hormonalna wkładka domaciczna
Hormonalna wkładka domaciczna to mała, elastyczna struktura w kształcie litery T, umieszczana w jamie macicy przez lekarza ginekologa. Urządzenie to uwalnia progestagen (najczęściej lewonorgestrel) w małych, kontrolowanych dawkach, co powoduje lokalne zmiany w endometrium oraz zagęszczenie śluzu szyjkowego, utrudniając tym samym zapłodnienie.
Mechanizm działania hormonalnej wkładki domacicznej polega głównie na hamowaniu wzrostu endometrium, co utrudnia implantację zarodka oraz zagęszczeniu śluzu szyjkowego, co utrudnia penetrację plemników. W niektórych przypadkach może również hamować owulację, jednak nie jest to główny mechanizm antykoncepcyjny tego środka.
Skuteczność antykoncepcyjna hormonalnych wkładek domacicznych jest bardzo wysoka, z indeksem Pearla wynoszącym 0,2-0,8. Oferują one długotrwałą ochronę (3-8 lat w zależności od typu), są odwracalne i nie wymagają codziennego stosowania. Dodatkowo mogą zmniejszać obfitość miesiączek, a niektóre typy są stosowane w leczeniu obfitych krwawień menstruacyjnych czy endometriozy.
Wśród możliwych działań niepożądanych wymienia się nieregularne krwawienia (szczególnie w pierwszych miesiącach stosowania), ból podbrzusza, torbiele jajników, a rzadko perforację macicy czy wydalenie wkładki. Przeciwwskazania obejmują m.in. ciążę, ostre choroby zapalne narządów miednicy mniejszej, niewyjaśnione krwawienia z dróg rodnych czy niektóre nowotwory hormonozależne.
Powiązane wpisy
- Leksykon chorób i schorzeń
Torbiel jajnika – Leczenie
Torbiele jajnika to płynowe struktury, które najczęściej ustępują samoistnie w ciągu 2-3 cykli menstruacyjnych, zwłaszcza torbiele czynnościowe o średnicy poniżej 5-8 cm u kobiet w wieku rozrodczym, bez objawów i z prawidłowym markerem CA-125. Podstawą postępowania jest czujna obserwacja z kontrolą ultrasonograficzną. Farmakoterapia obejmuje przede wszystkim NLPZ w celu łagodzenia bólu oraz antykoncepcję hormonalną, która zapobiega powstawaniu nowych torbieli, choć nie wpływa na zmniejszenie już istniejących. Wskazania do leczenia chirurgicznego obejmują torbiele >5-10 cm, utrzymujące się ponad 2-3 miesiące, objawowe, podejrzane o złośliwość (np. podwyższony CA-125) lub powikłane (pęknięcie, skręt). Preferowaną metodą jest laparoskopowa cystektomia, natomiast laparotomia stosowana jest przy dużych torbielach (>10-20 cm), podejrzeniu nowotworu lub wcześniejszych operacjach brzusznych.
badanie ultrasonograficzne, cystadenoma, cystektomia jajnika, doustny środek antykoncepcyjny, endometrioma, endometrioza, hormonalna wkładka domaciczna, krwawienie do jamy brzusznej, laparoskop, laparoskopia, laparotomia, leczenie chirurgiczne, marker CA-125, NLPZ, owariektomia, pęknięcie torbieli, potworniak, siarczan magnezu, skręcenie jajnika, torbiel ciałka żółtego, torbiel czynnościowa, torbiel dermoidalna, torbiel endometrialna, torbiel jajnika, torbiel pęcherzykowa, zespół policystycznych jajników - Leksykon chorób i schorzeń
Obfite krwawienie miesiączkowe – Epidemiologia
Obfite krwawienie miesiączkowe (HMB) definiowane jest jako utrata krwi przekraczająca 80 ml na cykl menstruacyjny i dotyka 10-30% kobiet w wieku rozrodczym, z roczną częstością występowania 53 na 1000 kobiet w USA. Epidemiologia HMB wykazuje znaczne zróżnicowanie geograficzne i wiekowe, z wyższą częstością u nastolatek (do 37%) oraz kobiet w wieku 30-49 lat. Czynniki ryzyka obejmują wiek 20-44 lat, stosowanie hormonalnych środków antykoncepcyjnych (OR 3,16), niską hemoglobinę (OR 5,61), mięśniaki macicy (OR 0,35), wielokrotne aborcje, otyłość (BMI ≥ 30), niedobór żelaza oraz endometriozę. Szczególną uwagę należy zwrócić na adolescentki z zaburzeniami krzepnięcia, gdzie choroba von Willebranda jest najczęstszą przyczyną HMB. HMB stanowi istotne obciążenie dla systemów opieki zdrowotnej, będąc jedną z głównych przyczyn wizyt ginekologicznych i około 30% histerektomii w USA, a także generując znaczące koszty i obniżając jakość życia pacjentek.
badanie przesiewowe, choroba von Willebranda, diagnostyka i leczenie, edukacja pacjenta, endometrioza, histerektomia, hormonalna wkładka domaciczna, hormonalny środek antykoncepcyjny, krwawienie poporodowe, menorrhagia, mięśniak macicy, nadmierne krwawienie miesiączkowe, niedobór żelaza, niedokrwistość z niedoboru żelaza, niedostateczne leczenie, nieprawidłowe krwawienie maciczne, obfite krwawienie miesiączkowe, otyłość, skrzep krwi, wskaźnik masy ciała, zaburzenia miesiączkowania, zaburzenie krzepnięcia, zaburzenie miesiączkowania