Leki w grupie
„leki gastroprotekcyjne”
Leki gastroprotekcyjne to grupa preparatów stosowanych w celu ochrony błony śluzowej żołądka przed uszkodzeniami oraz w leczeniu chorób związanych z nadmiernym wydzielaniem kwasu solnego. Ich działanie opiera się na różnych mechanizmach, w tym na neutralizacji kwasu żołądkowego, hamowaniu jego wydzielania, wzmacnianiu bariery śluzówkowej oraz zwiększaniu regeneracji nabłonka żołądka.
Do głównych podgrup leków gastroprotekcyjnych należą: inhibitory pompy protonowej (IPP), antagoniści receptora H2, leki zobojętniające kwas solny (antacida), preparaty zawierające związki bizmutu oraz leki osłaniające błonę śluzową (cytoprotektory).
Inhibitory pompy protonowej to obecnie najsilniejsze leki hamujące wydzielanie kwasu solnego. Blokują one enzym H+/K+-ATP-azę, odpowiedzialny za końcowy etap sekrecji kwasu. Do tej grupy należą: omeprazol (Polprazol, Losec, Helicid), pantoprazol (Controloc, Nolpaza), esomeprazol (Nexium), lansoprazol (Lanzul), rabeprazol (Pariet) oraz dekslansoprazol (Dexilant).
Antagoniści receptora H2 hamują wydzielanie kwasu poprzez blokowanie receptorów histaminowych H2 w komórkach okładzinowych. Należą do nich: ranitydyna (Ranigast, Zantac), famotydyna (Famotidyna, Peptidin), nizatydyna (Nizax) oraz cymetydyna (obecnie rzadko stosowana).
Leki zobojętniające kwas solny (antacida) działają miejscowo, neutralizując kwas żołądkowy. Zawierają związki takie jak: wodorotlenek glinu (Alusal), wodorotlenek magnezu, węglan wapnia czy wodorowęglan sodu. Popularne preparaty to Maalox, Rennie, Gaviscon czy Talcid.
Cytoprotektory bezpośrednio chronią błonę śluzową żołądka. Najważniejszym przedstawicielem jest sukralfat (Venter, Sucralfat), który tworzy ochronną powłokę na powierzchni owrzodzeń. Do tej grupy zalicza się także mizoprostol (Cytotec) – analog prostaglandyny E1, oraz związki bizmutu (De-Nol).
Największą zaletą leków gastroprotekcyjnych jest ich skuteczność w zapobieganiu i leczeniu choroby wrzodowej żołądka i dwunastnicy, refluksu żołądkowo-przełykowego, zapaleń żołądka oraz w ochronie śluzówki podczas stosowania niesteroidowych leków przeciwzapalnych. IPP charakteryzują się szczególnie wysoką skutecznością i dobrym profilem bezpieczeństwa przy krótkotrwałym stosowaniu.
Niebezpieczeństwa związane ze stosowaniem tych leków obejmują przede wszystkim ryzyko długotrwałego stosowania IPP, które może prowadzić do zwiększonego ryzyka złamań kości, niedoborów witaminy B12, magnezu, wapnia, zapalenia nerek, demencji czy zakażeń jelitowych (C.difficile). Antacida mogą wpływać na wchłanianie innych leków, a długotrwałe stosowanie preparatów glinu może prowadzić do zaburzeń neurologicznych. Leki z grupy antagonistów H2 mogą powodować bóle głowy, zawroty głowy oraz interakcje z innymi lekami poprzez wpływ na enzymy wątrobowe.
Lista leków w tej grupie
-
Asteloc – Tabletki dojelitowe – 20 mg
Lek zawiera pantoprazol w postaci pantoprazolu sodowego półtorawodnego, który działa jako inhibitor pompy protonowej. Stosuje się go u dorosłych i młodzieży powyżej 12 lat w leczeniu objawowej postaci choroby refluksowej przełyku oraz długotrwałym zapobieganiu nawrotom refluksowego zapalenia przełyku. Ponadto jest wskazany u dorosłych do zapobiegania owrzodzeniom żołądka i dwunastnicy wywołanym przez nieselektywne niesteroidowe leki przeciwzapalne (NLPZ) u pacjentów z grup ryzyka. Lek występuje w postaci jasnożółtych tabletek dojelitowych.
Wskazania do stosowaniaSubstancja czynnaKategoria leku -
Pantoprazol Towa Pharmaceutical Europe – Tabletki dojelitowe – 40 mg
Produkt leczniczy zawiera 20 mg pantoprazolu sodowego półtora wodnego oraz laktozę jednowodną jako substancję pomocniczą. Jest dostępny w postaci dojelitowych tabletek powlekanych. Stosowany jest u dorosłych i młodzieży od 12. roku życia w leczeniu choroby refluksowej przełyku oraz w zapobieganiu nawrotom refluksowego zapalenia przełyku. Ponadto leczy i zapobiega owrzodzeniom żołądka i dwunastnicy wywołanym przez niesteroidowe leki przeciwzapalne u pacjentów z grup ryzyka.
Wskazania do stosowaniaSubstancja czynna -
Arthrotec Forte – Tabletki – 75 mg + 0,2 mg
Produkt leczniczy zawiera 75 mg diklofenaku sodowego oraz 0,2 mg mizoprostolu, które działają przeciwzapalnie i chronią błonę śluzową żołądka. Stosuje się go w leczeniu choroby zwyrodnieniowej stawów oraz reumatoidalnego zapalenia stawów. Lek jest przeznaczony dla pacjentów wymagających profilaktyki owrzodzenia żołądka i dwunastnicy spowodowanego przez niesteroidowe leki przeciwzapalne. Substancje pomocnicze, takie jak laktoza i olej rycynowy, wspomagają formę tabletki.
Wskazania do stosowaniaSubstancja czynnaKategoria leku -
Zalanzo – Kapsułki dojelitowe, twarde – 30 mg
Produkt leczniczy zawiera lansoprazol, substancję aktywną odpowiedzialną za ograniczanie wydzielania kwasu żołądkowego. Dostępny jest w postaci kapsułek dojelitowych o dawkach 15 mg i 30 mg. Stosuje się go w leczeniu choroby wrzodowej żołądka i dwunastnicy, refluksowego zapalenia przełyku oraz w terapii zakażenia Helicobacter pylori. Ponadto lek jest używany profilaktycznie u pacjentów wymagających stałego leczenia niesteroidowymi lekami przeciwzapalnymi.
Wskazania do stosowaniaSubstancja czynna -
IPP 20 – Tabletki dojelitowe – 20 mg
Produkt zawiera pantoprazol w postaci pantoprazolu sodowego półtorawodnego oraz barwnik azowy czerwień koszenilową (E124). Stosowany jest u osób dorosłych i młodzieży powyżej 12 lat w leczeniu refluksu żołądkowo-przełykowego oraz w długotrwałej terapii zapobiegania nawrotom refluksowego zapalenia przełyku. Jest również wskazany do zapobiegania owrzodzeniom żołądka i dwunastnicy wywołanym przez niesteroidowe leki przeciwzapalne u pacjentów z grupy ryzyka. Tabletki dojelitowe ułatwiają skuteczne wchłanianie substancji czynnej w przewodzie pokarmowym.
Wskazania do stosowaniaSubstancja czynnaKategoria leku -
Pantoprazole Bluefish – Tabletki dojelitowe – 20 mg
Produkt zawiera 20 mg pantoprazolu w postaci półtorawodnej soli sodowej pantoprazolu. Jest dostępny w postaci żółtych tabletek dojelitowych. Lek stosuje się u dorosłych i młodzieży od 12 roku życia w leczeniu choroby refluksowej przełyku oraz zapobieganiu nawrotom refluksowego zapalenia przełyku. Ponadto jest używany w profilaktyce owrzodzeń żołądka i dwunastnicy spowodowanych przez długotrwałe stosowanie niesteroidowych leków przeciwzapalnych u pacjentów z grupy ryzyka.
Wskazania do stosowaniaSubstancja czynna -
Omeprazol Biofarm – Kapsułki dojelitowe, twarde – 20 mg
Produkt leczniczy zawiera omeprazol w dawkach 20 mg lub 40 mg, uzupełniony pomocniczo sacharozą oraz laktozą bezwodną. Jest dostępny w postaci kapsułek dojelitowych o twardej otoczce zawierających jasnożółte peletki. Stosuje się go głównie w leczeniu i profilaktyce owrzodzeń żołądka i dwunastnicy, refluksowego zapalenia przełyku oraz w terapii eradykacyjnej Helicobacter pylori. Lek jest również przeznaczony do stosowania u dzieci powyżej 1 roku życia w wybranych wskazaniach.
Wskazania do stosowania- choroba refluksowa przełyku
- choroba wrzodowa
- owrzodzenie dwunastnicy
- owrzodzenie dwunastnicy wywołane przez Helicobacter pylori
- owrzodzenie dwunastnicy związane z przyjmowaniem niesteroidowych leków przeciwzapalnych
- owrzodzenie żołądka
- owrzodzenie żołądka związane z przyjmowaniem niesteroidowych leków przeciwzapalnych
- refluksowe zapalenie przełyku
- zakażenie Helicobacter pylori
- zarzucanie kwaśnej treści żołądkowej
- zespół Zollingera-Ellisona
- zgaga
Substancja czynna -
Pantoprazol Krka – Tabletki dojelitowe – 20 mg
Produkt leczniczy zawiera 20 mg pantoprazolu w postaci pantoprazolu sodowego półtorawodnego oraz sorbitol jako substancję pomocniczą. Stosowany jest u dorosłych i młodzieży powyżej 12 lat w leczeniu objawowej choroby refluksowej przełyku oraz w długotrwałym zapobieganiu nawrotom refluksowego zapalenia przełyku. Ponadto, lek zapobiega owrzodzeniom żołądkowo-jelitowym spowodowanym przez niesteroidowe leki przeciwzapalne u pacjentów z grupy ryzyka. Tabletki mają postać dojelitową, co zapewnia ich ochronę przed działaniem kwasu żołądkowego.
Wskazania do stosowaniaSubstancja czynna -
Ranloc – Tabletki dojelitowe – 20 mg
Produkt leczniczy zawiera 20 mg pantoprazolu w postaci pantoprazolu sodowego półtorawodnego w każdej tabletce dojelitowej. Jest stosowany u dorosłych i młodzieży powyżej 12 lat w leczeniu oraz zapobieganiu refluksowego zapalenia przełyku. Może być również używany do zapobiegania owrzodzeniom żołądka i dwunastnicy wywołanym przez długotrwałe stosowanie nieselektywnych niesteroidowych leków przeciwzapalnych u pacjentów z grupy podwyższonego ryzyka. Tabletki chronione są powłoką zabezpieczającą przed działaniem kwasu solnego.
Wskazania do stosowaniaSubstancja czynna -
Cytotec – Tabletki – 200 mcg
Produkt zawiera mizoprostol, substancję czynną w ilości 200 µg w tabletce. Tabletki mają postać sześciokątną, są białe lub szarawe i przeznaczone są do podawania doustnego. Lek stosuje się w celu zapobiegania owrzodzeniom żołądka i dwunastnicy, które mogą powstać podczas terapii niesteroidowymi lekami przeciwzapalnymi (NLPZ). Dzięki temu minimalizuje negatywne skutki leczenia tych leków na układ pokarmowy.
Wskazania do stosowaniaSubstancja czynnaKategoria leku -
Arthrotec – Tabletki – 50 mg + 0,2 mg
Tabletki zawierają diklofenak sodowy, niesteroidowy lek przeciwzapalny, oraz mizoprostol, który chroni błonę śluzową żołądka. Stosuje się je głównie w leczeniu objawowym choroby zwyrodnieniowej stawów i reumatoidalnego zapalenia stawów. Lek zapobiega jednocześnie powstawaniu owrzodzeń żołądka i dwunastnicy, co jest częstym działaniem niepożądanym NLPZ. Preparat przeznaczony jest dla pacjentów wymagających terapii niesteroidowymi lekami przeciwzapalnymi z jednoczesną ochroną przewodu pokarmowego.
Wskazania do stosowaniaSubstancja czynnaKategoria leku -
Panzol – Tabletki dojelitowe – 20 mg
Produkt leczniczy zawiera pantoprazol w postaci pantoprazolu sodowego półtorawodnego oraz substancje pomocnicze, takie jak maltitol i lecytyna sojowa. Stosuje się go głównie w leczeniu objawowej postaci choroby refluksowej przełyku oraz do długotrwałego leczenia i zapobiegania nawrotom refluksowego zapalenia przełyku. Lek jest również wskazany do zapobiegania owrzodzeniom żołądka i dwunastnicy u pacjentów wymagających długotrwałego stosowania niesteroidowych leków przeciwzapalnych. Produkt jest dostępny w postaci żółtych, owalnych tabletek dojelitowych.
Wskazania do stosowaniaSubstancja czynnaKategoria leku -
Nolpaza 20 mg tabletki dojelitowe – Tabletki dojelitowe – 20 mg
Produkt leczniczy zawiera 20 mg pantoprazolu sodowego półtorawodnego oraz sorbitol jako substancję pomocniczą. Stosowany jest u osób dorosłych i młodzieży powyżej 12 lat w leczeniu objawowej choroby refluksowej przełyku oraz w długotrwałym leczeniu i zapobieganiu nawrotom refluksowego zapalenia przełyku. Ponadto, wskazany jest u dorosłych do zapobiegania owrzodzeniom żołądka i dwunastnicy wywołanym przez nieselektywne niesteroidowe leki przeciwzapalne. Produkt występuje w formie jasnobrązowo-żółtych tabletek dojelitowych.
Wskazania do stosowaniaSubstancja czynnaKategoria leku -
Solvertyl – Roztwór do wstrzykiwań – 25 mg/ml
Preparat zawiera ranitydynę w postaci chlorowodorku ranitydyny, podawaną w roztworze do wstrzykiwań. Stosuje się go u pacjentów, którzy nie mogą przyjmować leków doustnie. Wskazany jest w leczeniu choroby wrzodowej żołądka i dwunastnicy, refluksowego zapalenia przełyku oraz zespołu Zollingera-Ellisona. Ponadto zapobiega krwawieniom z owrzodzenia stresowego u ciężko chorych oraz ryzyku aspiracji kwaśnej treści żołądkowej przed znieczuleniem ogólnym.
Wskazania do stosowaniaSubstancja czynna