afty
Wskazanie

Afty, znane również jako owrzodzenia aftowe, to bolesne, płytkie owrzodzenia występujące w jamie ustnej. Mają zwykle białawy lub żółtawy środek otoczony czerwoną obwódką zapalną. Pojawiają się najczęściej na wewnętrznej stronie warg, policzków, dziąseł, języka, podniebienia miękkiego oraz w gardle. Afty mogą występować pojedynczo lub w grupach, a ich średnica waha się zazwyczaj od 2 do 10 mm.

Przyczyny powstawania aft nie są w pełni poznane, ale wśród czynników predysponujących wymienia się: urazy mechaniczne błony śluzowej, stres, zaburzenia hormonalne, niedobory witamin (szczególnie B12, kwasu foliowego, żelaza i cynku), choroby autoimmunologiczne, alergie pokarmowe oraz predyspozycje genetyczne. Afty nie są zakaźne i nie przenoszą się przez kontakt.

W leczeniu aft stosuje się preparaty miejscowe dostępne w Polsce, takie jak: Aphtin, Dentinox-Gel N, Dentosept A, Kamistad, Solcoseryl pasta dentystyczna, Tantum Verde, Calgel czy Pyralgina-Sprint. W aptekach dostępne są również preparaty zawierające kwas hialuronowy (np. Gengigel) oraz preparaty z chlorheksydyną (np. Eludril, Corsodyl). W cięższych przypadkach stosuje się miejscowe preparaty steroidowe, takie jak Elitasone czy Dexamed.

Największą trudnością w leczeniu aft jest ich nawrotowy charakter oraz fakt, że terapia ma głównie charakter objawowy, a nie przyczynowy. Skuteczne leczenie wymaga często identyfikacji i eliminacji czynników wyzwalających, co może być procesem długotrwałym i nie zawsze w pełni skutecznym. Dodatkowo, bolesność aft może utrudniać spożywanie pokarmów i przyjmowanie płynów, co wpływa na jakość życia pacjenta. W przypadku częstych nawrotów lub aft o dużych rozmiarach (powyżej 1 cm) konieczna jest diagnostyka w kierunku chorób ogólnoustrojowych.