reakcja na lek

Reakcja na lek to odpowiedź organizmu na podanie substancji leczniczej, która może mieć charakter zarówno terapeutyczny (pożądany), jak i niepożądany. Efekt farmakologiczny zależy od interakcji między lekiem a różnymi strukturami organizmu (receptorami, enzymami, białkami transportowymi) oraz od indywidualnych cech pacjenta.

Reakcje na leki dzielą się na przewidywalne (typu A), które wynikają z mechanizmu działania leku i zależą od dawki, oraz nieprzewidywalne (typu B), które są niezależne od dawki i obejmują reakcje idiosynkratyczne oraz alergiczne. Czynniki wpływające na reakcję na lek to m.in. wiek, płeć, masa ciała, stan nerek i wątroby, choroby współistniejące oraz predyspozycje genetyczne.

W praktyce klinicznej istotne jest monitorowanie reakcji na leki, zwłaszcza przy wprowadzaniu nowych preparatów, zmianie dawkowania lub w grupach pacjentów o zwiększonym ryzyku działań niepożądanych. Obserwacja parametrów klinicznych i laboratoryjnych pozwala na wczesne wykrycie potencjalnych problemów i modyfikację terapii.

Niepożądane reakcje na leki stanowią istotny problem kliniczny, odpowiadając za około 5-10% hospitalizacji. Ich spektrum obejmuje od łagodnych objawów (np. wysypka, nudności) po zagrażające życiu powikłania (np. wstrząs anafilaktyczny, zespół Stevensa-Johnsona, agranulocytoza). Farmakogenomika umożliwia coraz precyzyjniejsze przewidywanie indywidualnych reakcji na leki w oparciu o profil genetyczny pacjenta.

Powiązane wpisy

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl