selegilina

Selegilina to selektywny inhibitor monoaminooksydazy typu B (MAO-B), stosowany głównie w leczeniu choroby Parkinsona. Blokując enzym MAO-B, selegilina zapobiega rozkładowi dopaminy w mózgu, zwiększając jej dostępność w strukturach układu pozapiramidowego.

W małych dawkach (5-10 mg/dobę) selegilina wykazuje selektywność wobec MAO-B, natomiast w wyższych dawkach może również hamować MAO-A, co zwiększa ryzyko interakcji z produktami zawierającymi tyraminę oraz innymi lekami. Lek może być stosowany w monoterapii we wczesnych stadiach choroby Parkinsona lub jako terapia wspomagająca lewodopę w zaawansowanym stadium choroby.

Selegilina dostępna jest w formie tabletek doustnych oraz tabletek rozpadających się w jamie ustnej (postać ODT). Metabolizowana jest do amfetaminy i metamfetaminy, co może powodować działania niepożądane, takie jak bezsenność czy niepokój. Nowszą alternatywą o korzystniejszym profilu metabolicznym jest rasagilina, również będąca inhibitorem MAO-B.

Powiązane wpisy

Leksykon substancji czynnych
Fosforan kodeiny – Interakcje

Fosforan kodeiny, jako opioid o działaniu depresyjnym na ośrodkowy układ nerwowy (OUN), wykazuje liczne interakcje farmakologiczne, które mogą prowadzić do poważnych działań niepożądanych, zwłaszcza depresji oddechowej. Przeciwwskazane jest jednoczesne stosowanie fosforanu kodeiny z inhibitorami monoaminooksydazy (MAO) takimi jak linezolid, moklobemid czy selegilina, zarówno w trakcie terapii, jak i przez 14 dni po ich odstawieniu. Ponadto, interakcje z lekami uspokajającymi, benzodiazepinami, barbituranami, lekami przeciwhistaminowymi I generacji oraz alkoholem etylowym znacząco nasilają ryzyko depresji oddechowej i hipotensji. Alkohol w połączeniu z fosforanem kodeiny wykazuje synergistyczne działanie depresyjne na OUN, co może skutkować nasileniem senności, zaburzeniami świadomości, upośledzeniem koordynacji ruchowej oraz potencjalnie zagrażającą życiu depresją ośrodka oddechowego. Zaleca się bezwzględne unikanie spożywania alkoholu podczas terapii oraz przez 24 godziny po ostatniej dawce kodeiny.
analgetyk opioidowy, antagonista receptora opioidowego, benzodiazepin, buprenorfina, chinidyna, cymetydyna, cyprofloksacyna, depresja oddechowa, działanie hipotensyjne, działanie synergistyczne, fosforan kodeiny, glutetymid, inhibitor monoaminooksydazy, interakcja z alkoholem, klonidyna, kwas barbiturowy, lek przeciwbiegunkowy, lek przeciwcholinergiczny, lek przeciwhistaminowy, lek przeciwpsychotyczny, lek znieczulający, linezolidem, meksyletyna, metoklopramid, moklobemid, nalokson, naltrekson, neuroleptyk, niedrożność jelit, ośrodkowy układ nerwowy, rytonawir, selegilina, trójpierścieniowy lek przeciwdepresyjny, układ oddechowy, zaburzenie świadomości, zatrzymanie moczu
Leksykon leków
Przeciwwskazania – Cital 20 mg

Stosowanie cytalopramu w dawce 20 mg jest przeciwwskazane u pacjentów z nadwrażliwością na substancję czynną lub substancje pomocnicze, a także u osób przyjmujących inhibitory monoaminooksydazy (MAO), w tym selegilinę w dawce >10 mg/dobę, ze względu na ryzyko zespołu serotoninowego. Przejście z inhibitorów MAO na cytalopram wymaga zachowania 14-dniowego odstępu, natomiast odwrotnie – 7-dniowego okresu karencji. Leczenie skojarzone z linezolidem jest zasadniczo przeciwwskazane, chyba że możliwa jest ścisła kontrola kliniczna i monitorowanie ciśnienia tętniczego, ze względu na właściwości linezolidu jako inhibitora MAO i ryzyko interakcji.
arytmia komorowa, ciśnienie tętnicze krwi, Cital, cytalopram, działanie niepożądane, inhibitor MAO, inhibitor monoaminooksydazy, interakcja lekowa, lek przeciwarytmiczny, lek przeciwdepresyjny, lek przeciwpsychotyczny, linezolid, nadwrażliwość na substancję czynną, repolaryzacja mięśnia sercowego, selegilina, SSRI, substancja czynna, tabletka powlekana, torsade de pointes, wrodzony zespół wydłużonego odstępu QT, wydłużenie odstępu QT, zespół serotoninowy
Leksykon substancji czynnych
Sertralina – Interakcje

Sertralina, jako SSRI, wykazuje liczne interakcje farmakologiczne, z których najistotniejsze dotyczą inhibitorów MAO (selegilina, moklobemid, linezolid, błękit metylenowy), z którymi łączne stosowanie jest przeciwwskazane ze względu na ryzyko zespołu serotoninowego objawiającego się m.in. hipertermią, miokloniami i drgawkami. Zalecane są okresy odstawienia: minimum 14 dni po inhibitorach MAO przed rozpoczęciem sertraliny oraz co najmniej 7 dni po odstawieniu sertraliny przed zastosowaniem MAO. Przeciwwskazane jest także łączenie sertraliny z pimozydem (2 mg) ze względu na wzrost stężenia pimozydu o około 35% i ryzyko zaburzeń rytmu serca. Należy zachować ostrożność przy jednoczesnym stosowaniu leków serotoninergicznych (opioidy, tryptany, inne SSRI/SNRI) z uwagi na zwiększone ryzyko zespołu serotoninowego. Ponadto sertralina może wydłużać odstęp QTc w połączeniu z lekami przeciwpsychotycznymi i antybiotykami, co wymaga monitorowania EKG. Współpodawanie z litem nasila drżenia, a z fenytoiną wymaga monitorowania stężenia fenytoiny ze względu na możliwe zmiany farmakokinetyczne i farmakodynamiczne.
aprepitant, arytmia komorowa, atenolol, błękit metylenowy, buprenorfina, cholinoesteraza, cymetydyna, CYP1A2, CYP2C19, CYP2C9, CYP2D6, CYP3A4, cytochrom P450, czas protrombinowy, dezypramina, digoksyna, diltiazem, dziurawiec zwyczajny, EKG, erytromycyna, fenobarbital, fentanyl, fenytoina, flekainid, flukonazol, fluoksetyna, fluwoksamina, haloperydol, indeks terapeutyczny, inhibitor MAO, inhibitor proteazy, inhibitor wychwytu zwrotnego serotoniny, INR, itrakonazol, karbamazepina, ketokonazol, klarytromycyna, klirens leku, kwas acetylosalicylowy, lanzoprazol, lek trójpierścieniowy, linezolid, metamizol, mioklonia, miwakurium, moklobemid, nefazodon, omeprazol, pantoprazol, pimozyd, pozakonazol, propafenon, rabeprazol, receptor beta-adrenergiczny, ryfampicyna, selegilina, sumatryptan, telitromycyna, torsade de pointes, tryptan, tyklopidyna, warfaryna, werapamil, worykonazol, wydłużenie odstępu QT, zespół serotoninowy, złośliwy zespół neuroleptyczny
Leksykon leków
Interakcje leku – AuroFena 100 mcg

Produkt leczniczy AuroFena (fentanyl) w postaci tabletek podpoliczkowych wykazuje liczne interakcje farmakokinetyczne i farmakodynamiczne, głównie związane z metabolizmem przez enzym CYP3A4. Silne inhibitory CYP3A4 (np. rytonawir, ketokonazol, klarytromycyna) mogą powodować znaczny wzrost stężenia fentanylu w osoczu, co zwiększa ryzyko ciężkiej depresji oddechowej i innych działań niepożądanych, wymagając długotrwałego monitorowania i ostrożnej korekty dawki. Z kolei induktory CYP3A4 (karbamazepina, fenobarbital, ryfampicyna) obniżają stężenie fentanylu, co może skutkować zmniejszeniem skuteczności przeciwbólowej i koniecznością zwiększenia dawki. Umiarkowane inhibitory CYP3A4 (np. diltiazem, erytromycyna, sok grejpfrutowy) również podnoszą poziom fentanylu, co wymaga dokładnego monitorowania pacjenta. Produkt jest przeciwwskazany u pacjentów stosujących inhibitory monoaminooksydazy (IMAO) w ciągu ostatnich 14 dni ze względu na ryzyko nieprzewidywalnego nasilenia działania opioidów.
amprenawir, aprepitant, benzodiazepina, buprenorfina, CYP3A4, cytochrom P450 3A4, depresja oddechowa, diazepam, difenhydramina, diltiazem, duloksetyna, erytromycyna, etanol, fenobarbital, fenotiazyna, fentanyl, fenytoina, flukonazol, fluoksetyna, fosamprenawirem, gabapentyna, gabapentynoidy, hydroksymaślan sodu, hydroksyzyna, IMAO, induktor CYP3A4, inhibitor CYP3A4, inhibitor monoaminooksydazy, inhibitor wychwytu zwrotnego serotoniny i noradrenaliny, itrakonazol, karbamazepina, ketokonazol, klarytromycyna, lek antyhistaminowy, lek do znieczulenia ogólnego, lek o działaniu depresyjnym na OUN, lek rozluźniający mięśnie szkieletowe, lek serotoninergiczny, midazolam, moklobemid, morfina, nalbufina, nelfinawir, niedociśnienie, niedociśnienie tętnicze, oksykodon, opioid, paroksetyna, pentazocyna, pregabalina, ryfampicyna, rytonawir, selegilina, selektywny inhibitor wychwytu zwrotnego serotoniny, SNRI, śpiączka, środek sedatywny, SSRI, tabletka podpoliczkowa fentanylu, tramadol, tranylcypromina, troleandomycyna, uspokojenie polekowe, wenlafaksyna, werapamil, zaburzenie psychomotoryczne, zespół odstawienia, zespół serotoninowy, zolpidem, zopiklon
Leksykon leków
Interakcje leku – Lavistina 8 mg

Betahistyna dichlorowodorek, substancja czynna Lavistina 8 mg, wykazuje ograniczoną liczbę udokumentowanych interakcji lekowych, jednak szczególną uwagę należy zwrócić na jej stosowanie z inhibitorami monoaminooksydazy (MAO), w tym selektywnymi inhibitorami MAO-B (np. selegiliną). Interakcja ta polega na hamowaniu metabolizmu betahistyny, co może prowadzić do zwiększenia jej stężenia w surowicy i nasilenia działań niepożądanych. Ponadto, jednoczesne stosowanie betahistyny z alkoholem (etanolem) może powodować wzajemne nasilenie działania, w tym zwiększone ryzyko hipotensji, zaburzeń OUN (zawroty głowy, senność), zaburzeń koordynacji i upadków, szczególnie u osób starszych. Zaleca się unikanie spożywania alkoholu podczas terapii betahistyną oraz monitorowanie pacjentów przyjmujących inhibitory MAO pod kątem objawów przedawkowania.
agonista receptorów β2-adrenergicznych, analog histaminy, betahistyna dichlorowodorek, cytochrom P450, działanie hipotensyjne, efekt hipotensyjny, etanol, inhibitor MAO, inhibitor monoaminooksydazy, interakcja farmakokinetyczna, lek przeciwhistaminowy, metabolizm wątrobowy, niedociśnienie, pirymetamina i dapson, salbutamol, selegilina, selektywny inhibitor MAO-B, zaburzenie koordynacji psychoruchowej, zawroty głowy
Leksykon substancji czynnych
Escytalopram – Interakcje

Escytalopram, jako selektywny inhibitor wychwytu zwrotnego serotoniny (SSRI), wykazuje liczne interakcje farmakodynamiczne i farmakokinetyczne, które mogą prowadzić do poważnych działań niepożądanych, w tym zespołu serotoninowego oraz wydłużenia odstępu QT. Przeciwwskazane jest łączenie escytalopramu z nieodwracalnymi nieselektywnymi inhibitorami MAO (ryzyko zespołu serotoninowego), a także z odwracalnym inhibitorem MAO-A (moklobemid) i odwracalnym nieselektywnym inhibitorem MAO (linezolid). W przypadku selegiliny (nieodwracalny inhibitor MAO-B) zaleca się ostrożność, zwłaszcza przy dawkach do 10 mg/dobę. Jednoczesne stosowanie leków wydłużających odstęp QT (np. leki przeciwarytmiczne klasy IA i III, trójpierścieniowe leki przeciwdepresyjne, niektóre antybiotyki i leki przeciwhistaminowe) jest przeciwwskazane ze względu na ryzyko zaburzeń rytmu serca. Ponadto, łączenie escytalopramu z opioidami (tramadol, buprenorfina), tryptanami oraz innymi lekami serotoninergicznymi wymaga ścisłego monitorowania z uwagi na ryzyko zespołu serotoninowego.
astemizol, buprenorfina, bupropion, cymetydyna, dezypramina, doustny lek przeciwzakrzepowy, drżenie, dysfagia, działanie serotoninergiczne, dziurawiec zwyczajny, erytromycyna, ezomeprazol, flekainid, flukonazol, fluwoksamina, gorączka, halofantryna, haloperydol, hiperrefleksja, hipokaliemia, hipomagnezemia, hydroksyzyna, inhibitor CYP2D6, inhibitor MAO-A, inhibitor monoaminooksydazy, izoenzym CYP2C19, klomipramina, lanzoprazol, lek neuroleptyczny, lek przeciwarytmiczny, lek przeciwpsychotyczny, linezolid, lit, meflochina, metoprolol, mioklonie, mizolastyna, moklobemid, moksyfloksacyna, niesteroidowy lek przeciwzapalny, nortryptylina, omeprazol, opioid, pentamidyna, pimozyd, pochodna butyrofenonu, pochodna fenotiazyny, pochodna tioksantenu, próg drgawkowy, propafenon, rysperydon, selegilina, selektywny inhibitor wychwytu zwrotnego serotoniny, sparfloksacyna, sumatryptan, sztywność mięśniowa, tachykardia, tiorydazyna, tramadol, trójpierścieniowy lek przeciwdepresyjny, tryptan, tryptofan, tyklopidyna, wydłużenie odstępu QT, zespół serotoninowy
Leksykon leków
Interakcje leku – Escitalopram LEK-AM 5 mg

Escytalopram, jako selektywny inhibitor wychwytu zwrotnego serotoniny (SSRI), wykazuje liczne interakcje farmakodynamiczne i farmakokinetyczne, które mogą prowadzić do poważnych działań niepożądanych, w tym zespołu serotoninowego oraz arytmii z wydłużeniem odstępu QT. Bezwzględnie przeciwwskazane jest łączenie escytalopramu z nieodwracalnymi nieselektywnymi inhibitorami MAO (np. przerwa 14 dni po odstawieniu MAO przed rozpoczęciem escytalopramu i 7 dni po odstawieniu escytalopramu przed MAO), odwracalnym inhibitorem MAO-A (moklobemid) oraz odwracalnym nieselektywnym inhibitorem MAO (linezolid). Ponadto, należy unikać kojarzenia z lekami wydłużającymi odstęp QT (np. leki przeciwarytmiczne klasy IA i III, trójpierścieniowe leki przeciwdepresyjne, niektóre antybiotyki jak moksyfloksacyna, erytromycyna IV). Szczególną ostrożność wymaga terapia skojarzona z opioidami, tryptanami, lekami obniżającymi próg drgawkowy oraz lekami wpływającymi na krzepnięcie krwi, ze względu na ryzyko zespołu serotoninowego, drgawek oraz krwawień. Zaleca się ścisłe monitorowanie kliniczne i dostosowanie dawek.
alkohol etylowy, arytmia komorowa, bupropion, cymetydyna, CYP2C19, CYP2D6, CYP3A4, dezypramina, doustny lek przeciwzakrzepowy, działanie serotoninergiczne, dziurawiec zwyczajny, flekainid, flukonazol, fluwoksamina, haloperydol, hipokaliemia, inhibitor MAO, inhibitor MAO-A, interakcja farmakodynamiczna, interakcja farmakokinetyczna, klomipramina, lanzoprazol, lek neuroleptyczny, lek przeciwarytmiczny, lek przeciwbakteryjny, lek przeciwhistaminowy, lek przeciwmalaryczny, lek przeciwpsychotyczny, linezolid, meflochina, metoprolol, moklobemid, niesteroidowy lek przeciwzapalny, nortryptylina, obniżenie progu drgawkowego, omeprazol, propafenon, rysperydon, selegilina, SSRI, sumatryptan, terapia skojarzona, tiorydazyna, torsade de pointes, tramadol, trójpierścieniowy lek przeciwdepresyjny, tryptan, tyklopidyna, wydłużenie odstępu QT, zespół serotoninowy
Leksykon substancji czynnych
Lewodopa – Przeciwwskazania stosowania

Lewodopa, prekursor dopaminy, jest kluczowym lekiem w terapii choroby Parkinsona i zespołów parkinsonowskich, stosowanym w preparatach z inhibitorami dekarboksylazy (karbidopa, benzerazyd) zapobiegającymi jej przedwczesnemu rozkładowi obwodowemu. Bezwzględne przeciwwskazania obejmują nadwrażliwość na lewodopę, inhibitory dekarboksylazy lub substancje pomocnicze, stosowanie nieselektywnych inhibitorów MAO oraz selektywnych inhibitorów MAO typu A (konieczna przerwa co najmniej 2 tygodnie przed terapią), jaskrę z wąskim kątem przesączania, podejrzane lub potwierdzone zmiany skórne typu czerniak, ciężką niewydolność serca, ciężkie zaburzenia rytmu serca, ciężkie zaburzenia czynności nerek i wątroby, ciężkie psychozy, a także u kobiet w ciąży i w wieku rozrodczym bez skutecznej antykoncepcji. Preparaty zawierające benserazyd są przeciwwskazane u pacjentów poniżej 25 roku życia ze względu na rozwój układu kostnego. Dodatkowo, Madopar HBS nie powinien być stosowany u osób z alergią na orzeszki ziemne lub soję z powodu obecności oleju sojowego.
benzerazyd, choroba Parkinsona, choroba wieńcowa, choroba wrzodowa żołądka, ciężka niewydolność serca, ciśnienie śródgałkowe, czerniak złośliwy, działanie dopaminergiczne, gospodarka węglowodanowa, guz chromochłonny nadnerczy, inhibitor dekarboksylazy, jaskra z wąskim kątem przesączania, karbidopa, leczenie przeciwcukrzycowe, metabolizm kostny, nadczynność tarczycy, nadwrażliwość na substancję czynną, nieselektywny inhibitor MAO, ośrodkowy układ nerwowy, ostry udar mózgu, przełom nadciśnieniowy, rasagilina, rezerpina, selegilina, selektywny inhibitor MAO-B, sympatykomimetyk, tachykardia, zaburzenie hemodynamiczne, zaburzenie krążenia mózgowego, zaburzenie rytmu serca, zawał mięśnia sercowego, zespół Cushinga, zespół niespokojnych nóg, zespół parkinsonowski