Leksykon wskazań
na literę „Z”

Wskazania na „Z”, strona 35 z 36

• zakrzep żylny

  Zakrzep żylny to stan chorobowy, w którym dochodzi do powstania skrzepliny (zakrzepu) w żyle, najczęściej w kończynach dolnych. Do głównych czynników ryzyka należą unieruchomienie, zabiegi chirurgiczne, nowotwory złośliwe, ciąża, stosowanie doustnych środków antykoncepcyjnych, otyłość, czy też wrodzone zaburzenia krzepnięcia. Objawy obejmują ból, obrzęk, zaczerwienienie i ucieplenie zajętej kończyny.

• zaburzenie mikrokrążenia

  Zaburzenie mikrokrążenia to patologia dotycząca najmniejszych naczyń krwionośnych organizmu – tętniczek, kapilar i venul. W warunkach fizjologicznych mikrokrążenie odpowiada za transport tlenu i składników odżywczych do tkanek oraz usuwanie produktów przemiany materii. Zaburzenia w tym obszarze mogą prowadzić do niedokrwienia tkanek, hipoksji i w konsekwencji do uszkodzenia narządów.

• zakażenie przewodu pokarmowego wywołane przez Campylobacter spp

  Zakażenie przewodu pokarmowego wywołane przez Campylobacter spp., określane jako kampylobakterioza, to jedna z najczęstszych bakteryjnych przyczyn biegunki na świecie. Bakterie z rodzaju Campylobacter, głównie C. jejuni i C. coli, są patogenami zoonotycznymi, które zazwyczaj dostają się do organizmu człowieka poprzez spożycie skażonej żywności (głównie niedogotowanego mięsa drobiowego), niepasteryzowanego mleka lub zanieczyszczonej wody.

• zapobieganie krwawieniom naczyniowym

  Zapobieganie krwawieniom naczyniowym to istotny obszar profilaktyki medycznej, mający na celu przeciwdziałanie nieprawidłowym wyciekom krwi z naczyń krwionośnych. Krwawienia naczyniowe mogą wystąpić z różnych przyczyn, w tym z powodu zaburzeń krzepnięcia, uszkodzeń naczyń, nadciśnienia tętniczego, chorób wątroby, czy jako powikłania po zabiegach chirurgicznych.

• zapalenie alergiczne brzegów powiek

  Zapalenie alergiczne brzegów powiek (allergic blepharitis) to stan zapalny dotyczący brzegów powiek, wywołany reakcją alergiczną na różne czynniki środowiskowe. Występuje najczęściej u osób z predyspozycją do alergii, atopowego zapalenia skóry, kataru siennego lub astmy. Charakteryzuje się zaczerwienieniem, obrzękiem, świądem i pieczeniem brzegów powiek. Pacjenci często zgłaszają uczucie piasku pod powiekami oraz nadmierną wrażliwość na światło.

• zapalenie alergiczne spojówek

  Zapalenie alergiczne spojówek to stan zapalny spojówek oka, wywołany reakcją alergiczną na czynniki środowiskowe. Najczęstsze alergeny wywołujące tę dolegliwość to pyłki roślin, sierść zwierząt, roztocza kurzu domowego czy pleśnie. Zapalenie alergiczne spojówek charakteryzuje się świądem (główny objaw różnicujący od zapalenia infekcyjnego), zaczerwienieniem, łzawieniem, obrzękiem powiek oraz uczuciem pieczenia oczu.

• zespół nadnerczowo-płciowy z utratą soli

  Zespół nadnerczowo-płciowy z utratą soli (wrodzony przerost nadnerczy z utratą soli) to najcięższa postać wrodzonego przerostu nadnerczy (WPN), uwarunkowana genetycznie choroba autosomalnie recesywna. Powstaje na skutek niedoboru enzymu 21-hydroksylazy, co prowadzi do zaburzenia syntezy kortyzolu i aldosteronu przy jednoczesnym nadmiarze androgenów nadnerczowych. Utrata soli wynika z niedoboru aldosteronu, hormonu odpowiedzialnego za gospodarkę elektrolitową.

• zwyrodnienie rogówki

  Zwyrodnienie rogówki to nieodwracalne zmiany w strukturze rogówki, które prowadzą do utraty jej przejrzystości i zaburzeń widzenia. Występuje najczęściej jako schorzenie związane z wiekiem, ale może być również spowodowane czynnikami genetycznymi, chorobami ogólnoustrojowymi, urazami oka czy nieprawidłowym noszeniem soczewek kontaktowych. Do najczęstszych rodzajów zwyrodnienia rogówki należą: dystrofia Fuchsa, dystrofia kratkowa, dystrofia stromalną i keratokonus.

• zakażenie drożdżakowe sromu

  Zakażenie drożdżakowe sromu (kandydoza sromu) to schorzenie wywołane najczęściej przez grzyby z rodzaju Candida, zwłaszcza Candida albicans. Objawia się intensywnym świądem, pieczeniem, zaczerwienieniem i obrzękiem okolic sromu oraz białawymi, serowatymi upławami. Zakażenie często związane jest z zaburzeniem równowagi mikrobiologicznej, które może wystąpić w wyniku antybiotykoterapii, cukrzycy, obniżonej odporności, stosowania doustnych środków antykoncepcyjnych czy ciąży.

• zakażenie drożdżakowe pochwy

  Zakażenie drożdżakowe pochwy (kandydoza pochwy) to powszechna infekcja grzybicza, której najczęstszym czynnikiem etiologicznym jest Candida albicans. Występuje u około 75% kobiet przynajmniej raz w życiu, a u 40-45% może nawracać. Zakażenie charakteryzuje się białym, serowatym upławami, świądem, pieczeniem, zaczerwienieniem i obrzękiem sromu oraz pochwy. Czynnikami predysponującymi są: antybiotykoterapia, ciąża, cukrzyca, immunosupresja, stosowanie doustnej antykoncepcji hormonalnej oraz noszenie obcisłej, syntetycznej bielizny.

• zakażenie drożdżakowe błony śluzowej zewnętrznych narządów płciowych

  Zakażenie drożdżakowe błony śluzowej zewnętrznych narządów płciowych (vulvovaginal candidiasis – VVC) to powszechna infekcja wywoływana najczęściej przez grzyby z rodzaju Candida, głównie Candida albicans. Szacuje się, że około 75% kobiet doświadczy co najmniej jednego epizodu drożdżycy sromu i pochwy w ciągu życia, a 40-45% będzie miało nawroty. Zakażenie charakteryzuje się świądem, pieczeniem, zaczerwienieniem i obrzękiem błony śluzowej sromu oraz gęstą, białawą wydzieliną przypominającą ser twarogowy.

• zaostrzenie przewlekłej psychozy

  Zaostrzenie przewlekłej psychozy to stan, w którym u pacjenta z wcześniej rozpoznaną przewlekłą chorobą psychotyczną (najczęściej schizofrenią, zaburzeniem schizoafektywnym lub chorobą afektywną dwubiegunową) dochodzi do nasilenia objawów psychotycznych. Charakteryzuje się ono zaostrzeniem objawów wytwórczych, takich jak urojenia, halucynacje, dezorganizacja myślenia i zachowania, które mogą poważnie zakłócać codzienne funkcjonowanie pacjenta.

• zabieg mogący wywołać uwolnienie histaminy

  Zabieg mogący wywołać uwolnienie histaminy to procedura medyczna, podczas której dochodzi do degranulacji komórek tucznych i bazofilów, skutkującej uwolnieniem histaminy i innych mediatorów zapalnych. Zjawisko to może wystąpić podczas różnych interwencji medycznych, takich jak zabiegi chirurgiczne, procedury diagnostyczne czy terapeutyczne, szczególnie te związane z podaniem środków kontrastowych, niektórych leków lub preparatów krwiopochodnych.

• zaburzenie błędnikowe

  Zaburzenia błędnikowe to zespół objawów związanych z dysfunkcją błędnika, części ucha wewnętrznego odpowiedzialnej za utrzymanie równowagi i orientacji przestrzennej. Manifestują się one głównie zawrotami głowy (vertige), zaburzeniami równowagi, nudnościami, wymiotami oraz nystagmem (mimowolnymi ruchami gałek ocznych). Najczęstsze jednostki chorobowe związane z zaburzeniami błędnikowymi to choroba Ménière’a, łagodne napadowe położeniowe zawroty głowy (BPPV), zapalenie neuronu przedsionkowego czy migrena przedsionkowa.

• zespół niedokrwienny w okulistyce

  Zespół niedokrwienny w okulistyce, znany również jako zespół niedokrwienia przedniego odcinka oka (AION – Anterior Ischemic Optic Neuropathy), to stan chorobowy charakteryzujący się nagłym upośledzeniem przepływu krwi do nerwu wzrokowego. Schorzenie to może wystąpić w dwóch formach: tętniczej (arteritic AION), związanej z olbrzymiokomórkowym zapaleniem tętnic, oraz znacznie częstszej postaci nietętniczej (non-arteritic AION), wynikającej z mikroangiopatii.

• zaburzenie krążenia w układzie kręgowo-podstawnym

  Zaburzenia krążenia w układzie kręgowo-podstawnym dotyczą nieprawidłowości w przepływie krwi przez tętnice kręgowe i podstawną, które zaopatrują tylną część mózgu, w tym pień mózgu, móżdżek oraz płaty potyliczne. Te zaburzenia mogą wystąpić na skutek zmian miażdżycowych, ucisku naczyń w przebiegu zmian zwyrodnieniowych kręgosłupa szyjnego, a także w przypadku anomalii rozwojowych naczyń.

• zaburzenie naczyniowe w obrębie ośrodkowego układu nerwowego

  Zaburzenia naczyniowe w obrębie ośrodkowego układu nerwowego obejmują szereg stanów chorobowych związanych z nieprawidłowym funkcjonowaniem naczyń krwionośnych zaopatrujących mózg i rdzeń kręgowy. Do najczęstszych należą udary mózgu (niedokrwienne i krwotoczne), przemijające ataki niedokrwienne (TIA), tętniaki naczyń mózgowych, malformacje tętniczo-żylne oraz choroby małych naczyń mózgowych.

• zespół Raynauda

  Zespół Raynauda to zaburzenie charakteryzujące się epizodycznym skurczem naczyń krwionośnych, najczęściej w obrębie palców rąk i stóp, w odpowiedzi na zimno lub stres emocjonalny. Podczas ataku dochodzi do typowej triady objawów: zblednięcia, następnie zasinienia, a na końcu zaczerwienienia palców. Zespół występuje w dwóch postaciach: pierwotnej (choroba Raynauda), bez uchwytnej przyczyny, oraz wtórnej (objaw Raynauda), towarzyszącej innym chorobom, zwłaszcza układowym chorobom tkanki łącznej, takim jak twardzina układowa czy toczeń rumieniowaty układowy.

• zwiotczenie mięśni

  Zwiotczenie mięśni (miastenia) to stan charakteryzujący się nieprawidłowym zmniejszeniem napięcia mięśniowego, który może mieć różnorodne przyczyny. Najczęściej występuje w przebiegu chorób neurologicznych, takich jak miastenia gravis (nużliwość mięśni), gdzie dochodzi do zaburzenia przewodnictwa nerwowo-mięśniowego na skutek działania przeciwciał przeciwko receptorom acetylocholinowym. Inne przyczyny obejmują: choroby nerwowo-mięśniowe, uszkodzenia ośrodkowego układu nerwowego, zaburzenia metaboliczne oraz działanie niektórych leków.

• zawroty głowy w zapaleniu błędnika

  Zawroty głowy w zapaleniu błędnika (labiryntitis) to objawy spowodowane stanem zapalnym w obrębie ucha wewnętrznego, który zaburza funkcjonowanie narządu równowagi. Zapalenie błędnika najczęściej rozwija się na podłożu infekcji wirusowej, rzadziej bakteryjnej. Pacjenci doświadczają intensywnych zawrotów głowy o charakterze wirowym, którym często towarzyszą nudności, wymioty, zaburzenia równowagi oraz oczopląs. Objawy mogą utrzymywać się od kilku dni do kilku tygodni.

• zawroty głowy w zespole Meniere’a

  Zespół Meniere’a to przewlekłe schorzenie ucha wewnętrznego, charakteryzujące się epizodycznymi zawrotami głowy (vertigo), szumem usznym (tinnitus), uczuciem pełności w uchu oraz postępującą utratą słuchu. Zawroty głowy w tym zespole są zwykle nagłe, intensywne i mogą trwać od 20 minut do kilku godzin, często prowadząc do nudności i wymiotów. Typowym objawem jest uczucie wirowania otoczenia, które może być na tyle silne, że pacjent nie jest w stanie utrzymać równowagi.

• zakażenie drobnoustrojami wrażliwymi na chlorochinaldol

  Zakażenie drobnoustrojami wrażliwymi na chlorochinaldol to stan infekcyjny skóry, błon śluzowych lub przewodu pokarmowego wywołany przez bakterie, grzyby lub pierwotniaki, które wykazują wrażliwość na działanie tego leku. Chlorochinaldol to substancja o działaniu przeciwbakteryjnym, przeciwgrzybiczym i przeciwpierwotniakowym, stosowana głównie miejscowo w dermatologii oraz doustnie w leczeniu zakażeń przewodu pokarmowego.

• ziarniak grzybiasty

  Ziarniak grzybiasty (mycosis fungoides) to najczęściej występujący typ chłoniaka skóry T-komórkowego (CTCL). Jest to nowotwór złośliwy wywodzący się z limfocytów T, który manifestuje się początkowo jako zmiany rumieniowe i złuszczające na skórze, często mylone z wypryskiem, łuszczycą lub zapaleniem skóry. Choroba ma przewlekły przebieg, a proces nowotworowy może trwać miesiące lub lata przed postawieniem właściwej diagnozy.

• zakrzepica naczyniówki oka

  Zakrzepica naczyniówki oka, znana również jako zakrzep żył siatkówki, to poważny stan okulistyczny, w którym dochodzi do zamknięcia przepływu krwi w naczyniach żylnych siatkówki. Rozróżniamy zakrzepicę żyły centralnej siatkówki (CRVO) oraz zakrzepicę gałęzi żyły siatkówki (BRVO). Stan ten prowadzi do nagłego, bezbolesnego pogorszenia ostrości widzenia i może wystąpić na tle chorób ogólnoustrojowych, takich jak nadciśnienie tętnicze, cukrzyca, miażdżyca, zaburzenia krzepnięcia krwi czy choroby zapalne.

• zaćma starcza

  Zaćma starcza (cataracta senilis) to najczęstsza postać zaćmy, związana z procesem starzenia się organizmu. Charakteryzuje się postępującym zmętnieniem soczewki oka, co prowadzi do stopniowego pogorszenia ostrości widzenia. Początkowe objawy mogą obejmować zwiększoną wrażliwość na światło, trudności z widzeniem w nocy, widzenie z efektem „halo” wokół źródeł światła oraz stopniowe pogorszenie ostrości wzroku.

• zespół bólowy kręgosłupa

  Zespół bólowy kręgosłupa to kompleks objawów charakteryzujących się bólem okolicy kręgosłupa, który może promieniować do kończyn i innych części ciała. Występuje najczęściej w odcinku lędźwiowo-krzyżowym (60-80% przypadków), szyjnym (20-30%) oraz piersiowym (10%). Ból może mieć charakter ostry lub przewlekły, a jego przyczyny są zróżnicowane – od zmian zwyrodnieniowych, przez przepukliny dysków międzykręgowych, po stany zapalne, urazy czy zmiany nowotworowe.

• zapobieganie przewlekłym powikłaniom kardiotoksycznym wywołanym przez stosowanie antracyklin u dorosłych pacjentów z rakiem piersi z przerzutami

  Kardiotoksyczność wywołana antracyklinami (takimi jak doksorubicyna, epirubicyna) stanowi istotne powikłanie w leczeniu onkologicznym, szczególnie u pacjentek z przerzutowym rakiem piersi. Przewlekła kardiotoksyczność może się ujawnić nawet kilka lat po zakończeniu chemioterapii i manifestuje się najczęściej jako kardiomiopatia rozstrzeniowa z postępującą niewydolnością serca.

• zapobieganie przewlekłym powikłaniom kardiotoksycznym wywołanym przez stosowanie antracyklin u dorosłych pacjentów z zaawansowanym rakiem piersi

  Kardiotoksyczność indukowana antracyklinami stanowi poważne powikłanie terapii onkologicznej u pacjentów z zaawansowanym rakiem piersi. Antracykliny, takie jak doksorubicyna i epirubicyna, są skutecznymi lekami przeciwnowotworowymi, jednak ich stosowanie wiąże się z ryzykiem uszkodzenia mięśnia sercowego. Powikłania te mogą mieć charakter ostry, występujący podczas leczenia, lub przewlekły, ujawniający się nawet po kilku latach od zakończenia terapii.

• zatrucie związkiem chemicznym

  Zatrucie związkiem chemicznym to stan kliniczny wywołany wprowadzeniem do organizmu substancji toksycznej, która wywołuje niekorzystne efekty zdrowotne. Zatrucia mogą być ostre (jednorazowa ekspozycja) lub przewlekłe (długotrwałe narażenie na mniejsze dawki). Objawy zależą od rodzaju związku chemicznego, dawki, drogi wchłaniania oraz indywidualnej wrażliwości pacjenta.

• zatrucie lekiem

  Zatrucie lekiem to stan kliniczny, w którym dochodzi do niepożądanych i potencjalnie niebezpiecznych dla zdrowia lub życia skutków działania substancji leczniczej. Może wynikać z przedawkowania leku, przyjmowania kilku leków wchodzących w interakcje, zaburzeń metabolizmu lub eliminacji leku z organizmu. Zatrucia lekami mogą być przypadkowe (szczególnie u dzieci), celowe (próby samobójcze) lub jatrogenne (związane z błędami w przepisywaniu lub podawaniu leków).

• zmniejszenie toksyczności i neutralizowanie działania antagonisty kwasu foliowego

  Zmniejszenie toksyczności i neutralizowanie działania antagonisty kwasu foliowego to strategia medyczna stosowana głównie w przypadku leczenia metotreksatem – lekiem z grupy antagonistów kwasu foliowego. Metotreksat jest szeroko stosowany w chorobach autoimmunologicznych (np. reumatoidalne zapalenie stawów), nowotworach oraz niektórych ciężkich postaciach łuszczycy. Blokując metabolizm kwasu foliowego, lek ten hamuje syntezę DNA, co prowadzi do zahamowania podziałów komórkowych, szczególnie w szybko dzielących się tkankach.

• zwiększone zapotrzebowanie na wapń i witaminę C

  Zwiększone zapotrzebowanie na wapń i witaminę C to stan fizjologiczny, który występuje w określonych sytuacjach życiowych i zdrowotnych. Wapń jest niezbędny do prawidłowego funkcjonowania układu kostnego, nerwowego i mięśniowego, natomiast witamina C bierze udział w syntezie kolagenu, wchłanianiu żelaza oraz funkcjonowaniu układu odpornościowego.

• zaburzenia mikrokrążenia pochodzenia tętniczo-żylnego

  Zaburzenia mikrokrążenia pochodzenia tętniczo-żylnego to dysfunkcje dotyczące małych naczyń krwionośnych, które łączą tętnice z żyłami. Najczęściej objawiają się one uczuciem ciężkości nóg, bólem, obrzękami, skurczami mięśni oraz zmianami skórnymi, takimi jak przebarwienia czy owrzodzenia. Stan ten może być konsekwencją przewlekłej niewydolności żylnej, cukrzycy, miażdżycy, nadciśnienia tętniczego lub innych chorób naczyniowych.

• zapalenie tkanek okołostawowych

  Zapalenie tkanek okołostawowych (periarthritis) to schorzenie objawiające się stanem zapalnym struktur otaczających staw, takich jak ścięgna, więzadła, torebka stawowa, kaletki maziowe czy mięśnie. Najczęściej występuje w obrębie stawu barkowego (bark zamrożony), biodrowego czy kolanowego. Schorzenie to może być wynikiem przeciążenia, urazu, chorób autoimmunologicznych lub procesów zwyrodnieniowych.

• zapalenie dwunastnicy

  Zapalenie dwunastnicy (duodenitis) to stan zapalny błony śluzowej dwunastnicy, pierwszego odcinka jelita cienkiego, który bezpośrednio łączy się z żołądkiem. Schorzenie to często współwystępuje z zapaleniem żołądka (gastropatią) i może być skutkiem podobnych czynników etiologicznych, w tym zakażenia Helicobacter pylori, stosowania niesteroidowych leków przeciwzapalnych (NLPZ), nadużywania alkoholu czy refluksu żółciowego.

• zaparcie kurczowe

  Zaparcie kurczowe to rodzaj zaparcia czynnościowego, charakteryzujący się trudnością w wypróżnianiu spowodowaną nadmiernym napięciem mięśni dna miednicy i zwieracza odbytu, co utrudnia prawidłowe oddawanie stolca. Pacjenci często zgłaszają uczucie niepełnego wypróżnienia, ból podczas defekacji oraz konieczność stosowania manualnych technik ułatwiających wypróżnienie. Zaparcie kurczowe występuje częściej u osób zestresowanych, prowadzących siedzący tryb życia oraz u osób z zaburzeniami nerwicowymi.

• zaburzenia cyklu miesiączkowego

  Zaburzenia cyklu miesiączkowego to nieprawidłowości w regularności, częstotliwości, długości trwania czy charakterze krwawień miesięcznych. Obejmują one zarówno brak miesiączki (amenorrhea), zbyt rzadkie miesiączki (oligomenorrhea), zbyt częste miesiączki (polymenorrhea), jak i obfite lub przedłużone krwawienia (menorrhagia). Najczęstszymi przyczynami tych zaburzeń są: zaburzenia hormonalne (szczególnie w obrębie osi podwzgórze-przysadka-jajniki), zespół policystycznych jajników, zaburzenia funkcji tarczycy, nadmierna masa ciała, intensywny wysiłek fizyczny, stres, choroby ogólnoustrojowe czy zmiany organiczne w obrębie narządu rodnego.

• zapalenie błony naczyniowej przedniego odcinka oka

  Zapalenie błony naczyniowej przedniego odcinka oka (anterior uveitis) to najczęstsza postać zapalenia błony naczyniowej, stanowiąca około 60-90% wszystkich przypadków zapalenia tej struktury. Dotyczy ono tęczówki (iritis) lub ciała rzęskowego i tęczówki (iridocyclitis). Charakteryzuje się obecnością komórek zapalnych i zmętnienia w cieczy wodnistej oraz objawami bólu, światłowstrętu, zaczerwienienia oka i pogorszenia widzenia.

• zapalenie powiek i spojówki

  Zapalenie powiek i spojówki (blepharoconjunctivitis) to stan zapalny obejmujący jednocześnie powieki oraz spojówkę – błonę śluzową pokrywającą przednią część gałki ocznej i wewnętrzną powierzchnię powiek. Schorzenie to często ma charakter przewlekły i nawracający, powodując dyskomfort, zaczerwienienie, pieczenie, uczucie ciała obcego w oku oraz nadmierne łzawienie.

• zakażony powierzchowny ubytek skóry

  Zakażony powierzchowny ubytek skóry to stan, w którym dochodzi do naruszenia ciągłości tkanek skórnych z towarzyszącą infekcją bakteryjną. Najczęściej występuje na skutek drobnych urazów, otarć, zadrapań, które zostały skolonizowane przez patogeny. Charakteryzuje się zaczerwienieniem, obrzękiem, zwiększoną ciepłotą tkanek, wysiękiem ropnym, a niekiedy także bólem i uczuciem pieczenia. W ciężkich przypadkach mogą wystąpić objawy ogólne, takie jak gorączka.

• zakażone owrzodzenie

  Zakażone owrzodzenie to stan patologiczny charakteryzujący się rozległym uszkodzeniem skóry lub błon śluzowych, które zostało skolonizowane przez drobnoustroje chorobotwórcze. W wyniku infekcji dochodzi do nasilenia stanu zapalnego, co objawia się zaczerwienieniem, obrzękiem, zwiększonym wysiękiem, nieprzyjemnym zapachem, a często także bólem i podwyższoną temperaturą ciała. Zakażone owrzodzenia mogą występować w przebiegu różnych chorób, takich jak cukrzyca, niewydolność żylna, miażdżyca, choroby autoimmunologiczne czy jako powikłanie długotrwałego unieruchomienia.

• zapalenie płuc wywołane przez Pneumocystis jirovecii

  Zapalenie płuc wywołane przez Pneumocystis jirovecii (wcześniej znane jako Pneumocystis carinii) to poważna infekcja oportunistyczna atakująca głównie pacjentów z obniżoną odpornością. Najczęściej występuje u osób z HIV/AIDS (gdy liczba limfocytów CD4+ spada poniżej 200 komórek/μl), pacjentów po przeszczepach narządów, u chorych na nowotwory hematologiczne oraz u osób poddawanych długotrwałej terapii immunosupresyjnej lub kortykosteroidowej.

• zapalenie otrzewnej związane z dializą u pacjenta poddawanego ciągłej ambulatoryjnej dializie otrzewnowej

  Zapalenie otrzewnej związane z dializą u pacjenta poddawanego ciągłej ambulatoryjnej dializie otrzewnowej (CADO) to poważne powikłanie infekcyjne występujące u osób z przewlekłą chorobą nerek leczonych metodą dializy otrzewnowej. Najczęściej rozwija się w wyniku przedostania się patogenów do jamy otrzewnowej przez cewnik dializacyjny lub w wyniku translokacji bakterii z przewodu pokarmowego. Objawami klinicznymi są: ból brzucha, zmętnienie dializatu, gorączka, nudności, wymioty oraz zwiększona liczba leukocytów w płynie dializacyjnym (>100/μl, z czego >50% stanowią neutrofile).

• zaburzenie rytmu w przebiegu zespołu Wolffa-Parkinsona-White’a

  Zespół Wolffa-Parkinsona-White’a (WPW) to wrodzona anomalia układu przewodzącego serca, charakteryzująca się obecnością dodatkowej drogi przewodzenia między przedsionkami a komorami (droga dodatkowa lub pęczek Kenta). W wyniku tego dodatkowego szlaku impulsy elektryczne mogą omijać prawidłową drogę przewodzenia i powodować przedwczesną aktywację komór, co jest widoczne w EKG jako tzw. fala delta.

• zakażenie w chirurgii naczyniowej

  Zakażenie w chirurgii naczyniowej stanowi poważne powikłanie, które może dotyczyć zarówno miejsca operowanego, jak i wszczepionych protez naczyniowych. Infekcje te mogą prowadzić do poważnych konsekwencji, w tym krwawień, sepsy, a nawet zagrażać życiu pacjenta. Najczęściej dotyczą one pacjentów po zabiegach rekonstrukcji naczyniowej, implantacji stent-graftów, a także po założeniu przetok tętniczo-żylnych.

• zaburzenia ukrwienia kończyn

  Zaburzenia ukrwienia kończyn to szerokie spektrum stanów patologicznych, charakteryzujących się nieprawidłowym przepływem krwi w obrębie kończyn górnych lub dolnych. Najczęściej dotyczą kończyn dolnych i mogą mieć charakter ostry (nagłe zamknięcie tętnicy) lub przewlekły (miażdżyca tętnic obwodowych, choroba Buergera). Podstawowe objawy to ból, zaburzenia czucia, zmiana koloru skóry, obniżenie temperatury kończyny oraz chromanie przestankowe.

• zaburzenia sprawności umysłowej

  Zaburzenia sprawności umysłowej (deficyty kognitywne) obejmują szeroki zakres problemów związanych z funkcjonowaniem poznawczym, w tym zaburzenia pamięci, uwagi, koncentracji, zdolności planowania czy szybkości przetwarzania informacji. Mogą one występować w przebiegu różnych schorzeń neurologicznych i psychiatrycznych, takich jak choroba Alzheimera, otępienie naczyniowe, choroba Parkinsona, stwardnienie rozsiane, a także po udarach mózgu czy urazach czaszkowo-mózgowych.

• zaburzenia pamięci

  Zaburzenia pamięci to szeroka grupa problemów poznawczych, charakteryzujących się trudnościami w przyswajaniu, przechowywaniu lub odtwarzaniu informacji. Mogą one występować jako część procesu starzenia się (łagodne zaburzenia poznawcze związane z wiekiem), ale również jako objaw poważniejszych schorzeń, takich jak choroba Alzheimera, otępienie naczyniowe, czy jako konsekwencja urazów głowy, nadużywania substancji psychoaktywnych lub zaburzeń psychicznych.

• zaburzenia funkcji mózgu

  Zaburzenia funkcji mózgu to szeroka kategoria obejmująca różnorodne dysfunkcje, które mogą wynikać z urazów mechanicznych, chorób neurodegeneracyjnych, zaburzeń metabolicznych, infekcji, procesów nowotworowych czy wrodzonych wad rozwojowych. Objawy mogą być zróżnicowane – od zaburzeń poznawczych, problemów z pamięcią, uwagą i koncentracją, przez zaburzenia mowy, koordynacji ruchowej, aż po zmiany osobowości czy nastroju.

• zaburzenia ukrwienia mózgu

  Zaburzenia ukrwienia mózgu to grupa schorzeń związanych z nieprawidłowym przepływem krwi w naczyniach mózgowych, które mogą prowadzić do niedotlenienia tkanki nerwowej i w konsekwencji do uszkodzenia mózgu. Występują one w postaci ostrej (udar niedokrwienny, przemijający atak niedokrwienny – TIA) lub przewlekłej (przewlekłe niedokrwienie mózgu, otępienie naczyniowe). Zaburzenia te są najczęściej konsekwencją miażdżycy, nadciśnienia tętniczego, cukrzycy, zaburzeń rytmu serca czy dyslipidemii.