Interakcje leku
Jansitin Duo 50 mg + 1000 mg

Interakcje z innymi produktami leczniczymi i inne rodzaje interakcji

Podczas analizy interakcji lekowych produktu Jansitin Duo, należy uwzględnić, że równoczesne podawanie dawek wielokrotnych sytagliptyny (50 mg dwa razy na dobę) i metforminy (1000 mg dwa razy na dobę) pacjentom z cukrzycą typu 2 nie powoduje istotnych zmian w farmakokinetyce żadnej z tych substancji czynnych. Chociaż nie przeprowadzono szczegółowych badań interakcji dla produktu Jansitin Duo jako całości, dostępne są dane dotyczące interakcji dla każdej substancji czynnej z osobna.¹

Niezalecane jednoczesne stosowanie

Interakcje z alkoholem

Spożywanie alkoholu podczas terapii produktem Jansitin Duo jest szczególnie niebezpieczne. Zatrucie alkoholem wiąże się ze zwiększonym ryzykiem wystąpienia kwasicy mleczanowej, zwłaszcza w przypadkach głodzenia, niedożywienia lub zaburzeń czynności wątroby. Ze względu na zawartość metforminy w preparacie, alkohol może nasilać jej działanie na metabolizm kwasu mlekowego, co może prowadzić do poważnych powikłań.²

Interakcja między metforminą a alkoholem ma szczególne znaczenie kliniczne, ponieważ alkohol może:

• Zakłócać homeostazę glukozy powodując hipoglikemię
• Zwiększać ryzyko kwasicy mleczanowej poprzez hamowanie glukoneogenezy wątrobowej
• Nasilać działanie metforminy na metabolizm kwasu mlekowego
• Pogłębiać problemy zdrowotne u pacjentów niedożywionych lub z zaburzeniami czynności wątroby

Z tego powodu należy bezwzględnie poinformować pacjentów o konieczności unikania spożywania alkoholu podczas leczenia produktem Jansitin Duo.

Interakcje ze środkami kontrastowymi zawierającymi jod

Stosowanie produktu leczniczego Jansitin Duo musi zostać przerwane przed badaniem lub podczas badania obrazowego z wykorzystaniem środków kontrastowych zawierających jod. Nie wolno wznawiać leczenia przez co najmniej 48 godzin po badaniu. Wznowienie terapii możliwe jest dopiero po ponownej ocenie czynności nerek i stwierdzeniu, że jest ona stabilna. Interakcja ta związana jest z ryzykiem rozwoju ostrej niewydolności nerek i następczej kwasicy mleczanowej przy jednoczesnym stosowaniu metforminy i jodowych środków kontrastowych.³

Skojarzenia leków wymagające środków ostrożności podczas stosowania

Leki wpływające na czynność nerek

Pewne produkty lecznicze mogą wywierać niekorzystny wpływ na czynność nerek, co zwiększa ryzyko wystąpienia kwasicy mleczanowej przy jednoczesnym stosowaniu metforminy. Do grupy tej należą:

• Niesteroidowe leki przeciwzapalne (NLPZ), w tym selektywne inhibitory cyklooksygenazy (COX) 2
• Inhibitory ACE (konwertazy angiotensyny)
• Antagoniści receptora angiotensyny II
• Leki moczopędne, zwłaszcza diuretyki pętlowe

W przypadku jednoczesnego stosowania wymienionych leków z produktem Jansitin Duo konieczne jest dokładne monitorowanie funkcji nerek.⁴

Leki wpływające na transport metforminy

Jednoczesne stosowanie leków wpływających na wspólny układ transportu w kanalikach nerkowych, zaangażowany w wydalanie metforminy, może zwiększać ogólnoustrojową ekspozycję na metforminę oraz ryzyko wystąpienia kwasicy mleczanowej. Do tej grupy należą inhibitory:

• Transportera kationów organicznych 2 (OCT2)
• Transportera usuwania wielu leków i toksyn (MATE)

Przykładami takich leków są: ranolazyna, wandetanib, dolutegrawir oraz cymetydyna. W przypadku jednoczesnego stosowania tych leków należy rozważyć ścisłe monitorowanie kontroli glikemii, dostosowanie dawki oraz ewentualne zmiany w leczeniu cukrzycy.⁵

Leki o działaniu hiperglikemicznym

Niektóre leki wykazują wewnętrzną aktywność hiperglikemiczną, co może wpływać na skuteczność terapii przeciwcukrzycowej. Należą do nich:

• Glikokortykosteroidy (podawane ogólnie lub miejscowo)
• Agoniści receptorów beta-2-adrenergicznych
• Diuretyki

Podczas stosowania tych leków konieczne jest częstsze kontrolowanie stężenia glukozy we krwi, szczególnie na początku terapii. W razie potrzeby należy dostosować dawkę produktu Jansitin Duo zarówno podczas wprowadzania, jak i odstawiania wymienionych leków.⁶

Leki o działaniu hipoglikemicznym

Inhibitory ACE mogą obniżać stężenie glukozy we krwi, co w połączeniu z działaniem produktu Jansitin Duo może prowadzić do nadmiernego spadku glikemii. W przypadku jednoczesnego stosowania tych leków może być konieczne dostosowanie dawki leku przeciwcukrzycowego.⁷

Wpływ innych produktów leczniczych na sytagliptynę

Dane z badań in vitro oraz dane kliniczne wskazują, że ryzyko wystąpienia znaczących klinicznie interakcji w następstwie jednoczesnego podania innych produktów leczniczych z sytagliptyną jest niewielkie.⁸

Interakcje z inhibitorami CYP

Badania wykazały, że głównym enzymem odpowiedzialnym za ograniczenie metabolizmu sytagliptyny jest CYP3A4, ze współudziałem CYP2C8. U pacjentów z prawidłową czynnością nerek, metabolizm przy udziale CYP3A4 ma tylko niewielki wpływ na klirens sytagliptyny. Jednak u osób z ciężkim zaburzeniem czynności nerek lub schyłkową niewydolnością nerek (ESRD) metabolizm może mieć bardziej istotne znaczenie dla eliminacji sytagliptyny.

Z tego powodu silne inhibitory CYP3A4 (np. ketokonazol, itrakonazol, rytonawir, klarytromycyna) mogą modyfikować farmakokinetykę sytagliptyny u pacjentów z ciężkim zaburzeniem czynności nerek lub schyłkową niewydolnością nerek. Należy podkreślić, że wpływ silnych inhibitorów CYP3A4 w przypadku zaburzenia czynności nerek nie był oceniany w badaniach klinicznych.⁹

Interakcje z transporterami leków

Badania transportu leku wykazały, że sytagliptyna jest substratem dla:

• Glikoproteiny p
• Transportera anionów organicznych 3 (OAT3)

Transport sytagliptyny, w którym pośredniczy OAT3, może być hamowany przez probenecyd, chociaż ryzyko wystąpienia znaczących klinicznie interakcji uznaje się za niewielkie. Jednoczesne stosowanie inhibitorów OAT3 nie było oceniane w warunkach in vivo.¹⁰

Interakcje z cyklosporyną

Przeprowadzono badanie w celu określenia wpływu cyklosporyny, silnego inhibitora glikoproteiny p, na farmakokinetykę sytagliptyny. Jednoczesne podanie sytagliptyny w pojedynczej dawce doustnej wynoszącej 100 mg z cyklosporyną w pojedynczej dawce doustnej wynoszącej 600 mg zwiększało wartość AUC oraz Cmax sytagliptyny odpowiednio o około 29% i 68%. Takich zmian farmakokinetyki sytagliptyny nie uznano za istotne klinicznie. Klirens nerkowy sytagliptyny nie uległ znaczącej zmianie. Z tego względu nie należy spodziewać się znaczących interakcji z innymi inhibitorami glikoproteiny p.¹¹

Wpływ sytagliptyny na inne produkty lecznicze

Interakcje z digoksyną

Sytagliptyna ma niewielki wpływ na stężenie digoksyny w osoczu krwi. W wyniku stosowania przez 10 dni digoksyny w dawce 0,25 mg jednocześnie z sytagliptyną w dawce 100 mg na dobę, osoczowe AUC dla digoksyny zwiększyło się przeciętnie o 11%, a osoczowe wartości Cmax o 18%. Nie zaleca się dostosowywania dawki digoksyny, jednak w przypadku jednoczesnego stosowania sytagliptyny i digoksyny należy monitorować pacjentów, u których istnieje ryzyko zatrucia digoksyną.¹²

Interakcje z izoenzymami CYP450

Dane z badań in vitro wskazują, że sytagliptyna nie hamuje ani nie indukuje izoenzymów CYP450. W badaniach klinicznych sytagliptyna nie powodowała znaczących zmian farmakokinetyki:

• metforminy
• gliburydu
• symwastatyny
• rozyglitazonu
• warfaryny
• doustnych środków antykoncepcyjnych

Wskazuje to na niewielką możliwość wchodzenia w interakcje z substratami CYP3A4, CYP2C8, CYP2C9 i transporterem kationów organicznych (OCT) w warunkach in vivo. Sytagliptyna w warunkach in vivo może być słabym inhibitorem glikoproteiny p.¹³

Tabela interakcji lekowych produktu Jansitin Duo

Uzupełniające informacje dotyczące interakcji

Przy stosowaniu produktu Jansitin Duo należy zwrócić szczególną uwagę na możliwość wystąpienia interakcji zarówno w odniesieniu do sytagliptyny, jak i metforminy. Najpoważniejsze interakcje dotyczą ryzyka kwasicy mleczanowej związanej z metforminą, która może być nasilona przez alkohol, jodowe środki kontrastowe oraz leki wpływające na czynność nerek lub transport metforminy.

W przypadku sytagliptyny, interakcje farmakokinetyczne są generalnie mniej znaczące klinicznie, jednak u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek należy zachować ostrożność przy jednoczesnym stosowaniu silnych inhibitorów CYP3A4. Szczególną uwagę należy zwrócić również na pacjentów przyjmujących digoksynę, u których może być konieczne monitorowanie stężenia tego leku.

Warto pamiętać, że szereg leków może wpływać na kontrolę glikemii, zarówno podwyższając stężenie glukozy (glikokortykosteroidy, agoniści receptorów beta-2-adrenergicznych, diuretyki), jak i je obniżając (inhibitory ACE), co może wymagać dostosowania dawkowania produktu Jansitin Duo.