ostra uogólniona krostkowica
Ostra uogólniona krostkowica (Acute Generalized Exanthematous Pustulosis, AGEP) to rzadka, ciężka reakcja skórna, charakteryzująca się nagłym wysiewem licznych, niewielkich, jałowych krost na podłożu rumieniowym, której towarzyszy gorączka i leukocytoza. Schorzenie rozwija się najczęściej w ciągu 24-48 godzin od ekspozycji na czynnik wywołujący.
Główną przyczyną AGEP są leki, szczególnie antybiotyki (zwłaszcza beta-laktamy), a także leki przeciwgrzybicze, przeciwdrgawkowe i niesteroidowe leki przeciwzapalne. Rzadziej choroba może być wywołana przez infekcje wirusowe, kontakt z alergenami lub ekspozycję na rtęć.
Diagnostyka AGEP opiera się na obrazie klinicznym, badaniach laboratoryjnych (podwyższone markery stanu zapalnego, neutrofilia) oraz badaniu histopatologicznym, które wykazuje podrogowe mikroropnie, obrzęk warstwy brodawkowatej skóry i nacieki neutrofilowe. Ważnym elementem diagnostyki jest wykluczenie innych jednostek chorobowych przebiegających z krostami, takich jak łuszczyca krostkowa.
Leczenie AGEP polega głównie na odstawieniu leku wywołującego i wdrożeniu terapii objawowej. Stosuje się miejscowe glikokortykosteroidy, leki przeciwhistaminowe oraz nawilżanie skóry. W ciężkich przypadkach może być konieczne zastosowanie ogólnoustrojowych glikokortykosteroidów. Rokowanie jest zazwyczaj dobre – zmiany skórne ustępują w ciągu 1-2 tygodni, choć u części pacjentów może dojść do złuszczania naskórka w okresie rekonwalescencji.
Powiązane wpisy
- Leksykon substancji czynnych
Ambroksol – Działania niepożądane
Ambroksol, stosowany jako mukolityk w terapii schorzeń dróg oddechowych, wykazuje stosunkowo dobry profil bezpieczeństwa, choć może wywoływać działania niepożądane o różnym nasileniu. Najczęściej obserwuje się zaburzenia ze strony przewodu pokarmowego, takie jak nudności (często, ≥1/100 do <1/10), wymioty (niezbyt często, ≥1/1000 do <1/100), biegunka i ból brzucha (niezbyt często, ≥1/1000 do <1/100), a także zaburzenia smaku i niedoczulicę jamy ustnej i gardła (często, ≥1/100 do <1/10). Reakcje alergiczne, w tym rzadkie reakcje nadwrażliwości (≥1/10 000 do <1/1 000) oraz potencjalnie zagrażające życiu reakcje anafilaktyczne o częstości nieznanej, wymagają szczególnej uwagi. Ambroksol może także powodować rzadkie działania niepożądane ze strony układu moczowego, takie jak dyzuria (≥1/10 000 do <1/1 000).
ambroksol, dyzuria, lek mukolityczny, leukocytoza, niedoczulica gardła, niedoczulica jamy ustnej, niewydolność wielonarządowa, obrzęk naczynioruchowy, odkrztuszanie wydzieliny, ostra uogólniona krostkowica, profil bezpieczeństwa, reakcja anafilaktyczna, reakcja nadwrażliwości, rumień wielopostaciowy, substancja czynna, suchość błony śluzowej, terminologia MedDRA, toksyczna martwica naskórka, wstrząs anafilaktyczny, zaburzenie smaku, zaburzenie wodno-elektrolitowe, zespół Stevensa-Johnsona - Leksykon leków
Działania niepożądane – Ambrolytin max 30 mg
Ambrolytin max, zawierający 30 mg ambroksolu chlorowodorku, może wywoływać działania niepożądane o różnej częstości i nasileniu, które dotyczą głównie układu immunologicznego, przewodu pokarmowego oraz skóry i tkanki podskórnej. Reakcje nadwrażliwości, takie jak świąd i wysypka, występują rzadko (≥1/10000 do <1/1000), natomiast poważne reakcje anafilaktyczne, w tym wstrząs anafilaktyczny i obrzęk naczynioruchowy, mają częstość nieznaną i wymagają natychmiastowej interwencji medycznej. Ze strony przewodu pokarmowego najczęściej obserwuje się nudności (≥1/100 do <1/10), a rzadziej wymioty, biegunkę, niestrawność i ból brzucha (≥1/1000 do <1/100). Skórne działania niepożądane obejmują wysypkę i pokrzywkę (≥1/10000 do <1/1000), a także ciężkie, potencjalnie zagrażające życiu zespoły dermatologiczne, takie jak rumień wielopostaciowy, zespół Stevensa-Johnsona, toksyczna martwica naskórka oraz ostra uogólniona krostkowica, których częstość jest nieznana.
adrenalina, ambroksol chlorowodorek, biegunka, ból brzucha, ciężkie działanie niepożądane, dyspepsja, działanie niepożądane, kortykosteroid, lek przeciwhistaminowy, niestrawność, nudność, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk Quinckego, ostra uogólniona krostkowica, pokrzywka, reakcja anafilaktyczna, reakcja nadwrażliwości, rumień wielopostaciowy, świąd, tlenoterapia, toksyczna martwica naskórka, wstrząs anafilaktyczny, wymioty, wysypka, zaburzenie skóry, zaburzenie układu immunologicznego, zaburzenie żołądka i jelit, zespół Lyella, zespół Stevensa-Johnsona - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Flavamed
Ambroksol chlorowodorek, stosowany w preparacie Flavamed 15 mg/5 ml (syrop), wymaga szczególnej ostrożności ze względu na ryzyko ciężkich reakcji skórnych, takich jak rumień wielopostaciowy, zespół Stevensa-Johnsona (SJS), toksyczna martwica naskórka (TEN) oraz ostra uogólniona krostkowica (AGEP). W przypadku pojawienia się wysypki, pęcherzy lub zmian na błonach śluzowych należy natychmiast przerwać terapię i skierować pacjenta do specjalisty. Ponadto, u pacjentów z zaburzeniami transportu śluzowo-rzęskowego, zwłaszcza z zespołem nieruchomych rzęsek, stosowanie ambroksolu może prowadzić do gromadzenia się wydzieliny oskrzelowej i pogorszenia stanu klinicznego, co wymaga ścisłego monitorowania i rozważenia alternatywnych metod leczenia.
ambroksol chlorowodorek, choroba wrzodowa dwunastnicy, choroba wrzodowa żołądka, dysfagia, działanie mukolityczne, dziedziczna nietolerancja fruktozy, kwas benzoesowy, lek mukolityczny, niewydolność nerek, ostra uogólniona krostkowica, rumień wielopostaciowy, toksyczna martwica naskórka, uszkodzenie wątroby, wysypka skórna, zaburzenie transportu śluzowo-rzęskowego, zespół nieruchomych rzęsek, zespół Stevensa-Johnsona - Leksykon leków
Działania niepożądane – Flegtac ORO 4 mg
Bromoheksyny chlorowodorek, substancja czynna Flegtac ORO 4 mg w tabletkach ulegających rozpadowi w jamie ustnej, może wywoływać działania niepożądane o różnym nasileniu i częstości. Reakcje nadwrażliwości immunologicznych występują rzadko (≥1/10 000 do <1/1000), natomiast poważne reakcje anafilaktyczne, w tym wstrząs anafilaktyczny, obrzęk naczynioruchowy i świąd, mają częstość nieokreśloną i stanowią zagrożenie życia wymagające natychmiastowej interwencji. Objawy neurologiczne takie jak ból głowy, zawroty głowy i senność również występują z częstością nieokreśloną i mogą ograniczać zdolność prowadzenia pojazdów. Zgłaszano także obniżenie ciśnienia tętniczego krwi oraz paradoksalny skurcz oskrzeli, co jest istotne u pacjentów z nadciśnieniem, astmą lub POChP. W obrębie układu pokarmowego najczęstsze działania niepożądane to ból w nadbrzuszu, nudności, wymioty i biegunka (≥1/1000 do <1/100), a niestrawność występuje z częstością nieokreśloną.
astma oskrzelowa, biegunka, ból brzucha, ból głowy, bromoheksyna, ciężkie reakcje skórne, hipotonia, nadciśnienie tętnicze, niestrawność, nudności, obrzęk naczynioruchowy, odwodnienie, ostra uogólniona krostkowica, pokrzywka, przewlekła obturacyjna choroba płuc, reakcja anafilaktyczna, reakcja nadwrażliwości, rumień wielopostaciowy, senność, skurcz oskrzeli, świąd, toksyczna martwica naskórka, wstrząs anafilaktyczny, wymioty, wysypka skórna, zaburzenia immunologiczne, zaburzenia wodno-elektrolitowe, zawroty głowy, zespół Stevensa-Johnsona, zwiększona aktywność enzymów wątrobowych - Leksykon leków
Działania niepożądane – Mucosolvan 30 mg/5 ml
Lek Mucosolvan, zawierający chlorowodorek ambroksolu, może wywoływać działania niepożądane o różnym nasileniu i częstości, klasyfikowane według MedDRA. Najczęściej obserwuje się zaburzenia ze strony układu nerwowego (np. dysgeuzja, częstość ≥ 1/100 do < 1/10), układu oddechowego (niedoczulica gardła, częstość ≥ 1/100 do < 1/10) oraz przewodu pokarmowego (nudności, częstość ≥ 1/100 do < 1/10; biegunka, niestrawność, ból brzucha, suchość błony śluzowej jamy ustnej i wymioty z częstością niezbyt częstą, tj. ≥ 1/1000 do < 1/100). Rzadko występują reakcje nadwrażliwości, w tym wysypka i pokrzywka (częstość ≥ 1/10 000 do < 1/1000), natomiast częstość występowania ciężkich reakcji anafilaktycznych oraz poważnych działań skórnych (rumień wielopostaciowy, zespół Stevensa-Johnsona, toksyczna martwica naskórka, ostra uogólniona krostkowica) jest nieznana, jednak stanowią one potencjalne zagrożenie życia i wymagają natychmiastowej interwencji.
biegunka, ból brzucha, chlorowodorek ambroksolu, dysgeuzja, niedoczulica gardła, niedoczulica jamy ustnej, niestrawność, nudności, obrzęk naczynioruchowy, ostra uogólniona krostkowica, pokrzywka, reakcja anafilaktyczna, reakcja nadwrażliwości, rumień wielopostaciowy, suchość błony śluzowej, suchość gardła, świąd, terminologia MedDRA, toksyczna martwica naskórka, wstrząs anafilaktyczny, wymioty, wysypka, zaburzenie smaku, zapaść krążeniowa, zespół Stevensa-Johnsona - Leksykon leków
Działania niepożądane – Flegtac Kaszel 1,6 mg/ml
Flegtac Kaszel, zawierający 1,6 mg/ml bromoheksyny chlorowodorku w postaci syropu, może wywoływać działania niepożądane o różnej częstości, sklasyfikowane zgodnie z terminologią MedDRA. Do najczęstszych należą rzadkie objawy ze strony układu pokarmowego, takie jak nudności, wymioty, biegunka oraz ból w nadbrzuszu, a także niestrawność o częstości nieznanej. Bardzo rzadko obserwowano objawy neurologiczne, w tym ból głowy, zawroty głowy i senność. Reakcje skórne, choć rzadkie, mogą mieć charakter poważny i obejmować wysypkę, pokrzywkę, a także ciężkie, potencjalnie zagrażające życiu zmiany, takie jak rumień wielopostaciowy, zespół Stevensa-Johnsona, toksyczna martwica naskórka oraz ostra uogólniona krostkowica. Rzadko występują również reakcje nadwrażliwości, w tym anafilaksja, obrzęk naczynioruchowy i świąd. Z układu sercowo-naczyniowego zgłaszano obniżenie ciśnienia krwi o częstości nieznanej, a w badaniach laboratoryjnych obserwowano podwyższenie enzymów wątrobowych AST i ALT, co może wskazywać na uszkodzenie wątroby.
biegunka, ból głowy, ból nadbrzusza, bromoheksyna chlorowodorek, hipotensja, nadmierna potliwość, niestrawność, nudności, obrzęk naczynioruchowy, ostra uogólniona krostkowica, podwyższone enzymy wątrobowe, pokrzywka, reakcja anafilaktyczna, reakcja nadwrażliwości, rumień wielopostaciowy, senność, świąd, syrop przeciwkaszlowy, terminologia MedDRA, toksyczna martwica naskórka, transaminazy, uszkodzenie wątroby, wstrząs anafilaktyczny, wymioty, wysypka, zaburzenia immunologiczne, zaburzenia naczyniowe, zaburzenia neurologiczne, zaburzenia skórne, zaburzenia żołądkowo-jelitowe, zawroty głowy, zespół Stevensa-Johnsona - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Envil kaszel
Lek Envil kaszel zawierający 30 mg ambroksolu chlorowodorku w formie tabletek wymaga szczególnej ostrożności u pacjentów z chorobą wrzodową żołądka i/lub dwunastnicy, niewydolnością nerek i/lub wątroby, osłabionym odruchem kaszlowym lub zaburzeniami oczyszczania rzęskowego oskrzeli oraz astmą oskrzelową. Ambroksol może nasilać dolegliwości podstawowe, wpływać na metabolizm i wydalanie leku, a także powodować zwiększoną produkcję płynnej wydzieliny oskrzelowej, co wymaga aktywnego odkrztuszania lub odsysania wydzieliny u pacjentów z osłabionym odruchem kaszlowym. W trakcie terapii zgłaszano ciężkie reakcje skórne, takie jak rumień wielopostaciowy, zespół Stevensa-Johnsona (SJS), toksyczna martwica naskórka (TEN) oraz ostra uogólniona krostkowica (AGEP), które wymagają natychmiastowego przerwania leczenia i konsultacji lekarskiej.
ambroksol chlorowodorek, astma oskrzelowa, choroba wrzodowa żołądka, ciężka reakcja skórna, drogi oddechowe, działanie mukolityczne, niedobór laktazy, nietolerancja galaktozy, niewydolność nerek, oczyszczanie rzęskowe oskrzeli, odkrztuszanie, odruch kaszlowy, ostra uogólniona krostkowica, rumień wielopostaciowy, toksyczna martwica naskórka, upłynnienie wydzieliny, wydzielina oskrzelowa, zespół Stevensa-Johnsona, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Envil kaszel junior
Envil kaszel junior (15 mg/5 ml) zawierający ambroksolu chlorowodorek wymaga szczególnej ostrożności u pacjentów z chorobą wrzodową żołądka i dwunastnicy, niewydolnością nerek lub wątroby, osłabionym odruchem kaszlowym oraz astmą oskrzelową, ze względu na ryzyko podrażnienia błony śluzowej, zaburzenia metabolizmu i wydalania leku oraz zalegania wydzieliny oskrzelowej. W początkowej fazie terapii może wystąpić zwiększona ilość płynnej wydzieliny, co wymaga prowokacji odruchu kaszlowego lub mechanicznego odsysania. Należy monitorować pacjentów pod kątem ciężkich reakcji skórnych, takich jak rumień wielopostaciowy, zespół Stevensa-Johnsona (SJS), toksyczna martwica naskórka (TEN) oraz ostra uogólniona krostkowica (AGEP), które wymagają natychmiastowego przerwania leczenia.
ambroksolu chlorowodorek, astma oskrzelowa, bilirubinemia, choroba wrzodowa żołądka i dwunastnicy, ciężka reakcja skórna, dysfagia, dziedziczna nietolerancja fruktozy, hiperbilirubinemia, niesprzężona bilirubina, niewydolność nerek i wątroby, odsysanie wydzieliny z dróg oddechowych, osłabiony odruch kaszlowy, ostra uogólniona krostkowica, rumień wielopostaciowy, toksyczna martwica naskórka, zaburzenie oczyszczania rzęskowego oskrzeli, zespół Stevensa-Johnsona, żółtaczka jąder podkorowych mózgu, żółtaczka noworodków