Leki w grupie
„leki na niestrawność”

Leki na niestrawność to szeroka grupa preparatów stosowanych w leczeniu dolegliwości ze strony przewodu pokarmowego, takich jak uczucie pełności, dyskomfort w nadbrzuszu, wzdęcia, odbijanie, nudności czy zgaga. Działają one poprzez różne mechanizmy – neutralizują kwas żołądkowy, hamują jego wydzielanie, poprawiają motorykę przewodu pokarmowego lub wspomagają trawienie.

W grupie leków na niestrawność można wyróżnić kilka podgrup: leki neutralizujące kwas żołądkowy (antacida), inhibitory pompy protonowej (IPP), antagoniści receptora H2, prokinetycy oraz leki enzymatyczne. Każda z tych podgrup charakteryzuje się innym mechanizmem działania i znajduje zastosowanie w różnych aspektach dolegliwości trawiennych.

Antacida to preparaty zobojętniające kwas solny w żołądku. Należą do nich związki glinu (Alugastrin), magnezu (Maalox), wapnia i sodu. Działają szybko, ale krótko. Preparaty łączone, takie jak Rennie czy Gaviscon, zawierają różne kombinacje tych związków, co zwiększa ich skuteczność i zmniejsza działania niepożądane.

Inhibitory pompy protonowej (IPP) hamują wydzielanie kwasu żołądkowego przez blokowanie enzymu H+/K+-ATP-azy. Do tej grupy należą: omeprazol (Helicid, Gasec, Ortanol), pantoprazol (Controloc, Nolpaza), esomeprazol (Nexium), lansoprazol (Lanzul) i rabeprazol (Zulbex). Są bardzo skuteczne w leczeniu choroby refluksowej przełyku, choroby wrzodowej żołądka i dwunastnicy.

Antagoniści receptora H2 hamują wydzielanie kwasu żołądkowego poprzez blokowanie receptorów histaminowych H2. Należą do nich: ranitydyna (Ranigast), famotydyna (Famotidyna), nizatydyna i cymetydyna. Ich skuteczność jest nieco mniejsza niż IPP, ale nadal znajdują zastosowanie w określonych przypadkach.

Prokinetycy poprawiają motorykę przewodu pokarmowego i przyspieszają opróżnianie żołądka. Do tej grupy należą: itopryd (Zirid), cyzapryd, domperidon (Motilium) i metoklopramid (Metoclopramidum). Są szczególnie skuteczne w leczeniu zaburzeń czynnościowych przewodu pokarmowego.

Leki enzymatyczne, takie jak preparaty zawierające pankreatynę (Kreon, Lipancrea), wspomagają trawienie pokarmów przez dostarczenie enzymów trawiennych. Stosowane są głównie w przypadku niewydolności zewnątrzwydzielniczej trzustki.

Największą zaletą stosowania leków na niestrawność jest szybka ulga w dolegliwościach trawiennych, co znacząco poprawia jakość życia pacjentów. Wiele z tych leków jest dostępnych bez recepty, co umożliwia szybkie rozpoczęcie leczenia. Ponadto, współczesne preparaty charakteryzują się wysokim profilem bezpieczeństwa przy krótkotrwałym stosowaniu.

Należy jednak pamiętać o potencjalnych zagrożeniach. Długotrwałe stosowanie niektórych leków na niestrawność, szczególnie IPP, może prowadzić do zaburzeń wchłaniania witamin i minerałów, zwiększonego ryzyka infekcji przewodu pokarmowego, osteoporozy czy niewydolności nerek. Antacida mogą wchodzić w interakcje z wieloma lekami, zmniejszając ich wchłanianie. Prokinetycy natomiast mogą powodować zaburzenia neurologiczne i sercowo-naczyniowe. Dlatego ważne jest, aby leki na niestrawność stosować zgodnie z zaleceniami lekarza lub farmaceuty.

Lista leków w tej grupie

  1. 13.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl