Interakcje leku
Fingolimod Pharmaselect 0,5 mg

Interakcje z innymi produktami leczniczymi i inne rodzaje interakcji

Fingolimod Pharmaselect wchodzi w interakcje z różnymi grupami leków, a znajomość tych interakcji ma kluczowe znaczenie dla bezpiecznego stosowania tego produktu leczniczego. Należy uważnie monitorować jednoczesne stosowanie innych produktów leczniczych ze względu na możliwe niekorzystne skutki wynikające z tych interakcji.¹

Interakcje z lekami wpływającymi na układ immunologiczny

Leki przeciwnowotworowe, immunomodulujące lub immunosupresyjne nie powinny być jednocześnie stosowane z fingolimodem ze względu na ryzyko addycyjnego działania na układ immunologiczny, co może prowadzić do nasilenia immunosupresji.²

Szczególną ostrożność należy zachować podczas przejścia z długotrwałego leczenia środkami wpływającymi na układ immunologiczny, takimi jak:³

• Natalizumab – przeciwciało monoklonalne stosowane w SM
• Teriflunomid – lek immunomodulujący
• Mitoksantron – lek przeciwnowotworowy o działaniu immunosupresyjnym

W badaniach klinicznych w stwardnieniu rozsianym jednoczesne leczenie rzutów krótkimi kuracjami kortykosteroidami nie było związane ze zwiększeniem częstości występowania zakażeń u pacjentów przyjmujących fingolimod.⁴

Interakcje ze szczepieniami

Podczas leczenia fingolimodem i do dwóch miesięcy po jego zakończeniu, szczepienia mogą być mniej skuteczne z powodu immunosupresyjnego działania leku. Stosowanie żywych szczepionek atenuowanych może nieść ze sobą ryzyko wystąpienia zakażeń, dlatego należy bezwzględnie unikać tego typu szczepień w trakcie terapii fingolimodem.⁵

Interakcje z lekami wpływającymi na układ sercowo-naczyniowy

Szczególną uwagę należy zwrócić na interakcje z lekami wywołującymi bradykardię. W przeprowadzonych badaniach wykazano, że:⁶

• Stosowanie fingolimodu z atenololem (beta-adrenolityk) powodowało dodatkowe zmniejszenie częstości akcji serca o 15% na początku leczenia
• Nie zaobserwowano takiego efektu przy jednoczesnym stosowaniu z diltiazemem (antagonista kanału wapniowego)

Nie należy rozpoczynać leczenia fingolimodem u pacjentów przyjmujących:⁷

• Leki beta-adrenolityczne (np. metoprolol, propranolol)
• Leki antyarytmiczne klasy Ia i III (np. chinidyna, amiodaron)
• Antagonistów kanału wapniowego (np. werapamil, diltiazem)
• Iwabradynę
• Digoksynę
• Antagonistów cholinesterazy
• Pilokarpinę

Jeśli rozważa się rozpoczęcie leczenia fingolimodem u pacjentów przyjmujących leki zmniejszające częstość akcji serca, konieczna jest konsultacja kardiologiczna w celu potencjalnej zmiany na leki niepowodujące bradykardii lub ustalenia odpowiedniego monitorowania pacjenta. Zaleca się co najmniej przedłużenie obserwacji do następnego dnia, jeśli odstawienie leków zmniejszających częstość akcji serca nie jest możliwe.⁸

Interakcje farmakokinetyczne innych substancji z fingolimodem

Fingolimod jest metabolizowany głównie przez enzym CYP4F2, a w mniejszym stopniu przez CYP3A4 (szczególnie w przypadku silnej indukcji tego enzymu). Nie przewiduje się, aby silne inhibitory białek transportowych miały istotny wpływ na farmakokinetykę fingolimodu.⁹

Jednoczesne podawanie fingolimodu z ketokonazolem (silny inhibitor CYP4F2) powoduje 1,7-krotne zwiększenie ekspozycji (AUC) na fingolimod i fosforan fingolimodu, co może prowadzić do nasilenia działań niepożądanych.¹⁰

Należy zachować szczególną ostrożność podczas jednoczesnego stosowania z substancjami hamującymi CYP3A4, takimi jak:¹¹

• Inhibitory proteazy stosowane w leczeniu HIV
• Azolowe leki przeciwgrzybicze (np. flukonazol, itrakonazol)
• Niektóre antybiotyki makrolidowe (np. klarytromycyna, telitromycyna)

Z drugiej strony, induktory CYP3A4 mogą zmniejszać stężenie fingolimodu w organizmie. Jednoczesne podawanie karbamazepiny w dawce 600 mg dwa razy na dobę powoduje zmniejszenie pola AUC fingolimodu i jego metabolitu o około 40%.¹²

Inne silne induktory CYP3A4, które mogą podobnie zmniejszać skuteczność fingolimodu to:¹³

• Ryfampicyna (antybiotyk stosowany m.in. w leczeniu gruźlicy)
• Fenobarbital (lek przeciwpadaczkowy)
• Fenytoina (lek przeciwpadaczkowy)
• Efawirenz (lek przeciwwirusowy stosowany w leczeniu HIV)
• Ziele dziurawca (preparat ziołowy)

Ponieważ zmniejszenie stężenia fingolimodu może niekorzystnie wpływać na skuteczność terapii, jednoczesne podawanie wymienionych induktorów należy prowadzić z zachowaniem szczególnej ostrożności. Leczenie skojarzone z preparatami dziurawca nie jest zalecane ze względu na nieprzewidywalność jego siły indukcyjnej.¹⁴

Interakcje farmakokinetyczne fingolimodu z innymi substancjami

Istnieje małe prawdopodobieństwo, by fingolimod wchodził w istotne interakcje z substancjami usuwanymi głównie za pośrednictwem enzymów CYP450 lub substratami głównych białek transportowych.¹⁵

Jednoczesne podawanie fingolimodu i cyklosporyny nie powodowało żadnych zmian w ekspozycji na cyklosporynę lub fingolimod. Dlatego nie należy spodziewać się, by fingolimod zmieniał farmakokinetykę produktów leczniczych będących substratami CYP3A4.¹⁶

W przypadku doustnych środków antykoncepcyjnych zawierających etynyloestriadiol lub lewonorgestrel, jednoczesne stosowanie fingolimodu nie powodowało żadnych zmian w ekspozycji na te substancje. Nie przeprowadzono badań interakcji z doustnymi środkami antykoncepcyjnymi zawierającymi inne progestageny, jednak nie należy spodziewać się, by fingolimod miał wpływ na ekspozycję na te substancje.¹⁷

Interakcje fingolimodu z alkoholem

Chociaż nie przeprowadzono formalnych badań oceniających bezpośrednie interakcje między fingolimodem a alkoholem, należy zachować ostrożność podczas jednoczesnego stosowania tych substancji z kilku powodów:

• Zarówno fingolimod jak i alkohol mogą wpływać na funkcje wątroby, a ich jednoczesne stosowanie może zwiększyć ryzyko hepatotoksyczności
• Alkohol może nasilać niektóre działania niepożądane fingolimodu, takie jak zawroty głowy, zmęczenie czy senność
• Alkohol może wpływać na układ immunologiczny, potencjalnie nasilając immunosupresyjne działanie fingolimodu
• Oba środki mogą wpływać na ośrodkowy układ nerwowy, powodując addycyjne zaburzenia funkcji poznawczych

Z klinicznego punktu widzenia, zaleca się ograniczenie spożycia alkoholu podczas terapii fingolimodem, szczególnie na początku leczenia lub po zwiększeniu dawki, kiedy to występują największe wahania parametrów fizjologicznych pacjenta.

Tabela interakcji lekowych z fingolimodem