metabolizm mikrosomalny

Metabolizm mikrosomalny to proces biotransformacji substancji chemicznych, zachodzący głównie w wątrobie przy udziale enzymów zlokalizowanych w retikulum endoplazmatycznym (tzw. frakcja mikrosomalna komórki). Jest to kluczowy mechanizm przekształcania leków, ksenobiotyków oraz związków endogennych w formy łatwiejsze do wydalenia z organizmu.

Główną rolę w metabolizmie mikrosomalnym odgrywają enzymy z rodziny cytochromu P450 (CYP450), które katalizują reakcje I fazy biotransformacji, głównie oksydacje, redukcje i hydrolizy. W reakcjach II fazy uczestniczą enzymy sprzęgające, takie jak UDP-glukuronylotransferazy (UGT), sulfotransferazy czy N-acetylotransferazy, które przyłączają do związków grupy polarne, zwiększając ich rozpuszczalność w wodzie.

Aktywność enzymów mikrosomalnych może być indukowana lub hamowana przez różne czynniki, w tym leki, składniki diety czy substancje środowiskowe, co prowadzi do istotnych interakcji lekowych. Zmienność genetyczna w genach kodujących enzymy mikrosomalne jest podstawą polimorfizmu metabolicznego, odpowiedzialnego za indywidualne różnice w metabolizmie leków i skuteczności terapii.

Zaburzenia metabolizmu mikrosomalnego mogą powodować kumulację toksycznych metabolitów, nieefektywne działanie leków lub nadmierną wrażliwość na niektóre substancje. Badanie tego procesu ma kluczowe znaczenie w farmakologii klinicznej, toksykologii oraz medycynie spersonalizowanej.

Powiązane wpisy

  1. 13.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl