Profil bezpieczeństwa leku Abacavir + Lamivudine Sandoz

Działania niepożądane odnotowane dla produktu leczniczego Abacavir + Lamivudine Sandoz (600 mg + 300 mg, tabletki powlekane) odpowiadają znanemu profilowi bezpieczeństwa substancji czynnych abakawiru i lamiwudyny podawanych oddzielnie. Należy zaznaczyć, że w przypadku wielu reakcji niepożądanych nie jest jednoznacznie określone, czy są one związane bezpośrednio z substancjami czynnymi, innymi produktami leczniczymi stosowanymi w terapii HIV, czy też wynikają z procesu chorobowego.¹

Reakcje nadwrażliwości na abakawir – szczególne zagrożenie

Szczególną uwagę należy zwrócić na fakt, że wiele typowych reakcji niepożądanych, takich jak nudności, wymioty, biegunka, gorączka, letarg i wysypka często występuje u pacjentów z nadwrażliwością na abakawir. Z tego powodu pacjentów, u których pojawiają się takie objawy, należy dokładnie zbadać pod kątem wystąpienia reakcji nadwrażliwości.²

W bardzo rzadkich przypadkach, gdy nie można było wykluczyć reakcji nadwrażliwości na abakawir, odnotowano wystąpienie rumienia wielopostaciowego, zespołu Stevensa-Johnsona lub toksycznego martwiczego oddzielania się naskórka. W takich sytuacjach konieczne jest trwałe odstawienie produktów leczniczych zawierających abakawir.³

Tabelaryczne zestawienie działań niepożądanych

Poniżej przedstawiono działania niepożądane, których związek z abakawirem lub lamiwudyną uznano za co najmniej możliwy, zgodnie z klasyfikacją układów i narządów oraz częstością występowania.⁴

Częstość działań niepożądanych określono następująco:

• Bardzo często: ≥1/10
• Często: ≥1/100 do <1/10
• Niezbyt często: ≥1/1000 do <1/100
• Rzadko: ≥1/10 000 do <1/1000
• Bardzo rzadko: <1/10 000

⁵

^6
7
8

Szczegółowa charakterystyka reakcji nadwrażliwości na abakawir

Objawy reakcji nadwrażliwości na abakawir zostały zidentyfikowane zarówno w badaniach klinicznych, jak i w ramach nadzoru nad bezpieczeństwem po wprowadzeniu leku do obrotu. Objawy, które występują u co najmniej 10% pacjentów z reakcją nadwrażliwości, to gorączka i/lub wysypka.⁹

Prawie wszyscy pacjenci, u których rozwija się reakcja nadwrażliwości, mają gorączkę i/lub wysypkę (zazwyczaj plamisto-grudkową lub pokrzywkową) jako część zespołu chorobowego. Istotne jest jednak, że obserwowano również reakcje bez wysypki lub gorączki.¹⁰

Kluczowe objawy nadwrażliwości według układów

Kluczowe objawy reakcji nadwrażliwości dotyczą różnych układów i mogą obejmować:

• Skóra: wysypka (zwykle plamisto-grudkowa lub pokrzywkowa)
• Układ pokarmowy: nudności, wymioty, biegunka, ból brzucha, owrzodzenie błony śluzowej jamy ustnej
• Układ oddechowy: duszność, kaszel, ból gardła, zespół ostrej niewydolności oddechowej dorosłych, niewydolność oddechowa
• Objawy ogólne: gorączka, letarg, złe samopoczucie, obrzęki, limfadenopatia, niedociśnienie tętnicze, zapalenie spojówek, anafilaksja
• Zaburzenia neurologiczne i psychiczne: bóle głowy, parastezje
• Zaburzenia hematologiczne: limfopenia
• Wątroba i trzustka: zwiększone wyniki badań czynności wątroby, zapalenie wątroby, niewydolność wątroby
• Zaburzenia mięśniowo-szkieletowe: bóle mięśni, rzadko rozpad mięśni, ból stawów, zwiększona aktywność kinazy kreatynowej
• Zaburzenia urologiczne: zwiększone stężenie kreatyniny, niewydolność nerek

¹¹

Przebieg i nasilenie reakcji nadwrażliwości

Objawy związane z reakcjami nadwrażliwości mogą nasilać się w trakcie leczenia i potencjalnie zagrażać życiu pacjenta, a w rzadkich przypadkach mogą prowadzić do zgonu.¹²

Szczególne zagrożenie stanowi ponowne podanie abakawiru po wystąpieniu reakcji nadwrażliwości. Powoduje to szybki nawrót objawów, zazwyczaj w ciągu kilku godzin, z ciężkim przebiegiem, który może obejmować zagrażające życiu obniżenie ciśnienia tętniczego oraz zgon.¹³

Podobne reakcje obserwowano również niezbyt często po ponownym rozpoczęciu leczenia abakawirem u pacjentów, u których wystąpił tylko jeden z głównych objawów nadwrażliwości przed odstawieniem abakawiru. W bardzo rzadkich przypadkach reakcje nadwrażliwości obserwowano również u pacjentów, u których ponownie rozpoczęto leczenie i którzy poprzednio nie mieli objawów reakcji nadwrażliwości (pacjentów wcześniej uznanych za tolerujących abakawir).¹⁴

Inne istotne zagrożenia związane z leczeniem

Parametry metaboliczne

Podczas leczenia przeciwretrowirusowego możliwe jest zwiększenie masy ciała oraz stężenia lipidów i glukozy we krwi.¹⁵

Zespół reaktywacji immunologicznej

U pacjentów zakażonych HIV z ciężkim niedoborem odporności na początku stosowania złożonej terapii przeciwretrowirusowej może dojść do reakcji zapalnych lub mogą wystąpić niewywołujące objawów lub śladowe patogeny oportunistyczne.¹⁶

Zgłaszano również występowanie chorób autoimmunologicznych (takich jak choroba Gravesa-Basedowa i autoimmunologiczne zapalenie wątroby) w sytuacji poprawy czynności układu odpornościowego. Czas do ich wystąpienia jest zmienny i mogą one pojawić się wiele miesięcy po rozpoczęciu leczenia.¹⁷

Martwica kości

Odnotowano przypadki martwicy kości, głównie u pacjentów z ogólnie znanymi czynnikami ryzyka, zaawansowaną chorobą spowodowaną przez HIV lub poddanych długotrwałemu, skojarzonemu leczeniu przeciwretrowirusowemu. Częstość występowania tego powikłania nie jest znana.¹⁸

Bezpieczeństwo stosowania u dzieci i młodzieży

Dane dotyczące bezpieczeństwa stosowania dawkowania raz na dobę u dzieci i młodzieży pochodzą z badania ARROW (COL105677), w którym 669 zakażonych HIV-1 pacjentów z populacji pediatrycznej (w wieku od 12 miesięcy do ≤17 lat) otrzymywało abakawir z lamiwudyną raz lub dwa razy na dobę. W tej grupie 104 pacjentów o masie ciała co najmniej 25 kg otrzymywało abakawir i lamiwudynę w postaci złożonego produktu leczniczego podawanego raz na dobę.¹⁹

W porównaniu z dorosłymi, nie stwierdzono u dzieci i młodzieży dodatkowych zdarzeń związanych z bezpieczeństwem stosowania przy dawkowaniu raz lub dwa razy na dobę.²⁰

Zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych

Po dopuszczeniu produktu leczniczego do obrotu istotne jest zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych. Umożliwia to nieprzerwane monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka stosowania produktu leczniczego. Osoby należące do fachowego personelu medycznego powinny zgłaszać wszelkie podejrzewane działania niepożądane za pośrednictwem Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych: Al. Jerozolimskie 181C, 02-222 Warszawa, tel.: + 48 22 49 21 301, faks: + 48 22 49 21 309, strona internetowa: https://smz.ezdrowie.gov.pl²¹

Działania niepożądane można zgłaszać również podmiotowi odpowiedzialnemu.²²