Leksykon wskazań
na literę „C”
Wskazania na „C”, strona 3 z 10
choroba nerek u pacjenta z nadciśnieniem tętniczym i cukrzycą typu 2 z białkomoczem
Choroba nerek u pacjenta z nadciśnieniem tętniczym i cukrzycą typu 2 z białkomoczem stanowi złożony problem kliniczny określany często jako nefropatia cukrzycowa lub cukrzycowa choroba nerek (DKD – Diabetic Kidney Disease). Jest to przewlekłe powikłanie cukrzycy, charakteryzujące się postępującym upośledzeniem funkcji nerek, początkowo manifestującym się albuminurią (białkomoczem), a następnie spadkiem filtracji kłębuszkowej (GFR).
choroba układu sercowo-naczyniowego pochodzenia miażdżycowego
Choroba układu sercowo-naczyniowego pochodzenia miażdżycowego to schorzenie wynikające z odkładania się złogów cholesterolowych (blaszek miażdżycowych) w ścianach tętnic. Proces ten prowadzi do zwężenia światła naczyń, ograniczenia przepływu krwi i niedotlenienia narządów. Najczęstsze manifestacje kliniczne to choroba niedokrwienna serca (w tym zawał mięśnia sercowego), choroba naczyń mózgowych (udar) oraz choroba tętnic obwodowych.
choroba skóry
Choroba skóry to szerokie pojęcie obejmujące liczne schorzenia dermatologiczne, które mogą wynikać z różnych przyczyn: infekcji (bakteryjnych, wirusowych, grzybiczych), reakcji alergicznych, zaburzeń autoimmunologicznych, czy czynników genetycznych. Najczęstsze choroby skóry to: atopowe zapalenie skóry, łuszczyca, trądzik, pokrzywka, wyprysk kontaktowy oraz różnego rodzaju zakażenia skórne.
czynne reumatoidalne zapalenie stawów
Czynne reumatoidalne zapalenie stawów (RZS) to przewlekła choroba autoimmunologiczna charakteryzująca się zapaleniem błony maziowej stawów, prowadzącym do postępującego uszkodzenia tkanek stawowych. W aktywnej fazie choroby pacjenci doświadczają nasilonych objawów, takich jak ból, obrzęk i sztywność stawów, szczególnie odczuwalną w godzinach porannych. Choroba najczęściej dotyka małych stawów rąk i stóp, jednak może obejmować również stawy większe.
ciężki epizod depresyjny w przebiegu choroby afektywnej dwubiegunowej
Ciężki epizod depresyjny w przebiegu choroby afektywnej dwubiegunowej (ChAD) stanowi jedno z największych wyzwań terapeutycznych w psychiatrii. Charakteryzuje się głębokim obniżeniem nastroju, utratą zainteresowań, anhedonią, zaburzeniami snu, apetytu oraz koncentracji, myślami samobójczymi i znacznym pogorszeniem funkcjonowania. W przeciwieństwie do depresji jednobiegunowej, epizod depresyjny w ChAD wymaga szczególnego podejścia terapeutycznego ze względu na ryzyko indukcji manii/hipomanii przy stosowaniu klasycznych leków przeciwdepresyjnych.
cięcie cesarskie
Cięcie cesarskie (łac. sectio caesarea) to zabieg chirurgiczny polegający na urodzeniu dziecka przez nacięcie powłok brzusznych i macicy, zamiast drogą pochwową. Wskazania do wykonania tego zabiegu mogą być bezwzględne (np. łożysko przodujące, poprzeczne położenie płodu, zagrażająca lub dokonana zamartwica płodu) lub względne (np. stan po poprzednich cięciach cesarskich, choroby matki, duża masa płodu).
ciężki ostry atak astmy
Ciężki ostry atak astmy (stan astmatyczny) to zagrażające życiu nasilenie objawów astmy oskrzelowej, które nie reaguje na standardowe leczenie. Charakteryzuje się znaczną dusznością, świszczącym oddechem, kaszlem, uczuciem ściskania w klatce piersiowej oraz obniżeniem wartości parametrów wentylacyjnych. PEF lub FEV1 są zwykle poniżej 50% wartości należnej lub najlepszej wartości osobniczej pacjenta.
ciężka depresja
Ciężka depresja, znana również jako zaburzenie depresyjne nawracające o dużym nasileniu, to poważny stan psychiczny charakteryzujący się uporczywym obniżeniem nastroju, utratą zainteresowań i przyjemności (anhedonia), znacznym spadkiem energii oraz zaburzeniami snu i apetytu. Pacjenci często doświadczają silnego poczucia winy, bezwartościowości oraz myśli samobójczych. Diagnoza stawiana jest, gdy objawy utrzymują się przez co najmniej dwa tygodnie i istotnie upośledzają codzienne funkcjonowanie.
ciężki epizod depresyjny w dużej depresji
Ciężki epizod depresyjny w dużej depresji (MDD) to stan kliniczny charakteryzujący się nasilonymi objawami obniżonego nastroju, anhedonii (utraty zdolności odczuwania przyjemności), zmęczenia, zaburzeń snu i apetytu, obniżonej koncentracji, poczucia winy oraz myśli samobójczych. Diagnoza ciężkiego epizodu depresyjnego wymaga obecności co najmniej 5 objawów depresyjnych utrzymujących się przez minimum 2 tygodnie, z wyraźnym upośledzeniem funkcjonowania społecznego i zawodowego.
chłoniak Hodgkina
Chłoniak Hodgkina (ziarnica złośliwa) to nowotwór złośliwy układu chłonnego charakteryzujący się obecnością charakterystycznych komórek Reed-Sternberga w badaniu histopatologicznym. Występuje najczęściej u młodych dorosłych (20-30 lat) oraz u osób po 55. roku życia. Objawia się zazwyczaj bezbolesnym powiększeniem węzłów chłonnych, najczęściej szyjnych lub nadobojczykowych, oraz objawami ogólnymi jak gorączka, nocne poty, utrata masy ciała (objawy B).
ciężkie zakażenie gardła
Ciężkie zakażenie gardła to stan chorobowy charakteryzujący się intensywnym stanem zapalnym gardła, któremu towarzyszą wyraźne objawy miejscowe i ogólnoustrojowe. Najczęściej jest spowodowane przez bakterie paciorkowcowe (głównie Streptococcus pyogenes), chociaż może być również wynikiem infekcji wirusowej lub grzybiczej w przypadku pacjentów z obniżoną odpornością. Typowe objawy obejmują silny ból gardła, trudności w przełykaniu, gorączkę powyżej 38°C, powiększone i bolesne węzły chłonne szyjne oraz obecność białawych nalotów na migdałkach.
ciężkie zakażenie nosa
Ciężkie zakażenie nosa, inaczej ostre zapalenie błony śluzowej nosa lub ostre zapalenie zatok przynosowych, stanowi poważny problem zdrowotny, często wymagający interwencji medycznej. Występuje najczęściej jako powikłanie infekcji wirusowej górnych dróg oddechowych, ale może być również spowodowane przez bakterie, grzyby lub alergeny. Charakteryzuje się intensywnym obrzękiem błony śluzowej, obfitą wydzieliną śluzowo-ropną, znacznym upośledzeniem drożności nosa, bólem oraz pogorszeniem węchu.
ciężkie zakażenie ucha
Ciężkie zakażenie ucha, znane również jako ostre zapalenie ucha środkowego (łac. otitis media acuta), to poważny stan zapalny dotyczący przestrzeni ucha środkowego. Najczęściej występuje jako powikłanie infekcji górnych dróg oddechowych, szczególnie u dzieci poniżej 6. roku życia. Charakteryzuje się silnym bólem, gorączką, pogorszeniem słuchu oraz często wyciekiem ropnym z ucha w przypadku perforacji błony bębenkowej.
ciężkie zaburzenie depresyjne
Ciężkie zaburzenie depresyjne (ang. Major Depressive Disorder, MDD) to poważna choroba psychiczna charakteryzująca się utrzymującym się uczuciem smutku, pustki oraz utratą zainteresowania codziennymi czynnościami. Pacjenci doświadczają również zaburzeń snu, zmian apetytu, spadku energii, trudności z koncentracją, poczucia bezwartościowości i myśli samobójczych. Aby zdiagnozować ciężkie zaburzenie depresyjne, objawy muszą utrzymywać się przez co najmniej dwa tygodnie i powodować znaczne upośledzenie funkcjonowania społecznego, zawodowego lub w innych ważnych obszarach życia.
częstoskurcz nadkomorowy u pacjentów z zespołem Wolffa-Parkinsona-White’a
Częstoskurcz nadkomorowy u pacjentów z zespołem Wolffa-Parkinsona-White’a (WPW) jest stanem wymagającym szczególnej uwagi ze względu na ryzyko nagłego zgonu sercowego. Zespół WPW charakteryzuje się obecnością dodatkowej drogi przewodzenia (pęczka Kenta) między przedsionkami a komorami, która omija fizjologiczne opóźnienie w węźle przedsionkowo-komorowym. To prowadzi do charakterystycznego obrazu EKG z krótkim odstępem PR i falą delta oraz stwarza anatomiczne podłoże dla nawrotnych częstoskurczów.
ciężkie pobudzenie psychoruchowe
Ciężkie pobudzenie psychoruchowe to stan charakteryzujący się nadmierną aktywnością fizyczną i psychiczną pacjenta, często związany z agresją, niepokojem i dezorganizacją zachowania. Występuje w przebiegu wielu zaburzeń psychicznych, w tym schizofrenii, zaburzeń afektywnych dwubiegunowych (w fazie maniakalnej), zaburzeń osobowości, majaczenia, a także może być spowodowane intoksykacją substancjami psychoaktywnymi lub zespołem odstawiennym.
cykl bezowulacyjny
Cykl bezowulacyjny to zaburzenie miesiączkowania, w którym nie dochodzi do uwolnienia komórki jajowej (owulacji), mimo występowania krwawień miesięcznych. Jest to częsta przyczyna niepłodności u kobiet, występująca w około 30-40% przypadków zaburzeń płodności. Cykle bezowulacyjne mogą występować sporadycznie lub przewlekle, a ich częstość wzrasta u kobiet z zespołem policystycznych jajników (PCOS), zaburzeniami hormonalnymi, przy znacznej niedowadze lub nadwadze, a także w okresie okołomenopauzalnym.
choroba Dariera
Choroba Dariera (dyskeratoza mieszkowa, choroba Dariera-White’a) to rzadkie, genetycznie uwarunkowane schorzenie skóry o charakterze autosomalnym dominującym, wywołane mutacją w genie ATP2A2 kodującym pompę wapniową SERCA2. Objawia się występowaniem hiperkeratotycznych, brązowo-żółtych grudek i blaszek, zlokalizowanych głównie w okolicach łojotokowych (twarz, szyja, klatka piersiowa, plecy), a także charakterystycznymi zmianami paznokciowymi i zmianami na błonach śluzowych.
czerwienica prawdziwa
Czerwienica prawdziwa (łac. polycythemia vera) to przewlekła choroba mieloproliferacyjna charakteryzująca się zwiększoną produkcją erytrocytów, co prowadzi do wzrostu hematokrytu i lepkości krwi. Jest to rzadka choroba, dotykająca głównie osoby po 60. roku życia, częściej mężczyzn niż kobiet. W patogenezie kluczową rolę odgrywa mutacja genu JAK2 (JAK2V617F), którą stwierdza się u ponad 95% pacjentów.
całoroczne alergiczne zapalenie błony śluzowej nosa
Całoroczne alergiczne zapalenie błony śluzowej nosa to przewlekłe schorzenie, charakteryzujące się występowaniem objawów przez cały rok, niezależnie od pory roku. W przeciwieństwie do sezonowego alergicznego nieżytu nosa, objawy są wywołane przez alergeny obecne w środowisku przez cały rok, takie jak roztocza kurzu domowego, pleśnie, sierść zwierząt domowych czy karaluchy. Typowe objawy to przewlekły wyciek z nosa, uczucie zatkania nosa, kichanie, świąd nosa i oczu oraz łzawienie.
całoroczny alergiczny nieżyt nosa
Całoroczny alergiczny nieżyt nosa (CANN) to przewlekłe schorzenie zapalne błony śluzowej nosa wywołane reakcją alergiczną na alergeny występujące przez cały rok, takie jak roztocza kurzu domowego, naskórek zwierząt, pleśnie czy karaluchy. W przeciwieństwie do sezonowego alergicznego nieżytu nosa, objawy CANN utrzymują się przez większość roku lub całorocznie. Charakterystyczne objawy to wodnisty wyciek z nosa, uczucie zatkania nosa, świąd, kichanie, a czasem również utrata węchu.
ciężki epizod depresyjny w dużych zaburzeniach depresyjnych
Ciężki epizod depresyjny w dużych zaburzeniach depresyjnych (MDD – Major Depressive Disorder) stanowi poważny stan kliniczny, charakteryzujący się głębokim obniżeniem nastroju, utratą zainteresowania lub przyjemności z większości aktywności, znacznym spadkiem energii oraz zaburzeniami snu i apetytu. Pacjenci doświadczają również poczucia bezwartościowości, nadmiernego poczucia winy, trudności z koncentracją oraz myśli samobójczych. Rozpoznanie wymaga występowania objawów przez co najmniej dwa tygodnie, z istotnym upośledzeniem funkcjonowania społecznego i zawodowego.
choroba błony śluzowej
Choroba błony śluzowej to szerokie pojęcie obejmujące różne schorzenia dotyczące błon śluzowych wyściełających przewód pokarmowy, drogi oddechowe, drogi moczowe oraz narządy płciowe. Najczęściej spotykane stany chorobowe to zapalenie błony śluzowej jamy ustnej (stomatitis), zapalenie błony śluzowej żołądka (gastritis), zapalenie błony śluzowej jelit (enteritis) oraz zapalenie błony śluzowej oskrzeli (bronchitis).
choroba nerek u pacjentów z nadciśnieniem tętniczym i cukrzycą typu 2
Choroba nerek u pacjentów z nadciśnieniem tętniczym i cukrzycą typu 2 to częste powikłanie, określane jako cukrzycowa choroba nerek (diabetic kidney disease, DKD). Stan ten rozwija się u około 30-40% pacjentów z cukrzycą typu 2 i charakteryzuje się postępującym upośledzeniem funkcji nerek, albuminurią oraz stopniowym spadkiem wskaźnika filtracji kłębuszkowej (eGFR).
cukrzycowa nefropatia kłębuszkowa w początkowym stadium
Cukrzycowa nefropatia kłębuszkowa w początkowym stadium to wczesna faza powikłania cukrzycy, które prowadzi do stopniowego uszkodzenia nerek. Występuje zwykle po kilku latach trwania cukrzycy (zazwyczaj 5-10 lat) i charakteryzuje się początkowo mikroalbuminurią (wydalanie albuminy z moczem w ilości 30-300 mg/dobę), bez wyraźnych objawów klinicznych. W tym stadium zmiany patologiczne obejmują pogrubienie błony podstawnej kłębuszków nerkowych i rozrost macierzy mezangialnej.
choroba von Willebranda z niedoborem czynnika VIII
Choroba von Willebranda (vWD) z niedoborem czynnika VIII to dziedziczne zaburzenie krzepnięcia krwi, charakteryzujące się nieprawidłową funkcją czynnika von Willebranda (vWF) oraz obniżoną aktywnością czynnika VIII. Jest najczęstszą wrodzoną skazą krwotoczną, występującą u około 1% populacji. W tej chorobie obserwuje się zaburzenia pierwotnej hemostazy oraz wtórnie niedobór czynnika VIII, co prowadzi do zwiększonej skłonności do krwawień.
ciężka idiopatyczna neutropenia
Ciężka idiopatyczna neutropenia to stan chorobowy charakteryzujący się znacznym zmniejszeniem liczby neutrofili (poniżej 500/μl) we krwi obwodowej, przy braku zidentyfikowanej przyczyny. Neutrofile są kluczowymi komórkami układu odpornościowego, odpowiedzialnymi za zwalczanie infekcji bakteryjnych. Choroba może wystąpić zarówno u dorosłych, jak i u dzieci, a jej przebieg może być przewlekły lub cykliczny.
ciężka cykliczna neutropenia
Ciężka cykliczna neutropenia to rzadkie zaburzenie hematologiczne charakteryzujące się okresowym spadkiem liczby neutrofili we krwi, zwykle co 21 dni, utrzymującym się przez 3-6 dni. W tym czasie liczba neutrofili może spaść poniżej 0,5 × 10^9/l, co znacząco zwiększa podatność pacjenta na infekcje. Choroba ta najczęściej jest dziedziczona autosomalnie dominująco i związana z mutacją genu ELANE kodującego elastazę neutrofilową.
ciężka wrodzona neutropenia
Ciężka wrodzona neutropenia (SCN – Severe Congenital Neutropenia) to rzadkie schorzenie hematologiczne charakteryzujące się znacznym obniżeniem liczby neutrofili we krwi obwodowej (poniżej 0,5 × 10^9/l). Neutrofile są kluczowymi komórkami układu odpornościowego, odpowiedzialnymi za walkę z infekcjami bakteryjnymi. Choroba zazwyczaj ujawnia się we wczesnym dzieciństwie i objawia się nawracającymi, ciężkimi zakażeniami bakteryjnymi, takimi jak zapalenie płuc, ropnie skórne, zapalenie węzłów chłonnych czy sepsa.
ciężkie przewodnienie
Ciężkie przewodnienie (hiperwolemia) to stan zwiększonej całkowitej objętości płynów w organizmie, charakteryzujący się nadmiernym gromadzeniem płynów w przestrzeni pozakomórkowej. Stan ten może być wynikiem niewydolności nerek, zastoinowej niewydolności serca, marskości wątroby, zespołu nerczycowego, a także nadmiernego dożylnego podawania płynów czy stosowania leków zatrzymujących wodę w organizmie.
cukrzyca typu 2 z powikłaniami nerkowymi z mikroalbuminurią
Cukrzyca typu 2 z powikłaniami nerkowymi z mikroalbuminurią to stan, w którym pacjent z cukrzycą typu 2 doświadcza wczesnej fazy nefropatii cukrzycowej. Mikroalbuminuria oznacza zwiększone wydalanie albumin z moczem (30-300 mg/dobę), co jest wczesnym wskaźnikiem uszkodzenia nerek. To powikłanie pojawia się zazwyczaj po kilku latach trwania cukrzycy, a jego obecność zwiększa ryzyko progresji do jawnej nefropatii, a także wskazuje na podwyższone ryzyko sercowo-naczyniowe.
choroba Pageta kości
Choroba Pageta kości to przewlekłe schorzenie szkieletu charakteryzujące się nieprawidłową przebudową tkanki kostnej. W pierwszej fazie choroby dominuje nadmierna resorpcja kości przez osteoklasty, a następnie dochodzi do chaotycznej odbudowy kości, prowadzącej do powstania tkanki kostnej o nieprawidłowej strukturze i obniżonej wytrzymałości. Choroba najczęściej występuje u osób po 55. roku życia, częściej u mężczyzn, a jej częstość wzrasta z wiekiem.
choroba przewodu pokarmowego
Choroba przewodu pokarmowego to szerokie pojęcie obejmujące różnorodne schorzenia dotyczące przełyku, żołądka, jelit, wątroby, trzustki i dróg żółciowych. Najczęstsze jednostki chorobowe to choroba refluksowa przełyku (GERD), choroba wrzodowa żołądka i dwunastnicy, zespół jelita drażliwego (IBS), nieswoiste zapalenia jelit (choroba Leśniowskiego-Crohna i wrzodziejące zapalenie jelita grubego), zapalenie trzustki, kamica żółciowa oraz wirusowe zapalenie wątroby.
cyfrowa angiografia subtrakcyjna
Cyfrowa angiografia subtrakcyjna (DSA – Digital Subtraction Angiography) to zaawansowana technika obrazowania radiologicznego, pozwalająca na uwidocznienie naczyń krwionośnych z dużą dokładnością. Metoda ta polega na wykonaniu dwóch zdjęć – przed i po podaniu środka kontrastowego, a następnie elektronicznym odjęciu (subtrakcji) obrazu bez kontrastu od obrazu z kontrastem, dzięki czemu uwidocznione zostają wyłącznie naczynia krwionośne.
choroba dróg oddechowych przebiegająca z wydzielaniem gęstej wydzieliny oskrzelowej
Choroba dróg oddechowych przebiegająca z wydzielaniem gęstej wydzieliny oskrzelowej to najczęściej przewlekłe schorzenie charakteryzujące się nadmierną produkcją śluzu w drogach oddechowych, co prowadzi do utrudnionego oddychania, kaszlu i zwiększonego ryzyka infekcji. Występuje ona w przebiegu wielu schorzeń, takich jak przewlekła obturacyjna choroba płuc (POChP), mukowiscydoza, rozstrzenie oskrzeli czy przewlekłe zapalenie oskrzeli.
choroba przeszczep przeciw gospodarzowi
Choroba przeszczep przeciw gospodarzowi (GvHD – Graft versus Host Disease) to powikłanie występujące po przeszczepieniu komórek krwiotwórczych lub narządów, w którym limfocyty T dawcy rozpoznają tkanki biorcy jako obce i atakują je. GvHD może mieć postać ostrą (występującą w ciągu 100 dni od przeszczepu) lub przewlekłą (pojawiającą się później).
choroba nerek u pacjentów z nadciśnieniem tętniczym i cukrzycą typu 2 z rozpoczynającą się nefropatią
Choroba nerek u pacjentów z nadciśnieniem tętniczym i cukrzycą typu 2 z rozpoczynającą się nefropatią stanowi poważne powikłanie mikronaczyniowe cukrzycy. Nefropatia cukrzycowa początkowo objawia się mikroalbuminurią (30-300 mg/dobę), która bez odpowiedniego leczenia może prowadzić do jawnego białkomoczu, postępującego spadku filtracji kłębuszkowej (GFR) i ostatecznie do schyłkowej niewydolności nerek.
ciężka choroba skóry o ostrym przebiegu
Ciężka choroba skóry o ostrym przebiegu może obejmować kilka jednostek chorobowych, które wymagają natychmiastowej interwencji medycznej. Do najpoważniejszych należą zespół Stevensa-Johnsona (SJS), toksyczna nekroliza naskórka (TEN), ostra uogólniona osutka krostkowa (AGEP) oraz ciężkie postacie łuszczycy krostkowej. Schorzenia te charakteryzują się szybkim rozwojem zmian skórnych, często z zajęciem błon śluzowych, którym towarzyszą objawy ogólnoustrojowe: gorączka, złe samopoczucie, zaburzenia elektrolitowe i wodno-elektrolitowe.
choroby skóry i błon śluzowych
Choroby skóry i błon śluzowych stanowią szeroką grupę schorzeń dermatologicznych, które mogą mieć podłoże infekcyjne, zapalne, alergiczne, autoimmunologiczne lub nowotworowe. Najczęściej spotykane to: atopowe zapalenie skóry, łuszczyca, trądzik, grzybice, infekcje bakteryjne oraz wirusowe. Zmiany chorobowe mogą manifestować się jako wysypki, zaczerwienienie, świąd, łuszczenie się skóry, owrzodzenia lub zmiany struktury tkanki.
choroba demielinizacyjna
Choroba demielinizacyjna to grupa schorzeń neurologicznych charakteryzujących się uszkodzeniem osłonek mielinowych otaczających aksony neuronów w ośrodkowym lub obwodowym układzie nerwowym. Demielinizacja powoduje zaburzenia przewodzenia impulsów nerwowych, co prowadzi do różnorodnych objawów neurologicznych. Najczęstszą chorobą demielinizacyjną jest stwardnienie rozsiane (SM), ale do tej grupy należą również: zapalenie nerwów wzrokowych (neuromyelitis optica), ostre rozsiane zapalenie mózgu i rdzenia (ADEM), czy choroba Devica.
choroba obwodowego układu nerwowego
Choroba obwodowego układu nerwowego obejmuje szereg schorzeń dotyczących nerwów poza mózgiem i rdzeniem kręgowym. Manifestuje się najczęściej jako neuropatia obwodowa, charakteryzująca się bólem, osłabieniem mięśni, drętwieniem lub mrowieniem, szczególnie w kończynach. Wskazania do leczenia występują, gdy objawy zaburzają codzienne funkcjonowanie pacjenta, powodują chroniczny ból lub prowadzą do postępującego upośledzenia funkcji nerwów.
choroba Kawasakiego
Choroba Kawasakiego (zespół węzłów chłonnych śluzówkowo-skórnych) to ostre, samoograniczające się zapalenie naczyń, które występuje głównie u dzieci poniżej 5. roku życia. Charakteryzuje się wysoką gorączką utrzymującą się minimum 5 dni, obrzękiem dłoni i stóp z rumieniem, plamisto-grudkową wysypką, przekrwieniem spojówek, zmianami w obrębie warg i jamy ustnej oraz jednostronnym powiększeniem węzłów chłonnych szyjnych.
choroba przeszczep przeciwko gospodarzowi
Choroba przeszczep przeciwko gospodarzowi (ang. Graft-versus-Host Disease, GvHD) to powikłanie występujące po przeszczepieniu komórek macierzystych hematopoezy lub szpiku kostnego, gdzie limfocyty T dawcy rozpoznają tkanki biorcy jako obce i atakują je. GvHD może mieć postać ostrą (występującą do 100 dni po przeszczepie) lub przewlekłą (powyżej 100 dni), choć podział ten nie jest ścisły i opiera się głównie na obrazie klinicznym.
czynna choroba nowotworowa
Czynna choroba nowotworowa to stan, w którym komórki nowotworowe aktywnie namnażają się i rozprzestrzeniają w organizmie. Jest to faza choroby, w której nowotwór wykazuje cechy progresji, może dawać objawy kliniczne oraz widoczne zmiany w badaniach obrazowych i laboratoryjnych. Czynna choroba nowotworowa wymaga natychmiastowej interwencji medycznej i wdrożenia odpowiedniego leczenia.
ciężkie zatrzymanie wody w organizmie
Ciężkie zatrzymanie wody w organizmie (obrzęki) to stan kliniczny charakteryzujący się nadmiernym gromadzeniem płynów w przestrzeni pozakomórkowej. Może być objawem poważnych chorób układu sercowo-naczyniowego, nerek, wątroby lub zaburzeń hormonalnych. Do najczęstszych przyczyn należą niewydolność serca, marskość wątroby, zespół nerczycowy, przewlekła choroba nerek oraz nieprawidłowości w gospodarce elektrolitowej.
choroba reumatoidalna stawów
Choroba reumatoidalna stawów, znana również jako reumatoidalne zapalenie stawów (RZS), to przewlekła choroba autoimmunologiczna, która powoduje stan zapalny stawów, prowadząc do ich postępującego uszkodzenia. Schorzenie najczęściej dotyka stawów rąk, nadgarstków, stóp, ale może objąć także większe stawy, takie jak biodrowe czy kolanowe. Charakteryzuje się symetrycznym zapaleniem stawów, sztywnością poranną, bólem oraz obrzękiem zajętych stawów.
ciążowa choroba trofoblastyczna
Ciążowa choroba trofoblastyczna (ang. Gestational Trophoblastic Disease, GTD) to grupa rzadkich chorób charakteryzujących się nieprawidłowym rozrostem trofoblastu, tkanki tworzącej łożysko. Obejmuje ona zaśniad groniasty (całkowity i częściowy), inwazyjny zaśniad groniasty, choriocarcinoma (nabłoniak kosmówkowy) oraz guz miejsca łożyskowego. Choroba ta występuje u około 1 na 1000 ciąż, przy czym najczęstszą postacią jest zaśniad groniasty.
charakterystyka masy w obrębie trzustki
Masa w obrębie trzustki to nieprawidłowa struktura tkankowa, która może wskazywać na różne schorzenia, od zmian łagodnych po nowotwory złośliwe. Najczęstszym złośliwym guzem trzustki jest gruczolakorak przewodowy trzustki (PDAC), stanowiący około 90% wszystkich nowotworów złośliwych tego narządu. Inne zmiany obejmują nowotwory neuroendokrynne trzustki (PNET), torbiele trzustki (pseudotorbiele, torbiele surowicze, śluzowe i inne), jak również przewlekłe zapalenie trzustki z ogniskami włóknienia.
choroba skóry przebiegająca ze świądem
Świąd skóry (pruritus) jest jednym z najczęstszych objawów dermatologicznych, który może towarzyszyć różnym chorobom skóry, takim jak atopowe zapalenie skóry, łuszczyca, pokrzywka czy świerzb. Może też występować jako objaw chorób ogólnoustrojowych, w tym chorób wątroby, nerek, nowotworów czy zaburzeń endokrynologicznych. Świąd definiuje się jako nieprzyjemne odczucie prowokujące potrzebę drapania i może znacząco obniżać jakość życia pacjentów.
choroba zwyrodnieniowa stawu
Choroba zwyrodnieniowa stawu (osteoartroza) to przewlekłe schorzenie degeneracyjne charakteryzujące się postępującym uszkodzeniem chrząstki stawowej, zmianami w strukturze kości podchrzęstnej oraz stanem zapalnym błony maziowej. Najczęściej dotyka stawów kolanowych, biodrowych, kręgosłupa oraz drobnych stawów rąk. Choroba występuje głównie u osób po 50. roku życia, a czynniki ryzyka obejmują wiek, płeć żeńską, otyłość, urazy stawów, predyspozycje genetyczne oraz nadmierne obciążenia mechaniczne.