azot mocznikowy we krwi

Azot mocznikowy we krwi (BUN – Blood Urea Nitrogen) to jeden z podstawowych parametrów biochemicznych oznaczanych w surowicy krwi, który odzwierciedla zawartość azotu pochodzącego z mocznika. Mocznik jest końcowym produktem metabolizmu białek, wytwarzanym w wątrobie i wydalany głównie przez nerki.

Prawidłowe wartości azotu mocznikowego u dorosłych wahają się w granicach 7-20 mg/dl (2,5-7,1 mmol/l). Podwyższony poziom BUN może wskazywać na zaburzenia czynności nerek, odwodnienie, krwawienie z przewodu pokarmowego, zwiększony katabolizm białek lub stosowanie diety wysokobiałkowej. Obniżone wartości spotyka się rzadziej i mogą być związane z ciążą, niedożywieniem lub ciężką niewydolnością wątroby.

W diagnostyce klinicznej BUN jest często interpretowany łącznie ze stężeniem kreatyniny, a stosunek BUN/kreatynina dostarcza dodatkowych informacji diagnostycznych. Stosunek wyższy niż 20:1 może sugerować przednerkowe przyczyny azotemii, takie jak odwodnienie czy niewydolność serca, podczas gdy niższy stosunek może wskazywać na wewnątrznerkowe uszkodzenie.

Monitorowanie poziomu azotu mocznikowego jest szczególnie istotne u pacjentów z przewlekłą chorobą nerek, niewydolnością serca, cukrzycą oraz u osób przyjmujących leki potencjalnie nefrotoksyczne. Stanowi ważny element oceny funkcji nerek i równowagi azotowej organizmu.

Powiązane wpisy

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl