Leksykon wskazań
na literę „M”

Wskazania na „M”, strona 1 z 3

• migrena

  Migrena to przewlekła choroba neurologiczna charakteryzująca się nawracającymi, umiarkowanymi lub silnymi bólami głowy, które typowo występują po jednej stronie głowy i są często połączone z dodatkowymi objawami, takimi jak nudności, wymioty oraz nadwrażliwość na światło (fotofobia) i dźwięki (fonofobia). Napady migreny mogą być poprzedzone aurą, czyli przejściowymi zaburzeniami neurologicznymi, najczęściej wzrokowymi, takimi jak błyski światła czy mroczki.

• mieszana dyslipidemia

  Mieszana dyslipidemia to zaburzenie gospodarki lipidowej charakteryzujące się jednoczesnym występowaniem podwyższonego stężenia cholesterolu całkowitego (hipercholesterolemia) oraz trójglicerydów (hipertrójglicerydemia) we krwi. Jest to częsta postać dyslipidemii, występująca zarówno jako zaburzenie pierwotne (uwarunkowane genetycznie), jak i wtórne – towarzyszące innym chorobom, np. cukrzycy typu 2, zespołowi metabolicznemu, przewlekłej chorobie nerek czy niedoczynności tarczycy.

• migotanie przedsionków

  Migotanie przedsionków to najczęstsza arytmia serca, charakteryzująca się chaotycznym, nieskoordynowanym pobudzaniem przedsionków, co prowadzi do nieregularnego rytmu komór. Występuje u około 1-2% populacji ogólnej, a częstość wzrasta z wiekiem – dotyka nawet 10% osób powyżej 80. roku życia. Może występować jako napadowe (epizody ustępują samoistnie w ciągu 7 dni), przetrwałe (utrzymuje się dłużej niż 7 dni), długotrwałe przetrwałe (trwa dłużej niż rok) lub utrwalone (akceptowane przez pacjenta i lekarza).

• młodzieńcze reumatoidalne zapalenie stawów

  Młodzieńcze idiopatyczne zapalenie stawów (MIZS), dawniej nazywane młodzieńczym reumatoidalnym zapaleniem stawów, jest najczęstszą przewlekłą chorobą reumatyczną wieku dziecięcego. Charakteryzuje się zapaleniem błony maziowej stawów trwającym co najmniej 6 tygodni, które rozpoczyna się przed 16 rokiem życia. MIZS obejmuje kilka podtypów, w tym postać o początku uogólnionym, nielicznostawową, wielostawową, łuszczycową, z zapaleniem przyczepów ścięgnistych oraz nieokreśloną.

• młodzieńcza padaczka miokloniczna

  Młodzieńcza padaczka miokloniczna (Juvenile Myoclonic Epilepsy, JME) to uogólniony zespół padaczkowy, który zazwyczaj ujawnia się w okresie dojrzewania, najczęściej między 12. a 18. rokiem życia. Charakteryzuje się występowaniem mioklonicznego drżenia mięśni, najczęściej w godzinach porannych, tuż po przebudzeniu. Pacjenci doświadczają nagłych, krótkotrwałych szarpnięć mięśni, głównie w obrębie kończyn górnych, które mogą prowadzić do upuszczania trzymanych przedmiotów. U około 90% chorych występują również napady toniczno-kloniczne, a u 30% napady nieświadomości.

• miażdżyca naczyń serca

  Miażdżyca naczyń serca (choroba wieńcowa) to przewlekły stan, w którym dochodzi do zwężenia lub niedrożności tętnic wieńcowych wskutek odkładania się blaszek miażdżycowych zawierających cholesterol, tłuszcze i inne substancje. Jest główną przyczyną choroby niedokrwiennej serca i zawału mięśnia sercowego, stanowiąc jeden z najczęstszych problemów kardiologicznych w populacji dorosłych.

• migotanie przedsionków niezwiązane z wadą zastawkową

  Migotanie przedsionków niezwiązane z wadą zastawkową (ang. non-valvular atrial fibrillation, NVAF) to najczęstsza arytmia nadkomorowa charakteryzująca się nieskoordynowaną aktywacją elektryczną przedsionków, prowadzącą do ich nieefektywnej pracy hemodynamicznej. W przeciwieństwie do migotania przedsionków związanego z chorobą zastawkową, NVAF nie jest spowodowane wadami zastawek mitralnej lub aortalnej ani sztucznymi zastawkami serca.

• młodzieńcze idiopatyczne zapalenie stawów

  Młodzieńcze idiopatyczne zapalenie stawów (MIZS) to najczęstsza przewlekła choroba reumatyczna wieku dziecięcego, rozpoznawana u pacjentów poniżej 16. roku życia. Charakteryzuje się zapaleniem co najmniej jednego stawu, utrzymującym się przez minimum 6 tygodni, przy wykluczeniu innych przyczyn bólu stawów. Wyróżnia się kilka postaci MIZS: uogólnioną, wielostawową z czynnikiem reumatoidalnym lub bez, skąpostawową, łuszczycową, z zapaleniem przyczepów ścięgnistych oraz niezróżnicowaną.

• mieszana hiperlipidemia

  Mieszana hiperlipidemia to zaburzenie gospodarki lipidowej charakteryzujące się jednoczesnym podwyższeniem stężenia cholesterolu całkowitego oraz trójglicerydów we krwi. Jest to często spotykane zaburzenie metaboliczne, które może występować zarówno jako pierwotne (uwarunkowane genetycznie), jak i wtórne (związane z innymi schorzeniami, takimi jak cukrzyca, niedoczynność tarczycy, choroby nerek, nadużywanie alkoholu).

• mukowiscydoza

  Mukowiscydoza (zwłóknienie torbielowate) to genetyczna choroba, która powoduje nadmierną produkcję gęstego śluzu, głównie w płucach i przewodzie pokarmowym. Wynika z mutacji genu CFTR, odpowiedzialnego za transport jonów chlorkowych przez błony komórkowe. Choroba manifestuje się przewlekłymi infekcjami dróg oddechowych, niewydolnością trzustki, zaburzeniami wchłaniania i niedożywieniem.

• mioklonia pochodzenia korowego

  Mioklonia pochodzenia korowego to zaburzenie ruchowe charakteryzujące się krótkimi, gwałtownymi, nierytmicznymi skurczami mięśni, których źródłem jest nieprawidłowa aktywność w korze mózgowej. Skurcze te mogą dotyczyć pojedynczych mięśni lub grup mięśniowych i najczęściej obejmują kończyny górne, twarz i tułów. Mioklonie korowe mogą występować w różnych stanach patologicznych, w tym w padaczce mioklonicznej, encefalopatii metabolicznej, chorobach neurozwyrodnieniowych czy po niedotlenieniu mózgu.

• miażdżyca

  Miażdżyca (łac. atherosclerosis) to przewlekła choroba zapalna tętnic, charakteryzująca się tworzeniem blaszek miażdżycowych w błonie wewnętrznej naczyń. Proces ten prowadzi do zwężenia światła tętnic i upośledzenia przepływu krwi. Miażdżyca najczęściej dotyczy tętnic wieńcowych, mózgowych, nerkowych oraz tętnic kończyn dolnych, co prowadzi do niedokrwienia narządów i manifestuje się różnymi zespołami klinicznymi.

• myasthenia

  Miastenia (myasthenia gravis) to choroba autoimmunologiczna charakteryzująca się osłabieniem i nadmierną męczliwością mięśni szkieletowych. Proces chorobowy rozwija się na skutek produkcji autoprzeciwciał skierowanych głównie przeciwko receptorom acetylocholiny w złączu nerwowo-mięśniowym, co zaburza transmisję impulsów nerwowych do mięśni. Choroba najczęściej rozpoczyna się od objawów ocznych (opadanie powiek, podwójne widzenie), a następnie może obejmować mięśnie twarzy, kończyn oraz mięśnie odpowiedzialne za połykanie i oddychanie.

• mieszane choroby tkanki łącznej

  Mieszane choroby tkanki łącznej (MCTD) to grupa schorzeń autoimmunologicznych charakteryzująca się nakładaniem objawów różnych chorób tkanki łącznej, głównie tocznia rumieniowatego układowego, twardziny układowej, zapalenia wielomięśniowego i zapalenia stawów. Schorzenie to występuje najczęściej u kobiet w wieku 15-25 lat i cechuje się obecnością wysokiego miana przeciwciał przeciwko rybonukleoproteinie (anty-RNP).

• mięsak tkanek miękkich

  Mięsak tkanek miękkich (MTM) to heterogenna grupa rzadkich nowotworów złośliwych, wywodzących się z tkanki mezenchymalnej. Występują one w różnych lokalizacjach anatomicznych, najczęściej w kończynach (około 50%), tułowiu i przestrzeni zaotrzewnowej (około 40%) oraz w regionie głowy i szyi (około 10%). Mięsaki tkanek miękkich stanowią mniej niż 1% wszystkich nowotworów złośliwych u dorosłych, jednak charakteryzują się wysoką agresywnością i tendencją do wznów miejscowych oraz przerzutów odległych.

• mięsak Ewinga

  Mięsak Ewinga to rzadki, złośliwy nowotwór kości, który najczęściej występuje u dzieci i młodych dorosłych, szczególnie w wieku 10-20 lat. Choroba ta charakteryzuje się obecnością specyficznej translokacji chromosomowej t(11;22), która prowadzi do powstania genu fuzyjnego EWS-FLI1. Mięsak Ewinga najczęściej lokalizuje się w kościach miednicy, kościach długich kończyn dolnych oraz w żebrach, choć może występować również w tkankach miękkich.

• migrena bez aury

  Migrena bez aury, określana również jako migrena prosta, stanowi najczęstszą postać migreny, dotykającą około 70-80% osób cierpiących na to schorzenie. Charakteryzuje się nawracającymi, jednostronnymi (choć mogą być też obustronne) bólami głowy o pulsującym charakterze, nasilającymi się podczas aktywności fizycznej. Napady bólu trwają zazwyczaj od 4 do 72 godzin i często towarzyszą im objawy takie jak nudności, wymioty, nadwrażliwość na światło (fotofobia) i dźwięki (fonofobia).

• migrena z aurą

  Migrena z aurą to neurobiologiczne zaburzenie charakteryzujące się nawracającymi, jednostronnymi, pulsującymi bólami głowy, którym towarzyszą odwracalne objawy neurologiczne (aura) występujące przed lub w trakcie bólu. Aura najczęściej obejmuje zaburzenia widzenia (błyski światła, migocące punkty, linie zygzakowate), ale może też manifestować się jako zaburzenia czucia, mowy lub osłabienie mięśni. Objawy aury rozwijają się stopniowo, zwykle trwają 5-60 minut i poprzedzają fazę bólu głowy.

• migrenowy ból głowy

  Migrenowy ból głowy to nawracający, umiarkowany lub silny ból, często jednostronny, pulsujący, trwający od 4 do 72 godzin. Towarzyszy mu zwykle nadwrażliwość na światło (fotofobia), dźwięki (fonofobia), zapachy, a także nudności i/lub wymioty. U około 20-30% pacjentów występuje aura – odwracalne objawy neurologiczne, najczęściej w postaci zaburzeń widzenia (błyski, migotanie, zygzaki), które poprzedzają ból.

• moczówka prosta ośrodkowa

  Moczówka prosta ośrodkowa (diabetes insipidus centralis) to zaburzenie endokrynologiczne charakteryzujące się niedoborem wazopresyny (ADH), hormonu antydiuretycznego wydzielanego przez tylny płat przysadki mózgowej. Prowadzi to do zwiększonego wydalania moczu (poliuria) i nasilonego pragnienia (polidypsja). Pacjenci mogą wydalać nawet 3-20 litrów moczu na dobę, co wiąże się z ryzykiem odwodnienia i zaburzeń elektrolitowych.

• mania

  Mania jest stanem afektywnym charakteryzującym się nadmiernie podwyższonym nastrojem, wzmożoną energią i aktywnością, przyspieszonym tokiem myślenia oraz zmniejszoną potrzebą snu. Jest jednym z podstawowych objawów choroby afektywnej dwubiegunowej (ChAD typu I). Epizody maniakalne mogą rozwijać się stopniowo lub nagle, trwając zazwyczaj od kilku dni do kilku miesięcy.

• miastenia

  Miastenia (łac. myasthenia gravis) to przewlekła choroba autoimmunologiczna charakteryzująca się osłabieniem i szybkim męczeniem się mięśni szkieletowych. Patogeneza schorzenia wiąże się z produkcją przeciwciał skierowanych przeciwko receptorom acetylocholinowym w płytce nerwowo-mięśniowej, co prowadzi do zaburzenia przewodnictwa nerwowo-mięśniowego. Choroba najczęściej ujawnia się między 20. a 40. rokiem życia u kobiet oraz po 50. roku życia u mężczyzn.

• marskość wątroby

  Marskość wątroby to przewlekłe, postępujące schorzenie, charakteryzujące się włóknieniem i przebudową miąższu wątroby, co prowadzi do utraty jej prawidłowej architektury i funkcji. Stanowi końcowe stadium wielu chorób wątroby, najczęściej spowodowanych przez przewlekłe wirusowe zapalenie wątroby typu B lub C, alkoholową chorobę wątroby lub niealkoholową stłuszczeniową chorobę wątroby (NAFLD/NASH). W Polsce marskość wątroby dotyczy około 1-2% populacji dorosłej.

• miażdżycowa choroba zakrzepowa układu krążenia

  Miażdżycowa choroba zakrzepowa układu krążenia to zaburzenie, w którym dochodzi do odkładania się blaszek miażdżycowych w naczyniach krwionośnych, co prowadzi do ich zwężenia, a w konsekwencji do zmniejszenia przepływu krwi w narządach. W miarę postępu choroby, na blaszkach miażdżycowych może dojść do tworzenia się zakrzepów, które mogą całkowicie zablokować naczynie lub oderwać się i powędrować z prądem krwi, powodując zator w odległym miejscu układu krążenia.

• mielografia szyjna

  Mielografia szyjna to procedura diagnostyczna polegająca na wprowadzeniu środka kontrastowego do przestrzeni podpajęczynówkowej kanału kręgowego w odcinku szyjnym, a następnie wykonaniu zdjęć radiologicznych. Badanie to umożliwia dokładne uwidocznienie struktur kanału kręgowego, w tym rdzenia kręgowego, korzeni nerwowych oraz otaczających je tkanek.

• mielografia piersiowa

  Mielografia piersiowa to procedura diagnostyczna polegająca na wprowadzeniu środka kontrastowego do przestrzeni podpajęczynówkowej rdzenia kręgowego w odcinku piersiowym, a następnie wykonaniu badania rentgenowskiego lub tomografii komputerowej. Badanie to pozwala na uwidocznienie struktur rdzenia kręgowego, kanału kręgowego, korzeni nerwowych oraz wykrycie ewentualnych nieprawidłowości, takich jak przepukliny krążków międzykręgowych, guzy, zwężenia kanału kręgowego czy zmiany pourazowe.

• mielografia lędźwiowa

  Mielografia lędźwiowa to procedura diagnostyczna polegająca na podaniu środka kontrastowego do przestrzeni podpajęczynówkowej w odcinku lędźwiowym kręgosłupa, a następnie wykonaniu zdjęć rentgenowskich. Badanie to umożliwia uwidocznienie struktur kanału kręgowego, w tym rdzenia kręgowego, korzeni nerwowych oraz ewentualnych nieprawidłowości, takich jak przepukliny dysku, guzy czy zwężenia kanału kręgowego.

• menopauza

  Menopauza to okres w życiu kobiety, w którym dochodzi do trwałego zaniku miesiączkowania w wyniku wygasania czynności hormonalnej jajników. Diagnozę menopauzy stawia się po 12 miesiącach bez miesiączki. Zwykle występuje między 45. a 55. rokiem życia, ale może pojawić się wcześniej (przedwczesna menopauza) lub później. Objawy menopauzalne są spowodowane spadkiem poziomu estrogenów i mogą obejmować uderzenia gorąca, nocne poty, zaburzenia snu, wahania nastroju, suchość pochwy oraz zwiększone ryzyko osteoporozy.

• małopłytkowość wtórna

  Małopłytkowość wtórna to stan charakteryzujący się obniżoną liczbą płytek krwi (trombocytów) poniżej 150 000/μl, który rozwija się jako następstwo innego schorzenia lub czynnika. W przeciwieństwie do małopłytkowości pierwotnej (samoistnej), wtórna ma zidentyfikowaną przyczynę, która może obejmować: choroby autoimmunologiczne, zakażenia, nowotwory hematologiczne, stosowanie niektórych leków, ciążę, a także choroby wątroby i nerek.

• moczenie nocne

  Moczenie nocne (enuresis nocturna) to mimowolne oddawanie moczu podczas snu u dzieci powyżej 5. roku życia, gdy powinny już kontrolować pęcherz moczowy. Występuje u około 10-15% dzieci w wieku 5 lat, a częstość maleje wraz z wiekiem do około 1-2% u nastolatków. Przyczyny obejmują opóźnione dojrzewanie kontroli pęcherza, nadmierne wytwarzanie moczu w nocy, zmniejszoną pojemność pęcherza, zaburzenia snu, a także czynniki genetyczne.

• miażdżycowa choroba układu sercowo-naczyniowego

  Miażdżycowa choroba układu sercowo-naczyniowego (ASCVD – Atherosclerotic Cardiovascular Disease) to schorzenie, w którym dochodzi do odkładania się blaszek miażdżycowych w ścianach tętnic, co prowadzi do ich zwężenia i utrudnienia przepływu krwi. Proces ten może dotyczyć różnych obszarów naczyniowych, włączając tętnice wieńcowe, mózgowe i obwodowe. ASCVD stanowi główną przyczynę chorób sercowo-naczyniowych, będących wiodącą przyczyną zgonów na całym świecie.

• makroglobulinemia Waldenströma

  Makroglobulinemia Waldenströma (WM) to rzadki nowotwór złośliwy układu limfatycznego, klasyfikowany jako chłoniak limfoplazmocytowy z produkcją monoklonalnej immunoglobuliny typu IgM. Choroba charakteryzuje się naciekaniem szpiku kostnego, węzłów chłonnych i innych tkanek przez monoklonalne limfocyty B, limfoplazmocyty i komórki plazmatyczne, z jednoczesnym zwiększonym wytwarzaniem białka monoklonalnego IgM.

• mammografia ze wzmocnieniem kontrastowym

  Mammografia ze wzmocnieniem kontrastowym (Contrast-Enhanced Mammography, CEM) to zaawansowana technika obrazowania piersi, która łączy konwencjonalną mammografię cyfrową z podaniem dożylnym środka kontrastowego zawierającego jod. Metoda ta wykorzystuje zjawisko wzmożonego unaczynienia i przepuszczalności naczyń w obszarach zmienionych nowotworowo, co pozwala na lepszą wizualizację zmian patologicznych w tkance piersi.

• majaczenie

  Majaczenie (delirium) to ostry zespół zaburzeń świadomości charakteryzujący się zaburzeniami uwagi, świadomości i funkcji poznawczych. Pojawia się nagle, zwykle w ciągu godzin lub dni, i ma tendencję do wahań w ciągu dnia. Majaczenie występuje najczęściej u osób starszych, pacjentów hospitalizowanych, szczególnie na oddziałach intensywnej terapii, oraz u osób z chorobami zagrażającymi życiu.

• miejscowe znieczulenie skóry

  Miejscowe znieczulenie skóry to procedura polegająca na czasowym zahamowaniu przewodnictwa nerwowego w określonym obszarze skóry, co prowadzi do zniesienia odczuwania bólu przy zachowaniu świadomości pacjenta. Jest stosowane podczas drobnych zabiegów chirurgicznych, procedur kosmetycznych, przed pobraniem krwi, wykonaniem zastrzyków lub zakładaniem wkłuć dożylnych.

• migotanie komór

  Migotanie komór to zagrażający życiu stan, będący najcięższą formą arytmii komorowej, charakteryzujący się chaotyczną, nieskoordynowaną aktywnością elektryczną komór serca. Prowadzi to do utraty efektywnej czynności hemodynamicznej serca, czego następstwem jest zatrzymanie krążenia. Bez natychmiastowej interwencji stan ten prowadzi do śmierci w ciągu kilku minut.

• mózgowe porażenie dziecięce

  Mózgowe porażenie dziecięce (MPD) to grupa trwałych zaburzeń rozwoju ruchu i postawy, powodujących ograniczenia aktywności, które są przypisywane niepostępującym zakłóceniom, które wystąpiły w rozwijającym się mózgu płodu lub niemowlęcia. Zaburzenia ruchowe w MPD są często towarzyszone przez zaburzenia czucia, percepcji, poznania, komunikacji i zachowania, przez padaczkę oraz przez wtórne problemy mięśniowo-szkieletowe.

• mięsak Kaposi’ego

  Mięsak Kaposi’ego jest nowotworem złośliwym wywodzącym się z komórek śródbłonka naczyniowego, który objawia się jako czerwono-fioletowe, sinawe lub brunatne zmiany guzowate na skórze, błonach śluzowych i narządach wewnętrznych. Występuje w czterech głównych postaciach klinicznych: klasycznej (dotyczącej głównie starszych mężczyzn pochodzenia śródziemnomorskiego), endemicznej (afrykańskiej), jatrogennej (związanej z immunosupresją) oraz epidemicznej (związanej z AIDS).

• mobilizacja komórek progenitorowych krwi obwodowej

  Mobilizacja komórek progenitorowych krwi obwodowej to proces zwiększania liczby macierzystych komórek hematopoetycznych (HSC) we krwi obwodowej, co umożliwia ich pozyskanie w celu późniejszego przeszczepienia. W warunkach fizjologicznych większość HSC znajduje się w szpiku kostnym, a ich obecność we krwi obwodowej jest niewielka. Mobilizacja stosowana jest głównie przed procedurą autologicznego lub allogenicznego przeszczepienia komórek macierzystych u pacjentów z chorobami hematologicznymi (szpiczak mnogi, chłoniaki, białaczki) lub guzami litymi.

• mikroalbuminuria w przebiegu cukrzycy

  Mikroalbuminuria w przebiegu cukrzycy to stan charakteryzujący się zwiększonym wydalaniem albumin z moczem (30-300 mg/dobę lub 20-200 μg/min), będący wczesnym markerem uszkodzenia nerek w cukrzycy. Pojawia się zwykle po 5-10 latach trwania cukrzycy i poprzedza jawny białkomocz oraz rozwój nefropatii cukrzycowej. Mikroalbuminuria jest nie tylko wskaźnikiem uszkodzenia nerek, ale także niezależnym czynnikiem ryzyka chorób sercowo-naczyniowych.

• miażdżyca naczyń

  Miażdżyca naczyń to przewlekła choroba zapalna, charakteryzująca się odkładaniem się blaszek miażdżycowych (złożonych głównie z cholesterolu, komórek zapalnych i tkanki włóknistej) w ścianach tętnic. Proces ten prowadzi do zwężenia światła naczyń, ograniczenia przepływu krwi i niedokrwienia narządów. Miażdżyca rozwija się powoli, przez dziesięciolecia, a jej główne czynniki ryzyka to: nadciśnienie tętnicze, hipercholesterolemia, cukrzyca, palenie tytoniu, otyłość oraz predyspozycje genetyczne.

• majaczenie alkoholowe

  Majaczenie alkoholowe (delirium tremens) to ostre zaburzenie psychiczne, będące najcięższym powikłaniem zespołu odstawienia alkoholu. Występuje najczęściej po 24-72 godzinach od zaprzestania picia alkoholu u osób uzależnionych, szczególnie po długotrwałym, intensywnym spożywaniu. Charakteryzuje się zaburzeniami świadomości, dezorientacją, halucynacjami (głównie wzrokowymi), urojeniami, pobudzeniem psychoruchowym oraz zaburzeniami wegetatywnymi (tachykardia, nadciśnienie, hiperglikemia, gorączka).

• marskość wątroby z wodobrzuszem i obrzękami

  Marskość wątroby z wodobrzuszem i obrzękami to zaawansowane stadium choroby wątroby, w którym dochodzi do nieodwracalnych zmian strukturalnych w narządzie, prowadzących do nadciśnienia wrotnego. Wodobrzusze (ascites) to gromadzenie się płynu w jamie otrzewnowej, a obrzęki obwodowe najczęściej występują w okolicach kostek i kończyn dolnych. Stan ten wynika z zaburzeń gospodarki wodno-elektrolitowej, hipoalbuminemii oraz aktywacji układu renina-angiotensyna-aldosteron.

• mieszana choroba tkanki łącznej

  Mieszana choroba tkanki łącznej (MCTŁ) to rzadkie schorzenie autoimmunologiczne, charakteryzujące się nakładaniem objawów kilku chorób układowych tkanki łącznej, najczęściej tocznia rumieniowatego układowego, twardziny układowej, zapalenia wielomięśniowego/skórno-mięśniowego i reumatoidalnego zapalenia stawów. W MCTŁ występuje wysoki poziom przeciwciał przeciwjądrowych, szczególnie przeciwciał anty-U1-RNP, które są markerem diagnostycznym tej choroby.

• marskość wątroby z wodobrzuszem i obrzękiem

  Marskość wątroby z wodobrzuszem i obrzękiem to zaawansowane stadium przewlekłej choroby wątroby, charakteryzujące się włóknieniem i przebudową miąższu wątroby, co prowadzi do zaburzeń jej funkcji. Wodobrzusze (ascites) to patologiczne gromadzenie płynu w jamie otrzewnej, a obrzęki obwodowe są wynikiem retencji sodu i wody. Stan ten jest konsekwencją nadciśnienia wrotnego, hipoalbuminemii oraz zaburzeń w układzie renina-angiotensyna-aldosteron.

• mikroskopowe zapalenie jelita grubego

  Mikroskopowe zapalenie jelita grubego (MZJG) to przewlekła choroba zapalna jelit, charakteryzująca się przewlekłą, wodnistą biegunką przy prawidłowym obrazie endoskopowym błony śluzowej jelita grubego. Diagnoza opiera się na badaniu histopatologicznym wycinków pobranych podczas kolonoskopii. Wyróżnia się dwa główne podtypy: zapalenie kolagenowe i zapalenie limfocytowe, które różnią się obrazem mikroskopowym, ale mają podobny przebieg kliniczny.

• malaria

  Malaria to choroba pasożytnicza wywołana przez zarodźce z rodzaju Plasmodium, przenoszona przez samice komarów z rodzaju Anopheles. Występuje głównie w rejonach tropikalnych i subtropikalnych, stanowiąc poważne zagrożenie dla zdrowia publicznego. Objawy malarii obejmują wysoką gorączkę, dreszcze, bóle głowy, mięśni i stawów, wymioty oraz ogólne osłabienie. Choroba może prowadzić do ciężkich powikłań, takich jak niewydolność narządowa, niedokrwistość, a w przypadku malarii mózgowej – do śpiączki i śmierci.

• meningokowe zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych

  Meningokowe zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych to poważna choroba infekcyjna wywoływana przez bakterię Neisseria meningitidis. Charakteryzuje się zapaleniem opon mózgowo-rdzeniowych oraz możliwą posocznicą, co stanowi stan zagrożenia życia wymagający natychmiastowej interwencji medycznej. Choroba może rozwijać się niezwykle szybko, prowadząc do poważnych powikłań, a nawet zgonu w ciągu kilku godzin od wystąpienia pierwszych objawów.

• mięsak kości

  Mięsak kości to rzadki, złośliwy nowotwór wywodzący się z tkanki kostnej. Występuje najczęściej u dzieci, młodzieży i młodych dorosłych, stanowiąc około 0,2% wszystkich nowotworów złośliwych. Najczęstszymi typami są kostniakomięsak (osteosarcoma), mięsak Ewinga oraz chrzęstniakomięsak (chondrosarcoma). Objawy obejmują ból (często nasilający się w nocy), obrzęk okolicznych tkanek miękkich, ograniczenie ruchomości pobliskiego stawu oraz złamania patologiczne.

• mięsak prążkowanokomórkowy

  Mięsak prążkowanokomórkowy (rhabdomyosarcoma, RMS) to złośliwy nowotwór tkanek miękkich wywodzący się z komórek prekursorowych mięśni poprzecznie prążkowanych. Jest to najczęstszy mięsak tkanek miękkich u dzieci i młodzieży, stanowiący około 4-8% wszystkich nowotworów wieku dziecięcego. Wyróżnia się kilka podtypów histologicznych: embrionalny (najczęstszy), pęcherzykowy (alweolarny), pleomorficzny oraz wrzecionowatokomórkowy/szkliwiejący.