Leki zawierające w składzie
oksymetazolina

Oksymetazolina to substancja czynna o działaniu sympatykomimetycznym, należąca do grupy α-adrenomimetyków. Wykazuje silne działanie obkurczające naczynia krwionośne błony śluzowej nosa i zatok przynosowych, co prowadzi do zmniejszenia przekrwienia, obrzęku i wydzieliny śluzowej. Efekt działania pojawia się już po kilku minutach od aplikacji i utrzymuje się nawet do 12 godzin.

Oksymetazolina stosowana jest głównie w leczeniu objawowym nieżytu nosa różnego pochodzenia (w tym alergicznego), zapaleniu zatok przynosowych oraz zapaleniu trąbki słuchowej. Na polskim rynku dostępna jest w wielu preparatach, zarówno w postaci kropli, jak i aerozoli do nosa. Najpopularniejsze nazwy handlowe leków zawierających oksymetolinę to: Afrin, Nasivin, Vicks Sinex, Xylorin, Oxalin, Nasal oraz Acatar.

Główną zaletą stosowania oksymetazoliny jest szybki i długotrwały efekt udrożnienia nosa, co znacząco poprawia komfort oddychania u pacjentów z ostrym nieżytem nosa. Ze względu na miejscowe działanie, lek praktycznie nie wchłania się do krwioobiegu, co minimalizuje ryzyko wystąpienia ogólnoustrojowych działań niepożądanych. Ponadto, preparaty z oksymetoliną są łatwe w aplikacji i dostępne bez recepty.

Należy jednak pamiętać o istotnych niebezpieczeństwach związanych ze stosowaniem tej substancji. Najpoważniejszym jest ryzyko rozwoju polekowego zapalenia błony śluzowej nosa (rhinitis medicamentosa) przy stosowaniu dłuższym niż 5-7 dni. Stan ten objawia się paradoksalnym nasileniem obrzęku błony śluzowej i zwiększoną niedrożnością nosa po ustąpieniu działania leku, co prowadzi do tzw. „efektu z odbicia” i uzależnienia od kropli. Inne działania niepożądane mogą obejmować pieczenie i suchość w nosie, kichanie, zaburzenia snu, bóle głowy, a przy przedawkowaniu – również zaburzenia rytmu serca i wzrost ciśnienia tętniczego.