Leksykon wskazań
na literę „Z”

Zawęż listę wskazań poprzez wybór początkowej litery nazwy:

Wskazania na „Z”, strona 34 z 36

  • zespół Gillesa de la Tourette’a u dzieci i młodzieży

    Zespół Gillesa de la Tourette’a (GTS) to zaburzenie neurorozwojowe charakteryzujące się występowaniem licznych tików ruchowych i wokalnych, trwających dłużej niż rok. U dzieci i młodzieży objawy zazwyczaj pojawiają się między 5. a 7. rokiem życia, z nasileniem w okresie dojrzewania (10-12 lat). Tiki mogą być proste (np. mruganie, potrząsanie głową) lub złożone (sekwencje ruchów, koprolalia – wypowiadanie wulgaryzmów), a ich nasilenie często zmienia się w czasie.

  • zakażenie w kanale korzeniowym zęba

    Zakażenie w kanale korzeniowym zęba, nazywane również zapaleniem miazgi zęba lub pulpitis, to stan chorobowy, w którym bakterie przedostają się do wnętrza zęba i wywołują stan zapalny miazgi. Może ono być następstwem głębokiej próchnicy, urazu zęba, pęknięcia lub uszkodzenia wypełnienia. Charakteryzuje się silnym, pulsującym bólem, zwiększoną wrażliwością na ciepło, zimno oraz słodkie pokarmy, a także bólem samoistnym, który nasila się w nocy.

  • zapalenie rogówki spowodowane przez bakterie wrażliwe na gentamycynę

    Zapalenie rogówki bakteryjne to poważna infekcja przezroczystej przedniej części oka (rogówki), która może prowadzić do uszkodzenia wzroku, jeśli nie jest odpowiednio leczona. Schorzenie to charakteryzuje się stanem zapalnym, bólem, zaczerwienieniem oka, światłowstrętem, łzawieniem oraz pogorszeniem ostrości widzenia. Bakteryjne zapalenie rogówki może wystąpić w wyniku urazu oka, nieprawidłowego noszenia soczewek kontaktowych, osłabionego układu odpornościowego lub chorób powierzchni oka.

  • zakażenie noworodka

    Zakażenie noworodka to jedna z najpoważniejszych komplikacji okresu noworodkowego, które może mieć charakter zakażenia wrodzonego (nabytego w okresie płodowym lub okołoporodowym) lub nabytego po urodzeniu. Ze względu na niedojrzały układ immunologiczny, noworodki są szczególnie podatne na infekcje, które mogą szybko postępować i prowadzić do sepsy, zapalenia opon mózgowo-rdzeniowych czy zapalenia płuc.

  • zakażenie rany pourazowej

    Zakażenie rany pourazowej to powikłanie, które występuje, gdy drobnoustroje (bakterie, grzyby, wirusy) wnikają do uszkodzonej tkanki po urazie mechanicznym. Typowe objawy to: zaczerwienienie, obrzęk, ból, podwyższona temperatura tkanki, obecność wysięku ropnego, nieprzyjemny zapach oraz możliwy wzrost temperatury ciała pacjenta. Zakażenia ran pourazowych mogą dotyczyć zarówno niewielkich skaleczeń, jak i rozległych ran powstałych w wyniku wypadków komunikacyjnych, upadków czy urazów sportowych.

  • zakażenie oparzenia

    Zakażenie oparzenia to poważne powikłanie, które może wystąpić w wyniku uszkodzenia bariery skórnej po oparzeniu. Oparzenia, zwłaszcza II i III stopnia, niszczą naturalną ochronę organizmu przed patogenami, co prowadzi do zwiększonego ryzyka infekcji bakteryjnych. Zakażenia ran oparzeniowych najczęściej są wywoływane przez takie patogeny jak Pseudomonas aeruginosa, Staphylococcus aureus, w tym MRSA, oraz bakterie z rodzaju Acinetobacter.

  • zakażenie ogólnoustrojowe

    Zakażenie ogólnoustrojowe (sepsa) to zagrażający życiu stan organizmu będący odpowiedzią na zakażenie. Charakteryzuje się zespołem ogólnoustrojowej reakcji zapalnej (SIRS) obejmującym zaburzenia temperatury ciała, przyspieszenie akcji serca i oddechu oraz zmiany w liczbie krwinek białych. Najczęstszymi przyczynami sepsy są zakażenia bakteryjne, choć mogą ją wywołać również grzyby, wirusy i pierwotniaki.

  • zagrażająca perforacja przewodu pokarmowego

    Zagrażająca perforacja przewodu pokarmowego to stan kliniczny wymagający natychmiastowej interwencji medycznej. Występuje w sytuacjach, gdy istnieje wysokie ryzyko przebicia ściany przewodu pokarmowego, co może prowadzić do przedostania się treści pokarmowej i bakterii do jamy otrzewnej, wywołując zapalenie otrzewnej i w konsekwencji posocznicę.

  • zaburzenie trawienia spowodowane niedostatecznym wydzielaniem żółci

    Zaburzenie trawienia spowodowane niedostatecznym wydzielaniem żółci, znane również jako dysfunkcja pęcherzyka żółciowego lub hipocholerezy, objawia się szeregiem dolegliwości pokarmowych związanych z nieprawidłowym trawieniem tłuszczów. Podstawowe objawy to uczucie pełności po posiłkach, wzdęcia, nudności, bóle brzucha nasilające się po spożyciu tłustych potraw oraz biegunki tłuszczowe. Zaburzenie to może wynikać z wielu przyczyn, w tym kamicy żółciowej, zwężenia dróg żółciowych, chorób wątroby czy dyskinezji pęcherzyka żółciowego.

  • zaburzenie trawienia spowodowane niedostatecznym wydzielaniem soku żołądkowego

    Zaburzenie trawienia spowodowane niedostatecznym wydzielaniem soku żołądkowego, czyli hipochlorhydria lub achlorhydria, charakteryzuje się zmniejszoną lub całkowitym brakiem produkcji kwasu solnego przez komórki okładzinowe żołądka. Stan ten prowadzi do nieprawidłowego trawienia białek, zaburzeń wchłaniania witaminy B12, żelaza i wapnia, a także zwiększa ryzyko kolonizacji przewodu pokarmowego przez patogenne bakterie.

  • zaburzenie trawienia spowodowane niedostatecznym wydzielaniem soku trawiennego

    Zaburzenie trawienia spowodowane niedostatecznym wydzielaniem soku trawiennego (dyspepsja hiposekrencyjna) to stan, w którym organizm nie produkuje wystarczającej ilości enzymów trawiennych, kwasu solnego i innych składników soku żołądkowego niezbędnych do prawidłowego trawienia pokarmów. Występuje najczęściej u osób starszych, pacjentów z przewlekłym zanikowym zapaleniem błony śluzowej żołądka, po resekcji żołądka lub jako skutek długotrwałego stosowania inhibitorów pompy protonowej.

  • zapobieganie miejscowemu zakażeniu tkanek miękkich

    Zapobieganie miejscowemu zakażeniu tkanek miękkich jest istotnym elementem profilaktyki medycznej, szczególnie w kontekście opieki nad ranami, po zabiegach chirurgicznych oraz w przypadku urazów. Zakażenia tkanek miękkich mogą obejmować skórę, tkankę podskórną, powięzie i mięśnie, a ich wystąpienie może prowadzić do poważnych powikłań, takich jak ropnie, zapalenie tkanki łącznej (cellulitis) czy martwicze zapalenie powięzi.

  • zapobieganie miejscowemu zakażeniu kości

    Zapobieganie miejscowemu zakażeniu kości, znane również jako profilaktyka zapalenia kości (osteomyelitis), stanowi istotny aspekt opieki medycznej, szczególnie w kontekście zabiegów ortopedycznych, urazów otwartych kości czy obecności ciał obcych. Zakażenia kości mogą prowadzić do poważnych powikłań, w tym przewlekłego zapalenia, martwicy tkanki kostnej, a nawet konieczności amputacji.

  • zakażenie bakteryjne tkanek miękkich

    Zakażenie bakteryjne tkanek miękkich (ZBTM) to grupa infekcji obejmująca skórę, tkankę podskórną, powięzi i mięśnie. Do najczęstszych postaci klinicznych należą: zapalenie tkanki łącznej (cellulitis), róża, ropnie, czyraki, zastrzał, ropowica, martwicze zapalenie powięzi i martwicze zapalenie mięśni. Zakażenia te mogą mieć różny stopień nasilenia – od łagodnych, powierzchownych infekcji po ciężkie, zagrażające życiu stany septyczne.

  • zakażenie bakteryjne kości

    Zakażenie bakteryjne kości, znane również jako zapalenie kości (osteomyelitis), to poważne schorzenie, które może wystąpić w wyniku przeniesienia bakterii do kości poprzez krwiobieg, z powodu urazu lub z okolicznych tkanek. Najczęstszym patogenem wywołującym zapalenie kości jest Staphylococcus aureus, choć może być spowodowane również innymi bakteriami, takimi jak Pseudomonas aeruginosa, Escherichia coli czy bakterie beztlenowe.

  • zapobieganie immunizacji czynnikiem Rh(D) u kobiet Rh(D)-ujemnych

    Zapobieganie immunizacji czynnikiem Rh(D) u kobiet Rh(D)-ujemnych jest kluczowym elementem opieki okołoporodowej, mającym na celu uniknięcie konfliktu serologicznego. Konflikt Rh występuje, gdy kobieta z grupą krwi Rh-ujemną nosi płód Rh-dodatni, a krew płodu przedostaje się do krwiobiegu matki, powodując wytwarzanie przeciwciał anty-Rh(D).

  • zapalenie woreczka łzowego

    Zapalenie woreczka łzowego (dacryocystitis) to stan zapalny woreczka łzowego, zazwyczaj spowodowany zablokowaniem przewodu nosowo-łzowego. Blokada ta prowadzi do zastoju łez i stwarza sprzyjające warunki do namnażania się bakterii. Najczęstszymi patogenami są Staphylococcus aureus, Streptococcus pneumoniae i bakterie Gram-ujemne.

  • zapobieganie immunizacji czynnikiem Rh(D)

    Zapobieganie immunizacji czynnikiem Rh(D) to procedura profilaktyczna mająca na celu ochronę kobiet Rh-ujemnych przed wytworzeniem przeciwciał przeciwko antygenowi D obecnemu na krwinkach czerwonych. Immunizacja czynnikiem Rh(D) może wystąpić, gdy krew płodu Rh-dodatniego przedostanie się do krwiobiegu matki Rh-ujemnej, najczęściej podczas porodu, poronienia, ciąży pozamacicznej, inwazyjnych procedur diagnostycznych lub urazu brzucha w ciąży.

  • zaawansowany rak gruczołu krokowego guza naciekającego poza torebkę gruczołu

    Zaawansowany rak gruczołu krokowego z naciekaniem poza torebkę gruczołu (określany jako stadium T3 lub T4) to poważne schorzenie onkologiczne, w którym komórki nowotworowe przedostały się poza anatomiczne granice prostaty. Naciekanie poza torebkę prostaty często wiąże się z wyższym ryzykiem przerzutów do węzłów chłonnych oraz przerzutów odległych.

  • zaawansowany nowotwór gruczołu krokowego

    Zaawansowany nowotwór gruczołu krokowego to stadium raka prostaty, w którym choroba rozprzestrzeniła się poza torebkę gruczołu krokowego do okolicznych tkanek lub dała przerzuty odległe. Diagnoza ta jest stawiana na podstawie badania histopatologicznego, badań obrazowych (TK, MRI, scyntygrafia kości) oraz stężenia PSA, które w zaawansowanym stadium choroby jest zwykle znacząco podwyższone.

  • znaczny niedobór żelaza po utracie krwi

    Znaczny niedobór żelaza po utracie krwi (sideropenią) to poważny stan kliniczny będący konsekwencją nagłej lub przewlekłej utraty krwi. Może on wynikać z różnych przyczyn, takich jak obfite krwawienia menstruacyjne, krwawienia z przewodu pokarmowego, urazy, zabiegi operacyjne czy porody. Niedobór żelaza prowadzi do zaburzeń w syntezie hemoglobiny, co skutkuje niedokrwistością mikrocytarną i hipochromiczną.

  • zapalenie błony śluzowej nosa sezonowe

    Sezonowe zapalenie błony śluzowej nosa (sezonowy alergiczny nieżyt nosa) to stan zapalny wywołany reakcją alergiczną na sezonowo występujące alergeny, najczęściej pyłki roślin. W Polsce szczyt zachorowań przypada na okres wiosenno-letni, gdy dominują pyłki traw, drzew i chwastów. Charakterystycznymi objawami są wodnisty wyciek z nosa, kichanie, świąd i blokada nosa oraz często towarzyszące łzawienie i świąd oczu.

  • zachowanie impulsywne

    Zachowania impulsywne charakteryzują się działaniem bez odpowiedniego przemyślenia konsekwencji, często pod wpływem silnych emocji lub pragnień. Mogą występować jako objaw wielu zaburzeń psychicznych, w tym ADHD, zaburzeń osobowości z pogranicza (borderline), zaburzeń kontroli impulsów, uzależnień czy zaburzeń afektywnych dwubiegunowych. Zachowania impulsywne często wiążą się z deficytem funkcji wykonawczych w korze przedczołowej mózgu.

  • zapobieganie wystąpieniu owrzodzeń w przebiegu choroby refluksowej przełyku

    Zapobieganie wystąpieniu owrzodzeń w przebiegu choroby refluksowej przełyku (GERD) jest istotnym elementem terapii, mającym na celu ochronę błony śluzowej przełyku przed drażniącym działaniem kwasu żołądkowego. Owrzodzenia przełyku (stopień C i D w klasyfikacji Los Angeles) mogą prowadzić do poważnych powikłań, takich jak zwężenie przełyku, krwawienia lub przełyk Barretta, który zwiększa ryzyko rozwoju raka przełyku.

  • zapobieganie wystąpieniu nadżerek w przebiegu choroby refluksowej przełyku

    Zapobieganie wystąpieniu nadżerek w przebiegu choroby refluksowej przełyku (GERD) to istotny cel terapeutyczny, który ma chronić pacjenta przed rozwojem poważniejszych powikłań. Choroba refluksowa przełyku charakteryzuje się cofaniem się treści żołądkowej do przełyku, co prowadzi do uszkodzenia błony śluzowej i powstawania nadżerek. Nadżerki te mogą z czasem prowadzić do zwężenia przełyku, metaplazji Barretta lub nawet raka przełyku.

  • zapobieganie nawrotom choroby refluksowej przełyku

    Zapobieganie nawrotom choroby refluksowej przełyku (GERD) obejmuje długoterminowe postępowanie mające na celu kontrolę objawów i zapobieganie powikłaniom. Choroba refluksowa przełyku charakteryzuje się zarzucaniem kwaśnej treści żołądkowej do przełyku, co prowadzi do objawów takich jak zgaga, regurgitacja, ból w klatce piersiowej, chrypka, kaszel czy problemy z połykaniem. Nawroty GERD są powszechne i mogą wystąpić u 50-80% pacjentów po zaprzestaniu farmakoterapii.

  • zmiana okołostawowa

    Zmiany okołostawowe to patologie występujące w tkankach otaczających stawy, takie jak więzadła, ścięgna, kaletki maziowe czy torebki stawowe. Mogą one być wynikiem procesów zapalnych, degeneracyjnych, urazowych lub przeciążeniowych. Najczęściej występują w obrębie stawów kolanowych, barkowych, biodrowych i nadgarstkowych.

  • zespół Reitera

    Zespół Reitera, znany również jako reaktywne zapalenie stawów, to schorzenie autoimmunologiczne charakteryzujące się triadą objawów: zapaleniem stawów, zapaleniem cewki moczowej i zapaleniem spojówek. Zespół ten zazwyczaj rozwija się jako reakcja organizmu na przebytą infekcję, najczęściej przewodu pokarmowego (spowodowaną przez bakterie takie jak Salmonella, Shigella, Yersinia) lub układu moczowo-płciowego (wywołaną przez Chlamydia trachomatis).

  • zaostrzenie przewlekłe zapalenie oskrzeli

    Zaostrzenie przewlekłej obturacyjnej choroby płuc (POChP) charakteryzuje się nagłym pogorszeniem objawów oddechowych u pacjenta, wymagającym modyfikacji dotychczasowego leczenia. Typowymi objawami są: nasilenie duszności, zwiększenie ilości i zmiana charakteru odkrztuszanej wydzieliny oraz nasilenie kaszlu. Zaostrzenia najczęściej spowodowane są infekcjami dróg oddechowych (wirusowymi lub bakteryjnymi) lub zanieczyszczeniem powietrza.

  • zakażenie żołądkowo-jelitowe

    Zakażenie żołądkowo-jelitowe to stan chorobowy charakteryzujący się zapaleniem błony śluzowej przewodu pokarmowego, głównie żołądka i jelit. Objawia się biegunką, wymiotami, bólami brzucha, nudnościami i niekiedy gorączką. Przyczyny obejmują infekcje bakteryjne (Salmonella, Shigella, E. coli, Campylobacter), wirusowe (rotawirusy, norowirusy), pasożytnicze oraz zatrucia pokarmowe. Zakażenia te są szczególnie niebezpieczne dla niemowląt, małych dzieci, osób starszych i z obniżoną odpornością.

  • zaburzenie nerwicowe z objawami lęku

    Zaburzenia nerwicowe z objawami lęku to grupa zaburzeń psychicznych charakteryzujących się nadmiernym, nieadekwatnym do sytuacji lękiem, który znacząco utrudnia codzienne funkcjonowanie. Do tej grupy należą m.in. zaburzenia lękowe uogólnione, zaburzenia paniczne, fobie specyficzne, fobia społeczna oraz zaburzenia obsesyjno-kompulsyjne. Objawy mogą obejmować zarówno komponenty psychiczne (napięcie, martwienie się, obawy), jak i somatyczne (kołatanie serca, duszność, bóle w klatce piersiowej, zawroty głowy).

  • zaburzenie nerwicowe z objawami depresji

    Zaburzenie nerwicowe z objawami depresji to stan kliniczny charakteryzujący się współwystępowaniem objawów lękowych (typowych dla nerwicy) oraz depresyjnych. Pacjenci doświadczają zarówno nadmiernego niepokoju, napięcia psychicznego, drażliwości, problemów z koncentracją, jak i obniżonego nastroju, anhedonii (utraty zainteresowań i przyjemności), problemów ze snem, zmniejszonego apetytu oraz niskiej samooceny.

  • zespół depresyjno-lękowy w przebiegu choroby alkoholowej

    Zespół depresyjno-lękowy w przebiegu choroby alkoholowej to zaburzenie psychiczne charakteryzujące się współwystępowaniem objawów depresyjnych i lękowych u osób z uzależnieniem od alkoholu. Objawy depresyjne mogą obejmować obniżenie nastroju, utratę zainteresowań, zaburzenia snu i apetytu, poczucie bezwartościowości oraz myśli samobójcze. Symptomy lękowe manifestują się jako nadmierne obawy, napięcie, niepokój, problemy z koncentracją i objawy somatyczne (np. kołatanie serca, drżenie, nadmierna potliwość).

  • zwiększona podatność na infekcje

    Zwiększona podatność na infekcje to stan, w którym organizm wykazuje obniżoną zdolność do obrony przed patogenami. Może ona wynikać z wrodzonych lub nabytych zaburzeń układu odpornościowego, chorób przewlekłych (np. cukrzycy), stosowania leków immunosupresyjnych, niedożywienia, stresu lub wieku (niemowlęta i osoby starsze). Objawia się częstszymi, dłużej trwającymi i cięższymi przebiegami infekcji, które mogą być wywołane przez patogeny zwykle niechorobotwórcze dla osób z prawidłową odpornością.

  • zwiększenie odporności organizmu po złamaniach kości

    Zwiększenie odporności organizmu po złamaniach kości jest istotnym elementem procesu rekonwalescencji. Złamania powodują osłabienie ogólnej kondycji organizmu, a układ immunologiczny odgrywa kluczową rolę w procesie gojenia. Prawidłowa odpowiedź immunologiczna przyspiesza regenerację tkanki kostnej i zmniejsza ryzyko powikłań, takich jak infekcje w miejscu złamania.

  • zwiększenie odporności organizmu po przebytych chorobach

    Zwiększenie odporności organizmu po przebytych chorobach to wskazanie do stosowania preparatów immunomodulujących, które mają za zadanie wzmocnić układ odpornościowy osłabiony w wyniku przebytych infekcji, stanów zapalnych czy też długotrwałej antybiotykoterapii. Wskazanie to jest szczególnie istotne u pacjentów, którzy doświadczyli ciężkich infekcji, przeszli operacje, chemioterapię lub długotrwałe leczenie innymi lekami immunosupresyjnymi.

  • żylak odbytu w przewlekłym stanie zapalnym

    Żylak odbytu w przewlekłym stanie zapalnym (inaczej: hemoroid zapalny, guzek krwawniczy zapalny) to schorzenie charakteryzujące się powiększeniem i stanem zapalnym żył okolicy odbytu. W stanie przewlekłym towarzyszy mu długotrwały ból, świąd, krwawienie podczas defekacji oraz obrzęk tkanek. Najczęściej występuje u osób prowadzących siedzący tryb życia, cierpiących na przewlekłe zaparcia, kobiet w ciąży oraz pacjentów z nadciśnieniem wrotnym.

  • żylak odbytu w ostrym stanie zapalnym

    Żylak odbytu w ostrym stanie zapalnym, znany również jako zakrzepica guzków krwawniczych, to bolesny stan, w którym dochodzi do powstania zakrzepu w żylaku odbytu, prowadzącego do silnego obrzęku, bólu i stanu zapalnego. Stan ten charakteryzuje się nagłym początkiem i objawia się intensywnym bólem w okolicy odbytu, wyczuwalnym guzkiem, który jest twardy, bardzo bolesny przy dotyku oraz często zabarwiony na fioletowo lub ciemnoczerwono. Może towarzyszyć temu obrzęk, świąd, dyskomfort podczas siedzenia oraz ból podczas defekacji.

  • zmiana naciekowa pooperacyjna

    Zmiana naciekowa pooperacyjna to zjawisko występujące po zabiegach chirurgicznych, charakteryzujące się obecnością nacieku zapalnego w tkankach operowanych. Obejmuje ona obecność obrzęku, zaczerwienienia oraz zwiększonej ilości płynu śródmiąższowego w miejscu operacji. Zmiany naciekowe pooperacyjne są naturalnym elementem procesu gojenia i mogą występować w różnym nasileniu w zależności od rodzaju zabiegu, techniki operacyjnej oraz indywidualnych predyspozycji pacjenta.

  • zaostrzenie biegunki przewlekłej

    Zaostrzenie biegunki przewlekłej to stan, w którym pacjent z długotrwałą biegunką (trwającą ponad 4 tygodnie) doświadcza pogorszenia objawów, zwiększenia częstotliwości wypróżnień, nasilenia bólu brzucha i pogorszenia konsystencji stolca. Zaostrzenia najczęściej występują w przebiegu chorób zapalnych jelit (ChZJ) takich jak choroba Leśniowskiego-Crohna czy wrzodziejące zapalenie jelita grubego, ale mogą także towarzyszyć zespołowi jelita drażliwego, nietolerancjom pokarmowym czy zakażeniom.

  • zapalenie nerek

    Zapalenie nerek (nefropatia zapalna) to grupa schorzeń, w których dochodzi do stanu zapalnego w obrębie tkanki nerkowej. Może ono dotyczyć kłębuszków nerkowych (kłębuszkowe zapalenie nerek), cewek nerkowych i tkanki śródmiąższowej (śródmiąższowe zapalenie nerek) lub całej nerki (odmiedniczkowe zapalenie nerek). Przyczyny zapalenia nerek są zróżnicowane i obejmują zakażenia bakteryjne, reakcje autoimmunologiczne, choroby układowe, działania niepożądane leków czy toksyny.

  • zapalenie kaletki pod odciskiem nad stawem

    Zapalenie kaletki pod odciskiem nad stawem (łac. bursitis) to stan zapalny dotyczący kaletki maziowej, czyli płaskiej, wypełnionej płynem struktury, która znajduje się w miejscach narażonych na tarcie, najczęściej nad wyniosłościami kostnymi. Typowymi lokalizacjami są okolice stawu kolanowego (przedrzepkowa kaletka maziowa), łokciowego (kaletka łokciowa) oraz w okolicy palucha (kaletka pod odciskiem palucha, tzw. halluksem).

  • zapalenie korzeni nerwowych

    Zapalenie korzeni nerwowych (radikulopatia) to stan zapalny dotyczący korzeni nerwowych, najczęściej w obrębie kręgosłupa. Występuje, gdy dochodzi do ucisku lub podrażnienia korzenia nerwowego, zazwyczaj w wyniku przepukliny dysku międzykręgowego, zwężenia kanału kręgowego lub zmian zwyrodnieniowych. Najczęściej dotyczy odcinka lędźwiowo-krzyżowego (L4-S1) oraz szyjnego (C6-C7) kręgosłupa.

  • zespół bólowy w wyniku zapalenia korzeni nerwowych

    Zespół bólowy w wyniku zapalenia korzeni nerwowych (radikulopatia) to stan chorobowy, w którym dochodzi do kompresji lub podrażnienia korzeni nerwowych wychodzących z rdzenia kręgowego. Objawia się ostrym, promieniującym bólem wzdłuż przebiegu nerwu, często z towarzyszącym osłabieniem mięśni, drętwieniem lub mrowienie w obszarze unerwianym przez dany korzeń nerwowy. Najczęściej występuje w odcinku lędźwiowym (rwa kulszowa) lub szyjnym kręgosłupa (rwa barkowa).

  • zapalenie ścięgien i mięśni

    Zapalenie ścięgien i mięśni (tendomiopatia) to schorzenie obejmujące stan zapalny tkanek okołostawowych, który może wystąpić na skutek przeciążenia, urazu, infekcji lub chorób układowych. Najczęściej dotyczy okolic stawu barkowego, łokcia (tzw. łokieć tenisisty), nadgarstka, biodra, kolana (tzw. kolano skoczka) oraz ścięgna Achillesa. Charakterystycznymi objawami są ból, obrzęk, ograniczenie ruchomości oraz bolesność przy palpacji.

  • zapalenie ścięgien i kaletek maziowych

    Zapalenie ścięgien i kaletek maziowych to schorzenia narządu ruchu, które objawiają się bólem, obrzękiem i ograniczeniem ruchomości w obrębie zajętych struktur. Zapalenia te mogą mieć podłoże przeciążeniowe, pourazowe, infekcyjne lub autoimmunologiczne. Najczęściej występują w obrębie stawu barkowego (np. zespół ciasnoty podbarkowej), łokciowego (tzw. łokieć tenisisty), nadgarstka, biodra oraz okolicy stawu skokowego (zapalenie ścięgna Achillesa).

  • zapalenie ciała rzęskowego

    Zapalenie ciała rzęskowego (cyclitis) jest częścią zapalenia błony naczyniowej oka, zlokalizowaną w środkowej części tej błony. Często występuje jako zapalenie tęczówki i ciała rzęskowego (iridocyclitis). Stan ten charakteryzuje się bólem oka, światłowstrętem, zaczerwienieniem oraz zaburzeniami widzenia. Może wystąpić jako reakcja na urazy, infekcje, choroby autoimmunologiczne (np. sarkoidoza, choroba Behçeta) lub jako idiopatyczne zapalenie.

  • zmiana troficzna skóry

    Zmiana troficzna skóry to uszkodzenie tkanki skórnej wynikające z zaburzeń ukrwienia i odżywienia tkanek. Najczęściej występuje w przebiegu niewydolności żylnej, cukrzycy, miażdżycy tętnic obwodowych czy długotrwałego unieruchomienia. Klinicznie objawia się ścieńczeniem skóry, zanikiem tkanki podskórnej, przebarwieniami, a w zaawansowanych przypadkach owrzodzeniami.

  • zapalenie rozścięgna

    Zapalenie rozcięgna (łac. fasciitis) to stan zapalny tkanki łącznej, która łączy mięśnie z kośćmi. Najczęstszą postacią jest zapalenie rozcięgna podeszwowego (plantar fasciitis), które charakteryzuje się bólem w okolicy pięty i łuku stopy, szczególnie nasilonym podczas pierwszych kroków po odpoczynku. Schorzenie to często dotyka biegaczy, osób z nadwagą oraz pracujących w pozycji stojącej. Inne typy zapalenia rozcięgna mogą występować w okolicy łokcia, uda czy powięzi podudzia.

  • zator płucny

    Zator płucny to stan nagłego zablokowania tętnicy płucnej lub jej odgałęzień przez materiał zatorowy, najczęściej skrzeplinę pochodzącą z żył głębokich kończyn dolnych lub miednicy mniejszej. Stanowi trzecią co do częstości przyczynę zgonów z powodu chorób układu sercowo-naczyniowego, po zawale serca i udarze mózgu.

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl