Interakcje z innymi produktami leczniczymi i inne rodzaje interakcji

Produkt leczniczy Abacavir + Lamivudine Sandoz zawiera dwie substancje czynne: abakawir i lamiwudynę, które mogą wchodzić w różnorodne interakcje. Wszystkie interakcje charakterystyczne dla tych składników dotyczą również produktu złożonego. W badaniach klinicznych nie wykazano istotnych klinicznie interakcji między abakawirem a lamiwudyną.¹

Mechanizmy interakcji

Abakawir metabolizowany jest głównie przez UDP-glukuronylotransferazy (UGT) oraz dehydrogenazę alkoholową. Jednoczesne stosowanie leków, które są induktorami lub inhibitorami enzymów UGT, a także substancji eliminowanych przy udziale dehydrogenazy alkoholowej, może zmieniać ekspozycję organizmu na abakawir.²

Lamiwudyna jest wydalana głównie przez nerki. W aktywnym wydzielaniu nerkowym lamiwudyny uczestniczą nośniki kationów organicznych (OCT). Stosowanie inhibitorów OCT jednocześnie z lamiwudyną może prowadzić do zwiększenia ekspozycji na tę substancję.³

Warto podkreślić, że ani abakawir, ani lamiwudyna nie są w znaczącym stopniu metabolizowane przez enzymy cytochromu P450 (w tym CYP3A4, CYP2C9, CYP2D6), nie są również induktorami tych enzymów. Abakawir wykazuje jedynie ograniczone zdolności hamowania procesów metabolicznych zależnych od CYP3A4, a w badaniach in vitro wykazano, że może hamować CYP1A1, ale nie hamuje CYP2C9 ani CYP2D6. Z tego względu prawdopodobieństwo interakcji z lekami przeciwretrowirusowymi z grupy inhibitorów proteazy, nienukleozydów oraz innymi lekami metabolizowanymi głównie przez enzymy P450 jest niewielkie.⁴

Należy unikać jednoczesnego stosowania produktu Abacavir + Lamivudine Sandoz z innymi produktami leczniczymi zawierającymi lamiwudynę.⁵

Interakcje z lekami przeciwretrowirusowymi

Ze względu na podobny mechanizm działania, produktu Abacavir + Lamivudine Sandoz nie należy stosować jednocześnie z innymi analogami cytydyny, takimi jak emtrycytabina.⁶

Interakcje między abakawirem lub lamiwudyną a innymi lekami przeciwretrowirusowymi, jak np. dydanozyna czy zydowudyna, nie zostały dokładnie przebadane. Badania wykazały, że jednoczesne podawanie lamiwudyny z zydowudyną w dawce 300 mg (dawka pojedyncza) nie wpływa na parametry farmakokinetyczne AUC obu leków, co sugeruje brak istotnych interakcji.⁷

Interakcje z lekami przeciwzakaźnymi

Jednoczesne stosowanie trimetoprimu z sulfametoksazolem (ko-trimoksazol) z lamiwudyną (160 mg + 800 mg raz na dobę przez 5 dni, lamiwudyna 300 mg w dawce pojedynczej) powoduje zwiększenie AUC lamiwudyny o 40%. Mechanizm tej interakcji polega na hamowaniu aktywności nośników kationów organicznych. W przypadku jednoczesnego stosowania ko-trimoksazolu z produktem Abacavir + Lamivudine Sandoz, modyfikacja dawki nie jest konieczna, jednakże zaleca się monitorowanie stanu klinicznego pacjenta.⁸

Należy unikać jednoczesnego stosowania dużych dawek ko-trimoksazolu z produktem Abacavir + Lamivudine Sandoz w leczeniu zapalenia płuc wywołanego przez Pneumocystis jirovecii (PCP) oraz toksoplazmozy, gdyż brak jest danych dotyczących bezpieczeństwa takiego skojarzenia.⁹

Interakcje z lekami przeciwprątkowymi

Brak jest wystarczających danych dotyczących interakcji ryfampicyny z abakawirem lub lamiwudyną. Teoretycznie, ryfampicyna jako silny induktor enzymatyczny może zmniejszać stężenie abakawiru w osoczu poprzez indukcję UGT, jednak brak jest konkretnych zaleceń dotyczących modyfikacji dawkowania.¹⁰

Interakcje z lekami przeciwdrgawkowymi

Leki przeciwdrgawkowe, takie jak fenobarbital i fenytoina, mogą prowadzić do nieznacznego zmniejszenia stężenia abakawiru w osoczu wskutek indukcji UGT. Brak jest jednak wystarczających danych, które pozwoliłyby określić konkretne zalecenia dotyczące modyfikacji dawkowania.¹¹

W przypadku jednoczesnego stosowania fenytoiny z produktem Abacavir + Lamivudine Sandoz zaleca się kontrolowanie stężenia fenytoiny w surowicy.¹²

Interakcje z lekami przeciwhistaminowymi (antagoniści receptora histaminowego H₂)

Interakcje między ranitydyną a abakawirem lub lamiwudyną nie były przedmiotem szczegółowych badań. Ranitydyna jest jednak tylko częściowo eliminowana przez nerkowy system nośników kationów organicznych, dlatego klinicznie istotna interakcja jest mało prawdopodobna. W przypadku jednoczesnego stosowania ranitydyny z produktem Abacavir + Lamivudine Sandoz modyfikacja dawkowania nie jest konieczna.¹³

Interakcje z lekami cytotoksycznymi

Szczególną uwagę należy zwrócić na jednoczesne stosowanie kladrybiny z lamiwudyną. Wykazano, że lamiwudyna hamuje in vitro wewnątrzkomórkową fosforylację kladrybiny, co w warunkach klinicznych może prowadzić do utraty skuteczności kladrybiny. Istnieją również dane kliniczne potwierdzające możliwość wystąpienia interakcji między tymi lekami.¹⁴

Z tego powodu nie zaleca się jednoczesnego stosowania produktu Abacavir + Lamivudine Sandoz z kladrybiną.¹⁵

Interakcje z opioidami

Jednoczesne stosowanie metadonu (w dawce 40 do 90 mg raz na dobę przez 14 dni) z abakawirem (600 mg w dawce pojedynczej, następnie 600 mg dwa razy na dobę przez 14 dni) nie wpływa na wartość AUC abakawiru, natomiast zmniejsza jego Cmax o 35%. Abakawir zwiększa klirens metadonu o 22%. W większości przypadków modyfikacja dawki produktu Abacavir + Lamivudine Sandoz nie jest konieczna.¹⁶

U pacjentów leczonych jednocześnie metadonem i produktem Abacavir + Lamivudine Sandoz może być konieczne ponowne ustalenie dawki metadonu, jednak dotyczy to tylko pojedynczych przypadków.¹⁷

Interakcje z retinoidami

Interakcje między retinoidami (np. izotretynoiną) a abakawirem lub lamiwudyną nie były przedmiotem badań klinicznych. Teoretycznie, możliwa jest interakcja między abakawirem a retinoidami ze względu na wspólny szlak eliminacji z udziałem dehydrogenazy alkoholowej. Brak jest jednak wystarczających danych, aby określić konkretne zalecenia dotyczące modyfikacji dawkowania.¹⁸

Interakcje produktu leczniczego Abacavir + Lamivudine Sandoz z alkoholem

Interakcja między etanolem a abakawirem jest istotna z klinicznego punktu widzenia. Jednorazowe podanie etanolu (0,7 g/kg masy ciała) wraz z abakawirem (600 mg w dawce pojedynczej) powoduje zwiększenie AUC abakawiru o 41%. Mechanizm tej interakcji polega na hamowaniu aktywności dehydrogenazy alkoholowej, która jest jednym z głównych enzymów uczestniczących w metabolizmie abakawiru.¹⁹

Pomimo tej interakcji, modyfikacja dawkowania produktu Abacavir + Lamivudine Sandoz przy jednoczesnym spożyciu alkoholu nie jest konieczna. Zaleca się jednak, jeśli to możliwe, unikanie długotrwałego podawania abakawiru z lamiwudyną razem z alkoholem, ponieważ może to zwiększać ekspozycję organizmu na abakawir, co potencjalnie może prowadzić do nasilenia działań niepożądanych.²⁰

Tabela interakcji produktu Abacavir + Lamivudine Sandoz z innymi lekami

Badania interakcji w specjalnych populacjach

Badania interakcji produktu Abacavir + Lamivudine Sandoz przeprowadzono wyłącznie u dorosłych. Brak jest danych dotyczących specyficznych interakcji lekowych u dzieci i młodzieży.²¹