fosforan fingolimodu
Fosforan fingolimodu (znany również jako FTY720) to substancja będąca modyfikowanym analogiem sfingozyny, stosowana w leczeniu stwardnienia rozsianego. Po podaniu ulega fosforylacji do aktywnego metabolitu, który działa jako modulator receptora sfingozyny-1-fosforanu (S1P).
Mechanizm działania fosforanu fingolimodu polega na wiązaniu się z receptorami S1P1, S1P3, S1P4 i S1P5, co prowadzi do ich internalizacji i degradacji na limfocytach. W efekcie dochodzi do sekwestracji limfocytów w węzłach chłonnych, zmniejszenia ich migracji do ośrodkowego układu nerwowego i ograniczenia procesów zapalnych typowych dla stwardnienia rozsianego.
Fosforan fingolimodu jest stosowany w leczeniu rzutowo-remisyjnej postaci stwardnienia rozsianego. Badania kliniczne wykazały, że zmniejsza częstość rzutów choroby oraz spowalnia progresję niepełnosprawności. Lek podawany jest doustnie w dawce 0,5 mg raz dziennie, co stanowi istotną zaletę w porównaniu z innymi terapiami wymagającymi iniekcji.
Do najczęstszych działań niepożądanych fosforanu fingolimodu należą: bradykardia (szczególnie po pierwszej dawce), blok przedsionkowo-komorowy, limfopenia, zwiększone ryzyko infekcji (w tym zakażeń oportunistycznych), podwyższenie enzymów wątrobowych oraz obrzęk plamki żółtej. Ze względu na potencjalne działanie proarytmiczne, rozpoczęcie leczenia wymaga monitorowania pacjenta.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Fingolimod Zentiva 0,5 mg
Fingolimod charakteryzuje się powolnym wchłanianiem z tmax wynoszącym 12-16 godzin oraz wysoką biodostępnością doustną na poziomie 93% (95% CI: 79-111%). Lek wykazuje znaczną dystrybucję do tkanek (objętość dystrybucji około 1200 ± 260 litrów) oraz silne wiązanie z białkami osocza (>99%). Dystrybucja do erytrocytów wynosi 86% dla fingolimodu i <17% dla jego aktywnego metabolitu, fosforanu fingolimodu. Stan stacjonarny stężeń osiągany jest po 1-2 miesiącach stosowania dawki 0,5 mg raz na dobę, przy czym stężenia w osoczu są około 10-krotnie wyższe niż po dawce początkowej. Farmakokinetyka leku jest liniowa w zakresie dawek 0,5-1,25 mg. Fingolimod przenika przez barierę krew-mózg i jest metabolizowany głównie przez CYP4F2 oraz prawdopodobnie CYP3A4 do nieaktywnych metabolitów, które są wydalane głównie z moczem (81% dawki) w formie niezmienionej. Końcowy okres półtrwania wynosi 6-9 dni, podobnie dla fingolimodu i fosforanu fingolimodu.
analogi ceramidowe, AUC, bariera krew-mózg, biodostępność, biotransformacja oksydacyjna, Cmax, CYP3A4, CYP4F2, farmakokinetyka, farmakokinetyka liniowa, faza terminalna, fosforan fingolimodu, fosforylacja stereoselektywna, klirens, metabolity nieaktywne, metabolizm kwasów tłuszczowych, objętość dystrybucji, okres półtrwania, skala Child-Pugh, stężenie w osoczu, stwardnienie rozsiane, T1/2, Tmax, wychwyt komórkowy, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Fingolimod Richter 0,5 mg
Fingolimod, będący selektywnym lekiem immunosupresyjnym (kod ATC: L04AA27), działa poprzez modulację receptorów sfingozyno-1-fosforanu (S1P), co prowadzi do redystrybucji limfocytów T i B, ograniczając ich migrację z węzłów chłonnych. Aktywny metabolit, fosforan fingolimodu, przenika barierę krew-mózg, oddziałując także na receptory S1P w ośrodkowym układzie nerwowym. Po podaniu pierwszej dawki 0,5 mg obserwuje się spadek liczby limfocytów do około 75% wartości wyjściowych w ciągu 4-6 godzin, a po dwóch tygodniach liczba ta osiąga około 500 komórek/μl (30% wartości wyjściowych). U około 18% pacjentów stwierdzono limfopenię poniżej 200 komórek/μl. Efekt ten jest odwracalny po odstawieniu leku, z normalizacją liczby limfocytów w ciągu 1-2 miesięcy. Fingolimod wywołuje także łagodne zmniejszenie liczby neutrofilów do około 80% wartości wyjściowych, bez wpływu na monocyty.
antagonizm receptorów S1P, arytmia komorowa, bariera krew-mózg, desaturacja krwi, dokomórkowy prostowniczy kanał potasowy, efekt chronotropowy, fingolimod, fosforan fingolimodu, komórki Th17, limfocyty T i B, migotanie przedsionków, nadzór immunologiczny, natężona objętość wydechowa, natężony przepływ wydechowy, opór dróg oddechowych, ośrodkowy układ nerwowy, pojemność minutowa serca, postęp niesprawności, przedwczesny skurcz przedsionkowy, przewodzenie przedsionkowo-komorowe, reaktywność dróg oddechowych, receptor sfingozyno-1-fosforanu, redystrybucja limfocytów, rezonans magnetyczny, selektywny lek immunosupresyjny, skala niewydolności ruchowej, spowolnienie akcji serca, stwardnienie rozsiane, ustępująco-nawracająca postać stwardnienia rozsianego, węzeł chłonny, wskaźnik rzutów - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Fingolimod Adamed 0,5 mg
Fingolimod wykazuje powolne wchłanianie z przewodu pokarmowego z Tmax wynoszącym 12-16 godzin oraz wysoką biodostępność bezwzględną na poziomie 93% (95% CI: 79-111%). Stężenia w stanie stacjonarnym osiągane są po 1-2 miesiącach regularnego dawkowania, przy czym fingolimod wykazuje liniową farmakokinetykę i znaczną dystrybucję do krwinek czerwonych (86%) oraz wysokie (>99%) wiązanie z białkami osocza. Objętość dystrybucji wynosi około 1200±260 litrów, a klirens z krwi 6,3±2,3 l/h. Okres półtrwania wynosi 6-9 dni, a eliminacja zachodzi głównie przez metabolity wydalane z moczem (81%) i w mniejszym stopniu z kałem (<2,5% w postaci niezmienionej). Fosforan fingolimodu, aktywny metabolit, wykazuje mniejszą dystrybucję do komórek krwi (<17%) i podobny okres półtrwania.
analog ceramidowy, bariera krew-mózg, biodostępność bezwzględna, biotransformacja oksydacyjna, CYP3A4, CYP4F2, farmakokinetyka, farmakokinetyka fingolimodu, fosforan fingolimodu, klasyfikacja Child-Pugh, klirens fingolimodu, metabolizm kwasów tłuszczowych, niewydolność wątroby, objętość dystrybucji, okres półtrwania, pozorny okres półtrwania, stan stacjonarny, stereoselektywna fosforylacja, stwardnienie rozsiane, wiązanie z białkami osocza, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Fingolimod Aristo 0,5 mg
Fingolimod wykazuje wysoką biodostępność doustną (93%, 95% CI: 79-111%) oraz powolne wchłanianie z Tmax wynoszącym 12-16 godzin. W stanie stacjonarnym, osiąganym po 1-2 miesiącach codziennego podawania, stężenia leku są około 10-krotnie wyższe niż po dawce początkowej. Lek charakteryzuje się dużą objętością dystrybucji (~1200±260 l) oraz znaczną dystrybucją do erytrocytów (86%), przy czym fosforan fingolimodu wykazuje mniejszy wychwyt (<17%). Zarówno fingolimod, jak i jego aktywny metabolit wiążą się silnie z białkami osocza (>99%). Metabolizm zachodzi głównie przez CYP4F2 i prawdopodobnie CYP3A4, z eliminacją w postaci nieaktywnych metabolitów, a okres półtrwania wynosi 6-9 dni. Po podaniu doustnym około 81% dawki jest wydalane z moczem jako metabolity, natomiast lek i metabolit nie są wydalane w formie niezmienionej. Farmakokinetyka jest liniowa w zakresie dawek 0,5-1,25 mg/dobę, a spożycie pokarmu nie wpływa istotnie na AUC leku.
bariera krew-mózg, biodostępność bezwzględna, biotransformacja oksydacyjna, ejakulat, farmakokinetyka liniowa, fosforan fingolimodu, fosforylacja stereoselektywna, izoenzym CYP3A4, izoenzym CYP4F2, klasyfikacja Child-Pugh, klirens, komórki krwi, krwinki czerwone, objętość dystrybucji, okres półtrwania, pole pod krzywą stężenia leku, skuteczność terapeutyczna, stężenie w stanie stacjonarnym, stwardnienie rozsiane, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby - Leksykon leków
Interakcje leku – Fingolimod Symphar 0,5 mg
Fingolimod, stosowany w terapii stwardnienia rozsianego, wykazuje liczne interakcje farmakodynamiczne i farmakokinetyczne, które mają istotne znaczenie kliniczne. Ze względu na mechanizm immunosupresyjny, jednoczesne stosowanie z lekami przeciwnowotworowymi, immunosupresyjnymi (np. metotreksat, azatiopryna) oraz immunomodulującymi (np. natalizumab, teriflunomid, mitoksantron) jest przeciwwskazane lub wymaga szczególnej ostrożności z powodu ryzyka nadmiernej immunosupresji i zwiększonego ryzyka infekcji. Krótkotrwałe stosowanie kortykosteroidów podczas rzutów nie zwiększa istotnie ryzyka infekcji. Fingolimod obniża skuteczność szczepień, zwłaszcza żywych atenuowanych, których stosowanie jest przeciwwskazane w trakcie terapii i do 2 miesięcy po jej zakończeniu. Ponadto, lek wpływa na częstość akcji serca, szczególnie na początku leczenia, co wymaga ostrożności przy jednoczesnym stosowaniu beta-adrenolityków, leków przeciwarytmicznych klasy Ia i III, antagonistów kanału wapniowego (werapamil, diltiazem), iwabradyny, digoksyny, pilokarpiny oraz inhibitorów cholinesterazy. W takich przypadkach zalecana jest konsultacja kardiologiczna lub przedłużona obserwacja kardiologiczna po rozpoczęciu terapii.
akcja serca, antagonista cholinesterazy, antagonista kanału wapniowego, antybiotyk makrolidowy, atenolol, azatiopryna, beta-adrenolityk, bradykardia, cyklofosfamid, cyklosporyna, CYP3A4, CYP4F2, digoksyna, diltiazem, dziurawiec, efawirenz, etynyloestradiol, fenobarbital, fenytoina, fingolimod, fosforan fingolimodu, Hypericum perforatum, immunosupresja, inhibitor proteazy, iwabradyna, karbamazepina, ketokonazol, klarytromycyna, kortykosteroid, lek immunomodulujący, lek immunosupresyjny, lek przeciwarytmiczny, lek przeciwgrzybiczny, lek przeciwnowotworowy, lewonorgestrel, metotreksat, mitoksantron, natalizumab, pilokarpina, ryfampicyna, rzut stwardnienia rozsianego, stwardnienie rozsiane, szczepionka atenuowana, telitromycyna, teriflunomid, werapamil - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Efigalo 0,5 mg
Fingolimod, substancja czynna leku Efigalo, jest selektywnym modulatorem receptora sfingozyny-1-fosforanu (S1P), stosowanym doustnie w dawce 0,5 mg. Po metabolizmie do aktywnego fosforanu fingolimodu, działa jako czynnościowy antagonista receptorów S1P1 na limfocytach, blokując ich egress z węzłów chłonnych i prowadząc do redystrybucji limfocytów, zwłaszcza prozapalnych Th17, co zmniejsza ich infiltrację do OUN. Po pierwszej dawce obserwuje się spadek liczby limfocytów do około 75% wartości wyjściowych w ciągu 4-6 godzin, a po dwóch tygodniach liczba ta osiąga około 500 komórek/μl (około 30% stanu początkowego). U 18% pacjentów liczba limfocytów spada poniżej 200 komórek/μl. Po zakończeniu terapii normalizacja liczby limfocytów następuje w ciągu 1-2 miesięcy. Fingolimod wywołuje także łagodne zmniejszenie liczby neutrofilów do około 80% wartości wyjściowych, nie wpływając na monocyty.
antagonista receptorów S1P, arytmia komorowa, bariera krew-mózg, desaturacja, działanie chronotropowe, efektorowa komórka pamięci, FEV1, fingolimod, fosforan fingolimodu, kanał potasowy, kinaza sfingozynowa, komórki Th17, lek immunosupresyjny, limfocyty T i B, migotanie przedsionków, natężony przepływ wydechowy, neutrofil, opór dróg oddechowych, ośrodkowy układ nerwowy, przerwanie terapii, przewodzenie przedsionkowo-komorowe, receptor sfingozyny-1-fosforanu, RRMS, selektywny lek immunosupresyjny, skala EDSS, skurcz przedsionkowy, stwardnienie rozsiane, wziewny beta-agonista