zapalenie trzustki
Wskazanie

Zapalenie trzustki to stan zapalny narządu, który może przebiegać w formie ostrej lub przewlekłej. Ostre zapalenie trzustki charakteryzuje się nagłym początkiem, silnym bólem w nadbrzuszu promieniującym do pleców, nudnościami, wymiotami i gorączką. Przewlekłe zapalenie trzustki rozwija się powoli, prowadząc do stopniowego niszczenia tkanki trzustkowej, co skutkuje upośledzeniem funkcji wydzielniczej i wewnątrzwydzielniczej.

Najczęstszymi przyczynami zapalenia trzustki są kamica żółciowa i nadużywanie alkoholu. Inne czynniki obejmują hiperlipidemię, hiperkalcemię, niektóre leki, choroby autoimmunologiczne, zakażenia wirusowe oraz urazy. Diagnostyka opiera się na badaniach laboratoryjnych (podwyższone poziomy amylazy i lipazy), obrazowych (USG, tomografia komputerowa) oraz ocenie klinicznej pacjenta.

W leczeniu ostrego zapalenia trzustki stosuje się przede wszystkim postępowanie zachowawcze. Pacjenci wymagają dożylnego nawadniania, odpowiedniego leczenia przeciwbólowego oraz czasowego wstrzymania odżywiania drogą doustną. W ciężkich przypadkach może być konieczne żywienie pozajelitowe lub dojelitowe. Leki stosowane w leczeniu to analgetyki (Paracetamol, Metamizol – Pyralgina), leki przeciwwymiotne (Metoklopramid – Metoclopramidum), inhibitory pompy protonowej (Omeprazol – Polprazol, Pantoprazol – Controloc) oraz antybiotyki w przypadku powikłań infekcyjnych (Ciprofloksacyna – Cipronex, Metronidazol – Metronidazol).

W przewlekłym zapaleniu trzustki terapia skupia się na łagodzeniu bólu, suplementacji enzymów trzustkowych i leczeniu powikłań. Stosuje się enzymy trzustkowe (Kreon, Lipancrea, Pangrol), leki przeciwbólowe oraz insulinę w przypadku rozwoju cukrzycy. Przy zapaleniu trzustki o etiologii alkoholowej kluczowe jest całkowite zaprzestanie spożywania alkoholu.

Największe trudności w leczeniu pacjentów z zapaleniem trzustki obejmują opanowanie silnego bólu, zapobieganie powikłaniom (takim jak martwica trzustki, torbiele rzekome, ropnie trzustki) oraz leczenie niewydolności narządu. W ciężkim ostrym zapaleniu trzustki wyzwaniem jest zapobieganie niewydolności wielonarządowej, która znacząco zwiększa śmiertelność. W przypadku przewlekłego zapalenia, trudność stanowi zapewnienie odpowiedniej kontroli bólu bez ryzyka uzależnienia od opioidów oraz kompensacja postępującego upośledzenia funkcji trzustki. Istotnym problemem jest również motywowanie pacjentów do przestrzegania zaleceń dotyczących stylu życia, szczególnie abstynencji alkoholowej.