zapalenie polekowe skóry
Zapalenie polekowe skóry (drug-induced skin inflammation) to niepożądana reakcja skórna wywołana przyjmowaniem leków. Stanowi jedną z najczęstszych manifestacji polekowych działań niepożądanych, mogącą przybierać różnorodne formy kliniczne – od łagodnych wysypek plamisto-grudkowych, poprzez pokrzywkę, rumień wielopostaciowy, aż po ciężkie, zagrażające życiu zespoły takie jak zespół Stevensa-Johnsona czy toksyczna nekroliza naskórka.
Mechanizmy patofizjologiczne zapalenia polekowego skóry obejmują reakcje immunologiczne (zarówno natychmiastowe, jak i opóźnione), bezpośrednie działanie toksyczne leku lub jego metabolitów na skórę, a także reakcje fototoksyczne i fotoalergiczne. Do leków najczęściej wywołujących reakcje skórne należą antybiotyki (szczególnie beta-laktamy i sulfonamidy), niesteroidowe leki przeciwzapalne, leki przeciwdrgawkowe oraz allopurynol.
Diagnostyka zapalenia polekowego skóry opiera się na dokładnym wywiadzie dotyczącym przyjmowanych leków, analizie czasowej korelacji między włączeniem leku a wystąpieniem objawów, badaniu klinicznym oraz niekiedy badaniach histopatologicznych. W przypadkach wątpliwych pomocne mogą być testy prowokacyjne, jednak należy je wykonywać z zachowaniem szczególnej ostrożności. Podstawą leczenia jest odstawienie leku wywołującego reakcję oraz terapia objawowa dostosowana do nasilenia i charakteru zmian skórnych.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Działania niepożądane – Panacit 500 mg
Produkt leczniczy Panacit zawierający paracetamol 500 mg wykazuje profil bezpieczeństwa z nielicznymi działaniami niepożądanymi przy stosowaniu w dawkach terapeutycznych. Rzadko obserwuje się zaburzenia hematologiczne, takie jak agranulocytoza, trombocytopenia, neutropenia, plamica małopłytkowa, leukopenia oraz niedokrwistość hemolityczna, głównie po długotrwałym stosowaniu. Bardzo rzadko występuje pancytopenia. Reakcje alergiczne są rzadkie, natomiast ciężkie reakcje nadwrażliwości, w tym obrzęk naczynioruchowy i wstrząs anafilaktyczny, wymagają natychmiastowego przerwania terapii. Wśród innych rzadkich działań niepożądanych wymienia się hipoglikemię, zaburzenia psychiczne (depresja, dezorientacja, omamy), drżenia, bóle głowy, zaburzenia wzroku, obrzęki, skurcz oskrzeli u pacjentów uczulonych na NLPZ, dolegliwości ze strony przewodu pokarmowego oraz zaburzenia czynności wątroby, w tym niewydolność i marskość. Szczególną uwagę należy zwrócić na ryzyko hepatotoksyczności, zwłaszcza przy dawkach ≥6 g/dobę u dorosłych oraz >140 mg/kg masy ciała u dzieci, co może prowadzić do nieodwracalnej martwicy wątroby.
agranulocytoza, hepatotoksyczność, hipoglikemia, jałowy ropomocz, krwiomocz, kwas acetylosalicylowy, leukopenia, marskość wątroby, neutropenia, niedociśnienie tętnicze, niedokrwistość hemolityczna, niesteroidowy lek przeciwzapalny, niewydolność wątroby, obrzęk naczynioruchowy, osutka krostkowa, pancytopenia, paracetamol, plamica małopłytkowa, skurcz oskrzeli, śródmiąższowe zapalenie nerek, trombocytopenia, wstrząs anafilaktyczny, zaburzenie czynności wątroby, zapalenie polekowe skóry, zespół Stevensa-Johnsona, żółtaczka