Leksykon wskazań
na literę „S”

Zawęż listę wskazań poprzez wybór początkowej litery nazwy:

Wskazania na „S”, strona 1 z 11

  • schizofrenia

    Schizofrenia to przewlekła choroba psychiczna, charakteryzująca się występowaniem objawów pozytywnych (urojenia, halucynacje, zdezorganizowane myślenie i mowa), negatywnych (spłycenie afektu, anhedonia, zubożenie mowy, wycofanie społeczne) oraz zaburzeń funkcji poznawczych. Diagnoza stawiana jest na podstawie kryteriów ICD-10 lub DSM-5, gdy objawy utrzymują się przez co najmniej 6 miesięcy i powodują istotne zaburzenia funkcjonowania społecznego i zawodowego.

  • szpiczak mnogi

    Szpiczak mnogi (myeloma multiplex) to nowotwór układu krwiotwórczego charakteryzujący się niekontrolowanym rozrostem i gromadzeniem monoklonalnych plazmocytów w szpiku kostnym. Choroba ta prowadzi do uszkodzenia kości, zaburzeń hematologicznych, niewydolności nerek oraz zwiększonej podatności na infekcje.

  • samoistne nadciśnienie tętnicze

    Samoistne nadciśnienie tętnicze (pierwotne, idiopatyczne) to najczęstsza postać nadciśnienia tętniczego, stanowiąca około 90-95% wszystkich przypadków. Charakteryzuje się podwyższonymi wartościami ciśnienia tętniczego (≥140/90 mmHg) bez jednoznacznie zidentyfikowanej przyczyny organicznej. W rozwoju tego schorzenia istotną rolę odgrywają czynniki genetyczne, środowiskowe oraz styl życia.

  • szpitalne zapalenie płuc

    Szpitalne zapalenie płuc (HAP – Hospital-Acquired Pneumonia) to zakażenie płuc, które rozwija się w okresie 48 godzin lub później od przyjęcia pacjenta do szpitala i nie było obecne ani w okresie inkubacji w momencie hospitalizacji. Jest to jedno z najczęstszych zakażeń szpitalnych, które stanowi poważne zagrożenie dla pacjentów hospitalizowanych, szczególnie przebywających na oddziałach intensywnej terapii.

  • stan zapalny gardła

    Stan zapalny gardła (zapalenie gardła, pharyngitis) to częste schorzenie charakteryzujące się podrażnieniem, bólem i obrzękiem gardła. Najczęściej jest spowodowany infekcjami wirusowymi (około 70-80% przypadków), rzadziej bakteryjnymi (głównie paciorkowcowymi), a sporadycznie może mieć podłoże alergiczne lub być wynikiem podrażnienia przez czynniki środowiskowe. Typowe objawy obejmują ból gardła, trudności w przełykaniu, zaczerwienienie tylnej ściany gardła oraz powiększone migdałki, często z obecnością nalotu.

  • stan zapalny jamy ustnej

    Stan zapalny jamy ustnej (stomatitis) to ogólne określenie obejmujące różne stany zapalne błony śluzowej jamy ustnej. Może on być wywołany przez infekcje wirusowe, bakteryjne lub grzybicze, urazy mechaniczne, alergiczne reakcje na pokarmy lub leki, a także jako skutek uboczny niektórych terapii, np. chemioterapii czy radioterapii. Charakterystycznymi objawami są zaczerwienienie, obrzęk, owrzodzenia, ból oraz trudności w jedzeniu i mówieniu.

  • stabilna choroba wieńcowa

    Stabilna choroba wieńcowa jest przewlekłym schorzeniem, w którym zwężenie tętnic wieńcowych powoduje niedostateczne ukrwienie mięśnia sercowego podczas wysiłku fizycznego lub stresu. Charakteryzuje się typowym bólem dławicowym (angina pectoris), który zwykle ustępuje po odpoczynku lub zażyciu nitrogliceryny. W przeciwieństwie do ostrych zespołów wieńcowych, w stabilnej chorobie wieńcowej objawy są przewidywalne i występują w podobnych okolicznościach.

  • sezonowe alergiczne zapalenie błony śluzowej nosa

    Sezonowe alergiczne zapalenie błony śluzowej nosa (SAR, ang. seasonal allergic rhinitis), potocznie zwane katarem siennym, to zapalny stan błony śluzowej nosa wywołany reakcją immunologiczną na alergeny sezonowe, głównie pyłki roślin. Schorzenie najczęściej występuje wiosną (pyłki drzew), wczesnym latem (pyłki traw) oraz późnym latem i wczesną jesienią (pyłki chwastów, zwłaszcza ambrozji). Charakteryzuje się takimi objawami jak wodnisty wyciek z nosa, kichanie, świąd i niedrożność nosa, a często towarzyszy mu alergiczne zapalenie spojówek.

  • silny ból

    Silny ból to objaw subiektywny, charakteryzujący się intensywnym, nieprzyjemnym doznaniem zmysłowym i emocjonalnym. Występuje w wielu różnych stanach chorobowych, takich jak urazy, nowotwory, schorzenia zapalne, migreny czy bóle neuropatyczne. Silny ból wymaga szybkiej interwencji medycznej, ponieważ może prowadzić do znacznego obniżenia jakości życia pacjenta, zaburzeń snu, depresji, a nawet unieruchomienia.

  • stwardnienie rozsiane

    Stwardnienie rozsiane (łac. sclerosis multiplex, SM) jest przewlekłą, autoimmunologiczną chorobą ośrodkowego układu nerwowego, charakteryzującą się demielinizacją włókien nerwowych. Procesy zapalne prowadzą do powstania rozsianych ognisk demielinizacji i uszkodzenia aksonów w mózgu i rdzeniu kręgowym. Choroba najczęściej rozpoczyna się między 20. a 40. rokiem życia i dotyka około dwa razy częściej kobiet niż mężczyzn.

  • świąd

    Świąd (pruritus) to nieprzyjemne uczucie na skórze prowokujące do drapania. Jest to częsty objaw wielu chorób dermatologicznych, ale może też towarzyszyć schorzeniom ogólnoustrojowym. Świąd może być zlokalizowany lub uogólniony, a jego charakter (ostry, przewlekły) oraz nasilenie są zróżnicowane w zależności od przyczyny.

  • sarkoidoza

    Sarkoidoza jest wielonarządową chorobą zapalną o nieznanej etiologii, charakteryzującą się tworzeniem nieserowaciejących ziarniniaków w zajętych narządach. Najczęściej atakuje płuca i węzły chłonne śródpiersia, ale może również obejmować skórę, oczy, wątrobę, serce i inne narządy. Choroba zazwyczaj występuje u osób między 20 a 40 rokiem życia, częściej u kobiet niż u mężczyzn.

  • skurcz oskrzeli wywołany wysiłkiem fizycznym

    Skurcz oskrzeli wywołany wysiłkiem fizycznym (Exercise-Induced Bronchoconstriction, EIB) to stan, w którym drogi oddechowe tymczasowo zwężają się podczas lub po intensywnym wysiłku fizycznym. Występuje u 5-20% populacji ogólnej, jednak znacznie częściej u osób z astmą (nawet do 90% pacjentów). EIB zazwyczaj pojawia się w ciągu 5-15 minut po zakończeniu wysiłku i może trwać od 30 minut do kilku godzin.

  • stan zapalny skóry

    Stan zapalny skóry (dermatitis) to ogólny termin określający zapalenie naskórka i skóry właściwej. Objawia się on zaczerwienieniem, świądem, obrzękiem, niekiedy pęcherzami, sączeniem, a w stanach przewlekłych – pogrubieniem naskórka i złuszczaniem. Stan zapalny skóry może mieć podłoże alergiczne, atopowe, kontaktowe, łojotokowe lub być wywołany infekcją.

  • stan grypopodobny

    Stan grypopodobny to zespół objawów przypominających grypę, lecz niekoniecznie wywołany przez wirusa grypy. Charakteryzuje się nagłym początkiem objawów takich jak gorączka, bóle mięśniowe, bóle głowy, zmęczenie, dreszcze, ból gardła i suchy kaszel. Stan ten może być wywołany przez różnorodne czynniki, w tym infekcje wirusowe (np. rhinowirusy, adenowirusy, wirusy paragrypy), reakcje na leki, szczepionki lub inne stany chorobowe.

  • świeży zawał mięśnia sercowego z uniesieniem odcinka ST

    Świeży zawał mięśnia sercowego z uniesieniem odcinka ST (STEMI – ST-elevation myocardial infarction) to ostry stan kardiologiczny spowodowany nagłym zamknięciem tętnicy wieńcowej, co prowadzi do niedokrwienia i martwicy mięśnia sercowego. Charakteryzuje się on uniesieniem odcinka ST w zapisie EKG, co odróżnia go od zawału bez uniesienia odcinka ST (NSTEMI). STEMI stanowi bezpośrednie zagrożenie życia i wymaga natychmiastowej interwencji medycznej.

  • stan lękowy

    Stan lękowy to zaburzenie psychiczne charakteryzujące się nadmiernym, przewlekłym lękiem oraz obawami, które znacząco utrudniają codzienne funkcjonowanie pacjenta. Objawia się zarówno na poziomie psychicznym (niepokój, napięcie, drażliwość, trudności z koncentracją), jak i somatycznym (przyspieszone bicie serca, duszności, zawroty głowy, bóle brzucha). Stany lękowe mogą występować jako zaburzenie uogólnione lub w formie napadowej (ataki paniki).

  • stabilna dławica piersiowa

    Stabilna dławica piersiowa to przewlekła postać choroby niedokrwiennej serca, charakteryzująca się nawracającym dyskomfortem w klatce piersiowej, zwykle wywołanym wysiłkiem fizycznym lub stresem, a ustępującym po odpoczynku lub przyjęciu nitrogliceryny. Przyczyną jest zwężenie tętnic wieńcowych spowodowane miażdżycą, prowadzące do niedostatecznego dopływu krwi do mięśnia sercowego podczas zwiększonego zapotrzebowania na tlen.

  • suchy kaszel

    Suchy kaszel, nazywany również kaszlem nieproduktywnym, to rodzaj kaszlu, który nie wiąże się z odkrztuszaniem wydzieliny. Jest często objawem podrażnienia dróg oddechowych, infekcji wirusowych górnych dróg oddechowych, alergii, astmy lub refluksu żołądkowo-przełykowego. W przeciwieństwie do kaszlu mokrego, suchy kaszel może być bardzo uporczywy i nie przynosi ulgi pacjentowi.

  • stan przedcukrzycowy

    Stan przedcukrzycowy (prediabetes) to stan pośredni między prawidłową gospodarką węglowodanową a cukrzycą typu 2. Charakteryzuje się podwyższonym poziomem glukozy we krwi, który nie jest jeszcze wystarczająco wysoki, aby zdiagnozować cukrzycę. Rozpoznaje się go, gdy stężenie glukozy na czczo wynosi 100-125 mg/dl (nieprawidłowa glikemia na czczo) lub gdy w teście doustnego obciążenia glukozą po 2 godzinach stężenie glukozy wynosi 140-199 mg/dl (nieprawidłowa tolerancja glukozy).

  • stłuczenie

    Stłuczenie to uraz tkanek miękkich powstający w wyniku tępego urazu, bez naruszenia ciągłości skóry. Charakteryzuje się obrzękiem, bólem, zasinieniem (krwiak podskórny) oraz ograniczeniem ruchomości dotkniętej okolicy. Stłuczenia mogą dotyczyć różnych części ciała, jednak najczęściej obejmują kończyny, tułów oraz głowę.

  • stan gorączkowy

    Stan gorączkowy to podwyższenie temperatury ciała powyżej 38°C, będące reakcją obronną organizmu na działanie czynników zakaźnych, toksycznych lub immunologicznych. Występuje najczęściej w przebiegu infekcji wirusowych i bakteryjnych, ale może też towarzyszyć chorobom autoimmunologicznym, nowotworom czy reakcjom polekowym. Gorączka sama w sobie jest objawem, a nie chorobą, i stanowi mechanizm obronny organizmu zwiększający aktywność układu immunologicznego.

  • śródmiąższowe zapalenie płuc

    Śródmiąższowe zapalenie płuc (ILD – Interstitial Lung Disease) to grupa chorób charakteryzująca się zapaleniem i włóknieniem tkanki śródmiąższowej płuc. Proces chorobowy może prowadzić do postępującego upośledzenia wymiany gazowej, duszności i ostatecznie do niewydolności oddechowej. Śródmiąższowe zapalenie płuc może być wywołane przez czynniki środowiskowe (ekspozycja na pyły, gazy, alergeny), leki, choroby układowe (np. choroby tkanki łącznej), infekcje lub może mieć charakter idiopatyczny.

  • skręcenie

    Skręcenie to uraz, który występuje gdy dochodzi do nadmiernego rozciągnięcia lub naderwania więzadeł w obrębie stawu. Najczęściej dotyczy stawu skokowego, kolanowego, nadgarstkowego oraz palców. Skręcenia klasyfikuje się w trzystopniowej skali, gdzie I stopień oznacza lekkie naderwanie więzadeł, II stopień częściowe uszkodzenie, a III stopień całkowite zerwanie.

  • submikroskopowe kłębuszkowe zapalenie nerek

    Submikroskopowe kłębuszkowe zapalenie nerek (SKZN), znane również jako nefropatia zmian minimalnych, jest jedną z najczęstszych przyczyn zespołu nerczycowego, szczególnie u dzieci. Charakteryzuje się obecnością obrzęków, masywnego białkomoczu (>3,5 g/dobę), hipoalbuminemii oraz hiperlipidemii. W obrazie mikroskopowym nerki nie wykazują widocznych zmian strukturalnych, a zmiany są widoczne jedynie w mikroskopie elektronowym, gdzie obserwuje się zatarcie wypustek stopowatych podocytów.

  • śródmiąższowe choroby płuc

    Śródmiąższowe choroby płuc (ILD – Interstitial Lung Diseases) stanowią heterogenną grupę schorzeń charakteryzujących się procesami zapalnymi i/lub włóknieniem tkanki śródmiąższowej płuc. Do najczęstszych postaci należą: idiopatyczne włóknienie płuc (IPF), sarkoidoza, alergiczne zapalenie pęcherzyków płucnych oraz śródmiąższowe choroby płuc związane z chorobami tkanki łącznej. Schorzenia te prowadzą do postępującego upośledzenia wymiany gazowej, narastającej duszności wysiłkowej, a w konsekwencji do niewydolności oddechowej.

  • stabilna przewlekła niewydolność serca z zaburzoną czynnością skurczową lewej komory

    Stabilna przewlekła niewydolność serca z zaburzoną czynnością skurczową lewej komory to stan, w którym serce nie jest w stanie pompować wystarczającej ilości krwi, aby zaspokoić zapotrzebowanie metaboliczne organizmu, głównie z powodu obniżonej frakcji wyrzutowej lewej komory serca (LVEF <40%). Jest to przewlekły, postępujący zespół, charakteryzujący się dusznością wysiłkową, zmęczeniem, obrzękami obwodowymi i ograniczeniem wydolności fizycznej.

  • schizofrenia oporna na leczenie

    Schizofrenia oporna na leczenie to stan, w którym pacjent z rozpoznaną schizofrenią nie wykazuje odpowiedniej poprawy klinicznej mimo zastosowania co najmniej dwóch różnych leków przeciwpsychotycznych (w tym co najmniej jednego atypowego) w odpowiednich dawkach i przez wystarczający okres (zwykle 6-8 tygodni każdy). Szacuje się, że około 30% pacjentów ze schizofrenią doświadcza lekooporności, co stanowi poważne wyzwanie terapeutyczne.

  • śródmiąższowe zapalenie rogówki

    Śródmiąższowe zapalenie rogówki to przewlekła, niezapalna choroba rogówki charakteryzująca się obustronnym obrzękiem śródmiąższowej warstwy rogówki, który prowadzi do zmętnienia i upośledzenia widzenia. Najczęściej występuje u osób młodych, między 20. a 40. rokiem życia, częściej u kobiet niż u mężczyzn. Choroba może być związana z zaburzeniami endokrynologicznymi, szczególnie dysfunkcją tarczycy.

  • stany stresowe po długotrwałej terapii kortykosteroidami

    Stany stresowe po długotrwałej terapii kortykosteroidami to powikłanie występujące u pacjentów, którzy przez dłuższy czas przyjmowali kortykosteroidy systemowe, a następnie zostali narażeni na sytuację stresową lub nagle odstawili leki. Długotrwała terapia kortykosteroidami prowadzi do supresji osi podwzgórze-przysadka-nadnercza, co skutkuje zmniejszoną zdolnością organizmu do wytwarzania endogennych kortykosteroidów w odpowiedzi na stres.

  • stany chorobowe związane z nadmiernym wydzielaniem kwasu solnego

    Stany chorobowe związane z nadmiernym wydzielaniem kwasu solnego to schorzenia przewodu pokarmowego, w których dochodzi do zwiększonej produkcji kwasu solnego przez komórki okładzinowe żołądka. Do tej grupy zalicza się m.in. chorobę wrzodową żołądka i dwunastnicy, chorobę refluksową przełyku (GERD), zespół Zollingera-Ellisona, a także niektóre przypadki dyspepsji czynnościowej.

  • stan zapalny błony śluzowej jamy ustnej

    Stan zapalny błony śluzowej jamy ustnej (stomatitis) to dolegliwość charakteryzująca się zapaleniem, podrażnieniem i owrzodzeniem tkanek wyścielających wnętrze jamy ustnej. Może obejmować dziąsła, język, podniebienie, wewnętrzną stronę policzków oraz dno jamy ustnej. Najczęstszymi przyczynami są infekcje (wirusowe, bakteryjne, grzybicze), urazy mechaniczne, reakcje alergiczne, niedobory witamin (szczególnie B12, kwasu foliowego i żelaza), choroby autoimmunologiczne oraz skutki uboczne niektórych leków i radioterapii.

  • stwardnienie rozsiane o przebiegu rzutowo-ustępującym

    Stwardnienie rozsiane o przebiegu rzutowo-ustępującym (RRMS – Relapsing-Remitting Multiple Sclerosis) jest najczęstszą postacią stwardnienia rozsianego, dotykającą około 85% pacjentów w momencie diagnozy. Charakteryzuje się występowaniem wyraźnych zaostrzeń objawów neurologicznych (rzutów), po których następuje całkowite lub częściowe ustąpienie objawów (remisja). Rzuty mogą objawiać się zaburzeniami widzenia, osłabieniem kończyn, zaburzeniami czucia, równowagi czy koordynacji ruchowej i trwają zazwyczaj od kilku dni do kilku tygodni.

  • stan po świeżo przebytym zawale mięśnia sercowego

    Stan po świeżo przebytym zawale mięśnia sercowego (tzw. stan pozawałowy) to okres rekonwalescencji po niedokrwieniu i martwicy fragmentu mięśnia sercowego. W tym czasie pacjent wymaga kompleksowej opieki, która ma na celu minimalizację ryzyka kolejnych incydentów sercowo-naczyniowych, zapobieganie powikłaniom oraz stopniowy powrót do optymalnej sprawności fizycznej.

  • stabilna objawowa niewydolność serca

    Stabilna objawowa niewydolność serca to stan, w którym serce nie jest w stanie pompować wystarczającej ilości krwi, aby zaspokoić potrzeby organizmu, przy czym objawy utrzymują się na względnie stałym poziomie przez dłuższy czas. Pacjenci doświadczają typowych objawów, takich jak duszność wysiłkowa, zmęczenie, obrzęki kończyn dolnych, jednak nie wykazują cech dekompensacji (zaostrzenia niewydolności serca).

  • stan skurczowy odźwiernika żołądka

    Stan skurczowy odźwiernika żołądka (pylorospazm) to zaburzenie motoryki przewodu pokarmowego, które charakteryzuje się nadmiernym, nieprawidłowym skurczem mięśniówki odźwiernika. Odźwiernik to mięśniowy fragment przewodu pokarmowego, który łączy żołądek z dwunastnicą i pełni funkcję swoistego zaworu regulującego przechodzenie treści pokarmowej z żołądka do jelita cienkiego. Stan skurczowy odźwiernika może występować jako zaburzenie czynnościowe lub wtórnie do innych schorzeń przewodu pokarmowego.

  • stan skurczowy wpustu żołądka

    Stan skurczowy wpustu żołądka (dysfunkcja zwieracza przełykowego dolnego) to zaburzenie polegające na nieprawidłowym skurczu mięśni wpustu żołądka, utrudniające prawidłowy przepływ treści pokarmowej z przełyku do żołądka. Objawy tego stanu obejmują dysfagię (trudności w połykaniu), uczucie zatrzymania pokarmu za mostkiem, ból w klatce piersiowej, odbijanie, a czasem również refluks żołądkowo-przełykowy.

  • stabilna przewlekła niewydolność serca

    Stabilna przewlekła niewydolność serca to stan, w którym serce nie jest w stanie pompować wystarczającej ilości krwi, aby zaspokoić metaboliczne potrzeby organizmu, jednak objawy kliniczne są względnie stałe i przewidywalne. Charakteryzuje się występowaniem takich objawów jak duszność wysiłkowa, zmęczenie, obrzęki kończyn dolnych, ale bez nagłych zaostrzeń wymagających hospitalizacji. Stan ten wymaga regularnego monitorowania i systematycznego leczenia.

  • społeczne zaburzenie lękowe

    Społeczne zaburzenie lękowe (fobia społeczna) to przewlekłe zaburzenie psychiczne charakteryzujące się intensywnym, irracjonalnym lękiem przed sytuacjami społecznymi, w których osoba może być oceniana przez innych. Pacjenci obawiają się krytyki, upokorzenia lub odrzucenia, co prowadzi do unikania sytuacji społecznych. Zaburzenie to dotyka około 7% populacji, najczęściej rozpoczyna się w okresie dojrzewania i może znacząco wpływać na jakość życia.

  • schyłkowa przewlekła niewydolność nerek

    Schyłkowa przewlekła niewydolność nerek (ESRD – End-Stage Renal Disease) to ostatnie stadium przewlekłej choroby nerek (PChN), charakteryzujące się nieodwracalnym uszkodzeniem nerek i spadkiem filtracji kłębuszkowej (GFR) poniżej 15 ml/min/1,73 m². W tym stadium funkcja nerek jest na tyle upośledzona, że konieczne jest zastosowanie leczenia nerkozastępczego – dializoterapii lub transplantacji nerki.

  • sedacja podczas zabiegów chirurgicznych

    Sedacja podczas zabiegów chirurgicznych to stan kontrolowanego obniżenia świadomości pacjenta, który jest wywoływany farmakologicznie w celu zmniejszenia dyskomfortu, bólu i niepokoju podczas procedur medycznych. W przeciwieństwie do znieczulenia ogólnego, pacjent pod wpływem sedacji zachowuje podstawowe odruchy ochronne oraz zdolność do samodzielnego oddychania, choć może występować w różnym stopniu nasilenia – od lekkiej (pacjent jest rozluźniony, ale przytomny) do głębokiej (pacjent śpi, ale łatwo go wybudzić).

  • sedacja podczas zabiegów diagnostycznych

    Sedacja podczas zabiegów diagnostycznych to farmakologicznie wywołany stan zmniejszonej świadomości, który umożliwia pacjentowi zniesienie dyskomfortu związanego z procedurami diagnostycznymi, przy jednoczesnym zachowaniu samodzielnego oddychania i reakcji na bodźce. Jest stosowana w przypadku zabiegów inwazyjnych lub długotrwałych, takich jak kolonoskopia, gastroskopia, bronchoskopia, biopsje czy niektóre badania obrazowe.

  • szczelina odbytu

    Szczelina odbytu to bolesne pęknięcie w wyściółce kanału odbytu, które może wystąpić na skutek traumy związanej z twardym stolcem, biegunką, porodu lub innych czynników mechanicznych. Pacjenci często skarżą się na ostry ból podczas i po defekacji, który może utrzymywać się przez kilka godzin, a także na krwawienie z odbytu. W przypadku szczelin przewlekłych może dojść do zwłóknienia brzegów i tworzenia się mięsistych wyrośli zwanych poliami odbytu.

  • stan zapalny błony śluzowej gardła

    Stan zapalny błony śluzowej gardła (zapalenie gardła, pharyngitis) to powszechna dolegliwość charakteryzująca się obrzękiem, zaczerwienieniem i podrażnieniem błony śluzowej gardła. Najczęściej jest wywołany przez infekcje wirusowe (około 70-80% przypadków), takie jak rinowirusy, koronawirusy, adenowirusy czy wirusy grypy. Rzadziej przyczyną są bakterie, wśród których dominuje paciorkowiec beta-hemolizujący grupy A (Streptococcus pyogenes).

  • stan padaczkowy

    Stan padaczkowy to poważna sytuacja neurologiczna, w której napady padaczkowe trwają ponad 5 minut lub występują seryjnie bez odzyskania świadomości między nimi. Jest to stan zagrażający życiu, wymagający natychmiastowej interwencji medycznej. Najczęściej stan padaczkowy występuje u osób z rozpoznaną padaczką, które przerwały leczenie przeciwpadaczkowe lub u których doszło do zaostrzenia choroby. Może również pojawić się jako pierwszy objaw padaczki, w przebiegu chorób metabolicznych, infekcji OUN, urazów głowy, udarów mózgu czy nowotworów.

  • stan zapalny górnych dróg oddechowych

    Stan zapalny górnych dróg oddechowych (ZGDO) to powszechne schorzenie obejmujące jedno lub więcej miejsc w obrębie nosa, zatok przynosowych, gardła, krtani lub tchawicy. Najczęściej ma etiologię wirusową (rynowirusy, koronawirusy, wirusy grypy), rzadziej bakteryjną. Typowe objawy to ból gardła, katar, kaszel, chrypka, uczucie zatkania nosa oraz niekiedy podwyższona temperatura ciała.

  • stany toksyczne w ciężkich chorobach zakaźnych

    Stany toksyczne w ciężkich chorobach zakaźnych to poważne powikłania wynikające z działania toksyn wytwarzanych przez drobnoustroje lub nadmiernej reakcji układu immunologicznego na infekcję. Najczęściej występują w przebiegu sepsy, zapalenia opon mózgowo-rdzeniowych, ciężkich zakażeń wirusowych (grypa, COVID-19), malarii, tężca czy w chorobach wywołanych przez bakterie wytwarzające egzotoksyny (np. Clostridium difficile, Staphylococcus aureus).

  • sedacja płytka

    Sedacja płytka to stan obniżonego poziomu świadomości pacjenta, który zachowuje samodzielną drożność dróg oddechowych oraz prawidłową odpowiedź na stymulację fizyczną i polecenia słowne. Jest stosowana przy procedurach diagnostycznych i terapeutycznych wywołujących dyskomfort lub lęk, takich jak endoskopia, biopsje, niewielkie zabiegi chirurgiczne czy stomatologiczne.

  • świerzbiączka guzkowa

    Świerzbiączka guzkowa (prurigo nodularis) to przewlekła dermatoza charakteryzująca się występowaniem swędzących, twardych guzków skórnych, najczęściej zlokalizowanych na kończynach, tułowiu i pośladkach. Stan ten rozwija się na skutek przewlekłego drapania i pocierania skóry w odpowiedzi na uporczywy świąd. Często towarzyszy innym schorzeniom, takim jak atopowe zapalenie skóry, choroby wątroby, niewydolność nerek, zaburzenia psychiczne czy infekcje.

  • stan skurczowy mięśnia gładkiego przewodu pokarmowego

    Stan skurczowy mięśnia gładkiego przewodu pokarmowego to patologiczne, przedłużone i nasilone skurcze mięśniówki gładkiej, które prowadzą do zaburzeń motoryki przewodu pokarmowego. Ten stan może występować w różnych odcinkach przewodu pokarmowego – od przełyku, przez żołądek, aż po jelito cienkie i grube. Najczęstsze przyczyny to zespół jelita drażliwego, zapalenie żołądka, choroby refluksowe, stany zapalne jelit, a także reakcje na stres, niektóre leki czy alergie pokarmowe.

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl