sulfonamidy.
Czytaj więcej w pełnym wpisie: Losartan – Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
astma oskrzelowa, beta-adrenolityk, choroba niedokrwienna serca, cukrzyca utajona, dna moczanowa, hiperaldosteronizm pierwotny, hiperkalcemia, hiperkaliemia, hiperurykemia, hiponatremia, hydrochlorotiazyd, inhibitor ACE, jaskra zamkniętego kąta, kardiomiopatia przerostowa, klirens kreatyniny, leki moczopędne, leki moczopędne oszczędzające potas, marskość wątroby, nadczynność przytarczyc, nadwrażliwość, nieczerniakowy nowotwór złośliwy skóry, niedociśnienie objawowe, niewydolność nerek, niewydolność serca, niewydolność wątroby, obrzęk naczynioruchowy, przesączanie kłębuszkowe, rak kolczystokomórkowy, rak podstawnokomórkowy, tolerancja glukozy, udar mózgu, układ renina-angiotensyna-aldosteron, zaburzenia elektrolitowe, zaburzenia naczyniowo-mózgowe, zawał mięśnia sercowego, zespół ostrej niewydolności oddechowej, zwężenie tętnic nerkowych, zwężenie zastawki aortalnej, zwężenie zastawki mitralnej -
Właściwości farmakodynamiczne
Losartan jest selektywnym antagonistą receptora AT1 dla angiotensyny II, stosowanym doustnie w leczeniu nadciśnienia tętniczego oraz w ochronie nerek u pacjentów z cukrzycą typu 2 i białkomoczem. Mechanizm działania polega na blokowaniu efektów angiotensyny II, takich jak zwężanie naczyń, uwalnianie aldosteronu oraz proliferacja komórek mięśni gładkich, bez wpływu na inne receptory czy enzymy, co minimalizuje działania niepożądane związane z bradykininą. W badaniach klinicznych losartan wykazał skuteczność w obniżaniu ciśnienia tętniczego, utrzymując efekt przez 24 godziny po podaniu dawki, bez efektu „z odbicia” po odstawieniu. W badaniu LIFE (n=9193) losartan w dawce 50-100 mg/dobę zmniejszył ryzyko zdarzeń sercowo-naczyniowych o 13% (p=0,021) i udaru mózgu o 25% (p=0,001) w porównaniu z atenololem, choć u pacjentów rasy czarnej wyniki były mniej korzystne. W badaniu RENAAL (n=1513) u pacjentów z cukrzycą typu 2 i białkomoczem losartan (50-100 mg/dobę) zmniejszył ryzyko podwojenia stężenia kreatyniny, schyłkowej niewydolności nerek lub zgonu o 16,1% (p=0,022), wykazując działanie nefroprotekcyjne niezależne od obniżenia ciśnienia tętniczego.
W niewydolności serca (klasa NYHA II-IV) losartan stosowany w dawce 150 mg/dobę zmniejszał ryzyko zgonu lub hospitalizacji z powodu niewydolności serca o 10,1% (p=0,027) w porównaniu z dawką 50 mg/dobę, głównie poprzez redukcję hospitalizacji (p=0,025). W porównaniu z kaptoprylem losartan był lepiej tolerowany, choć nie wykazał przewagi w zmniejszeniu śmiertelności całkowitej. Jednoczesne stosowanie inhibitorów ACE i antagonistów receptora angiotensyny II nie jest zalecane ze względu na zwiększone ryzyko hiperkaliemii, niedociśnienia i uszkodzenia nerek, co potwierdzają badania ONTARGET i VA NEPHRON-D. U dzieci z nadciśnieniem i białkomoczem losartan w dawkach od 0,7 do 1,4 mg/kg/dobę (maksymalnie 100 mg/dobę) obniżał ciśnienie tętnicze i białkomocz, wykazując dobrą tolerancję podczas długoterminowego stosowania do 3 lat, bez istotnego wpływu na szybkość przesączania kłębuszkowego (GFR). Profil bezpieczeństwa losartanu jest korzystny, z niskim ryzykiem działań niepożądanych prowadzących do przerwania terapii.
Czytaj więcej w pełnym wpisie: Losartan – Właściwości farmakodynamiczne
aktywność reninowa osocza, aldosteron, alfa-adrenolityk, aliskiren, antagonista receptora angiotensyny II, beta-adrenolityk, białkomocz, bradykinina, ciśnienie rozkurczowe, ciśnienie skurczowe, ciśnienie skurczowe i rozkurczowe, cukrzyca typu 2, hiperkaliemia, hydrochlorotiazyd, inhibitor ACE, kininaza II, konwertaza angiotensyny, kreatynina, kwas karboksylowy, lek blokujący kanały wapniowe, lek moczopędny, mięśnie gładkie naczyń, nadciśnienie tętnicze, nadnercza, nefropatia cukrzycowa, nerki, niedociśnienie, niewydolność serca, pierwotne nadciśnienie tętnicze, proliferacja komórek mięśni gładkich, przerost lewej komory serca, przesączanie kłębuszkowe, przewlekła choroba nerek, ramipril, receptor AT1, receptor AT2, schyłkowa niewydolność nerek, serce, szybkość przesączania kłębuszkowego, telmisartan, udar mózgu, układ renina-angiotensyna, zawał mięśnia sercowego -
Wpływ na płodność, ciążę i laktację
Losartan, jako antagonista receptora angiotensyny II, jest przeciwwskazany w drugim i trzecim trymestrze ciąży ze względu na udokumentowane toksyczne działanie na płód, obejmujące pogorszenie czynności nerek, małowodzie oraz opóźnienie kostnienia czaszki, a także na noworodka, powodując niewydolność nerek, niedociśnienie tętnicze i hiperkaliemię. Stosowanie losartanu w pierwszym trymestrze nie jest zalecane z powodu potencjalnego ryzyka teratogennego, choć dane epidemiologiczne są niejednoznaczne. W przypadku potwierdzenia ciąży u pacjentki stosującej losartan, konieczne jest natychmiastowe przerwanie terapii i wdrożenie alternatywnego leczenia przeciwnadciśnieniowego o ustalonym profilu bezpieczeństwa. Ekspozycja na losartan od drugiego trymestru wymaga wykonania badania ultrasonograficznego oceniającego czynność nerek i rozwój kostnienia czaszki płodu oraz ścisłej obserwacji noworodka po porodzie, ze szczególnym uwzględnieniem ryzyka niedociśnienia tętniczego.
W przypadku preparatów złożonych zawierających losartan i hydrochlorotiazyd, należy uwzględnić dodatkowe przeciwwskazania związane z hydrochlorotiazydem, który przenika przez łożysko i może powodować zmniejszenie perfuzji płodowo-łożyskowej, żółtaczkę, zaburzenia elektrolitowe oraz małopłytkowość. Hydrochlorotiazyd jest również przeciwwskazany w obrzękach ciążowych, nadciśnieniu ciążowym i stanie przedrzucawkowym. Stosowanie losartanu podczas karmienia piersią nie jest zalecane z powodu braku danych dotyczących bezpieczeństwa, a w przypadku konieczności stosowania preparatów z hydrochlorotiazydem, należy stosować najmniejszą skuteczną dawkę, mając na uwadze możliwość zwiększonej diurezy i zahamowania laktacji. Lekarz powinien edukować pacjentkę na temat konieczności zmiany terapii na bezpieczniejsze alternatywy w okresie planowania ciąży, ciąży i laktacji, aby zapewnić optymalne bezpieczeństwo zarówno matce, jak i dziecku.
Czytaj więcej w pełnym wpisie: Losartan – Wpływ na płodność, ciążę i laktację
antagonista receptora angiotensyny II, badanie ultrasonograficzne, charakterystyka produktu leczniczego, czynność nerek płodu, hamowanie wydzielania mleka, hiperkaliemia, leczenie przeciwnadciśnieniowe, małopłytkowość, małowodzie, nadciśnienie ciążowe, niedociśnienie tętnicze, niewydolność nerek, obrzęk ciążowy, opóźnienie kostnienia czaszki, perfuzja płodowo-łożyskowa, ryzyko teratogenne, stan przedrzucawkowy, trombocytopenia, wady wrodzone płodu, zaburzenie równowagi elektrolitowej, żółtaczka płodu, zwiększona diureza -
Wskazania do stosowania
Losartan, antagonista receptora angiotensyny II (ARB), jest szeroko stosowany w leczeniu pierwotnego nadciśnienia tętniczego u dorosłych oraz dzieci i młodzieży w wieku 6-18 lat. Mechanizm działania polega na blokowaniu receptora AT1, co prowadzi do obniżenia oporu obwodowego i ciśnienia tętniczego. W przypadku niewystarczającej kontroli ciśnienia podczas monoterapii losartanem lub hydrochlorotiazydem, dostępne są preparaty złożone w dawkach 50 mg + 12,5 mg, 100 mg + 12,5 mg oraz 100 mg + 25 mg. Losartan jest również wskazany w nefropatii cukrzycowej u pacjentów z cukrzycą typu 2 i białkomoczem ≥0,5 g/dobę, gdzie wykazuje działanie nefroprotekcyjne poprzez zmniejszenie białkomoczu i spowolnienie progresji niewydolności nerek. W leczeniu przewlekłej niewydolności serca stosuje się go u pacjentów z frakcją wyrzutową ≤40%, gdy inhibitory ACE są niewskazane lub źle tolerowane, rozpoczynając od dawki 12,5 mg i zwiększając do 50 mg/dobę.
Losartan wykazuje także skuteczność w redukcji ryzyka udaru mózgu u pacjentów z nadciśnieniem tętniczym i przerostem lewej komory serca potwierdzonym w EKG, co potwierdza badanie LIFE, wskazujące przewagę losartanu nad atenololem mimo porównywalnego efektu przeciwnadciśnieniowego. Dawkowanie w tym wskazaniu wynosi zwykle 50 mg/dobę, z możliwością zwiększenia do 100 mg/dobę. Monitorowanie terapii powinno obejmować ocenę funkcji nerek (GFR, kreatynina), stężenia potasu oraz ciśnienia tętniczego, zwłaszcza w leczeniu nefropatii i niewydolności serca. Dobór preparatu i dawki losartanu musi być indywidualny, uwzględniając stan kliniczny pacjenta, wskazania, przeciwwskazania oraz możliwe interakcje lekowe.
Czytaj więcej w pełnym wpisie: Losartan – Wskazania do stosowania
angiotensyna II, antagonista receptora angiotensyny, białkomocz, choroba nerek, cukrzyca typu 2, dysfagia, działanie nefroprotekcyjne, EKG, frakcja wyrzutowa lewej komory, funkcja nerek, GFR, gospodarka elektrolitowa, hydrochlorotiazyd, inhibitor ACE, kreatynina, losartan, nadciśnienie tętnicze pierwotne, nefropatia cukrzycowa, niewydolność serca przewlekła, przerost lewej komory serca, udar mózgu