Leki zawierające w składzie
medroksyprogesteron

Medroksyprogesteron to syntetyczna pochodna progesteronu, hormonu żeńskiego, należąca do grupy progestagenów. Działa głównie poprzez wiązanie z receptorami progesteronowymi, wywołując efekty antyestrogenowe, hamując owulację oraz modyfikując błonę śluzową macicy, co uniemożliwia implantację zarodka.

Substancja ta znajduje zastosowanie w leczeniu zaburzeń miesiączkowania, endometriozy, wtórnego braku miesiączki, a także jako środek antykoncepcyjny w formie iniekcji domięśniowych. W onkologii medroksyprogesteron stosowany jest w leczeniu hormonozależnego raka endometrium, raka nerki oraz jako leczenie paliatywne w raku piersi.

W Polsce medroksyprogesteron dostępny jest pod nazwami handlowymi: Depo-Provera (forma iniekcyjna), Provera (tabletki) oraz Medroplex. W niektórych preparatach złożonych występuje w połączeniu z estrogenami jako składnik hormonalnej terapii zastępczej.

Główną zaletą medroksyprogesteronu jest jego wysoka skuteczność antykoncepcyjna (w przypadku iniekcji domięśniowych sięgająca 99% przy prawidłowym stosowaniu), długi czas działania (forma iniekcyjna działa do 3 miesięcy) oraz możliwość stosowania u kobiet, które nie mogą przyjmować estrogenów. W leczeniu nowotworów hormonozależnych stanowi ważną opcję terapeutyczną, szczególnie u pacjentek z przeciwwskazaniami do innych form leczenia.

Stosowanie medroksyprogesteronu wiąże się jednak z ryzykiem działań niepożądanych. Najpoważniejsze zagrożenia obejmują zwiększone ryzyko zakrzepicy żylnej, obniżenie gęstości mineralnej kości przy długotrwałym stosowaniu (zwłaszcza u młodych kobiet), zaburzenia metaboliczne (przyrost masy ciała, zmiany profilu lipidowego), nieregularne krwawienia lub brak miesiączki oraz opóźniony powrót płodności po odstawieniu (szczególnie w przypadku formy depot). U niektórych pacjentek mogą wystąpić również zaburzenia nastroju, w tym depresja.