Leki w grupie
„leki stosowane w hormonalnej terapii zastępczej”
Leki stosowane w hormonalnej terapii zastępczej (HTZ) to preparaty zawierające estrogeny, gestageny lub ich kombinacje, stosowane w celu łagodzenia objawów wynikających z niedoboru estrogenów u kobiet w okresie okołomenopauzalnym i pomenopauzalnym. HTZ działa poprzez uzupełnienie poziomu hormonów, których produkcja w organizmie kobiety ulega zmniejszeniu podczas menopauzy, co pomaga w redukcji objawów takich jak uderzenia gorąca, nocne poty, zaburzenia snu, suchość pochwy czy wahania nastroju.
Leki stosowane w HTZ można podzielić na kilka głównych kategorii: estrogeny, gestageny (progestageny) oraz preparaty złożone (estrogenowo-gestagenowe). Estrogeny stosowane w HTZ to najczęściej estradiol (Estrofem, Oesclim, Climara), estrogeny skoniugowane (Premarin) oraz estriol (Ovestin). Gestageny obejmują m.in. dydrogesteron (Duphaston), medroksyprogesteron (Provera), noretysteron (Primolut Nor) oraz mikronizowany progesteron (Luteina, Utrogestan).
Do najważniejszych leków złożonych należą preparaty zawierające estradiol z dydrogesteronem (Femoston), estradiol z noretysteronem (Kliogest, Activelle), estradiol z drospirenonem (Angeliq) oraz estrogeny skoniugowane z medroksyprogesteronem (Premella). Warto podkreślić, że dostępne są również preparaty do stosowania miejscowego w postaci kremów, żeli i globulek dopochwowych (np. Ovestin, Vagifem), które są szczególnie skuteczne w leczeniu atrofii urogenitalnej.
Największymi zaletami stosowania HTZ jest skuteczne łagodzenie objawów menopauzalnych, poprawa jakości życia oraz ochronne działanie na układ kostny, zmniejszające ryzyko osteoporozy i złamań. HTZ może również zmniejszać ryzyko rozwoju cukrzycy typu 2, chorób jelita grubego oraz mieć korzystny wpływ na profil lipidowy.
Jednak terapia hormonalna wiąże się również z pewnymi zagrożeniami. Do najpoważniejszych należą: zwiększone ryzyko zakrzepicy żylnej i zatorowości płucnej, nieznacznie podwyższone ryzyko raka piersi (szczególnie przy długotrwałym stosowaniu terapii estrogenowo-gestagenowej), raka endometrium (przy stosowaniu samych estrogenów u kobiet z zachowaną macicą) oraz niewielki wzrost ryzyka udaru mózgu. Dlatego decyzja o rozpoczęciu HTZ powinna być zawsze podejmowana indywidualnie, po dokładnej analizie korzyści i ryzyka.
Ze względu na drogę podania leki stosowane w HTZ dzielą się na: doustne (tabletki), przezskórne (plastry, żele), dopochwowe (kremy, globulki, pierścienie) oraz domięśniowe (implanty). Systemy przezskórne charakteryzują się mniejszym ryzykiem wystąpienia powikłań zakrzepowo-zatorowych w porównaniu do preparatów doustnych, a preparaty dopochwowe są preferowane przy dominujących objawach atrofii urogenitalnej.
Lista leków w tej grupie
-
Estrofem – Tabletki powlekane – 2 mg
Produkt leczniczy zawiera 2 mg estradiolu w postaci estradiolu półwodnego oraz laktozę jednowodną jako substancję pomocniczą. Jest dostępny w formie niebieskich, powlekanych tabletek. Stosuje się go w hormonalnej terapii zastępczej (HTZ) w celu łagodzenia objawów niedoboru estrogenów u kobiet po menopauzie. Szczególnie wskazany jest u kobiet po usunięciu macicy, które nie wymagają terapii złożonej estrogenowo-progestagenowej.
Wskazania do stosowaniaSubstancja czynna -
Lustork – Tabletki dopochwowe – 200 mg
Produkt leczniczy zawiera 200 mg progesteronu w formie tabletek dopochwowych. Stosuje się go w programach zapłodnienia in vitro oraz jako część hormonalnej terapii zastępczej u kobiet po menopauzie z zachowaną macicą. Preparat ma na celu ochronę endometrium. Tabletki są owalne, białe lub kremowe, i ułatwiają lokalne podanie hormonu.
Wskazania do stosowaniaSubstancja czynna -
Progesteron Adamed – Tabletki dopochwowe – 200 mg
Produkt leczniczy zawiera 200 mg progesteronu w formie tabletek dopochwowych. Składnik aktywny to progesteron, który jest stosowany w programach zapłodnienia in vitro oraz w hormonalnej terapii zastępczej u kobiet po menopauzie z zachowaną macicą. Tabletki mają postać okrągłych, białych lub złamanych białych tabletek dopochwowych. Preparat służy ochronie endometrium w ramach terapii hormonalnej.
Wskazania do stosowaniaSubstancja czynna -
Progesterone Besins – Kapsułki miękkie – 200 mg
Produkt zawiera mikronizowany progesteron w dawkach 100 mg lub 200 mg oraz lecytynę sojową jako substancję pomocniczą. Dostępny jest w postaci miękkich kapsułek zawierających oleistą zawiesinę o białawym zabarwieniu. Stosuje się go u dorosłych w leczeniu zaburzeń cyklu miesiączkowego spowodowanych niedoborem progesteronu oraz jako uzupełnienie hormonalnej terapii zastępczej estrogenem u kobiet po menopauzie z zachowaną macicą. Preparat pomaga w regulacji miesiączek i wspiera terapię hormonami.
Wskazania do stosowaniaSubstancja czynna -
Ovestin – Tabletki – 2 mg
Tabletki zawierają 2 mg estriolu oraz laktozę jednowodną jako substancję pomocniczą. Preparat stosowany jest w hormonalnej terapii zastępczej u kobiet po menopauzie z niedoborem estrogenów. Wskazany jest również w leczeniu niepłodności związanej z niekorzystnymi zmianami śluzu szyjkowego oraz przed i po operacjach pochwy u kobiet po menopauzie. Może być również używany jako pomoc diagnostyczna przy niejasnych wynikach cytologicznych wymazów z szyjki macicy.
Wskazania do stosowania- niedobór estrogenów u kobiet po menopauzie
- niepłodność w przebiegu wrogości śluzu szyjkowego
- pomoc diagnostyczna w przypadku wątpliwego obrazu cytologicznego wymazu z szyjki macicy
- przygotowanie pooperacyjne do zabiegu pochwowego u kobiet po menopauzie
- przygotowanie przedoperacyjne do zabiegu pochwowego u kobiet po menopauzie
Substancja czynna -
Kliogest – Tabletki powlekane – 2 mg + 1 mg
Tabletki zawierają estradiol w postaci estradiolu półwodnego oraz noretysteronu octan. Stosowane są w hormonalnej terapii zastępczej, aby łagodzić objawy związane z niedoborem estrogenów u kobiet po menopauzie. Ponadto mogą być używane profilaktycznie w celu zapobiegania osteoporozie u kobiet z podwyższonym ryzykiem złamań, które nie tolerują innych leków. Produkt jest przeznaczony dla kobiet, u których upłynął co najmniej rok od ustania miesiączkowania.
Wskazania do stosowaniaSubstancja czynna -
Ovestin – Globulki – 0,5 mg
Produkt leczniczy zawiera 0,5 mg estriolu w każdej globulce, będącego naturalnym estrogenem. Stosuje się go w leczeniu objawów niedoboru estrogenów w obrębie pochwy, szczególnie u kobiet po menopauzie. Wskazany jest również przed i po zabiegach pochwowych w okresie pomenopauzalnym. Może być używany jako pomoc diagnostyczna przy wątpliwym obrazie cytologicznym wymazu z szyjki macicy.
Wskazania do stosowania- leczenie pooperacyjne kobiet w okresie pomenopauzalnym poddawanych zabiegom pochwowym
- leczenie przedoperacyjne kobiet w okresie pomenopauzalnym poddawanych zabiegom pochwowym
- objawy niedoboru estrogenów w obrębie pochwy
- objawy podmiotowe zmian zanikowych pochwy spowodowane niedoborem estrogenów u kobiet po menopauzie
- pomoc diagnostyczna w przypadku wątpliwego obrazu cytologicznego wymazu z szyjki macicy
Substancja czynna -
Activelle – Tabletki powlekane – 1 mg + 0,5 mg
Produkt leczniczy zawiera 1 mg estradiolu półwodnego oraz 0,5 mg noretysteronu octanu. Jest stosowany jako hormonalna terapia zastępcza u kobiet po menopauzie, które doświadczają objawów spowodowanych niedoborem estrogenów. Ponadto może być wykorzystywany do profilaktyki osteoporozy u kobiet z podwyższonym ryzykiem złamań, które nie mogą stosować innych leków. Produkt dostępny jest w formie tabletek powlekanych.
Wskazania do stosowaniaSubstancja czynna -
Estrofem mite – Tabletki powlekane – 1 mg
Produkt zawiera 1 mg estradiolu w postaci estradiolu półwodnego oraz laktozę jednowodną jako substancję pomocniczą. Jest dostępny w postaci czerwonych, powlekanych tabletek o średnicy 6 mm. Preparat stosuje się w hormonalnej terapii zastępczej u kobiet po menopauzie, u których występują objawy niedoboru estrogenów. Szczególnie zalecany jest kobietom po usunięciu macicy, które nie wymagają terapii skojarzonej z progestagenem.
Wskazania do stosowaniaSubstancja czynna