Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Acatar Care 0,5 mg/ml
Przedkliniczne badania toksyczności chlorowodorku oksymetazoliny, substancji czynnej aerozolu do nosa Acatar Care (0,5 mg/ml), wykazały szeroki margines bezpieczeństwa. W badaniach ostrej toksyczności u szczurów LD50 wynosiła 0,9 mg/kg i.v. oraz 1,3 mg/kg p.o., a u myszy odpowiednio 9,2 mg/kg i.v. oraz 26 mg/kg p.o. Objawy zatrucia obejmowały m.in. stroszenie sierści, wytrzeszcz oczu, rozszerzenie źrenic i krwawienia z nozdrzy, a w stanach terminalnych drgawki spowodowane niedotlenieniem. W badaniach podostrych i przewlekłych na psach, przy dawkach donosowych wielokrotnie przekraczających dawki terapeutyczne (do 60-krotnie w badaniu 13-tygodniowym i 3-krotnie w badaniu rocznym), nie zaobserwowano toksyczności ogólnoustrojowej ani miejscowej, ani też zmian w EKG czy w obrębie oka.
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie stosowania leku
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa stosowania chlorowodorku oksymetazoliny, substancji czynnej produktu leczniczego Acatar Care (0,5 mg/ml, aerozol do nosa, roztwór), dostarczają istotnych informacji o profilu bezpieczeństwa tej substancji. Poniżej przedstawiono szczegółowe dane z badań toksykologicznych i innych ocen przedklinicznych.1
Toksyczność ostra
Badania toksyczności ostrej chlorowodorku oksymetazoliny przeprowadzone na gryzoniach wykazały, że wartość LD50 (dawka śmiertelna dla 50% populacji) u szczurów wynosi 0,9 mg/kg po podaniu dożylnym (i.v.) oraz 1,3 mg/kg po podaniu doustnym (p.o.). W przypadku myszy, wartości LD50 były wyższe i wynosiły odpowiednio 9,2 mg/kg przy podaniu dożylnym oraz 26 mg/kg przy podaniu doustnym.2
Charakterystyczne objawy ostrego zatrucia oksymetazoliną obejmowały:
- Stroszenie sierści
- Wytrzeszcz oczu
- Rozszerzenie źrenic
- Krwawienia z nozdrzy
Po zastosowaniu większych dawek obserwowano dodatkowe objawy zatrucia, takie jak:
- Bladość
- Łagodne sinienie
- Zmniejszenie ruchliwości zwierząt
W stanie terminalnym u zwierząt dochodziło do drgawek, które były spowodowane niedotlenieniem.3
Toksyczność podostra
W badaniach toksyczności podoostrej przeprowadzonych na psach, podawano 0,6 ml 0,05% roztworu (co odpowiada 0,3 mg chlorowodorku oksymetazoliny) do każdego nozdrza, trzy razy na dobę przez okres 13 tygodni. Podczas badania nie zaobserwowano żadnych objawów toksyczności ogólnoustrojowej ani miejscowej w obrębie błony śluzowej nosa. Badania nie wykazały również znaczących zmian w zapisie elektrokardiogramu (EKG) ani zmian w obrębie oka.4
Warto podkreślić, że zastosowane w badaniach dawki były nawet 60 razy większe niż dawki zalecane w terapii u ludzi, co świadczy o szerokim marginesie bezpieczeństwa tej substancji.5
Toksyczność przewlekła
Badania toksyczności przewlekłej przeprowadzono również na psach, którym podawano donosowo 0,06 ml i 0,24 ml 0,05% roztworu chlorowodorku oksymetazoliny dwa razy na dobę przez okres jednego roku. W tym długoterminowym badaniu nie stwierdzono żadnych działań toksycznych, pomimo że stosowane dawki były trzy razy większe od dawek zalecanych u ludzi.6
Toksyczny wpływ na reprodukcję
Badania oceniające potencjalny wpływ oksymetazoliny na reprodukcję przeprowadzono na szczurach. Substancja podawana podskórnie w dawkach 0,08 mg/kg i 0,24 mg/kg w 6. i 15. dniu po kopulacji nie powodowała żadnych nieprawidłowości somatycznych u potomstwa. Zaobserwowano nieznaczne różnice w liczbie resorbowanych płodów, jednak nie były one znamienne statystycznie.7
Warto zaznaczyć, że dawki stosowane w badaniach teratogenności były odpowiednio 25 i 75 razy większe niż dawki terapeutyczne zalecane u ludzi, co potwierdza szeroki margines bezpieczeństwa substancji w aspekcie rozwoju płodowego.8
Działanie mutagenne i rakotwórcze
Potencjalne działanie mutagenne oksymetazoliny oceniono przy zastosowaniu testu Amesa, który jest standardowym testem wykorzystywanym do wykrywania mutacji punktowych w DNA wywołanych przez związki chemiczne. Test ten nie wykazał żadnego potencjału mutagennego dla oksymetazoliny.9
Należy zauważyć, że nie przeprowadzono długoterminowych badań dotyczących potencjalnego działania rakotwórczego oksymetazoliny.10
Podsumowanie danych przedklinicznych
| Rodzaj badania | Gatunek | Dawka/Sposób podania | Okres badania | Wyniki |
|---|---|---|---|---|
| Toksyczność ostra | Szczury | LD50: 0,9 mg/kg (i.v.); 1,3 mg/kg (p.o.) | Jednorazowe podanie | Objawy: stroszenie sierści, wytrzeszcz oczu, rozszerzenie źrenic, krwawienia z nozdrzy |
| Toksyczność ostra | Myszy | LD50: 9,2 mg/kg (i.v.); 26 mg/kg (p.o.) | Jednorazowe podanie | Podobne objawy jak u szczurów |
| Toksyczność podostra | Psy | 0,6 ml 0,05% roztworu (0,3 mg) do każdego nozdrza 3x dziennie | 13 tygodni | Brak działań toksycznych ogólnych i miejscowych |
| Toksyczność przewlekła | Psy | 0,06 ml i 0,24 ml 0,05% roztworu donosowo 2x dziennie | 1 rok | Brak działań toksycznych |
| Toksyczny wpływ na reprodukcję | Szczury | 0,08 mg/kg i 0,24 mg/kg podskórnie (6. i 15. dzień po kopulacji) | Okres ciąży | Brak nieprawidłowości somatycznych u potomstwa |
| Działanie mutagenne | Test Amesa | – | – | Brak potencjału mutagennego |
| Działanie rakotwórcze | – | – | – | Nie przeprowadzono długoterminowych badań |
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje leku
- Profil bezpieczeństwa leku
- Przeciwwskazania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Skład i postać leku
- Specjalne ostrzeżenia
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania