szczelina odbytu
Wskazanie

Szczelina odbytu to bolesne pęknięcie w wyściółce kanału odbytu, które może wystąpić na skutek traumy związanej z twardym stolcem, biegunką, porodu lub innych czynników mechanicznych. Pacjenci często skarżą się na ostry ból podczas i po defekacji, który może utrzymywać się przez kilka godzin, a także na krwawienie z odbytu. W przypadku szczelin przewlekłych może dojść do zwłóknienia brzegów i tworzenia się mięsistych wyrośli zwanych poliami odbytu.

W leczeniu farmakologicznym szczeliny odbytu stosuje się preparaty mające na celu złagodzenie objawów oraz przyspieszenie gojenia. Do najczęściej używanych leków należą maści i czopki zawierające nitraty (np. Rectogesic), które rozluźniają zwieracz odbytu, zmniejszając ból i ułatwiając gojenie. Stosuje się również preparaty zawierające nifedypinę (np. Adalat, Cordafen) lub diltiazem (np. Dilzem, Oxycardil) w formie maści recepturowych. Dodatkowo zaleca się środki zmiękczające stolec (np. Lactulosa, Forlax, Duplalac) oraz leki przeciwbólowe (np. Paracetamol, Ketonal, Nurofen).

Największym wyzwaniem w leczeniu szczeliny odbytu jest wysoki odsetek nawrotów, szczególnie przy szczelinach przewlekłych. Trudności terapeutyczne wynikają z tego, że ból związany z defekacją powoduje odruchowy skurcz zwieracza odbytu, co dodatkowo utrudnia gojenie i tworzy błędne koło. Wielu pacjentów, obawiając się bólu, powstrzymuje się od wypróżnień, co prowadzi do zaparć i pogorszenia stanu. Istotnym problemem jest również niestosowanie się pacjentów do zaleceń dotyczących zmiany diety i stylu życia, które są kluczowe dla skutecznego leczenia.

W przypadkach opornych na leczenie zachowawcze rozważa się leczenie chirurgiczne, najczęściej w formie lateralnej sfinkterotomii. Jednak zabieg ten wiąże się z ryzykiem powikłań, w tym z możliwością zaburzenia kontroli wypróżnień. Alternatywnym podejściem jest iniekcja toksyny botulinowej (Botox, Dysport) do zwieracza odbytu, która zapewnia jego czasowe rozluźnienie i umożliwia zagojenie szczeliny. Metoda ta jest jednak kosztowna i również może wymagać powtórzenia.

Lista leków z tym wskazaniem

  1. 14.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl