metabolizm etynyloestradiolu
Etynyloestradiol to syntetyczna pochodna estradiolu, stosowana jako składnik doustnych środków antykoncepcyjnych i hormonalnej terapii zastępczej. Metabolizm etynyloestradiolu zachodzi głównie w wątrobie, gdzie podlega on procesowi hydroksylacji i metylacji.
Procesy metaboliczne etynyloestradiolu obejmują przede wszystkim 2-hydroksylację i metylację przez katecholo-O-metylotransferazę (COMT), co prowadzi do powstawania 2-metoksy-etynyloestradiolu. Ważną rolę w metabolizmie tej substancji odgrywają enzymy cytochromu P450, szczególnie CYP3A4 i CYP1A2.
Etynyloestradiol podlega silnemu efektowi pierwszego przejścia przez wątrobę, co skutkuje znaczną redukcją jego biodostępności (około 40-60%). Metabolizm etynyloestradiolu może być modyfikowany przez liczne czynniki, w tym przyjmowane jednocześnie leki, które mogą indukować lub hamować enzymy cytochromu P450, prowadząc do interakcji lekowych.
Zaburzenia metabolizmu etynyloestradiolu mogą wpływać na skuteczność antykoncepcji hormonalnej oraz prowadzić do nasilenia działań niepożądanych. Znajomość metabolizmu tej substancji jest kluczowa dla optymalizacji terapii hormonalnej oraz minimalizacji potencjalnych interakcji z innymi lekami.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Triquilar 30 mcg + 50 mcg (jasnobrązowe), 40 mcg + 75 mcg (białe), 30 mcg + 125 mcg (w kolorze ochry)
Produkt leczniczy Triquilar zawiera etynyloestradiol oraz lewonorgestrel w trzech różnych dawkach, wykazując specyficzne właściwości farmakokinetyczne. Lewonorgestrel charakteryzuje się szybkim i niemal całkowitym wchłanianiem po podaniu doustnym, osiągając maksymalne stężenie w osoczu 2,3-4,3 ng/ml po około 1 godzinie. Biodostępność jest niemal całkowita, a substancja wiąże się w 98,6% z białkami osocza (55% z SHBG, 44% z albuminami). Etynyloestradiol również szybko się wchłania, osiągając Cmax około 116 pg/ml po 1,3 godziny, jednak jego biodostępność jest niższa i wynosi około 45% (zakres 20-65%) z powodu intensywnego metabolizmu pierwszego przejścia. Objętość dystrybucji lewonorgestrelu wynosi 128 l po jednorazowej dawce, zmniejszając się do 52 l w stanie stacjonarnym, natomiast etynyloestradiol wykazuje objętość dystrybucji 2,8-8,6 l/kg masy ciała.
biodostępność, CYP3A4, dystrybucja etynyloestradiolu, efekt pierwszego przejścia, eliminacja etynyloestradiolu, etynyloestradiol, globulina wiążąca hormony płciowe, hydroksylacja, klirens, koniugacja, lewonorgestrel, metabolizm etynyloestradiolu, metabolizm lewonorgestrelu, objętość dystrybucji, okres półtrwania, SHBG, stan stacjonarny, szlak metaboliczny, tetrahydrolewonorgestrel, wiązanie z białkami - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Kelzy PR 2 mg + 0,02 mg
Kelzy PR to tabletki o przedłużonym uwalnianiu zawierające 2 mg dienogestu oraz 0,02 mg etynyloestradiolu, charakteryzujące się specyficznym profilem farmakokinetycznym. Etynyloestradiol wykazuje dostępność biologiczną około 45% (zmienność 20-65%), z Cmax 64 pg/ml osiąganym po 3,8 h (tmax), a AUC0-24h wynosi 706 pg×h/mL. Substancja wiąże się w 98% z białkami osocza, głównie albuminami, i zwiększa stężenie SHBG. Metabolizm odbywa się głównie przez aromatyczną hydroksylację z okresem półtrwania dwufazowym: 1 h (faza I) i 10-20 h (faza II). Dienogest cechuje się wysoką dostępnością biologiczną około 90%, Cmax 59 pg/ml po 3,8 h, oraz AUC0-24h 732 pg×h/mL. Wiąże się wyłącznie z albuminami (90%), nie wykazuje powinowactwa do SHBG ani CBG. Metabolizowany jest przez hydroksylację i sprzęganie, z okresem półtrwania metabolitów około 14 h i klirensem 64 mL/min. Wydalanie etynyloestradiolu i dienogestu odbywa się odpowiednio w stosunku 4:6 i 3:1 (mocz:kał/żółć).
aromatyczna hydroksylacja, AUC, CBG, Cmax, dienogest, dienogest z etynyloestradiolem, dostępność biologiczna, dystrybucja etynyloestradiolu, eliminacja etynyloestradiolu, etynyloestradiol, formulacja o natychmiastowym uwalnianiu, hydroksylacja i sprzęganie, Kelzy PR, metabolizm dienogestu, metabolizm etynyloestradiolu, metabolizm przedukładowy, objętość dystrybucji, okres półtrwania, preparat o przedłużonym uwalnianiu, SHBG, tabletki o przedłużonym uwalnianiu, wiązanie z białkami osocza - Leksykon substancji czynnych
Drospirenon – Właściwości farmakokinetyczne
Drospirenon podany doustnie charakteryzuje się szybką i niemal całkowitą absorpcją z maksymalnym stężeniem w surowicy osiąganym po 1-2 godzinach (21,9-38 ng/ml) oraz biodostępnością 76-85%. W stanie stacjonarnym, po 7-10 dniach stosowania, stężenie maksymalne wynosi około 35,9-70 ng/ml, z kumulacją przy współczynniku 2-3 i okresem półtrwania 31-39 godzin. Drospirenon wiąże się głównie z albuminami osocza (95-97%), nie z SHBG ani CBG, co odróżnia go od innych progestagenów i zapewnia stabilność farmakokinetyczną niezależnie od wzrostu SHBG indukowanego przez etynyloestradiol. Metabolizm drospirenonu jest intensywny, głównie przez CYP3A4, a metabolity są farmakologicznie nieaktywne. Klirens metaboliczny wynosi 1,2-1,5 ml/min/kg, a wydalanie metabolitów odbywa się z kałem i moczem (stosunek 1,2-1,4) z okresem półtrwania około 40 godzin. U pacjentek z łagodnymi i umiarkowanymi zaburzeniami czynności nerek lub wątroby obserwuje się odpowiednio niewielkie zmiany farmakokinetyczne, bez istotnego wpływu na stężenie potasu w surowicy, co potwierdza dobrą tolerancję drospirenonu w tych grupach.
albuminy osocza, biodostępność, biodostępność etynyloestradiolu, całkowita biodostępność, CYP3A4, cytochrom P450, dawka leku, drospirenon, działanie przeciwmineralokortykoidowe, efekt pierwszego przejścia, globulina wiążąca hormony płciowe, globulina wiążąca kortykosteroidy, hiperkaliemia, hydroksylacja pierścienia aromatycznego, inhibitor enzymu, klirens, klirens kreatyniny, klirens metaboliczny, kumulacja leku, kwas drospirenonu, metabolizm, metabolizm etynyloestradiolu, objętość dystrybucji, okres półtrwania, pierwsze przejście przez wątrobę, siarczan dihydrodrospirenonu, skala Child-Pugh, spironolakton, stężenie potasu, stężenie substancji czynnej, właściwości farmakokinetyczne, współczynnik kumulacji, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Orlifique 0,1 mg + 0,02 mg
Orlifique zawiera lewonorgestrel (0,10 mg) i etynyloestradiol (0,02 mg), które charakteryzują się odmiennymi właściwościami farmakokinetycznymi. Etynyloestradiol po podaniu doustnym jest szybko i całkowicie wchłaniany, osiągając maksymalne stężenie około 50 pg/ml w 1-2 godziny, jednak jego biodostępność wynosi średnio 45% (zakres 20-65%) z powodu efektu pierwszego przejścia przez wątrobę. Wiąże się w 98% z albuminami, a jego metabolizm obejmuje hydroksylację pierścienia aromatycznego z klirensem 2,3-7 ml/min/kg. Eliminacja przebiega dwufazowo z okresem półtrwania 1 godziny (faza I) i 10-20 godzin (faza II), a metabolity wydalane są z moczem i żółcią w stosunku 4:6. Stan stacjonarny osiągany jest po około tygodniu, z dwukrotnym wzrostem stężenia w surowicy.
albuminy surowicy, biodostępność, CYP3A4, efekt pierwszego przejścia, eliminacja dwufazowa, etynyloestradiol, globulina wiążąca hormony płciowe, hydroksylacja pierścienia aromatycznego, interakcje farmakokinetyczne, klirens metaboliczny, lewonorgestrel, metabolizm etynyloestradiolu, metabolizm lewonorgestrelu, objętość dystrybucji, okres półtrwania, przemiana przedukładowa, SHBG, stan stacjonarny, tetrahydrolewonorgestrel, wiązanie z białkami osocza, wydalanie metabolitów - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Leverette 0,15 mg + 0,03 mg
Leverette to złożony doustny środek antykoncepcyjny zawierający lewonorgestrel (0,15 mg) oraz etynyloestradiol (0,03 mg). Etynyloestradiol charakteryzuje się szybkim i całkowitym wchłanianiem, osiągając maksymalne stężenie około 100 pg/ml po 1-1,5 godziny, z biodostępnością 40-60% z powodu intensywnego metabolizmu pierwszego przejścia. Wiąże się w 98% nieswoiście z albuminami, a jego metabolizm obejmuje głównie hydroksylację pierścienia aromatycznego. Okres półtrwania wynosi 1-2 godziny w fazie wstępnej i około 20 godzin w fazie końcowej, a eliminacja odbywa się przez mocz (40%) i żółć/kał (60%). Lewonorgestrel jest niemal całkowicie biodostępny, osiąga maksymalne stężenie 3-4 ng/ml po około 1 godzinie, wiąże się w 65% swoiście z SHBG i w 35% nieswoiście z albuminami, z 1,5% frakcją wolną. Jego metabolizm obejmuje redukcję grupy Δ4-3-okso i hydroksylację, a klirens osoczowy wynosi 1,3-1,6 ml/min/kg, zmniejszając się do 0,7 ml/min/kg w stanie stacjonarnym. Okres półtrwania lewonorgestrelu jest podobny do etynyloestradiolu, a eliminacja odbywa się w równych proporcjach przez mocz i żółć.
biodostępność etynyloestradiolu, doustny środek antykoncepcyjny, efekt pierwszego przejścia, etynyloestradiol, globulina wiążąca hormony płciowe, hydroksylacja pierścienia aromatycznego, inhibitor enzymów, interakcja farmakokinetyczna, klirens lewonorgestrelu, klirens osoczowy, koniugacja z kwasem glukuronowym, lewonorgestrel, maksymalne stężenie w osoczu, metabolit hydroksylowany, metabolizm etynyloestradiolu, metabolizm lewonorgestrelu, objętość dystrybucji, okres półtrwania, redukcja grupy Δ4-3-okso, stan stacjonarny, wchłanianie z przewodu pokarmowego, wiązanie z albuminami, złożony doustny środek antykoncepcyjny - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Artilla 0,075 mg + 0,02 mg
Artilla to preparat zawierający 0,075 mg gestodenu oraz 0,020 mg etynyloestradiolu w formie tabletek drażowanych. Gestoden charakteryzuje się niemal całkowitym wchłanianiem (biodostępność ~99%) i osiąga maksymalne stężenie około 4 ng/ml po około 1 godzinie. Wiąże się głównie z SHBG (68%) oraz albuminą, a jego objętość dystrybucji wynosi 0,7 l/kg. Metabolizm gestodenu jest całkowity, z klirensem około 0,8 ml/min/kg, a eliminacja przebiega dwufazowo z okresem półtrwania 12-15 godzin. Metabolity wydalane są z moczem i żółcią w stosunku 6:4. Po wielokrotnym podawaniu stężenie gestodenu wzrasta około 4-krotnie, a stan stacjonarny osiągany jest w drugiej połowie cyklu terapeutycznego. Etynyloestradiol wykazuje biodostępność około 45% (zakres 20-65%), maksymalne stężenie około 65 pg/ml po 1,7 godziny, wiąże się w 98% z albuminą i indukuje wzrost SHBG, co wpływa na farmakokinetykę gestodenu.
albumina, biodostępność, efekt pierwszego przejścia, gestoden i etynyloestradiol, globulina wiążąca hormony płciowe, hydroksylacja, klirens, klirens metaboliczny, kwas glukuronowy, metabolizm etynyloestradiolu, objętość dystrybucji, okres półtrwania, SHBG, stan stacjonarny, stężenie etynyloestradiolu, tabletka drażowana, wydalanie metabolitów