Leksykon wskazań
na literę „A”
Wskazania na „A”, strona 1 z 5
alergiczne zapalenie błony śluzowej nosa
Alergiczne zapalenie błony śluzowej nosa (AZBNŚ) to przewlekła choroba zapalna wywołana reakcją immunologiczną na alergeny środowiskowe. Charakteryzuje się takimi objawami jak wodnisty wyciek z nosa, uczucie zatkania nosa, świąd oraz kichanie. Schorzenie można podzielić na sezonowe (związane z alergenami występującymi w określonych porach roku, jak pyłki roślin) oraz całoroczne (spowodowane przez alergeny obecne przez cały rok, np. roztocza kurzu domowego).
astma oskrzelowa
Astma oskrzelowa to przewlekła choroba zapalna dróg oddechowych, charakteryzująca się nadreaktywnością oskrzeli, co prowadzi do nawracających epizodów świszczącego oddechu, duszności, uczucia ściskania w klatce piersiowej oraz kaszlu. Objawy te występują szczególnie w nocy lub nad ranem i zwykle ustępują samoistnie lub pod wpływem leczenia. Astma oskrzelowa może być wywoływana przez różne czynniki, takie jak alergeny, wysiłek fizyczny, infekcje dróg oddechowych, zanieczyszczenia powietrza czy stres.
atopowe zapalenie skóry
Atopowe zapalenie skóry (AZS) to przewlekła, nawrotowa choroba zapalna skóry, charakteryzująca się świądem, suchością skóry oraz typową lokalizacją zmian skórnych zależną od wieku pacjenta. Choroba zwykle rozpoczyna się w dzieciństwie, często u pacjentów z predyspozycją genetyczną i wywiadem rodzinnym w kierunku chorób atopowych. U niemowląt zmiany typowo lokalizują się na policzkach, głowie i wyprostnych częściach kończyn, u dzieci starszych w zgięciach stawowych, a u dorosłych mogą występować na całym ciele z predylekcją do zgięć stawowych i twarzy.
astma
Astma to przewlekła choroba zapalna dróg oddechowych charakteryzująca się nawracającymi epizodami duszności, świszczącego oddechu, kaszlu i uczucia ściskania w klatce piersiowej. Występuje na skutek nadreaktywności oskrzeli na różne czynniki, takie jak alergeny, infekcje, wysiłek fizyczny czy zanieczyszczenia powietrza. Astma dotyka pacjentów w każdym wieku, jednak często rozpoczyna się w dzieciństwie.
alergiczne zapalenie spojówek
Alergiczne zapalenie spojówek to reakcja zapalna spojówki oka wywołana przez kontakt z alergenem. Występuje najczęściej u osób z atopią, często współistnieje z alergicznym nieżytem nosa. Można wyróżnić kilka postaci tego schorzenia: sezonowe (związane z pyłkami roślin), całoroczne (wywołane przez roztocza kurzu domowego, sierść zwierząt), wiosenne zapalenie spojówek oraz atopowe zapalenie spojówek i rogówki.
alergiczny nieżyt nosa
Alergiczny nieżyt nosa to stan zapalny błony śluzowej nosa wywołany reakcją alergiczną na określone alergeny środowiskowe. Charakteryzuje się wodnistym wyciekiem z nosa, świądem, kichaniem, a często również zatkanym nosem. W zależności od czasu trwania objawów rozróżnia się postać sezonową (związaną np. z pyleniem roślin) oraz całoroczną (wywołaną przez alergeny obecne stale, np. roztocza kurzu domowego).
antykoncepcja doustna
Antykoncepcja doustna to jedna z najpopularniejszych metod zapobiegania ciąży, polegająca na stosowaniu hormonalnych tabletek zawierających estrogeny i progestagen (tabletki dwuskładnikowe) lub wyłącznie progestagen (tabletki jednoskładnikowe). Działanie antykoncepcji doustnej polega na hamowaniu owulacji, zmianie konsystencji śluzu szyjkowego oraz modyfikacji błony śluzowej macicy, co łącznie uniemożliwia zapłodnienie i implantację zarodka.
autoimmunologiczna niedokrwistość hemolityczna
Autoimmunologiczna niedokrwistość hemolityczna (AIHA) to schorzenie, w którym układ odpornościowy pacjenta wytwarza przeciwciała skierowane przeciwko własnym erytrocytom, prowadząc do ich przedwczesnego niszczenia. AIHA może wystąpić jako choroba pierwotna (idiopatyczna) lub wtórna, towarzysząca innym schorzeniom, takim jak choroby układowe tkanki łącznej, chłoniaki, przewlekła białaczka limfocytowa czy po stosowaniu niektórych leków.
alergiczne zapalenie błony śluzowej nosa i spojówek
Alergiczne zapalenie błony śluzowej nosa i spojówek (AZN), znane również jako alergiczny nieżyt nosa i spojówek lub allergic rhinoconjunctivitis, to schorzenie alergiczne charakteryzujące się stanem zapalnym błony śluzowej nosa oraz spojówek. Występuje w odpowiedzi na kontakt z alergenami, takimi jak pyłki roślin, roztocza kurzu domowego, pleśnie czy sierść zwierząt. Najczęstsze objawy ze strony nosa to wodnisty wyciek, świąd, kichanie i uczucie zatkania, natomiast objawy oczne obejmują łzawienie, świąd, zaczerwienienie i obrzęk spojówek.
alergiczny wyprysk kontaktowy
Alergiczny wyprysk kontaktowy to reakcja zapalna skóry, która powstaje w wyniku bezpośredniego kontaktu z alergenem. W przeciwieństwie do wyprysku z podrażnienia, mechanizm alergicznego wyprysku kontaktowego opiera się na reakcji immunologicznej typu opóźnionego (IV typ nadwrażliwości). Najczęstszymi alergenami wywołującymi tę reakcję są metale (nikiel, chrom, kobalt), konserwanty, składniki kosmetyków, lateks, barwniki oraz leki stosowane miejscowo.
astma przewlekła umiarkowana
Astma przewlekła umiarkowana to podtyp astmy oskrzelowej charakteryzujący się umiarkowaną intensywnością objawów oraz umiarkowanym wpływem na codzienne funkcjonowanie pacjenta. Objawy w tej postaci astmy pojawiają się częściej niż raz w tygodniu, ale rzadziej niż codziennie. Charakterystyczne są epizody duszności, świszczącego oddechu, kaszlu oraz ucisku w klatce piersiowej, które mogą zaburzać sen i ograniczać aktywność fizyczną pacjenta.
astma przewlekła łagodna
Astma przewlekła łagodna to przewlekła choroba zapalna dróg oddechowych charakteryzująca się nadreaktywnością oskrzeli, która objawia się świszczącym oddechem, kaszlem, dusznością i uczuciem ściskania w klatce piersiowej. W przypadku astmy łagodnej, objawy występują rzadziej niż dwa razy w tygodniu, a zaostrzenia są krótkotrwałe. Nocne objawy pojawiają się nie częściej niż dwa razy w miesiącu, a wartości spirometryczne (FEV1) utrzymują się powyżej 80% wartości należnej.
autoimmunologiczne zapalenie wątroby
Autoimmunologiczne zapalenie wątroby (AIH) to przewlekła choroba wątroby o podłożu autoimmunologicznym, w której układ odpornościowy pacjenta atakuje komórki wątrobowe. Występuje częściej u kobiet (szczególnie młodych) i może towarzyszyć innym chorobom autoimmunologicznym. Charakteryzuje się podwyższonym poziomem aminotransferaz, hipergammaglobulinemią oraz obecnością autoprzeciwciał (ANA, ASMA, anty-LKM, anty-SLA/LP).
antykoncepcja
Antykoncepcja to metody lub środki zapobiegające nieplanowanej ciąży. W Polsce dostępnych jest wiele metod antykoncepcyjnych o różnej skuteczności i mechanizmie działania. Wybór odpowiedniej metody powinien uwzględniać indywidualne potrzeby, przeciwwskazania oraz preferencje pacjentki.
artropatia enteropatyczna
Artropatia enteropatyczna to schorzenie stawów związane z chorobami zapalnymi jelit, głównie z wrzodziejącym zapaleniem jelita grubego (WZJG) lub chorobą Leśniowskiego-Crohna. Rozwija się u około 10-20% pacjentów z nieswoistymi zapaleniami jelit (NZJ) i zwykle manifestuje się jako zapalenie stawów obwodowych lub osiowych. Objawy stawowe mogą poprzedzać, towarzyszyć lub pojawiać się po wystąpieniu objawów jelitowych.
akromegalia
Akromegalia to rzadka choroba endokrynologiczna spowodowana nadmiernym wydzielaniem hormonu wzrostu (GH) przez przysadkę mózgową, najczęściej w wyniku łagodnego gruczolaka przysadki. Choroba charakteryzuje się powolnym, postępującym powiększeniem dłoni, stóp, rysów twarzy oraz narządów wewnętrznych. U pacjentów obserwuje się charakterystyczne pogrubienie rysów twarzy, powiększenie żuchwy, nosa, warg oraz poszerzenie rozstawu zębów.
angioplastyka wieńcowa
Angioplastyka wieńcowa (przezskórna interwencja wieńcowa, PCI) to zabieg małoinwazyjny wykonywany w celu udrożnienia zwężonych tętnic wieńcowych. Wskazania do angioplastyki wieńcowej obejmują przede wszystkim: ostre zespoły wieńcowe (zawał serca STEMI, NSTEMI, niestabilna dławica piersiowa) oraz stabilną chorobę wieńcową z dolegliwościami dławicowymi opornymi na farmakoterapię lub z istotnymi zwężeniami tętnic wieńcowych w badaniach obrazowych.
alergiczne zapalenie naczyń
Alergiczne zapalenie naczyń, znane również jako leukocytoklastyczne zapalenie naczyń, to stan zapalny małych naczyń krwionośnych, najczęściej występujący na skórze. Choroba ta objawia się głównie w postaci plamicy, pokrzywki, krwotocznych pęcherzy czy owrzodzeń skórnych. Wystąpienie tych objawów może być wywołane przez reakcję nadwrażliwości na leki, infekcje, choroby autoimmunologiczne lub nowotwory.
artropatia łuszczycowa
Artropatia łuszczycowa (łuszczycowe zapalenie stawów) to przewlekła choroba zapalna stawów związana z łuszczycą skóry. Występuje u około 30% pacjentów z łuszczycą i może rozwinąć się zarówno przed, jak i po wystąpieniu zmian skórnych. Choroba charakteryzuje się zapaleniem stawów obwodowych, kręgosłupa, przyczepów ścięgnistych oraz obecnością zmian łuszczycowych skóry i paznokci.
alkoholowy zespół abstynencyjny
Alkoholowy zespół abstynencyjny (AZA) to stan, który występuje u osób uzależnionych od alkoholu, gdy nagle przerywają lub znacząco ograniczają jego spożycie. Objawy mogą pojawić się już po kilku godzinach od ostatniego spożycia alkoholu i osiągają szczyt w ciągu 24-72 godzin. Do typowych objawów należą: drżenie rąk (tremor), niepokój, bezsenność, nudności, wymioty, tachykardia, nadciśnienie tętnicze, nadmierna potliwość oraz zaburzenia nastroju.
afty
Afty, znane również jako owrzodzenia aftowe, to bolesne, płytkie owrzodzenia występujące w jamie ustnej. Mają zwykle białawy lub żółtawy środek otoczony czerwoną obwódką zapalną. Pojawiają się najczęściej na wewnętrznej stronie warg, policzków, dziąseł, języka, podniebienia miękkiego oraz w gardle. Afty mogą występować pojedynczo lub w grupach, a ich średnica waha się zazwyczaj od 2 do 10 mm.
alkoholizm
Alkoholizm, oficjalnie nazywany zaburzeniem używania alkoholu (AUD – Alcohol Use Disorder), to przewlekła choroba charakteryzująca się utratą kontroli nad spożyciem alkoholu, uzależnieniem fizycznym i psychicznym oraz negatywnymi konsekwencjami zdrowotnymi i społecznymi. Choroba ta rozwija się stopniowo, przechodząc od okazjonalnego picia, przez nadużywanie, aż do pełnego uzależnienia, które prowadzi do zmian neuroadaptacyjnych w mózgu.
angina Vincenta
Angina Vincenta, zwana również zapaleniem jamy ustnej Vincenta lub wrzodziejącym zapaleniem dziąseł Vincenta, jest ostrą infekcją błony śluzowej jamy ustnej, najczęściej dotyczącą migdałków i dziąseł. Jest wywoływana przez bakterie beztlenowe, głównie Fusobacterium nucleatum i krętki Treponema vincentii, które w warunkach obniżonej odporności organizmu namnażają się i powodują charakterystyczne zmiany martwicze.
astma przewlekła o umiarkowanym nasileniu
Astma przewlekła o umiarkowanym nasileniu to przewlekła choroba zapalna dróg oddechowych, charakteryzująca się nawracającymi epizodami duszności, świszczącego oddechu, kaszlu i uczucia ściskania w klatce piersiowej. W tym stopniu nasilenia objawy występują częściej niż w astmie łagodnej – pojawiają się kilka razy w tygodniu, a zaostrzenia mogą zaburzać codzienną aktywność i sen. Pacjenci często wymagają stosowania leków doraźnych, a wartości PEF lub FEV1 wynoszą 60-80% wartości należnej z zauważalną zmiennością.
astma przewlekła o łagodnym nasileniu
Astma przewlekła o łagodnym nasileniu to przewlekła choroba zapalna dróg oddechowych charakteryzująca się nawracającymi epizodami świszczącego oddechu, duszności, uczucia ściskania w klatce piersiowej oraz kaszlu. W przypadku astmy o łagodnym nasileniu objawy występują rzadziej niż dwa razy w tygodniu, a zaostrzenia są krótkotrwałe. Nocne objawy pojawiają się nie częściej niż dwa razy w miesiącu, a wartości spirometryczne (FEV1 lub PEF) wynoszą co najmniej 80% wartości należnej.
antykoncepcja w przypadkach nagłych
Antykoncepcja w przypadkach nagłych (antykoncepcja awaryjna, antykoncepcja postkoitalna) to metoda zapobiegania ciąży po niezabezpieczonym stosunku płciowym lub w przypadku niepowodzenia zastosowanej metody antykoncepcyjnej (np. pęknięcie prezerwatywy). Jest to metoda interwencyjna, którą należy zastosować maksymalnie do 120 godzin (5 dni) po stosunku, przy czym jej skuteczność maleje z każdą godziną.
alergiczne brzeżne owrzodzenia rogówki
Alergiczne brzeżne owrzodzenia rogówki to schorzenie okulistyczne, które rozwija się na tle procesów alergicznych. Charakteryzuje się występowaniem owrzodzeń na obwodzie rogówki, zwykle w pobliżu rąbka rogówkowego. Owrzodzenia te są następstwem reakcji zapalnej wywołanej przez alergeny, które aktywują mechanizmy immunologiczne prowadzące do uszkodzenia nabłonka rogówki.
alergiczne brzeżne owrzodzenie rogówki
Alergiczne brzeżne owrzodzenie rogówki (marginal allergic corneal ulceration) to schorzenie okulistyczne charakteryzujące się powstawaniem ubytków nabłonka i stromy rogówki w jej obwodowej części, które jest związane z reakcją alergiczną. Wystąpienie tego typu owrzodzeń często towarzyszy alergicznemu zapaleniu spojówek lub atopowemu zapaleniu rogówki i spojówek. Pacjenci zwykle zgłaszają silny ból oka, światłowstręt, łzawienie oraz uczucie ciała obcego.
alergia
Alergia to nieprawidłowa, nadmierna reakcja układu immunologicznego na substancje, które zwykle są nieszkodliwe dla organizmu. Manifestuje się różnymi objawami, takimi jak wyciek z nosa, łzawienie oczu, wysypka, świąd skóry, kichanie, a w najcięższych przypadkach – reakcją anafilaktyczną zagrażającą życiu. Alergie mogą być sezonowe (np. na pyłki roślin) lub całoroczne (np. na roztocza kurzu domowego, sierść zwierząt, pleśnie).
astma wysiłkowa
Astma wysiłkowa (EIA – Exercise Induced Asthma) to specyficzny podtyp astmy oskrzelowej, w którym objawy (skurcz oskrzeli, duszność, świszczący oddech) są prowokowane przez wysiłek fizyczny. Typowo objawy pojawiają się podczas lub w ciągu 5-10 minut po zakończeniu wysiłku i mogą utrzymywać się przez 30-60 minut. Jest to częsty problem dotykający nawet 90% pacjentów z astmą oraz 10-15% osób bez rozpoznanej astmy.
anafilaksja
Anafilaksja to nagła, potencjalnie zagrażająca życiu, ciężka reakcja alergiczna, charakteryzująca się nagłym wystąpieniem objawów ze strony wielu układów organizmu. Objawy mogą obejmować pokrzywkę, obrzęk tkanki podskórnej (obrzęk naczynioruchowy), trudności w oddychaniu (świszczący oddech, stridor), spadek ciśnienia tętniczego krwi, a także objawy ze strony przewodu pokarmowego, takie jak nudności, wymioty, bóle brzucha i biegunka.
antykoncepcja hormonalna
Antykoncepcja hormonalna to jedna z najskuteczniejszych metod zapobiegania ciąży, która polega na dostarczaniu do organizmu kobiety syntetycznych hormonów (estrogenów i/lub progestagenów). Mechanizm działania antykoncepcji hormonalnej opiera się głównie na hamowaniu owulacji, zagęszczaniu śluzu szyjkowego oraz zmianie budowy endometrium, co utrudnia implantację zarodka.
artrografia
Artrografia to technika diagnostyki obrazowej, która pozwala na dokładną ocenę struktur wewnątrzstawowych poprzez podanie środka kontrastowego bezpośrednio do jamy stawu. Badanie to jest szczególnie przydatne w diagnostyce uszkodzeń łąkotki, więzadeł, chrząstki stawowej oraz innych struktur wewnątrzstawowych, które mogą być trudne do uwidocznienia w standardowych badaniach obrazowych.
arteriografia
Arteriografia to diagnostyczna metoda obrazowania naczyń krwionośnych, zwłaszcza tętnic, za pomocą kontrastu i promieniowania rentgenowskiego. Procedura ta jest stosowana w celu uwidocznienia zwężeń, niedrożności, tętniaków, malformacji naczyniowych oraz innych patologii naczyń. Wskazania do arteriografii obejmują podejrzenie choroby wieńcowej, miażdżycy tętnic obwodowych, tętniaków, a także przed planowanymi zabiegami naczyniowymi, takimi jak angioplastyka czy stentowanie.
alergiczne owrzodzenie brzeżne rogówki
Alergiczne owrzodzenie brzeżne rogówki to stan zapalny, w którym dochodzi do destrukcji tkanki rogówki na jej obwodzie w wyniku nadmiernej reakcji immunologicznej. Stan ten najczęściej występuje u pacjentów z chorobami atopowymi, takimi jak atopowe zapalenie skóry, astma oskrzelowa czy alergiczny nieżyt nosa. Owrzodzenie może być również konsekwencją innych chorób autoimmunologicznych, takich jak reumatoidalne zapalenie stawów czy zespół Sjögrena.
alergiczne zapalenie skóry
Alergiczne zapalenie skóry (AZS, atopowe zapalenie skóry) to przewlekła, nawrotowa choroba zapalna skóry, charakteryzująca się silnym świądem, suchością i stanem zapalnym skóry. Występuje najczęściej u osób z predyspozycjami genetycznymi do atopii, często współistniejąc z innymi chorobami atopowymi jak astma czy alergiczny nieżyt nosa. Choroba zwykle rozpoczyna się we wczesnym dzieciństwie, ale może utrzymywać się lub pojawiać w wieku dorosłym.
alergiczna astma oskrzelowa
Alergiczna astma oskrzelowa to przewlekła choroba zapalna dróg oddechowych, wywołana przez reakcję alergiczną na określone alergeny. Charakteryzuje się nawracającymi epizodami świszczącego oddechu, duszności, ucisku w klatce piersiowej i kaszlu, szczególnie w nocy lub nad ranem. Nadreaktywność oskrzeli prowadzi do ich obturacji, co jest głównym mechanizmem objawów choroby.
angiokardiografia
Angiokardiografia to metoda diagnostyczna polegająca na obrazowaniu jam serca i dużych naczyń krwionośnych przy użyciu środka kontrastowego i promieniowania rentgenowskiego. Badanie to umożliwia ocenę funkcji zastawek serca, wykrywanie anomalii strukturalnych, zwężeń naczyń wieńcowych oraz wad wrodzonych serca. Angiokardiografia jest szczególnie przydatna w diagnostyce choroby wieńcowej, niewydolności serca, kardiomiopatii oraz w ocenie skutków zawału mięśnia sercowego.
alergiczne wypryski
Alergiczne wypryski (egzema alergiczna) to zapalenie skóry wywołane reakcją nadwrażliwości na kontakt z określonym alergenem. Charakteryzują się one zaczerwienieniem, świądem, obrzękiem, pęcherzykami, a w fazie przewlekłej – lichenifikacją (pogrubieniem) i złuszczaniem skóry. Najczęstsze alergiczne wypryski to wyprysk kontaktowy, atopowe zapalenie skóry oraz pokrzywka. Mogą one wystąpić w każdym wieku, jednak niektóre rodzaje, jak atopowe zapalenie skóry, często pojawiają się już we wczesnym dzieciństwie.
afektywna choroba dwubiegunowa
Afektywna choroba dwubiegunowa (ChAD, ang. Bipolar Affective Disorder) to zaburzenie psychiczne charakteryzujące się naprzemiennymi epizodami manii/hipomanii i depresji, przedzielonymi okresami remisji. Choroba ma charakter przewlekły i nawracający, stanowiąc poważne wyzwanie terapeutyczne. Epizody maniakalne charakteryzują się wzmożonym nastrojem, zwiększoną energią i aktywnością, przyśpieszonym tokiem myślenia, zmniejszoną potrzebą snu oraz zachowaniami ryzykownymi. Z kolei epizody depresyjne objawiają się obniżonym nastrojem, utratą zainteresowań, zmniejszeniem energii, zaburzeniami snu i apetytu oraz myślami samobójczymi.
alergiczny stan zapalny spojówki
Alergiczny stan zapalny spojówki (zapalenie spojówek alergiczne) to stan chorobowy charakteryzujący się zapaleniem błony śluzowej pokrywającej gałkę oczną i wewnętrzną powierzchnię powiek, wywołany reakcją alergiczną. Najczęściej występuje sezonowo w okresie pylenia roślin (wiosna, lato), choć może mieć również charakter całoroczny, gdy jest związany z alergenami takimi jak roztocza kurzu domowego, sierść zwierząt czy pleśnie.
alergiczne kontaktowe zapalenie skóry
Alergiczne kontaktowe zapalenie skóry (ACD) to reakcja immunologiczna typu opóźnionego, występująca po kontakcie skóry z alergenem. Stanowi około 20% wszystkich przypadków kontaktowego zapalenia skóry. Do najczęstszych alergenów kontaktowych należą metale (zwłaszcza nikiel), środki zapachowe, konserwanty zawarte w kosmetykach, guma i lateks oraz niektóre leki stosowane miejscowo.
alergiczne sezonowe zapalenie spojówek
Alergiczne sezonowe zapalenie spojówek (seasonal allergic conjunctivitis, SAC) jest jedną z najczęstszych chorób alergicznych oczu, występującą u 15-20% populacji. Schorzenie to ma charakter sezonowy i pojawia się głównie w okresie pylenia roślin, najczęściej wiosną i latem. Jest reakcją nadwrażliwości typu I, związaną z ekspozycją na alergeny pyłków traw, drzew lub chwastów.
aspergiloza układowa
Aspergiloza układowa to infekcja grzybicza spowodowana przez grzyby z rodzaju Aspergillus, które rozprzestrzeniają się poprzez układ krwionośny do różnych narządów i tkanek organizmu. Występuje najczęściej u pacjentów z osłabionym układem odpornościowym, szczególnie u osób po przeszczepach narządów, chorych na nowotwory hematologiczne, pacjentów z zaawansowanym AIDS oraz osób długotrwale leczonych lekami immunosupresyjnymi lub glikokortykosteroidami.
autyzm
Autyzm, znany również jako zaburzenie ze spektrum autyzmu (ASD), to złożone zaburzenie neurorozwojowe charakteryzujące się trudnościami w komunikacji społecznej, interakcjach międzyludzkich oraz powtarzalnymi wzorcami zachowań i zainteresowań. Objawy zazwyczaj pojawiają się we wczesnym dzieciństwie, przed 3. rokiem życia, i utrzymują się przez całe życie.
atopowe zapalenie owłosionej skóry głowy
Atopowe zapalenie owłosionej skóry głowy to przewlekłe, nawrotowe schorzenie dermatologiczne występujące u pacjentów z predyspozycją do atopii. Stanowi ono specyficzną lokalizację atopowego zapalenia skóry (AZS) obejmującą skórę głowy. Charakteryzuje się silnym świądem, zaczerwienieniem, złuszczaniem naskórka oraz obecnością grudek i strupów. Często towarzyszy mu suchość skóry głowy i nasilone wypadanie włosów.
akatyzja
Akatyzja to zaburzenie neurologiczne charakteryzujące się subiektywnym poczuciem wewnętrznego niepokoju oraz przymusem ruchu, co objawia się niemożnością usiedzenia lub ustania w miejscu. Najczęściej występuje jako działanie niepożądane leków przeciwpsychotycznych, szczególnie neuroleptyków typowych, ale może być też wywołana przez niektóre leki przeciwdepresyjne, przeciwwymiotne czy przerwanie stosowania benzodiazepin.
angioneuropatia
Angioneuropatia jest schorzeniem dotyczącym zarówno naczyń krwionośnych, jak i nerwów obwodowych. Jest to stan patologiczny, w którym dochodzi do uszkodzenia drobnych naczyń krwionośnych i nerwów, co prowadzi do zaburzeń ukrwienia oraz funkcji nerwowych w określonych obszarach ciała. Najczęściej angioneuropatia występuje jako powikłanie chorób metabolicznych, takich jak cukrzyca (angioneuropatia cukrzycowa), ale może być także związana z kolagenozami, chorobami autoimmunologicznymi czy ekspozycją na toksyny.
angiopatia cukrzycowa
Angiopatia cukrzycowa to powikłanie naczyniowe występujące u pacjentów z cukrzycą, charakteryzujące się uszkodzeniem naczyń krwionośnych spowodowanym długotrwałą hiperglikemią. Wyróżnia się mikroangiopatię (uszkodzenie małych naczyń) obejmującą retinopatię, nefropatię i neuropatię cukrzycową oraz makroangiopatię (uszkodzenie dużych naczyń) prowadzącą do miażdżycy tętnic i zwiększonego ryzyka chorób sercowo-naczyniowych.
atypowe zapalenie płuc
Atypowe zapalenie płuc to infekcja dolnych dróg oddechowych wywoływana przez drobnoustroje inne niż typowe bakterie powodujące zapalenie płuc. Najczęstszymi patogenami są Mycoplasma pneumoniae, Chlamydophila pneumoniae, Legionella pneumophila oraz niektóre wirusy. W przeciwieństwie do typowego zapalenia płuc, atypowe charakteryzuje się stopniowym początkiem, mniej nasilonymi objawami ogólnoustrojowymi, często suchym kaszlem i niewielkimi zmianami osłuchowymi w stosunku do rozległości zmian radiologicznych.