zwiększenie ciśnienia tętniczego
Zwiększenie ciśnienia tętniczego, czyli nadciśnienie tętnicze, to przewlekły stan chorobowy charakteryzujący się podwyższonymi wartościami ciśnienia krwi w układzie tętniczym. Za nadciśnienie uznaje się wartości ciśnienia skurczowego ≥140 mmHg i/lub rozkurczowego ≥90 mmHg w pomiarach gabinetowych.
Nadciśnienie tętnicze jest jednym z głównych czynników ryzyka chorób sercowo-naczyniowych, w tym udaru mózgu, zawału serca, niewydolności serca oraz chorób nerek. Wyróżnia się nadciśnienie pierwotne (essencjalne), stanowiące około 90-95% przypadków, o nieznanej dokładnie etiologii, oraz nadciśnienie wtórne wywołane przez identyfikowalne przyczyny, takie jak choroby nerek, nadnerczy czy zaburzenia hormonalne.
Diagnostyka nadciśnienia obejmuje pomiary ciśnienia tętniczego w gabinecie lekarskim, całodobowy ambulatoryjny monitoring ciśnienia tętniczego (ABPM) oraz domowe pomiary ciśnienia. W ocenie pacjenta istotne jest określenie globalnego ryzyka sercowo-naczyniowego, identyfikacja powikłań narządowych oraz wykluczenie wtórnych przyczyn nadciśnienia.
Leczenie nadciśnienia tętniczego obejmuje modyfikację stylu życia (redukcja masy ciała, ograniczenie spożycia soli, aktywność fizyczna, ograniczenie alkoholu) oraz farmakoterapię. Podstawowe grupy leków hipotensyjnych to: diuretyki, beta-blokery, antagoniści wapnia, inhibitory konwertazy angiotensyny (ACE-I) i antagoniści receptora angiotensyny II (ARB). Cel terapeutyczny to obniżenie ciśnienia poniżej 140/90 mmHg, a u wybranych grup pacjentów (np. z cukrzycą, chorobą nerek) – poniżej 130/80 mmHg.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Działania niepożądane – Cinie 100 100 mg
Sumatryptan, substancja czynna leku Cinie (50 mg i 100 mg), wykazuje szerokie spektrum działań niepożądanych obejmujących układy neurologiczny, sercowo-naczyniowy, pokarmowy, oddechowy, mięśniowo-szkieletowy oraz immunologiczny. Najczęściej obserwowane działania neurologiczne to zawroty głowy, senność oraz parestezje i niedoczulica (1/100 do 1/10 pacjentów), natomiast poważniejsze, takie jak drgawki, występują z nieznaną częstością, także u pacjentów bez czynników ryzyka. W zakresie układu sercowo-naczyniowego często pojawia się przemijające zwiększenie ciśnienia tętniczego i zaczerwienienie skóry twarzy, a poważne zdarzenia, takie jak bradykardia, tachykardia, zaburzenia rytmu serca, skurcz tętnicy wieńcowej czy zawał mięśnia sercowego, mają nieznaną częstość występowania. Często zgłaszane są również nudności, wymioty oraz duszność, a w obrębie mięśniowo-szkieletowym – uczucie ciężkości i bóle mięśni. Reakcje nadwrażliwości, w tym anafilaksja, oraz zaburzenia widzenia, takie jak migotanie światła, podwójne widzenie i utrata wzroku, również zostały odnotowane z nieznaną częstością.
anafilaksja, biegunka, ból mięśni, ból stawów, bradykardia, bursztynian sumatryptanu, Cinie, dławica piersiowa, drgawki, drżenie, duszność, dysfagia, dystonia, działanie niepożądane, kołatanie serca, lęk, migotanie światła, migrena, mroczki, nadmierne pocenie się, nadwrażliwość skórna, napad migreny, niedociśnienie, niedoczulica, niedokrwienne zapalenie okrężnicy, nudności, objaw Raynauda, oczopląs, ograniczenie pola widzenia, padaczka, parestezje, podwójne widzenie, pokrzywka, reakcja nadwrażliwości, senność, skurcz tętnicy wieńcowej, sumatryptan, sztywność karku, tachykardia, utrata widzenia, wymioty, zaburzenia czucia, zaburzenia rytmu serca, zawał mięśnia sercowego, zawroty głowy, zmiany niedokrwienne w EKG, zwiększenie ciśnienia tętniczego - Leksykon leków
Działania niepożądane – Tramadol Krka 100 mg/ 2 ml
Tramadol Krka, dostępny w postaci roztworu do wstrzykiwań/infuzji w dawkach 50 mg/mL oraz 100 mg/2 mL, wykazuje szerokie spektrum działań niepożądanych, z których najczęstsze to nudności i zawroty głowy (≥1/10). Zaburzenia układu nerwowego obejmują również ból głowy i senność (≥1/100 do <1/10), a także rzadziej parestezje, drżenie, mimowolne skurcze mięśni, nieprawidłową koordynację, omdlenia i zaburzenia mowy. Istotnym ryzykiem jest możliwość wystąpienia drgawek, zwłaszcza przy dużych dawkach lub jednoczesnym stosowaniu leków obniżających próg drgawkowy, oraz zespół serotoninowy o nieznanej częstości. Ponadto, lek może powodować zaburzenia psychiczne, takie jak omamy, splątanie, majaczenie, stany lękowe i koszmary senne, a także ryzyko uzależnienia, które wzrasta wraz z dawką i czasem terapii.
bezsenność, biegunka, ból głowy, bradykardia, czkawka, depersonalizacja, depresja oddechowa, derealizacja, drgawki, drżenie, duszność, dyzuria, hiperkineza, hipoglikemia, koszmar senny, majaczenie, mimowolny skurcz mięśni, nadmierna potliwość, napad paniki, nerwowość, niedociśnienie ortostatyczne, niepokój, nieprawidłowa koordynacja, niewyraźne widzenie, nudności, obrzęk naczynioruchowy, odruch wymiotny, omamy, omdlenie, osłabienie siły mięśniowej, palpitacje, paranoja, parestezje, pobudzenie, pokrzywka, reakcja alergiczna, rozszerzenie źrenic, senność, silny lek, skurcz oskrzeli, splątanie, stan lękowy, suchość w jamie ustnej, świąd, świszczący oddech, szum w uszach, tachykardia, tramadolu chlorowodorek, uzależnienie, wstrząs anafilaktyczny, wymioty, zaburzenie mikcji, zaburzenie mowy, zaburzenie snu, zaostrzenie astmy, zaparcia, zapaść sercowo-naczyniowa, zatrzymanie moczu, zawroty głowy, zespół odstawienia, zespół serotoninowy, zwężenie źrenic, zwiększenie aktywności enzymów wątrobowych, zwiększenie ciśnienia tętniczego - Leksykon leków
Działania niepożądane – Dulsevia 60 mg
Duloksetyna, dostępna w dawkach 30 mg i 60 mg w formie kapsułek dojelitowych, charakteryzuje się profilem działań niepożądanych obejmującym głównie objawy łagodne do umiarkowanych, takie jak nudności, ból głowy, suchość w jamie ustnej, senność i zawroty głowy, które zwykle ustępują podczas kontynuacji terapii. Istotne są jednak potencjalnie ciężkie powikłania, w tym zaburzenia psychiczne (myśli i zachowania samobójcze), zespół serotoninowy, drgawki, przełom nadciśnieniowy oraz ostre uszkodzenie wątroby. Działania niepożądane ze strony układu pokarmowego (np. zaparcia, biegunka, krwotok z przewodu pokarmowego), neurologiczne (drgawki, objawy pozapiramidowe), metaboliczne (hiperglikemia, hiponatremia, SIADH) oraz sercowo-naczyniowe (zwiększenie ciśnienia tętniczego, arytmie) wymagają szczególnej uwagi klinicznej. Monitorowanie enzymów wątrobowych (AlAT, AspAT, fosfataza alkaliczna) jest niezbędne ze względu na ryzyko zapalenia i niewydolności wątroby.
agresja, arytmia nadkomorowa, bezsenność, biegunka, ból brzucha, ból głowy, bolesne oddawanie moczu, chlorowodorek duloksetyny, częstomocz, drgawki, drżenie, duloksetyna, hiperglikemia, hiponatremia, kołatanie serca, kontaktowe zapalenie skóry, krwotok z przewodu pokarmowego, lęk, myśli samobójcze, nadwrażliwość na światło, niedociśnienie ortostatyczne, niewydolność wątroby, nokturia, nudności, objawy pozapiramidowe, obrzęk naczynioruchowy, odwodnienie, omamy, omdlenie, ostre uszkodzenie wątroby, parestezja, pobudzenie, pokrzywka, przełom nadciśnieniowy, reakcja anafilaktyczna, senność, stan pobudzenia maniakalnego, suchość w jamie ustnej, tachykardia, wymioty, wysypka, zaburzenia orgazmu, zaburzenia smaku, zaburzenia uwagi, zachowania samobójcze, zapalenie błony śluzowej żołądka, zapalenie wątroby, zaparcie, zatrzymanie moczu, zawroty głowy, zespół nadwrażliwości, zespół nieprawidłowego wydzielania hormonu antydiuretycznego, zespół serotoninowy, zespół Stevensa-Johnsona, zmniejszenie łaknienia, zmniejszenie libido, żółtaczka, zwiększenie aktywności enzymów wątrobowych, zwiększenie ciśnienia tętniczego - Leksykon substancji czynnych
Almotryptan – Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
Almotryptan, agonista receptorów 5-HT1B/1D, jest wskazany wyłącznie w leczeniu jednoznacznie rozpoznanej migreny, z wyłączeniem migreny podstawnej, hemiplegicznej i oftalmoplegicznej. Przed zastosowaniem leku należy wykluczyć inne poważne zaburzenia neurologiczne, zwłaszcza u pacjentów z nietypowymi objawami. Istnieje ryzyko wystąpienia zdarzeń naczyniowo-mózgowych, w tym udaru i przemijającego napadu niedokrwiennego mózgu, szczególnie u osób z migreną. Almotryptan może wywołać skurcz naczyń wieńcowych i zawał mięśnia sercowego, dlatego konieczna jest ocena ryzyka choroby sercowo-naczyniowej u pacjentów z czynnikami ryzyka, takimi jak wiek powyżej 40 lat u mężczyzn, kobiety po menopauzie, nadciśnienie tętnicze, hipercholesterolemia, otyłość, cukrzyca, palenie tytoniu oraz dodatni wywiad rodzinny. U pacjentów z ciężkimi zaburzeniami czynności nerek dawka nie powinna przekraczać 12,5 mg na dobę, a u osób z ciężkimi zaburzeniami wątroby lek jest przeciwwskazany.
almotryptan, ból głowy z nadużywania leków, ból w klatce piersiowej, choroba niedokrwienna serca, choroba sercowo-naczyniowa, ergotamina, hipercholesterolemia, inhibitor wychwytu zwrotnego serotoniny i noradrenaliny, migrena hemiplegiczna, migrena oftalmoplegiczna, migrena podstawna, MOH, nadciśnienie tętnicze, nadwrażliwość na sulfonamidy, przemijający napad niedokrwienny, selektywny inhibitor wychwytu zwrotnego serotoniny, skurcz naczyń wieńcowych, SNRI, SSRI, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby, zawał mięśnia sercowego, zdarzenie naczyniowo-mózgowe, zespół serotoninowy, ziele dziurawca, zwiększenie ciśnienia tętniczego - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Relpax 40 mg
Relpax (eletryptan) w dawce 40 mg jest wskazany do leczenia napadów migreny u dorosłych (18-65 lat), z dawką maksymalną dobową 80 mg. Lek należy podawać jak najszybciej po wystąpieniu bólu migrenowego, wyłącznie podczas napadu, nie w fazie aury. W przypadku nawrotu bólu w ciągu 24 godzin po pierwszej dawce, możliwe jest podanie drugiej dawki po minimum 2 godzinach. Jeśli brak poprawy w ciągu 2 godzin od pierwszej dawki, nie zaleca się powtarzania dawki w tym samym napadzie. U pacjentów z niewydolnością nerek łagodną lub umiarkowaną dawka początkowa wynosi 20 mg, a maksymalna dobowa 40 mg, ze względu na ryzyko wzrostu ciśnienia tętniczego. Lek jest przeciwwskazany u pacjentów z ciężką niewydolnością nerek oraz wątroby, a także u osób powyżej 65 roku życia, młodzieży (12-17 lat) i dzieci (6-11 lat) ze względu na brak danych dotyczących skuteczności i bezpieczeństwa.
aura migrenowa, ciężka niewydolność nerek, ciężka niewydolność wątroby, ciśnienie tętnicze, dawka maksymalna dobowa, dawka początkowa, eletryptan, migrenowy ból głowy, napad migreny, nawrót bólu głowy, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, Relpax, schemat dawkowania, tabletki powlekane, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby, zwiększenie ciśnienia tętniczego - Leksykon leków
Działania niepożądane – Efrinol 2% 20 mg/g
Stosowanie efedryny chlorowodorku w postaci kropli do nosa (Efrinol 2%) wiąże się z licznymi działaniami niepożądanymi, które dotyczą głównie układu sercowo-naczyniowego, nerwowego, pokarmowego, moczowego oraz skóry. Do najczęstszych objawów należą tachykardia (>100 uderzeń/min), przyspieszone tętno, kołatania serca, podwyższone ciśnienie tętnicze, a także wzrost pobudliwości, lęk, drżenia kończyn, bóle głowy i zaburzenia snu, w tym trudności z zasypianiem. Działania niepożądane ze strony przewodu pokarmowego obejmują nudności i wymioty, natomiast miejscowo obserwuje się suchość błony śluzowej nosa i gardła. U pacjentów z rozrostem gruczołu krokowego mogą wystąpić trudności w oddawaniu moczu, co jest związane z wpływem efedryny na receptory alfa-adrenergiczne układu moczowego. Rzadko notuje się reakcje alergiczne w postaci wysypki oraz rozwój uzależnienia z agresywnością o charakterze psychozy przy długotrwałym stosowaniu.
akcja serca, alergia skórna, arytmia, bezsenność, ból głowy, drżenie kończyn, dysuria, działanie sympatykomimetyczne, efedryna chlorowodorek, kołatanie serca, lęk, napięcie psychiczne, niepokój, nudność, ośrodkowy układ nerwowy, przyspieszone tętno, psychoza, reakcja alergiczna, receptor alfa-adrenergiczny, rozrost gruczołu krokowego, suchość błony śluzowej, tachykardia, układ sercowo-naczyniowy, uzależnienie, wymioty, wzrost pobudliwości, zaburzenie rytmu serca, zwiększenie ciśnienia tętniczego