Interakcje leku
Dasatinib Sandoz 20 mg

Interakcje z innymi produktami leczniczymi i inne rodzaje interakcji

Dazatynib, jako substrat dla enzymu CYP3A4, może wchodzić w liczne interakcje z innymi produktami leczniczymi. Metabolizm dazatynibu i jego stężenie w osoczu mogą być modyfikowane przez leki wpływające na aktywność enzymu CYP3A4, a sam dazatynib może również wpływać na metabolizm innych leków. Poniżej przedstawiono szczegółowy opis możliwych interakcji dazatynibu z różnymi grupami leków.¹

Substancje zwiększające stężenie dazatynibu w osoczu

Produkty lecznicze lub substancje, które hamują aktywność enzymu CYP3A4, mogą prowadzić do wzrostu ekspozycji na dazatynib. Do substancji takich należą m.in. ketokonazol, itrakonazol, erytromycyna, klarytromycyna, rytonawir, telitromycyna oraz sok grejpfrutowy. Z tego względu nie zaleca się jednoczesnego stosowania dazatynibu z silnymi inhibitorami CYP3A4 o działaniu ogólnoustrojowym.²

Warto zauważyć, że dazatynib w klinicznie istotnych stężeniach wiąże się z białkami osocza w około 96%. Chociaż nie przeprowadzono badań oceniających interakcję dazatynibu z innymi produktami leczniczymi wiążącymi się z białkami, istnieje teoretyczna możliwość wypierania ich z połączeń. Kliniczne znaczenie tego mechanizmu pozostaje nieznane.³

Substancje zmniejszające stężenie dazatynibu w osoczu

Induktory CYP3A4 mogą znacząco obniżyć stężenie dazatynibu w osoczu poprzez przyspieszenie jego metabolizmu. W przeprowadzonych badaniach wykazano, że podawanie ryfampicyny (600 mg wieczorem przez 8 dni) przed przyjęciem dazatynibu zmniejszyło wartość AUC dazatynibu aż o 82%. Inne leki indukujące aktywność CYP3A4, takie jak deksametazon, fenytoina, karbamazepina, fenobarbital czy preparaty ziołowe zawierające ziele dziurawca (Hypericum perforatum), mogą wywierać podobny efekt.⁴

Z uwagi na powyższe, nie zaleca się jednoczesnego stosowania silnych induktorów CYP3A4 z dazatynibem. U pacjentów, u których wskazane jest stosowanie ryfampicyny lub innych induktorów CYP3A4, należy rozważyć alternatywne produkty lecznicze o słabszym działaniu indukującym enzymy. Jednoczesne stosowanie deksametazonu (słabego induktora CYP3A4) z dazatynibem jest dozwolone, choć może spowodować zmniejszenie wartości AUC dazatynibu o około 25%, co prawdopodobnie nie ma istotnego znaczenia klinicznego.⁵

Leki modulujące pH soku żołądkowego

Rozpuszczalność dazatynibu jest zależna od pH, co ma istotne znaczenie dla interakcji z lekami wpływającymi na kwasowość soku żołądkowego. Długotrwałe hamowanie wydzielania kwasu solnego w żołądku przez antagonistów receptora H2 (np. famotydyna) lub inhibitory pompy protonowej (np. omeprazol) może zmniejszać ekspozycję na dazatynib.⁶

Badania wykazały, że:

• Famotydyna podana 10 godzin przed dazatynibem zmniejszała ekspozycję na dazatynib o 61%.⁷
• Omeprazol podawany przez 4 dni w dawce 40 mg, a następnie dazatynib w pojedynczej dawce 100 mg po 22 godzinach, powodował zmniejszenie wartości AUC i Cmax dazatynibu odpowiednio o 43% i 42%.⁸

Dlatego u pacjentów otrzymujących dazatynib zaleca się rozważenie stosowania leków zobojętniających zamiast antagonistów receptora H2 lub inhibitorów pompy protonowej.⁹

W przypadku stosowania leków zobojętniających zawierających wodorotlenek glinu/wodorotlenek magnezu jednocześnie z dazatynibem, obserwowano zmniejszenie wartości AUC i Cmax dazatynibu odpowiednio o 55% i 58%. Jednakże, jeśli leki zobojętniające podawano 2 godziny przed lub po przyjęciu dazatynibu, nie odnotowano istotnych zmian w jego stężeniu ani ekspozycji. Z tego względu zaleca się, aby leki zobojętniające podawać co najmniej 2 godziny przed lub 2 godziny po podaniu dazatynibu.¹⁰

Wpływ dazatynibu na stężenie innych leków

Dazatynib może zwiększać ekspozycję na substancje będące substratami CYP3A4. W badaniu z udziałem zdrowych osób, dazatynib w pojedynczej dawce 100 mg zwiększał AUC i Cmax symwastatyny (znany substrat CYP3A4) odpowiednio o 20% i 37%. Nie można wykluczyć, że efekt ten będzie silniejszy po wielokrotnym podawaniu dazatynibu.¹¹

W związku z tym, leki będące substratami CYP3A4 z wąskim indeksem terapeutycznym, takie jak:

• astemizol
• terfenadyna
• cyzapryd
• pimozyd
• chinidyna
• beprydyl
• alkaloidy sporyszu (ergotamina, dihydroergotamina)

należy podawać z zachowaniem szczególnej ostrożności pacjentom otrzymującym dazatynib.¹²

Badania in vitro wskazują również na potencjalne ryzyko interakcji dazatynibu z substratami CYP2C8, takimi jak glitazony.¹³

Interakcje dazatynibu z alkoholem

Chociaż w charakterystyce produktu leczniczego Dasatinib Sandoz nie ma bezpośrednich danych dotyczących interakcji dazatynibu z alkoholem, należy rozważyć potencjalne zagrożenia wynikające z takiego połączenia. Alkohol etylowy może wpływać na metabolizm wątrobowy wielu leków, w tym dazatynibu, głównie poprzez modyfikację aktywności enzymów cytochromu P450.

Dodatkowo, zarówno dazatynib, jak i alkohol mogą wywoływać efekty hepatotoksyczne, a ich jednoczesne stosowanie może potencjalnie zwiększać ryzyko uszkodzenia wątroby. Pacjenci przyjmujący dazatynib powinni zachować ostrożność przy spożywaniu alkoholu i skonsultować się z lekarzem odnośnie możliwych zagrożeń.

Tabela interakcji dazatynibu z innymi produktami leczniczymi

Interakcje u dzieci i młodzieży

Warto zaznaczyć, że badania interakcji z dazatynibem przeprowadzono wyłącznie u dorosłych. Nie ma dostępnych specyficznych danych dotyczących interakcji lekowych u dzieci i młodzieży.¹⁴