Właściwości farmakodynamiczne
Atorvastatin Genoptim 10 mg

Atorwastatyna, inhibitor reduktazy HMG-CoA (kod ATC: C10AA05), działa poprzez hamowanie kluczowego enzymu w biosyntezie cholesterolu, co prowadzi do zmniejszenia syntezy cholesterolu w wątrobie oraz zwiększenia ekspresji receptorów LDL na hepatocytach. W efekcie następuje istotne obniżenie stężenia LDL-C (o 41-61%), cholesterolu całkowitego (o 30-46%), apolipoproteiny B (o 34-50%) oraz triglicerydów (o 14-33%), przy jednoczesnym wzroście HDL-C i apolipoproteiny A1. Badania kliniczne, takie jak REVERSAL, MIRACL, ASCOT-LLA, CARDS i SPARCL, potwierdziły skuteczność atorwastatyny w redukcji ryzyka incydentów sercowo-naczyniowych, w tym zawału mięśnia sercowego, udaru mózgu oraz zgonów z przyczyn sercowo-naczyniowych, przy dawkach sięgających do 80 mg/dobę. W badaniu REVERSAL wykazano, że intensywne leczenie atorwastatyną (80 mg) zatrzymuje progresję miażdżycy tętnic wieńcowych, obniżając LDL-C z 3,89 ± 0,7 mmol/l do 2,04 ± 0,8 mmol/l, co jest istotnie lepszym wynikiem niż w grupie leczonej prawastatyną (40 mg). Ponadto, atorwastatyna znacząco redukuje stężenie CRP o 36,4%.

Właściwości farmakodynamiczne leku Atorvastatin Genoptim

Atorwastatyna stanowi istotny składnik grupy leków modyfikujących stężenie lipidów, należąc do inhibitorów reduktazy HMG-CoA (kod ATC: C10AA05). Substancja ta wykazuje działanie selektywne i kompetycyjne wobec enzymu stanowiącego kluczowy element w syntezie cholesterolu, poprzez hamowanie reduktazy HMG-CoA, która katalizuje przemianę 3-hydroksy-3-metyloglutarylokoenzymu A w mewalonian – prekursor steroli, w tym cholesterolu. Mechanizm ten ma bezpośredni wpływ na metabolizm lipidów w organizmie, gdzie triglicerydy i cholesterol są wbudowywane w wątrobie w lipoproteiny o bardzo niskiej gęstości (VLDL) i transportowane przez osocze do tkanek obwodowych. Lipoproteiny niskiej gęstości (LDL), powstające z VLDL, podlegają katabolizmowi głównie za pośrednictwem receptorów o wysokim powinowactwie do LDL.1

Mechanizm działania atorwastatyny

Atorwastatyna wpływa na stężenie cholesterolu w osoczu i lipoprotein w surowicy poprzez hamowanie reduktazy HMG-CoA, co prowadzi do zahamowania biosyntezy cholesterolu w wątrobie. Jednocześnie dochodzi do zwiększenia liczby receptorów LDL na powierzchni błony komórkowej hepatocytów, co nasila wychwyt i katabolizm LDL. Dodatkowo lek zmniejsza wytwarzanie LDL oraz zmienia jakościowo krążące cząsteczki LDL poprzez nasilone i utrzymujące się zwiększenie aktywności receptora LDL. Atorwastatyna skutecznie obniża stężenie LDL-C nawet u pacjentów z homozygotyczną hipercholesterolemią rodzinną, którzy zazwyczaj słabo reagują na leczenie zmniejszające stężenie lipidów we krwi.2

Efektywność kliniczna i wpływ na profil lipidowy

W badaniach klinicznych oceniających zależność odpowiedzi od wielkości dawki wykazano, że atorwastatyna powoduje znaczące zmiany parametrów lipidowych, zmniejszając stężenie:

  • cholesterolu całkowitego o 30-46%
  • LDL-C o 41-61%
  • apolipoproteiny B o 34-50%
  • triglicerydów o 14-33%

Jednocześnie obserwuje się różnie nasilone zwiększenie stężenia HDL-C i apolipoproteiny A1. Efekty te zostały potwierdzone zarówno u pacjentów z heterozygotyczną hipercholesterolemią rodzinną, jak i innymi postaciami hipercholesterolemii oraz hiperlipidemiami mieszanymi, również u pacjentów z cukrzycą insulinoniezależną.3

Badania kliniczne dostarczyły dowodów, że obniżenie stężenia całkowitego cholesterolu, LDL-C i apolipoproteiny B przyczynia się do zmniejszenia ryzyka incydentów sercowo-naczyniowych oraz śmiertelności z przyczyn sercowo-naczyniowych.4

Skuteczność w homozygotycznej hipercholesterolemii rodzinnej

W wieloośrodkowym, 8-tygodniowym badaniu otwartym z opcjonalną fazą dodatkową, obejmującym 335 pacjentów (w tym 89 z homozygotyczną hipercholesterolemią rodzinną), osiągnięto średnią redukcję poziomu LDL-C o około 20% przy stosowaniu atorwastatyny w dawkach do 80 mg/dobę.5

Wpływ atorwastatyny na procesy miażdżycowe

Badanie REVERSAL (Reversing Atherosclerosis with Aggressive Lipid-Lowering Study) oceniało wpływ intensywnego leczenia hipolipemizującego atorwastatyną w dawce 80 mg w porównaniu ze standardowym leczeniem prawastatyną w dawce 40 mg na miażdżycę tętnic wieńcowych. Przy użyciu ultrasonografii wewnątrznaczyniowej (IVUS) u 502 pacjentów z chorobą wieńcową w randomizowanym, wieloośrodkowym badaniu kontrolowanym z podwójnie ślepą próbą, wykonano pomiary na początku oraz po 18 miesiącach leczenia.6

U pacjentów leczonych atorwastatyną (n=253) nie zaobserwowano progresji miażdżycy. Mediana procentowej zmiany całkowitej objętości blaszek miażdżycowych (główny punkt końcowy badania) wyniosła 0,4% (p=0,98) w grupie atorwastatyny, podczas gdy w grupie prawastatyny (n=249) odnotowano progresję na poziomie 2,7% (p=0,001). Porównanie skuteczności obu leków wykazało statystycznie istotną różnicę (p=0,02).7

Zmiany parametrów lipidowych w badaniu REVERSAL

W grupie leczonej atorwastatyną stwierdzono następujące efekty w porównaniu z grupą leczoną prawastatyną:

  • Zmniejszenie stężenia LDL-C z 3,89 ± 0,7 mmol/l (150 ± 28 mg/dl) do 2,04 ± 0,8 mmol/l (78,9 ± 30 mg/dl), podczas gdy w grupie leczonej prawastatyną obniżenie nastąpiło do wartości 2,85 ± 0,7 mmol/l (110 ± 26 mg/dl) (p<0,0001)
  • Zmniejszenie średniego stężenia całkowitego cholesterolu o 34,1% (vs 18,4% w grupie prawastatyny, p<0,0001)
  • Zmniejszenie średniego stężenia triglicerydów o 20% (vs 6,8% w grupie prawastatyny, p<0,0009)
  • Zmniejszenie średniego stężenia apolipoproteiny B o 39,1% (vs 22,0% w grupie prawastatyny, p<0,0001)
  • Zwiększenie średniego stężenia HDL-C o 2,9% (vs 5,6% w grupie prawastatyny, różnica nieistotna statystycznie)

Dodatkowo zaobserwowano zmniejszenie stężenia CRP średnio o 36,4% w grupie atorwastatyny, w porównaniu do 5,2% w grupie prawastatyny (p<0,0001).<sup data-drug="Atorvastatin Genoptim" data-section="Właściwości farmakodynamiczne" title="W grupie leczonej atorwastatyną stężenie LDL-C uległo zmniejszeniu z wartości wyjściowej wynoszącej średnio 3,89 ± 0,7 mmol/l (150 ± 28 mg/dl) do wartości wynoszącej średnio 2,04 ± 0,8 mmol/l (78,9 ± 30 mg/dl), a w grupie leczonej prawastatyną – z wartości wyjściowej wynoszącej średnio 3,89 ± 0,7 mmol/l (150 ± 26 mg/dl) do wartości wynoszącej średnio 2,85 ± 0,7 mmol/l (110 ± 26 mg/dl) (p<0,0001). Atorwastatyna powodowała też znamienne zmniejszenie średniego stężenia całkowitego cholesterolu o 34,1% (prawastatyna o 18,4%, p<0,0001), średniego stężenia TG o 20% (prawastatyna o 6,8%, p<0,0009) i średniego stężenia apolipoproteiny B o 39,1% (prawastatyna o 22,0%, p<0,0001). Stosowanie atorwastatyny prowadziło do zwiększenia średniego stężenia HDL-C o 2,9% (po prawastatynę o 5,6%, wartość p nieznamienna statystycznie). W grupie leczonej atorwastatyną stwierdzono ponadto zmniejszenie stężenia CRP średnio o 36,4%, podczas gdy w grupie leczonej prawastatyną spadek ten wynosił średnio 5,2% (p8

Warto podkreślić, że wyniki te uzyskano stosując dawkę 80 mg i nie można ich ekstrapolować na mniejsze dawki. Profile bezpieczeństwa i tolerancji obu leków były porównywalne. W badaniu nie analizowano wpływu intensywnego leczenia hipolipemizującego na krążeniowe punkty końcowe, dlatego też znamienność kliniczna wyników obrazowych w kontekście prewencji pierwotnej i wtórnej zdarzeń sercowo-naczyniowych pozostaje nieznana.9

Skuteczność atorwastatyny w ostrym zespole wieńcowym

Badanie MIRACL (Myocardial Ischemia Reduction with Aggressive Cholesterol Lowering) objęło 3086 pacjentów z ostrym zespołem wieńcowym (zawał mięśnia sercowego bez załamka Q, niestabilna dławica piersiowa), którym podawano atorwastatynę w dawce 80 mg (n=1538) lub placebo (n=1548). Leczenie rozpoczynano w ostrej fazie po przyjęciu do szpitala i kontynuowano przez 16 tygodni.10

Stosowanie atorwastatyny w dawce 80 mg/dobę wydłużało czas do osiągnięcia złożonego głównego punktu końcowego, obejmującego:

  • zgon bez względu na przyczynę
  • zawał mięśnia sercowego niezakończony zgonem
  • zatrzymanie akcji serca zakończone udaną resuscytacją
  • dławicę piersiową z cechami niedokrwienia wymagającą hospitalizacji

Odnotowano redukcję ryzyka o 16% (p=0,048), głównie dzięki zmniejszeniu częstości ponownych hospitalizacji z powodu dławicy piersiowej z cechami niedokrwienia mięśnia sercowego o 26% (p=0,018). W przypadku pozostałych drugorzędowych punktów końcowych nie osiągnięto poziomu znamienności statystycznej (łącznie – placebo: 22,2%, atorwastatyna: 22,4%).11

Profil bezpieczeństwa stosowania atorwastatyny w badaniu MIRACL był zgodny z przedstawionym w punkcie dotyczącym działań niepożądanych.12

Zapobieganie chorobom sercowo-naczyniowym

Badanie ASCOT-LLA: wpływ na chorobę wieńcową

Wpływ atorwastatyny na zakończoną zgonem i niezakończoną zgonem chorobę wieńcową badano w randomizowanym, kontrolowanym placebo badaniu ASCOT-LLA (Anglo-Scandinavian Cardiac Outcomes Trial Lipid Lowering Arm) z zastosowaniem podwójnie ślepej próby. Uczestnicy badania to pacjenci z nadciśnieniem tętniczym w wieku 40-79 lat, bez wywiadu zawału mięśnia sercowego i leczenia dławicy piersiowej, ze stężeniem cholesterolu całkowitego ≤ 6,5 mmol/l (251 mg/dl). Każdy z pacjentów prezentował co najmniej 3 wcześniej określone czynniki ryzyka sercowo-naczyniowego. 6, chorobę naczyń obwodowych, przerost lewej komory, przebyty incydent mózgowo-naczyniowy, swoiste zmiany w EKG, białkomocz lub albuminurię.”>13

Pacjenci otrzymywali leki przeciwnadciśnieniowe (w schemacie opartym na amlodypinie lub atenololu) oraz atorwastatynę 10 mg na dobę (n=5168) lub placebo (n=5137). Wyniki badania przedstawiały się następująco:

Zdarzenie Redukcja względnego ryzyka (%) Liczba zdarzeń (atorwastatyna vs placebo) Redukcja bezwzględnego ryzyka (%) Wartość p
Zakończona zgonem choroba wieńcowa i zawał mięśnia sercowego niezakończony zgonem 36% 100 vs 154 1,1% 0,0005
Zdarzenia sercowo-naczyniowe i zabiegi rewaskularyzacji łącznie 20% 389 vs 483 1,9% 0,0008
Zdarzenia wieńcowe łącznie 29% 178 vs 247 1,4% 0,0006

14

Śmiertelność całkowita oraz śmiertelność z przyczyn sercowo-naczyniowych nie uległy znamiennemu zmniejszeniu (śmiertelność całkowita: 185 zgonów w grupie leczonej atorwastatyną i 212 w grupie placebo, p=0,17; śmiertelność z przyczyn krążeniowych: 74 zgony w grupie leczonej atorwastatyną i 82 w grupie placebo, p=0,51).15

W analizie podgrup według płci (81% mężczyzn, 19% kobiet) zaobserwowano korzystne działanie atorwastatyny u mężczyzn, ale nie u kobiet, prawdopodobnie ze względu na niską częstość zdarzeń w podgrupie kobiet. Śmiertelność całkowita i śmiertelność z przyczyn sercowo-naczyniowych były liczbowo wyższe u kobiet (śmiertelność całkowita: 38 zgonów w grupie leczonej atorwastatyną i 30 w grupie placebo; śmiertelność z przyczyn krążeniowych: 17 zgonów w grupie leczonej atorwastatyną i 12 w grupie placebo), jednak różnice nie były statystycznie znamienne.16

Zaobserwowano znaczącą zależność skuteczności leczenia od rodzaju stosowanego leku przeciwnadciśnieniowego. Ryzyko wystąpienia głównego punktu końcowego (zakończona zgonem choroba wieńcowa i zawał mięśnia sercowego niezakończony zgonem) uległo istotnej redukcji w wyniku stosowania atorwastatyny u pacjentów leczonych amlodypiną [HR 0,47 (0,32-0,69), p=0,00008], czego nie stwierdzono u pacjentów leczonych atenololem [HR 0,83 (0,59-1,17), p=0,287].17

Badanie CARDS: wpływ u pacjentów z cukrzycą typu 2

Wpływ atorwastatyny na zakończoną zgonem i niezakończoną zgonem chorobę układu sercowo-naczyniowego oceniano w badaniu CARDS (Collaborative Atorvastatin Diabetes Study) – randomizowanym, wieloośrodkowym, kontrolowanym placebo badaniu prowadzonym w warunkach podwójnie ślepej próby. Uczestnikami byli pacjenci z cukrzycą typu 2 w wieku 40-75 lat, bez wywiadu chorób układu krążenia, ze stężeniem LDL-C ≤ 4,14 mmol/l (≤ 160 mg/dl) oraz stężeniem TG ≤ 6,78 mmol/l (≤ 600 mg/dl). U wszystkich pacjentów stwierdzono przynajmniej jeden czynnik ryzyka: nadciśnienie tętnicze, aktualne palenie tytoniu, retinopatię, mikroalbuminurię lub makroalbuminurię.18

Pacjenci otrzymywali atorwastatynę w dawce 10 mg na dobę (n=1428) albo placebo (n=1410) przez okres obserwacyjny, którego mediana czasu trwania wynosiła 3,9 lat. Wyniki przedstawiały się następująco:

Zdarzenie Redukcja względnego ryzyka (%) Liczba zdarzeń (atorwastatyna vs placebo) Redukcja bezwzględnego ryzyka (%) Wartość p
Duże zdarzenia sercowo-naczyniowe (zakończony lub niezakończony zgonem ostry zawał mięśnia sercowego, niemy zawał mięśnia sercowego, zgon z powodu ostrej postaci choroby wieńcowej, niestabilna dławica piersiowa, CABG, PTCA, rewaskularyzacja, udar mózgu) 37% 83 vs 127 3,2% 0,0010
Zawał mięśnia sercowego (zakończony lub niezakończony zgonem ostry zawał mięśnia sercowego, niemy zawał mięśnia sercowego) 42% 38 vs 64 1,9% 0,0070
Udary mózgu (zakończone i niezakończone zgonem) 48% 21 vs 39 1,3% 0,0163

19

Nie stwierdzono różnic w skuteczności leczenia w zależności od płci, wieku ani wyjściowego stężenia LDL-C. Odnotowano korzystną tendencję w zakresie wskaźnika śmiertelności (82 zgony w grupie placebo i 61 zgonów w grupie leczonej atorwastatyną, p=0,0592).20

Badanie SPARCL: ponowny udar mózgu

W badaniu SPARCL (Stroke Prevention by Aggressive Reduction in Cholesterol Levels) oceniano wpływ atorwastatyny w dawce 80 mg na dobę lub placebo na występowanie udarów mózgu u 4731 pacjentów z udarem mózgu lub przemijającym napadem niedokrwiennym (TIA) przebytymi w ciągu ostatnich 6 miesięcy, bez choroby niedokrwiennej serca (CHD) w wywiadzie. Pacjenci byli w 60% płci męskiej, w wieku 21-92 lata (średni wiek: 63 lata), ze średnim wyjściowym stężeniem LDL wynoszącym 133 mg/dl (3,4 mmol/L). Podczas leczenia średnie stężenie LDL-C wynosiło 73 mg/dl (1,9 mmol/L) w grupie atorwastatyny i 129 mg/dl (3,3 mmol/L) w grupie placebo. Mediana okresu obserwacji wynosiła 4,9 roku.21

Stosowanie atorwastatyny w dawce 80 mg prowadziło do zmniejszenia ryzyka wystąpienia pierwszorzędowego punktu końcowego w postaci udaru mózgu prowadzącego lub nieprowadzącego do zgonu o 15% (HR 0,85; 95% CI, 0,72-1,00, p = 0,05 lub 0,84, 95% CI, 0,71-0,99, p = 0,03 po korekcie uwzględniającej czynniki wyjściowe) w porównaniu z placebo.22

Umieralność ogólna wyniosła 9,1% (216/2365) w grupie leczonej atorwastatyną w porównaniu do 8,9% (211/2366) w grupie otrzymującej placebo.23

Wyniki analizy post-hoc badania SPARCL

Analiza post-hoc wykazała, że stosowanie atorwastatyny w dawce 80 mg prowadziło do:

  • Zmniejszenia częstości występowania udarów niedokrwiennych (218/2365, 9,2% wobec 274/2366, 11,6%, p = 0,01)
  • Zwiększenia częstości występowania udarów krwotocznych (55/2365, 2,3% vs 33/2366, 1,4%, p = 0,02) w porównaniu do placebo

24

W wybranych podgrupach zaobserwowano następujące efekty:

  • U pacjentów z przebytym udarem krwotocznym w momencie włączenia do badania stwierdzono zwiększone ryzyko udaru krwotocznego (7/45 w grupie atorwastatyny wobec 2/48 w grupie placebo; HR 4,06, 95% CI, 0,84-19,57), natomiast ryzyko udaru niedokrwiennego było podobne w obu grupach (3/45 w grupie atorwastatyny vs 2/48 w grupie placebo; HR 1,64, 95% CI, 0,27-9,82)
  • U pacjentów z przebytym udarem lakunarnym odnotowano zwiększone ryzyko udaru krwotocznego (20/708 w grupie atorwastatyny wobec 4/701 w grupie placebo; HR 4,99, 95% CI, 1,71-14,61), przy jednoczesnym obniżeniu ryzyka udaru niedokrwiennego (79/708 w grupie atorwastatyny wobec 102/701 w grupie placebo; HR 0,76, 95% CI, 0,57-1,02)

25

Możliwe jest, że u pacjentów z przebytym udarem lakunarnym, którzy otrzymują atorwastatynę w dawce 80 mg/dobę, stwierdza się zwiększenie ryzyka udaru „netto”.26

Wskaźniki umieralności ogólnej wynosiły:

  • W podgrupie pacjentów z przebytym udarem krwotocznym: 15,6% (7/45) w populacji leczonej atorwastatyną wobec 10,4% (5/48) w populacji placebo
  • W podgrupie pacjentów z przebytym udarem lakunarnym: 10,9% (77/708) po leczeniu atorwastatyną wobec 9,1% (64/701) po zastosowaniu placebo

27

Właściwości farmakodynamiczne u dzieci i młodzieży

Heterozygotyczna hipercholesterolemia rodzinna u dzieci w wieku 6-17 lat

Przeprowadzono 8-tygodniowe, otwarte badanie oceniające właściwości farmakokinetyczne, farmakodynamiczne oraz profil bezpieczeństwa i tolerancji atorwastatyny u dzieci i młodzieży z genetycznie potwierdzoną heterozygotyczną hipercholesterolemią rodzinną i początkowym stężeniem LDL-C ≥ 4 mmol/l. Do badania włączono 39 dzieci i młodzieży w wieku od 6 do 17 lat. Uczestników podzielono na dwie kohorty:

  • Kohorta A: 15 dzieci w wieku od 6 do 12 lat w stadium 1 według skali Tannera
  • Kohorta B: 24 dzieci w wieku od 10 do 17 lat w stadium ≥ 2 według skali Tannera

28

Dawkowanie atorwastatyny było zróżnicowane w zależności od kohorty:

  • Kohorta A: początkowa dawka 5 mg na dobę w postaci tabletki do rozgryzania i żucia
  • Kohorta B: początkowa dawka 10 mg na dobę w postaci tabletki

Dawka mogła być podwojona, jeśli u pacjenta nie osiągnięto docelowego stężenia LDL-C < 3,35 mmol/l w tygodniu 4 oraz jeśli produkt był dobrze tolerowany.<sup data-drug="Atorvastatin Genoptim" data-section="Właściwości farmakodynamiczne" title="Początkowa dawka atorwastatyny w Kohorcie A wynosiła 5 mg na dobę w postaci tabletki do rozgryzania i żucia, a w Kohorcie B 10 mg na dobę w postaci tabletki. Dawka atorwastatyny była podwajana, jeśli u pacjenta nie osiągnięto docelowego stężenia LDL-C 29

Już w tygodniu 2 u wszystkich pacjentów zaobserwowano zmniejszenie średnich wartości LDL-C, TC, VLDL-C i Apo B. U pacjentów, którym podawano dawkę podwójną, obserwowano dodatkowe zmniejszenie już po 2 tygodniach, podczas pierwszej oceny po zwiększeniu dawki. Średnie procentowe zmniejszenie wartości parametrów lipidów było podobne w obu kohortach, niezależnie od tego czy pacjenci przyjmowali dawkę początkową czy dawkę podwójną. W tygodniu 8 średnia procentowa zmiana w stosunku do początkowego stężenia LDL-C i TC wynosiła odpowiednio około 40% i 30% w całym zakresie dawkowania.30

W drugim otwartym badaniu klinicznym prowadzonym u jednej grupy pacjentów wzięło udział 271 dzieci i młodzieży, zarówno płci męskiej, jak i żeńskiej w wieku od 6 do 15 lat z heterozygotyczną hipercholesterolemią rodzinną. Uczestnicy byli leczeni atorwastatyną przez okres do trzech lat. Warunkiem włączenia do badania było występowanie potwierdzonej heterozygotycznej hipercholesterolemii rodzinnej i początkowe stężenie LDL-C ≥ 4 mmol/l (około 152 mg/dl).31

W badaniu wzięło udział 139 dzieci w stadium rozwojowym 1 w skali Tannera (w wieku od 6 do 10 lat). Dawkowanie atorwastatyny było dostosowane do wieku pacjentów:

  • Początkowa dawka u dzieci poniżej 10 lat: 5 mg (raz na dobę w postaci tabletki do rozgryzania i żucia)
  • Początkowa dawka u dzieci w wieku 10 lat i starszych: 10 mg (raz na dobę)

U wszystkich dzieci istniała możliwość zwiększenia dawki do osiągnięcia docelowego stężenia LDL-C < 3,35 mmol/l. Średnia ważona dawka wynosiła 19,6 mg u dzieci w wieku od 6 do 9 lat oraz 23,9 mg u dzieci w wieku 10 lat i starszych.<sup data-drug="Atorvastatin Genoptim" data-section="Właściwości farmakodynamiczne" title="W badaniu wzięło udział 139 dzieci w stadium rozwojowym 1 w skali Tannera (w wieku od 6 do 10 lat). Początkowa dawka atorwastatyny u dzieci poniżej 10 lat wynosiła 5 mg (raz na dobę w postaci tabletki do rozgryzania i żucia). Początkowa dawka atorwastatyny u dzieci w wieku 10 lat i starszych wynosiła 10 mg (raz na dobę). U wszystkich dzieci istniała możliwość zwiększenia dawki do osiągnięcia docelowego stężenia LDL-C 32

Średnia wyjściowa wartość LDL-C wynosiła 6,12 (1,26) mmol/l, co w przybliżeniu równe było 233 (48) mg/dl. Wyniki badania przedstawiono w poniższej tabeli:33

Punkt czasowy Początek badania Miesiąc 30 Miesiąc 36/ET*
N 271 206 240
TC (SD) mmol/l 7,86 (1,30) 4,95 (0,77) 5,12 (0,86)
LDL-C (SD) mmol/l 6,12 (1,26) 3,25 (0,67) 3,45 (0,81)
HDL-C (SD) mmol/l 1,314 (0,2663) 1,327 (0,2796) 1,308 (0,2739)
TG (SD) mmol/l 0,93 (0,47) 0,79 (0,38) 0,78 (0,41)
Apo B (SD) g/l 1,42 (0,28) 0,90 (0,17) 0,93 (0,20)

* „Miesiąc 36/ET” obejmował dane z ostatniej wizyty w przypadku pacjentów, którzy zakończyli udział w badaniu przed ustalonym punktem czasowym 36 miesięcy, jak również pełne dane z 36 miesięcy w przypadku pacjentów, którzy uczestniczyli w badaniu przez 36 miesięcy34

Uzyskane dane potwierdziły brak wpływu produktu leczniczego na którykolwiek z parametrów wzrostu i rozwoju (tj. wzrost, wagę, wskaźnik BMI, stadium rozwoju według skali Tannera, ocenę ogólnego rozwoju i dojrzewania) u dzieci i młodzieży z heterozygotyczną hipercholesterolemią rodzinną leczonych atorwastatyną przez okres 3 lat. Nie odnotowano wpływu produktu leczniczego na wzrost, wagę ani BMI u pacjentów podzielonych według wieku, płci i wizyt.35

Badanie z podwójnie ślepą próbą u dzieci i młodzieży w wieku 10-17 lat

W podwójnie ślepym badaniu kontrolowanym placebo, po którym nastąpiła faza otwarta obserwacji, wzięło udział 187 chłopców i miesiączkujących dziewcząt w wieku 10-17 lat (średni wiek 14,1 lat) z heterozygotyczną hipercholesterolemią rodzinną (FH) lub ciężką hipercholesterolemią. Uczestników przydzielono losowo do grupy przyjmującej atorwastatynę (n=140) lub placebo (n=47) przez okres 26 tygodni, a następnie wszyscy uczestnicy przyjmowali atorwastatynę przez kolejne 26 tygodni.36

Dawkowanie rozpoczynano od 10 mg atorwastatyny raz na dobę przez pierwsze 4 tygodnie, z możliwością zwiększenia do 20 mg jeśli stężenie LDL-C wynosiło > 3,36 mmol/l. Podczas trwającej 26 tygodni podwójnie ślepej fazy badania atorwastatyna znacząco zmniejszyła całkowite stężenie cholesterolu, cholesterolu LDL, triglicerydów i apolipoproteiny B w osoczu. Średnie uzyskane stężenie cholesterolu LDL-C wynosiło 3,38 mmol/l (zakres: 1,81-6,26 mmol/l) w grupie przyjmującej atorwastatynę, w porównaniu do 5,91 mmol/l (zakres: 3,93-9,96 mmol/l) w grupie placebo. 3,36 mmol/l, dawkę zwiększano do 20 mg. Podczas trwającej 26 tygodni podwójnie ślepej fazy badania atorwastatyna znacząco zmniejszyła całkowite stężenie cholesterolu, cholesterolu LDL, triglicerydów i apolipoproteiny B w osoczu. Średnia uzyskana wartość cholesterolu LDL-C wynosiła 3,38 mmol/l (zakres: 1,81-6,26 mmol/l) w grupie przyjmującej atorwastatynę, w porównaniu do 5,91 mmol/l (zakres: 3,93-9,96 mmol/l) w grupie placebo podczas 26-tygodniowej podwójnie ślepej fazy badania.”>37

W dodatkowym badaniu porównawczym atorwastatyny i kolestypolu u pacjentów w wieku 10-18 lat z hipercholesterolemią wykazano, że atorwastatyna (N=25) powodowała znaczne zmniejszenie stężenia LDL-C w 26 tygodniu (p<0,05) w porównaniu do kolestypolu (N=31).<sup data-drug="Atorvastatin Genoptim" data-section="Właściwości farmakodynamiczne" title="W dodatkowym badaniu atorwastatyny i kolestypolu u pacjentów w wieku 10-18 lat z hipercholesterolemią, wykazano, że atorwastatyna (N=25) powodowała znaczne zmniejszenie stężenia LDL-C w 26 tygodniu (p38

W badaniu dotyczącym stosowania niezarejestrowanego leku w wyjątkowych przypadkach (ang. compassionate use) u pacjentów z ciężką hipercholesterolemią (w tym hipercholesterolemią homozygotyczną) wzięło udział 46 dzieci leczonych atorwastatyną w dawce zależnej od reakcji na produkt leczniczy (niektórzy pacjenci otrzymywali 80 mg atorwastatyny na dobę). Badanie prowadzono przez 3 lata i wykazano, że stężenie cholesterolu LDL zmniejszyło się o 36%.39

Dotychczas nie ustalono długoterminowej skuteczności leczenia atorwastatyną w okresie dziecięcym, skutkującej zmniejszeniem zachorowalności i śmiertelności w wieku dorosłym.40

Stanowisko Europejskiej Agencji Leków

Europejska Agencja Leków zniosła obowiązek zgłaszania wyników badań nad atorwastatyną u dzieci w wieku od 0 do poniżej 6 lat w leczeniu heterozygotycznej hipercholesterolemii i u dzieci w wieku od 0 do poniżej 18 lat w leczeniu homozygotycznej hipercholesterolemii rodzinnej, hipercholesterolemii mieszanej, hipercholesterolemii pierwotnej oraz prewencji zdarzeń sercowo-naczyniowych.41

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl