Przeciwwskazania stosowania leku Psotriol

Lek Psotriol w postaci maści zawierającej 50 mikrogramów kalcypotriolu (w postaci kalcypotriolu jednowodnego) i 0,5 mg betametazonu (w postaci betametazonu dipropionianu) na gram produktu posiada szereg istotnych przeciwwskazań do stosowania, które wynikają zarówno z obecności kalcypotriolu, jak i kortykosteroidu. Znajomość tych przeciwwskazań jest kluczowa dla bezpiecznej farmakoterapii.¹

Nadwrażliwość na składniki preparatu

Nie należy stosować leku Psotriol u pacjentów z nadwrażliwością na substancje czynne (kalcypotriol, betametazon) lub na którąkolwiek substancję pomocniczą zawartą w preparacie. Warto zwrócić uwagę, że preparat zawiera butylohydroksytoluen (E 321) w ilości 50 mikrogramów/g maści, który może wywoływać reakcje alergiczne u osób wrażliwych.²³

Przeciwwskazania związane z łuszczycą

Preparat Psotriol jest bezwzględnie przeciwwskazany w następujących postaciach łuszczycy:⁴

• Erytrodermia łuszczycowa – stan uogólnionego zapalenia i złuszczania skóry
• Łuszczyca złuszczająca – ciężka postać łuszczycy z intensywnym złuszczaniem
• Łuszczyca krostkowa – charakteryzująca się występowaniem jałowych krost

Przeciwwskazania związane z zaburzeniami metabolizmu wapnia

Z uwagi na zawartość kalcypotriolu, który jest analogiem witaminy D3 i może wpływać na gospodarkę wapniową organizmu, lek Psotriol jest przeciwwskazany u pacjentów ze znanymi zaburzeniami metabolizmu wapnia. Dotyczy to pacjentów z hiperkalcemią, hiperkalciurią oraz innymi schorzeniami wpływającymi na regulację gospodarki wapniowej.⁵

Przeciwwskazania związane z zawartością kortykosteroidu

Betametazon jako kortykosteroid o silnym działaniu przeciwzapalnym determinuje szereg przeciwwskazań do stosowania preparatu Psotriol. Lek nie powinien być stosowany w następujących stanach chorobowych:⁶

Infekcje skórne

• Zakażenia wirusowe – zmiany skórne w przebiegu infekcji wirusowych, takich jak:
  • Opryszczka
  • Ospa wietrzna
• Zakażenia grzybicze – wszelkie grzybicze infekcje skóry
• Bakteryjne zakażenia skóry – miejscowe infekcje bakteryjne skóry
• Zarażenia pasożytnicze skóry
• Zmiany skórne w przebiegu gruźlicy – skórne manifestacje gruźlicy

Dermatozy i stany chorobowe skóry

• Okołowargowe zapalenie skóry (dermatitis perioralis) – przewlekła choroba zapalna skóry twarzy
• Atrofia skóry – ścieńczenie skóry, często jako skutek długotrwałego stosowania kortykosteroidów
• Rozstępy zanikowe – linijne zmiany zanikowe skóry
• Łamliwość żył skórnych – zwiększona podatność naczyń krwionośnych skóry na uszkodzenia
• Rybia łuska (ichthyosis) – grupa chorób skóry charakteryzująca się nadmiernym rogowaceniem naskórka
• Trądzik pospolity (acne vulgaris)
• Trądzik różowaty (rosacea) – przewlekła choroba zapalna skóry twarzy
• Owrzodzenia i rany – otwarte uszkodzenia skóry

Okoliczności odradzania stosowania leku

Istnieje kilka sytuacji klinicznych, w których stosowanie leku Psotriol powinno być odradzane, nawet jeśli nie stanowią one bezwzględnych przeciwwskazań:

Okoliczności związane z miejscem aplikacji

Należy odradzać stosowanie preparatu Psotriol:⁷

• Na skórę twarzy ze względu na ryzyko rozwoju zapalenia okołoustnego i trądziku steroidowego
• W okolicach fałdów skórnych, gdzie ryzyko działań niepożądanych kortykosteroidów jest większe
• Na dużych powierzchniach skóry, szczególnie u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek lub wątroby
• Pod opatrunkami okluzyjnymi, które zwiększają wchłanianie substancji czynnych

Okoliczności związane z gospodarką wapniową

Ze względu na zawartość kalcypotriolu, należy odradzać stosowanie leku Psotriol:⁸

• U pacjentów otrzymujących suplementy wapnia lub analogi witaminy D
• U osób przyjmujących leki wpływające na metabolizm wapnia
• U pacjentów z historią kamicy nerkowej
• U chorych z pierwotną lub wtórną nadczynnością przytarczyc

Okoliczności związane z działaniem glikokortykosteroidów

Należy odradzać stosowanie leku Psotriol:⁹

• W przypadku długotrwałej terapii na dużych powierzchniach skóry, ze względu na ryzyko absorpcji ogólnoustrojowej kortykosteroidu
• U pacjentów z niekontrolowanym cukrzycą, ze względu na potencjalne ryzyko hiperglikemii
• U pacjentów z jaskrą, szczególnie przy stosowaniu w okolicy oczu
• U pacjentów z wywiadem w kierunku atrofii skóry
• U osób z zaburzeniami odporności

Szczególne grupy pacjentów

Szczególną ostrożność należy zachować i często odradzać stosowanie leku Psotriol u:¹⁰

• Kobiet w ciąży i karmiących piersią – ze względu na brak odpowiednich badań
• Dzieci i młodzieży poniżej 18 roku życia – ze względu na brak wystarczających danych dotyczących bezpieczeństwa
• Pacjentów w podeszłym wieku – ze względu na ścieńczenie skóry związane z wiekiem i zwiększone ryzyko działań niepożądanych
• Pacjentów ze współistniejącymi chorobami metabolicznymi, takimi jak cukrzyca