Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie stosowania leku Sabumalin

Salbutamol, substancja czynna zawarta w leku Sabumalin (100 mikrogramów/dawkę, aerozol inhalacyjny, zawiesina), został poddany kompleksowym badaniom przedklinicznym w celu oceny jego bezpieczeństwa. Dane niekliniczne pochodzące z konwencjonalnych badań farmakologicznych bezpieczeństwa, toksyczności po wielokrotnym podaniu, genotoksyczności, potencjalnego działania rakotwórczego oraz toksycznego wpływu na rozród nie wskazują na występowanie szczególnego zagrożenia dla ludzi. Warto zaznaczyć, że efekty obserwowane w badaniach nieklinicznych były związane z typową aktywnością beta-adrenolityczną salbutamolu.¹

Teratogenność salbutamolu w badaniach na zwierzętach

Badania przedkliniczne wykazały, że salbutamol, podobnie jak inne leki z grupy silnych, wybiórczych agonistów receptorów beta-2-adrenergicznych, może wykazywać działanie teratogenne w określonych warunkach doświadczalnych. W badaniach przeprowadzonych na myszach po podaniu podskórnym zaobserwowano efekt teratogenny. Konkretnie, u 9,3% płodów myszy stwierdzono rozszczep podniebienia po zastosowaniu dawki 2,5 mg/kg masy ciała, która była 4-krotnie większa od maksymalnej dawki doustnej stosowanej u ludzi.²

Badania toksycznego wpływu na rozród u szczurów

U szczurów przeprowadzono bardziej szczegółowe badania toksycznego wpływu na rozród, stosując różne dawki salbutamolu podawane doustnie. Zwierzęta otrzymywały lek w dawkach 0,5, 2,32, 10,75 i 50 mg/kg masy ciała na dobę przez cały okres ciąży. W wyniku tych badań nie stwierdzono istotnych wad rozwojowych u płodów. Jedynym zaobserwowanym działaniem toksycznym było zwiększenie umieralności noworodków po podaniu najwyższych dawek, co wynikało z zaburzeń behawioralnych u samic – braku odpowiedniej opieki macierzyńskiej.³

Badania toksycznego wpływu na rozród u królików

Bardziej wyraźne efekty teratogenne zaobserwowano w badaniach przeprowadzonych na królikach. Badanie toksycznego wpływu na rozród u królików, którym podawano doustnie salbutamol w dawce 50 mg/kg masy ciała na dobę (78-krotność maksymalnej dawki doustnej u ludzi), wykazało występowanie u płodów różnych zmian związanych z leczeniem. Do obserwowanych zmian rozwojowych należały: wrodzony brak powiek, wtórny rozszczep podniebienia, zaburzenia w procesie kostnienia czaszki oraz zakrzywienie kończyn.⁴

Badania bezpieczeństwa gazu nośnego HFA 134a

Przeprowadzono również badania bezpieczeństwa dotyczące gazu nośnego HFA 134a (hydrofluoroalkan), który zastąpił freon w nowoczesnych inhalatorach ciśnieniowych. W badaniach na różnych gatunkach zwierząt, które przez 2 lata były codziennie narażone na wysokie stężenia oparów tego gazu (znacznie przekraczające stężenia, z którymi mogą mieć kontakt pacjenci stosujący lek), nie wykazano żadnego działania toksycznego. Wyniki te potwierdzają bezpieczeństwo stosowania tego składnika w aerozolu inhalacyjnym Sabumalin.⁵

Wnioski z badań przedklinicznych

Podsumowując dane przedkliniczne dotyczące salbutamolu, należy podkreślić, że działanie teratogenne obserwowano jedynie po podaniu dawek wielokrotnie przekraczających dawki terapeutyczne stosowane u ludzi. Ponadto, efekty te były gatunkowo zależne i różniły się w zależności od drogi podania. W standardowych badaniach genotoksyczności, rakotwórczości i toksyczności wielokrotnego dawkowania nie stwierdzono szczególnych zagrożeń dla człowieka. Gaz nośny HFA 134a stosowany w preparacie Sabumalin również został gruntownie przebadany i uznany za bezpieczny w stosowaniu u ludzi.⁶