Interakcje leku
Divigel 0,1% 1 mg

Estradiol zawarty w preparacie Divigel 0,1% podawany przezskórnie wykazuje interakcje farmakokinetyczne głównie poprzez indukcję enzymów cytochromu P450, co może prowadzić do nasilonego metabolizmu estrogenów i zmniejszenia ich stężenia w osoczu. Szczególnie istotne są interakcje z lekami przeciwdrgawkowymi (fenobarbital, fenytoina, karbamazepina), lekami przeciwinfekcyjnymi (ryfampicyna, ryfabutyna) oraz lekami przeciwwirusowymi stosowanymi w terapii HIV (newirapina, efawirenz) i HCV (ombitaswir/parytaprewir/rytonawir z dazabuwirem lub bez, glekaprewir/pibrentaswir). W przypadku inhibitorów proteazy HIV (rytonawir, nelfinawir) obserwuje się złożone efekty, mimo ich działania inhibicyjnego, dominujące jest indukowanie metabolizmu hormonów steroidowych. Z klinicznego punktu widzenia może to skutkować koniecznością monitorowania skuteczności terapii oraz dostosowania dawki estradiolu. Dodatkowo, preparaty ziołowe, takie jak dziurawiec zwyczajny (Hypericum perforatum), mogą indukować metabolizm estrogenów, co również wymaga unikania ich jednoczesnego stosowania.

Interakcje z innymi produktami leczniczymi i inne rodzaje interakcji

Estradiol, jako substancja czynna produktu leczniczego Divigel 0,1%, może wchodzić w interakcje z wieloma grupami leków. Metabolizm estrogenów może ulegać nasileniu wskutek jednoczesnego stosowania substancji indukujących enzymy metabolizujące leki, szczególnie enzymy cytochromu P450. Dotyczy to przede wszystkim leków przeciwdrgawkowych, takich jak fenobarbital, fenytoina czy karbamazepina, a także leków przeciwinfekcyjnych, jak ryfampicyna, ryfabutyna, newirapina i efawirenz.1

Należy zwrócić szczególną uwagę na leki przeciwwirusowe stosowane w terapii HIV oraz HCV. Chociaż rytonawir i nelfinawir są silnymi inhibitorami enzymatycznymi, podczas jednoczesnego podawania z hormonami steroidowymi wykazują działanie przeciwne, indukujące enzymy. Kombinacje inhibitorów proteazy HIV oraz nienukleozydowych inhibitorów odwrotnej transkryptazy, w tym również kombinacje z inhibitorami HCV, mogą zarówno zwiększać, jak i zmniejszać stężenia estrogenu w osoczu. W niektórych przypadkach zmiany te mogą mieć istotne znaczenie kliniczne.2

Przeprowadzając wywiad lekarski, należy szczegółowo zebrać informacje dotyczące wszystkich jednocześnie stosowanych przez pacjentkę leków przeciw HIV/HCV oraz uwzględnić związane z tym zalecenia dotyczące potencjalnych interakcji.3

Wśród preparatów ziołowych, ziele dziurawca zwyczajnego (Hypericum perforatum) może indukować metabolizm estrogenów, co może prowadzić do zmniejszenia ich skuteczności terapeutycznej.4

Istotną zaletą przezskórnej drogi podania estradiolu, jaką zapewnia Divigel 0,1%, jest ominięcie efektu pierwszego przejścia w wątrobie. W związku z tym, estrogeny aplikowane na skórę mogą być mniej podatne na wpływ induktorów enzymatycznych niż hormony podawane doustnie.5

Z klinicznego punktu widzenia, nasilony metabolizm estrogenów i progestagenów może prowadzić do zmniejszenia skuteczności leczenia oraz zmiany profilu krwawień macicznych.6

Interakcje farmakodynamiczne

Na szczególną uwagę zasługuje interakcja estrogenów z lekami przeciwwirusowymi stosowanymi w leczeniu HCV. Badania kliniczne wykazały, że u pacjentek leczonych produktami zawierającymi ombitaswir/parytaprewir/rytonawir z dazabuwirem lub bez niego, zwiększenie aktywności aminotransferaz (AlAT) do wartości ponad pięciokrotnie przekraczających górną granicę normy występowało znacząco częściej u kobiet stosujących preparaty zawierające etynyloestradiol, takie jak złożone hormonalne środki antykoncepcyjne.7

U kobiet przyjmujących produkty zawierające estrogeny inne niż etynyloestradiol, takie jak estradiol, który jest składnikiem aktywnym preparatu Divigel 0,1%, odsetek zwiększenia aktywności AlAT był podobny jak u kobiet nieprzyjmujących żadnych estrogenów. Jednakże ze względu na ograniczoną liczbę kobiet przyjmujących te inne estrogeny w badaniach klinicznych, zaleca się zachowanie ostrożności podczas ich jednoczesnego podawania ze schematem leczenia skojarzonego zawierającym ombitaswir/parytaprewir/rytonawir z dazabuwirem lub bez dazabuwiru, a także ze schematem leczenia skojarzonego opartym na glekaprewirze/pibrentaswirze.8

Interakcje Divigelu 0,1% z alkoholem

Interakcje estradiolu zawartego w produkcie Divigel 0,1% z alkoholem nie zostały bezpośrednio opisane w charakterystyce produktu leczniczego. Jednakże należy zwrócić uwagę na kilka istotnych aspektów:

  • Divigel 0,1% zawiera w swoim składzie etanol (96%) w ilości 585 mg na gram żelu, co stanowi jedną z substancji pomocniczych o znanym działaniu.9
  • Spożywanie alkoholu podczas stosowania hormonalnej terapii zastępczej może teoretycznie wpływać na metabolizm estradiolu w wątrobie, zwłaszcza przy przewlekłym spożywaniu alkoholu.
  • Alkohol może potencjalnie zmieniać wchłanianie leku aplikowanego na skórę ze względu na swoje właściwości fizyczne.
  • Przewlekłe spożywanie alkoholu może nasilać niektóre ryzyka związane z estrogenową terapią zastępczą, jak np. ryzyko nowotworów hormonozależnych.

Ze względów bezpieczeństwa, zaleca się ograniczenie spożycia alkoholu podczas stosowania Divigelu 0,1%. Pacjentki powinny skonsultować się z lekarzem odnośnie indywidualnych zaleceń dotyczących spożywania alkoholu podczas terapii estrogenowej.

Zestawienie interakcji leku Divigel 0,1%

Grupa leków/substancji Przykładowe substancje Rodzaj interakcji Poziom istotności klinicznej Zalecenia
Leki przeciwdrgawkowe Fenobarbital, fenytoina, karbamazepina Indukcja enzymów cytochromu P450, nasilenie metabolizmu estrogenów Wysoki Możliwe zmniejszenie skuteczności estrogenowej terapii zastępczej, potencjalna potrzeba dostosowania dawki
Leki przeciwinfekcyjne Ryfampicyna, ryfabutyna Indukcja enzymów cytochromu P450, nasilenie metabolizmu estrogenów Wysoki Możliwe zmniejszenie skuteczności estrogenowej terapii zastępczej, potencjalna potrzeba dostosowania dawki
Leki przeciwwirusowe (HIV) Newirapina, efawirenz Indukcja enzymów metabolizujących estrogeny Umiarkowany do wysokiego Monitorowanie skuteczności terapii estrogenowej, potencjalna potrzeba dostosowania dawki
Inhibitory proteazy HIV Rytonawir, nelfinawir Złożone – mimo inhibicji enzymatycznej, głównie działanie indukujące metabolizm hormonów steroidowych Umiarkowany do wysokiego Monitorowanie skuteczności terapii estrogenowej
Schematy leczenia HCV Ombitaswir/parytaprewir/rytonawir z dazabuwirem lub bez; glekaprewir/pibrentaswir Potencjalny wpływ na funkcję wątroby (zwiększenie AlAT) Umiarkowany Zachowanie ostrożności i monitorowanie enzymów wątrobowych
Preparaty ziołowe Dziurawiec zwyczajny (Hypericum perforatum) Indukcja metabolizmu estrogenów Umiarkowany Unikanie jednoczesnego stosowania
Alkohol Etanol Potencjalny wpływ na metabolizm wątrobowy estrogenów przy przewlekłym spożyciu Niski do umiarkowanego Ograniczenie spożycia alkoholu

Należy pamiętać, że ze względu na przezskórną drogę podania Divigelu 0,1%, estradiol omija efekt pierwszego przejścia przez wątrobe, co może zmniejszać nasilenie niektórych z powyższych interakcji w porównaniu do doustnych preparatów estrogenowych.10

Kliniczne skutki interakcji mogą obejmować zmniejszenie skuteczności terapeutycznej Divigelu 0,1% oraz zmiany w profilu krwawień macicznych u kobiet z zachowaną macicą, szczególnie gdy stosowana jest również terapia progestagenowa.11

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl