Wpływ na płodność, ciążę i laktację
Fluxazol 50 mg

Wpływ flukonazolu na płodność, ciążę i laktację

Lekarz przepisujący flukonazol powinien dokładnie ocenić korzyści i ryzyko wynikające z zastosowania tego leku u kobiet w okresie rozrodczym, ciężarnych oraz karmiących piersią. Szczególna ostrożność powinna być zachowana przy ustalaniu dawkowania oraz czasu trwania terapii, biorąc pod uwagę potencjalne zagrożenia dla rozwijającego się płodu oraz niemowlęcia.¹

Wpływ na ciążę

Stosowanie flukonazolu w ciąży wiąże się z potencjalnym ryzykiem dla rozwijającego się płodu. Badania obserwacyjne wskazują na zwiększone ryzyko poronienia samoistnego u kobiet leczonych flukonazolem w pierwszym trymestrze ciąży.²

W literaturze medycznej opisywano przypadki występowania licznych wad wrodzonych u dzieci, których matki przyjmowały wysokie dawki flukonazolu (400-800 mg na dobę) przez okres trzech miesięcy lub dłużej z powodu kokcydioidomikozy. Wśród odnotowanych wad rozwojowych wymienia się:

• małogłowie
• dysplazję małżowin usznych
• duże ciemiączko przednie
• skrzywienie kości udowej
• kościozrost ramienno-promieniowy

Należy podkreślić, że bezpośrednia zależność pomiędzy stosowaniem flukonazolu a występowaniem tych wad nie została jednoznacznie ustalona.³

Dane epidemiologiczne dotyczące stosowania w ciąży

Dane kliniczne uzyskane od kilku tysięcy kobiet ciężarnych leczonych flukonazolem w skumulowanej dawce nieprzekraczającej 150 mg, podawanym w pierwszym trymestrze ciąży, nie wskazują na zwiększone ogólne ryzyko wad rozwojowych płodu.⁴

Natomiast wyniki jednego dużego obserwacyjnego badania kohortowego wykazały, że ekspozycja na flukonazol podawany doustnie w pierwszym trymestrze ciąży wiązała się z niewielkim zwiększeniem ryzyka wad rozwojowych układu mięśniowo-szkieletowego:

• Około 1 dodatkowy przypadek na 1000 kobiet leczonych dawkami skumulowanymi wynoszącymi ≤450 mg (w porównaniu z kobietami leczonymi azolami stosowanymi miejscowo)
• Około 4 dodatkowe przypadki na 1000 kobiet leczonych dawkami skumulowanymi większymi niż 450 mg

Skorygowane ryzyko względne wynosiło 1,29 (95% CI: od 1,05 do 1,58) w przypadku flukonazolu podawanego doustnie w dawce 150 mg i 1,98 (95% CI: od 1,23 do 3,17) w przypadku dawek flukonazolu większych niż 450 mg.⁵

Zalecenia dotyczące stosowania w ciąży

Lekarz powinien poinformować pacjentkę, że flukonazolu w standardowych dawkach i w krótkim okresie nie należy stosować w okresie ciąży, chyba że jest to bezwzględnie konieczne. Szczególnie istotne jest, aby unikać podawania flukonazolu w dużych dawkach i przez dłuższy czas w trakcie ciąży – takie postępowanie jest dopuszczalne wyłącznie w przypadku zakażeń zagrażających życiu.⁶

Wpływ na karmienie piersią

Flukonazol przenika do mleka ludzkiego, osiągając stężenia zbliżone do tych obserwowanych w osoczu matki.⁷ W związku z tym lekarz powinien przekazać pacjentce następujące wytyczne dotyczące karmienia piersią:

Przy podejmowaniu decyzji o kontynuowaniu lub zaprzestaniu karmienia piersią podczas terapii flukonazolem, lekarz powinien omówić z pacjentką konieczność rozważenia korzyści rozwojowych i zdrowotnych dla dziecka wynikające z karmienia piersią w zestawieniu z potrzebą leczenia matki flukonazolem oraz potencjalnymi działaniami niepożądanymi, które mogą wystąpić u karmionego piersią dziecka.⁸

Wpływ na płodność

Badania przedkliniczne nie wykazały wpływu flukonazolu na płodność samic i samców szczurów. Lekarz może poinformować pacjentkę zainteresowaną tym aspektem, że brak jest doniesień o negatywnym wpływie flukonazolu na płodność u ludzi.⁹

Dane z badań na zwierzętach

Informacje z badań przedklinicznych wskazują na toksyczny wpływ flukonazolu na rozmnażanie u zwierząt laboratoryjnych. Jest to istotna informacja, która powinna być brana pod uwagę przy ocenie stosunku korzyści do ryzyka przy stosowaniu flukonazolu u kobiet w ciąży.¹⁰