owrzodzenie żołądkowo-jelitowe
Wskazanie

Owrzodzenie żołądkowo-jelitowe (choroba wrzodowa) to schorzenie charakteryzujące się ubytkami w błonie śluzowej żołądka lub dwunastnicy, sięgającymi głębiej niż do warstwy mięśniowej. Głównymi czynnikami etiologicznymi są zakażenie Helicobacter pylori oraz stosowanie niesteroidowych leków przeciwzapalnych (NLPZ). Objawy obejmują ból w nadbrzuszu (często określany jako pieczenie lub gniecenie), nudności, wymioty, utratę apetytu, a w poważniejszych przypadkach krwawienie z przewodu pokarmowego.

W farmakoterapii owrzodzeń żołądkowo-jelitowych stosuje się kilka grup leków. Inhibitory pompy protonowej (IPP) stanowią podstawę leczenia – należą do nich: Controloc, Nolpaza, Pantoprazol, Omeprazol, Losec, Helides, Prazol, Esomeprazol, Nexium. Alternatywnie stosuje się antagonisty receptora H2: Famotydyna (Famogast), Ranitydyna. W przypadku zakażenia H. pylori konieczna jest eradykacja z wykorzystaniem antybiotyków (najczęściej amoksycylina, klarytromycyna, metronidazol) w połączeniu z IPP (tzw. terapia potrójna lub poczwórna).

W leczeniu owrzodzeń stosuje się także preparaty osłaniające błonę śluzową: Sucralfat (Venter), Bismut (Pylera w zestawie eradykacyjnym), oraz leki zobojętniające kwas solny (Maalox, Rutinoscorbin). W profilaktyce owrzodzeń podczas terapii NLPZ używa się gastroprotekcji z zastosowaniem IPP lub mizoprostolu (Cytotec).

Największe trudności w leczeniu owrzodzeń żołądkowo-jelitowych wiążą się z narastającą opornością H. pylori na antybiotyki, co wymusza stosowanie złożonych schematów eradykacyjnych. Problematyczne jest również leczenie pacjentów wymagających długotrwałej terapii NLPZ z powodu chorób współistniejących. Wyzwaniem pozostaje również niska adherencja pacjentów do zaleceń, szczególnie w przypadku złożonych schematów eradykacyjnych. W ciężkich przypadkach, przy owrzodzeniach powikłanych perforacją, krwotokiem lub zwężeniem odźwiernika, konieczna jest interwencja chirurgiczna, co znacząco komplikuje proces terapeutyczny.