krwawienie z owrzodzenia stresowego
Wskazanie

Krwawienie z owrzodzenia stresowego to poważne powikłanie, które występuje u pacjentów w stanie krytycznym, najczęściej w warunkach intensywnej terapii. Owrzodzenia stresowe (nazywane również wrzodami Cushinga lub Currlinga) rozwijają się w ciągu pierwszych 24-72 godzin od wystąpienia ciężkiego urazu, poparzeń, operacji, sepsy lub niewydolności wielonarządowej. Głównym mechanizmem ich powstawania jest niedokrwienie błony śluzowej żołądka połączone ze zwiększoną ekspozycją na kwas solny.

Krwawienie z tych owrzodzeń może przebiegać jako krwawienie jawne (hematemeza, smoliste stolce) lub utajone, prowadząc do niedokrwistości. Rozpoznanie opiera się na wywiadzie, badaniu fizykalnym, diagnostyce laboratoryjnej (spadek hemoglobiny, hematokrytu) oraz endoskopii górnego odcinka przewodu pokarmowego, która pozostaje złotym standardem diagnostycznym.

W leczeniu farmakologicznym stosuje się przede wszystkim inhibitory pompy protonowej (IPP), takie jak Omeprazol (Gasec, Helicid, Polprazol), Pantoprazol (Controloc, Nolpaza, IPP), Esomeprazol (Nexium, Emanera) czy Rabeprazol (Pariet). W przypadku aktywnego krwawienia, leki te podaje się dożylnie, a następnie doustnie. Alternatywnie stosowane są antagoniści receptora H2, np. Ranitydyna (Ranigast, Zantac) lub Famotydyna (Famotidyna Teva).

Największe trudności w leczeniu krwawień z owrzodzeń stresowych wiążą się z ich nagłym wystąpieniem u pacjentów już obciążonych ciężkim stanem ogólnym. Wyzwaniem jest również szybkie przeprowadzenie endoskopii i zapewnienie hemostazy w warunkach OIT. U pacjentów niestabilnych hemodynamicznie lub z zaburzeniami krzepnięcia interwencje endoskopowe mogą być ograniczone. Kolejnym problemem jest równoważenie terapii przeciwkrwotocznej z leczeniem przeciwzakrzepowym, które często jest niezbędne u pacjentów krytycznie chorych.

Profilaktyka owrzodzeń stresowych za pomocą IPP lub antagonistów H2 stanowi standard postępowania u pacjentów wysokiego ryzyka, jednak wymaga indywidualnego podejścia uwzględniającego ryzyko krwawienia oraz potencjalne działania niepożądane, takie jak zwiększone ryzyko zapalenia płuc związanego z wentylacją mechaniczną czy infekcji Clostridioides difficile.

Lista leków z tym wskazaniem

  1. 11.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl