wtórny brak miesiączki
Wskazanie
Wtórny brak miesiączki (amenorrhoea secundaria) to stan, w którym u kobiety, która wcześniej miesiączkowała regularnie, dochodzi do zatrzymania miesiączki na okres dłuższy niż 3 miesiące. W przeciwieństwie do pierwotnego braku miesiączki, który diagnozuje się gdy u pacjentki w wieku 16 lat nie wystąpiła pierwsza miesiączka, wtórny brak miesiączki może pojawić się w każdym wieku rozrodczym.
Przyczyny wtórnego braku miesiączki są liczne i obejmują: ciążę (najczęstsza przyczyna), zaburzenia hormonalne (hiperprolaktynemia, niedoczynność lub nadczynność tarczycy, zespół policystycznych jajników), skrajnie niską masę ciała (anoreksja, intensywny wysiłek fizyczny), przedwczesne wygaśnięcie czynności jajników, zaburzenia podwzgórzowo-przysadkowe, choroby przewlekłe, a także stosowanie niektórych leków (np. antydepresantów, neuroleptyków, antykoncepcji hormonalnej).
Leczenie wtórnego braku miesiączki zależy od jego przyczyny. W przypadku hiperprolaktynemii stosuje się agoniści dopaminy jak bromokryptyna (Bromergon, Parlodel) czy kabergolina (Dostinex). Przy zaburzeniach tarczycy stosuje się odpowiednio lewotyroksynę (Euthyrox, Letrox) przy niedoczynności lub tiamazol (Thyrozol) przy nadczynności. W zespole policystycznych jajników często stosuje się metforminę (Metformax, Glucophage), klomifen (Clostilbegyt) lub doustne tabletki antykoncepcyjne (Diane 35, Yasmin, Belara).
W leczeniu wtórnego braku miesiączki spowodowanego zaburzeniami hormonalnymi często stosuje się cykliczną suplementację hormonalną estrogenowo-progestagenową (Cyclo-Progynova, Femoston), aby zapobiec zanikom błony śluzowej macicy i osteoporozie. W przypadkach związanych z zaburzeniami odżywiania niezbędna jest normalizacja masy ciała i współpraca z psychologiem lub psychiatrą.
Największe trudności w leczeniu wtórnego braku miesiączki obejmują identyfikację przyczyny, szczególnie gdy jest ona wieloczynnikowa. Dodatkowym wyzwaniem jest postępowanie w przypadkach przedwczesnego wygaśnięcia czynności jajników, gdzie celem terapii jest nie tylko przywrócenie miesiączkowania, ale także zachowanie płodności. Trudna może być także współpraca z pacjentkami z zaburzeniami odżywiania, które mogą negować problem lub nie przestrzegać zaleceń dotyczących przybierania na wadze, co jest niezbędne do przywrócenia prawidłowego cyklu menstruacyjnego.
Lista leków z tym wskazaniem
-
Cyclo-Progynova – Tabletki powlekane – 2 mg (białe), 2 mg + 0,5 mg (jasnobrązowe)
Produkt leczniczy zawiera estradiolu walerianian oraz norgestrel, składniki stosowane w hormonalnej terapii zastępczej. Preparat jest dostępny w postaci tabletek powlekanych o dwóch wariantach: sam estradiol lub kombinacja estradiolu i norgestrelu. Stosuje się go w celu łagodzenia objawów menopauzy związanych z niedoborem estrogenów, a także w leczeniu nieregularnych cykli miesiączkowych oraz braku miesiączki. Jest przeznaczony dla kobiet z zachowaną macicą, u których występuje naturalna menopauza, hipogonadyzm lub inne zaburzenia hormonalne.
• Wskazania do stosowania• Substancja czynna -
Duphaston – Tabletki powlekane – 10 mg
Produkt leczniczy zawiera 10 mg dydrogesteronu w postaci tabletek powlekanych, które dodatkowo zawierają laktozę jednowodną. Stosowany jest przede wszystkim w leczeniu niedoborów progesteronu oraz różnych zaburzeń menstruacyjnych, takich jak bolesne miesiączkowanie, endometrioza, nieregularne cykle czy nieprawidłowe krwawienia z macicy. Wskazany jest również w terapii zespołu napięcia przedmiesiączkowego, poronień zagrożonych i nawykowych oraz bezpłodności związanej z niewydolnością ciałka żółtego. Ponadto znajduje zastosowanie jako część hormonalnej terapii zastępczej u kobiet w okresie menopauzy z zachowaną macicą.
• Wskazania do stosowania- bezpłodność związana z niewydolnością ciałka żółtego
- bolesne miesiączkowanie
- endometrioza
- nieprawidłowe krwawienia z macicy
- nieregularne cykle miesiączkowe
- poronienie nawykowe
- poronienie zagrażające
- przeciwdziałanie wpływowi niezrównoważonego stężenia estrogenu na błonę śluzową macicy
- wtórny brak miesiączki
- zespół napięcia przedmiesiączkowego
• Substancja czynna• Kategoria leku -
Luteina 50 – Tabletki podjęzykowe – 50 mg
Produkt leczniczy zawiera 50 mg progesteronu w formie tabletki podjęzykowej oraz laktozę jednowodną jako substancję pomocniczą. Stosowany jest głównie w zaburzeniach miesiączkowania, takich jak brak owulacji, niewydolność ciałka żółtego czy zespół napięcia przedmiesiączkowego. Wskazany jest również jako wsparcie w leczeniu bezpłodności, w tym podczas zapłodnienia in vitro, oraz w profilaktyce poronień związanych z niedoborem progesteronu. Lek pomaga także zapobiegać rozrostom endometrium u kobiet stosujących estrogeny podczas hormonalnej terapii zastępczej.
• Wskazania do stosowania• Substancja czynna• Kategoria leku -
Provera – Tabletki – 10 mg
Produkt zawiera medroksyprogesteron octan w dawkach 5 mg lub 10 mg oraz laktozę jednowodną jako substancję pomocniczą. Stosowany jest w leczeniu wtórnego braku miesiączki oraz czynnościowych krwawień z macicy wynikających z zaburzeń hormonalnych. Wskazany jest także w przypadku łagodnej do umiarkowanej endometriozy. Ponadto przeciwdziała rozrostowi endometrium u kobiet stosujących estrogeny.
• Wskazania do stosowania• Substancja czynna• Kategoria leku -
Provera – Tabletki – 5 mg
Produkt leczniczy zawiera medroksyprogesteron octan, dostępny w dawkach 5 mg i 10 mg, w postaci tabletek. Stosuje się go głównie w leczeniu wtórnego braku miesiączki oraz czynnościowych krwawień z macicy spowodowanych zaburzeniami hormonalnymi. Ponadto jest używany w terapii łagodnej do umiarkowanej endometriozy oraz w zapobieganiu rozrostowi endometrium u kobiet przyjmujących estrogeny. Produkt zawiera również laktozę jednowodną jako substancję pomocniczą.
• Wskazania do stosowania• Substancja czynna• Kategoria leku