Właściwości farmakokinetyczne
Artilla 0,075 mg + 0,02 mg

Artilla to preparat zawierający 0,075 mg gestodenu oraz 0,020 mg etynyloestradiolu w formie tabletek drażowanych. Gestoden charakteryzuje się niemal całkowitym wchłanianiem (biodostępność ~99%) i osiąga maksymalne stężenie około 4 ng/ml po około 1 godzinie. Wiąże się głównie z SHBG (68%) oraz albuminą, a jego objętość dystrybucji wynosi 0,7 l/kg. Metabolizm gestodenu jest całkowity, z klirensem około 0,8 ml/min/kg, a eliminacja przebiega dwufazowo z okresem półtrwania 12-15 godzin. Metabolity wydalane są z moczem i żółcią w stosunku 6:4. Po wielokrotnym podawaniu stężenie gestodenu wzrasta około 4-krotnie, a stan stacjonarny osiągany jest w drugiej połowie cyklu terapeutycznego. Etynyloestradiol wykazuje biodostępność około 45% (zakres 20-65%), maksymalne stężenie około 65 pg/ml po 1,7 godziny, wiąże się w 98% z albuminą i indukuje wzrost SHBG, co wpływa na farmakokinetykę gestodenu.

Właściwości farmakokinetyczne leku Artilla

Artilla to złożony produkt leczniczy zawierający 0,075 mg gestodenu i 0,020 mg etynyloestradiolu w postaci tabletek drażowanych. Poniżej przedstawiono szczegółowy opis właściwości farmakokinetycznych obu składników aktywnych, obejmujący procesy wchłaniania, dystrybucji, metabolizmu i eliminacji.1

Właściwości farmakokinetyczne gestodenu

Wchłanianie

Gestoden charakteryzuje się szybkim i całkowitym wchłanianiem po podaniu doustnym. Maksymalne stężenie tego składnika w surowicy wynosi około 4 ng/ml i jest osiągane po około 1 godzinie od przyjęcia pojedynczej dawki. Biodostępność gestodenu jest bardzo wysoka i wynosi około 99%.2

Dystrybucja

W surowicy gestoden wiąże się głównie z dwiema białkowymi frakcjami: albuminą oraz globuliną wiążącą hormony płciowe (SHBG, sex hormone binding globulin). Jedynie 1,3% całkowitego stężenia gestodenu występuje w postaci wolnych steroidów, natomiast około 68% wiąże się specyficznie z SHBG. Warto zauważyć, że etynyloestradiol indukuje zwiększenie stężenia SHBG, co wpływa na dystrybucję gestodenu – prowadzi to do wzrostu frakcji związanej z SHBG i jednoczesnego zmniejszenia frakcji związanej z albuminą. Objętość dystrybucji gestodenu wynosi 0,7 l/kg.3

Metabolizm

Gestoden podlega całkowitemu metabolizmowi zgodnie ze standardową ścieżką metabolizmu steroidów. Klirens metaboliczny z surowicy wynosi około 0,8 ml/min/kg. Podczas jednoczesnego podawania gestodenu z etynyloestradiolem nie zaobserwowano bezpośrednich interakcji farmakokinetycznych.4

Eliminacja

Zmniejszanie stężenia gestodenu w surowicy przebiega dwufazowo. Faza końcowa charakteryzuje się okresem półtrwania wynoszącym około 12-15 godzin. Gestoden nie jest wydalany w postaci niezmienionej – jego metabolity są wydalane z moczem i żółcią w stosunku około 6:4. Okres półtrwania w fazie eliminacji metabolitu wynosi w przybliżeniu 1 dzień.5

Stan stacjonarny

Na farmakokinetykę gestodenu istotny wpływ ma stężenie SHBG, które podczas jednoczesnego podawania z etynyloestradiolem wzrasta dwukrotnie. Po wielokrotnym, codziennym podawaniu, stężenie gestodenu w surowicy wzrasta około 4-krotnie, a stan stacjonarny jest osiągany w drugiej połowie cyklu terapeutycznego.6

Właściwości farmakokinetyczne etynyloestradiolu

Wchłanianie

Etynyloestradiol jest wchłaniany szybko i całkowicie po podaniu doustnym. Maksymalne stężenie w surowicy wynosi około 65 pg/ml i jest osiągane po 1,7 godziny od przyjęcia. Podczas procesów wchłaniania i pierwszego przejścia przez wątrobę etynyloestradiol podlega intensywnemu metabolizmowi, co skutkuje przeciętną biodostępnością na poziomie około 45%. Warto podkreślić znaczne różnice osobnicze w biodostępności, które mieszczą się w przedziale od 20% do 65%.7

Dystrybucja

Etynyloestradiol w znacznym stopniu wiąże się niespecyficznie z albuminą (około 98%) oraz indukuje zwiększenie stężenia SHBG w surowicy. Objętość dystrybucji etynyloestradiolu mieści się w zakresie od 2,8 do 8,6 l/kg.8

Metabolizm

Etynyloestradiol w znaczącym stopniu podlega efektowi pierwszego przejścia zarówno w jelitach, jak i w wątrobie. Główną ścieżką metaboliczną jest hydroksylacja pierścienia aromatycznego, przy czym powstaje wiele różnych hydroksylowanych i metylowanych metabolitów. Metabolity te występują zarówno w postaci wolnej, jak i związanej z kwasem glukuronowym oraz siarkowym. Klirens etynyloestradiolu w surowicy wynosi około 5 ml/min/kg.9

Eliminacja

Zmniejszanie stężenia etynyloestradiolu w surowicy przebiega dwufazowo. Okresy półtrwania dla tych faz wynoszą odpowiednio około 1 godziny (pierwsza faza) oraz 10-20 godzin (druga faza). Etynyloestradiol nie jest wydalany w postaci niezmienionej. Jego metabolity są eliminowane z moczem i żółcią w stosunku 4:6, a okres półtrwania eliminacji metabolitów wynosi około 1 dzień.10

Stan stacjonarny

Ze względu na zmienny okres półtrwania w końcowej fazie eliminacji oraz codzienne podawanie leku, stan stacjonarny etynyloestradiolu w surowicy osiągany jest po około jednym tygodniu terapii.11

Porównanie parametrów farmakokinetycznych składników leku Artilla

Parametr farmakokinetyczny Gestoden (0,075 mg) Etynyloestradiol (0,020 mg)
Maksymalne stężenie w surowicy Około 4 ng/ml Około 65 pg/ml
Czas do osiągnięcia maksymalnego stężenia Około 1 godziny Około 1,7 godziny
Biodostępność Około 99% Około 45% (zakres 20-65%)
Wiązanie z białkami 68% z SHBG, pozostałe z albuminą, 1,3% w postaci wolnej 98% z albuminą
Objętość dystrybucji 0,7 l/kg 2,8-8,6 l/kg
Klirens 0,8 ml/min/kg 5 ml/min/kg
Okres półtrwania (faza końcowa) 12-15 godzin 10-20 godzin
Droga eliminacji metabolitów (mocz:żółć) 6:4 4:6
Czas do osiągnięcia stanu stacjonarnego Druga połowa cyklu terapeutycznego Około 1 tydzień
  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl