Interakcje leku
Azithromycin Teva 500 mg

Interakcje z innymi produktami leczniczymi i inne rodzaje interakcji

Azytromycyna, jako antybiotyk makrolidowy, może wchodzić w interakcje z wieloma produktami leczniczymi, co może mieć istotne znaczenie kliniczne. Poniżej przedstawiono szczegółowy opis znanych interakcji lekowych azytromycyny z uwzględnieniem mechanizmów działania oraz potencjalnych konsekwencji klinicznych.¹

Interakcje z lekami zobojętniającymi

Badania farmakokinetyczne wykazały, że jednoczesne stosowanie leków zobojętniających i azytromycyny nie wpływa na całkowitą biodostępność antybiotyku, ale może zmniejszyć maksymalne stężenie w surowicy o około 25%. Z tego względu zaleca się, aby pacjenci stosujący azytromycynę i leki zobojętniające nie przyjmowali ich jednocześnie. Azytromycyna powinna być przyjmowana co najmniej godzinę przed lub dwie godziny po zastosowaniu leków zobojętniających.²

Interakcje z substratami glikoproteiny P

Antybiotyki makrolidowe, w tym azytromycyna, mogą powodować zwiększenie stężenia substratów glikoproteiny P (takich jak digoksyna i kolchicyna) w surowicy. Podczas jednoczesnego stosowania azytromycyny i substratów glikoproteiny P należy uwzględnić możliwość zwiększonego stężenia tych substratów w organizmie. W przypadku digoksyny zaleca się monitorowanie jej stężenia w surowicy zarówno podczas leczenia azytromycyną, jak i po jego zakończeniu.³

Interakcje z doustnymi lekami przeciwzakrzepowymi

Chociaż w badaniach farmakokinetycznych nie wykazano bezpośredniego wpływu azytromycyny na działanie przeciwzakrzepowe warfaryny, obserwowano nasilenie działania przeciwzakrzepowego po jednoczesnym podaniu azytromycyny i doustnych leków przeciwzakrzepowych z grupy pochodnych kumaryny. Z tego względu zaleca się kontrolne oznaczenia czasu protrombinowego podczas jednoczesnego stosowania tych leków.⁴

Interakcje z lekami immunosupresyjnymi

W przypadku cyklosporyny jednoczesne podawanie z azytromycyną może prowadzić do istotnego zwiększenia maksymalnego stężenia i pola pod krzywą stężenia cyklosporyny we krwi. Podczas jednoczesnego stosowania tych leków zaleca się monitorowanie stężenia cyklosporyny i odpowiednią modyfikację jej dawki.⁵

Interakcje z lekami przeciwwirusowymi

W badaniach oceniających wpływ azytromycyny na zydowudynę wykazano, że azytromycyna może zwiększać stężenie fosforylowanej zydowudyny (farmakologicznie czynnego metabolitu) w jednojądrzastych komórkach krwi obwodowej. Chociaż znaczenie kliniczne tego działania nie jest w pełni poznane, efekt ten może być korzystny dla pacjenta.⁶

W przypadku innych leków przeciwwirusowych, takich jak dydanozyna, efawirenz, indynawir i nelfinawir, nie stwierdzono istotnych klinicznie interakcji przy jednoczesnym podawaniu z azytromycyną.⁷

Interakcje z lekami przeciwgrzybiczymi

Jednoczesne podawanie flukonazolu i azytromycyny nie wpływa istotnie na parametry farmakokinetyczne obu leków. Obserwowano jedynie niewielkie zmniejszenie maksymalnego stężenia azytromycyny (18%), które nie ma znaczenia klinicznego.⁸

Interakcje z lekami przeciwbakteryjnymi

W przypadku jednoczesnego stosowania trimetoprimu i sulfametoksazolu z azytromycyną nie wykazano istotnego wpływu na parametry farmakokinetyczne żadnego z tych leków.⁹

W przypadku ryfabutyny, jednoczesne stosowanie z azytromycyną nie wpływało na stężenie obu substancji w surowicy. Obserwowano jednak przypadki neutropenii u pacjentów otrzymujących jednocześnie oba leki, choć związek przyczynowy z terapią skojarzoną nie został jednoznacznie ustalony.¹⁰

Interakcje z lekami wpływającymi na odstęp QT

Azytromycynę należy stosować ostrożnie u pacjentów przyjmujących produkty lecznicze, które mogą wydłużać odstęp QT, ze względu na zwiększone ryzyko wystąpienia zaburzeń rytmu serca. Dotyczy to między innymi takich leków jak hydroksychlorochina czy cyzapryd. W przypadku cyzaprydu, który jest metabolizowany przez enzym CYP3A4, jednoczesne stosowanie z makrolidami może prowadzić do wydłużenia odstępu QT, arytmii komorowych i torsade de pointes.¹¹

Interakcje z lekami działającymi na ośrodkowy układ nerwowy

Badania nie wykazały istotnego wpływu azytromycyny na parametry farmakokinetyczne i farmakodynamiczne midazolamu i triazolamu podczas ich jednoczesnego stosowania.¹²

W przypadku karbamazepiny również nie zaobserwowano istotnego wpływu na jej stężenie w osoczu lub na stężenie jej aktywnego metabolitu podczas jednoczesnego stosowania z azytromycyną.¹³

Interakcje ze statynami

Badania farmakokinetyczne wykazały, że jednoczesne podawanie atorwastatyny i azytromycyny nie prowadziło do zmiany stężenia atorwastatyny w osoczu. Jednakże po wprowadzeniu leku do obrotu odnotowano przypadki rabdomiolizy u pacjentów przyjmujących jednocześnie azytromycynę i statyny, co wskazuje na konieczność zachowania ostrożności przy takim skojarzeniu.¹⁴

Interakcje z alkaloidami sporyszu

Ze względu na teoretyczną możliwość zatrucia sporyszem, nie zaleca się jednoczesnego stosowania azytromycyny i pochodnych sporyszu.¹⁵

Inne interakcje

W przypadku teofiliny, mimo braku dowodów na występowanie klinicznie istotnych interakcji z azytromycyną, zaleca się monitorowanie pacjentów pod kątem objawów zwiększonego stężenia teofiliny, ze względu na znane interakcje teofiliny z innymi antybiotykami makrolidowymi.¹⁶

Podczas badań farmakokinetycznych z cetyryzyną w dawce 20 mg i azytromycyną podawaną przez 5 dni nie stwierdzono interakcji farmakokinetycznych ani istotnych zmian odstępu QT.¹⁷

W przypadku syldenafilu nie stwierdzono wpływu azytromycyny na AUC i Cmax syldenafilu lub jego głównego krążącego metabolitu u zdrowych ochotników płci męskiej.¹⁸

Jednoczesne podawanie metyloprednizolonu i azytromycyny nie wykazało istotnego wpływu na parametry farmakokinetyczne metyloprednizolonu.¹⁹

Badania z cymetydyną podawaną 2 godziny przed azytromycyną nie wykazały wpływu na parametry farmakokinetyczne azytromycyny.²⁰

Interakcje azytromycyny z alkoholem

Chociaż nie przeprowadzono szczegółowych badań oceniających bezpośrednie interakcje między azytromycyną a alkoholem, nie zgłaszano istotnych klinicznie interakcji farmakodynamicznych lub farmakokinetycznych przy jednoczesnym spożywaniu alkoholu i stosowaniu azytromycyny. Jednakże, jak w przypadku większości leków, jednoczesne spożywanie alkoholu podczas terapii antybiotykami nie jest zalecane z kilku powodów:

• Osłabienie układu odpornościowego – alkohol może osłabiać układ odpornościowy, co może zmniejszać skuteczność leczenia zakażeń antybiotykami
• Zwiększone obciążenie wątroby – zarówno azytromycyna jak i alkohol są metabolizowane w wątrobie, co może zwiększać obciążenie tego narządu
• Nasilenie działań niepożądanych – alkohol może nasilać niektóre działania niepożądane azytromycyny, takie jak zawroty głowy, bóle głowy czy dolegliwości żołądkowo-jelitowe
• Wpływ na przestrzeganie zaleceń terapeutycznych – spożywanie alkoholu może wpływać na regularność przyjmowania leku i przestrzeganie zaleconego schematu leczenia

Z powyższych względów, mimo braku bezpośrednich danych o znaczących interakcjach farmakologicznych, zaleca się unikanie spożywania alkoholu podczas terapii azytromycyną.

Tabela interakcji lekowych z azytromycyną

Powyższa tabela przedstawia najważniejsze interakcje azytromycyny z innymi produktami leczniczymi, wraz z ich charakterystyką, potencjalnymi efektami klinicznymi oraz zalecanym postępowaniem. Poziom istotności określono jako wysoki (interakcje mogące stanowić zagrożenie dla pacjenta lub wymagające szczególnej interwencji klinicznej), umiarkowany (interakcje wymagające zachowania ostrożności lub monitorowania) oraz niski (interakcje o niewielkim znaczeniu klinicznym).