Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Olanzapine Lekam 10 mg

Przedkliniczne badania bezpieczeństwa olanzapiny wykazały, że dawki śmiertelne (LD50) u myszy i szczurów wynoszą odpowiednio około 210 mg/kg i 175 mg/kg masy ciała, a u psów tolerancja sięgała 100 mg/kg bez przypadków śmiertelnych. Objawy toksyczności ostrej obejmowały zahamowanie ośrodkowego układu nerwowego (OUN), drżenia, drgawki, ślinotok, a także objawy przeciwcholinergiczne i hematologiczne przy długotrwałym stosowaniu. W badaniach toksyczności przewlekłej (do 3 miesięcy u myszy i do 1 roku u szczurów i psów) obserwowano zahamowanie OUN, zmniejszenie wskaźników wzrostu oraz odwracalne zmiany związane ze zwiększeniem stężenia prolaktyny, takie jak zmniejszenie masy jajników i macicy u szczurów. U psów dawki 8-10 mg/kg/dobę (AUC 12-15 razy większe niż u ludzi przy dawce 12 mg) powodowały odwracalną neutropenię, małopłytkowość i niedokrwistość, bez uszkodzenia szpiku kostnego.

Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie stosowania leku Olanzapine Lekam

Przedkliniczne badania bezpieczeństwa olanzapiny obejmowały szereg testów toksykologicznych, oceniających wpływ na organizm zarówno przy podaniu pojedynczym, jak i wielokrotnym, a także badania potencjału mutagennego, rakotwórczego oraz wpływu na rozrodczość. Przedstawione poniżej dane stanowią istotną podstawę dla oceny bezpieczeństwa stosowania leku w praktyce klinicznej.1

Toksyczność ostra (po podaniu pojedynczej dawki)

W badaniach toksyczności ostrej po podaniu pojedynczej dawki, u gryzoni obserwowano typowe objawy charakterystyczne dla silnych związków neuroleptycznych. Objawy te obejmowały: zmniejszenie aktywności, śpiączkę, drżenia, drgawki kloniczne, ślinotok oraz zahamowanie przyrostu masy ciała. Średnia dawka śmiertelna wynosiła około 210 mg/kg masy ciała u myszy i 175 mg/kg masy ciała u szczurów. Psy wykazały lepszą tolerancję na lek, znosząc pojedyncze dawki doustne do 100 mg/kg masy ciała bez przypadków śmiertelnych. U psów obserwowano następujące kliniczne objawy: uspokojenie polekowe, ataksję, drżenia, przyspieszenie czynności serca, utrudnione oddychanie, zwężenie źrenic i jadłowstręt. U małp pojedyncze dawki doustne do 100 mg/kg masy ciała powodowały prostrację, a większe dawki prowadziły do zaburzeń świadomości.2

Toksyczność po podaniu wielokrotnym

Badania toksyczności wielokrotnej przeprowadzono na różnych gatunkach zwierząt. U myszy badania trwały do 3 miesięcy, natomiast u szczurów i psów prowadzono je przez okres do 1 roku. Główne objawy obserwowane podczas tych badań obejmowały: zahamowanie ośrodkowego układu nerwowego (OUN), objawy działania przeciwcholinergicznego oraz obwodowe zaburzenia hematologiczne. Z czasem obserwowano rozwój tolerancji na działanie hamujące na OUN. Po stosowaniu dużych dawek leku, odnotowano zmniejszenie wskaźników wzrostu u badanych zwierząt. U szczurów zaobserwowano odwracalne działania związane ze zwiększeniem stężenia prolaktyny, takie jak: zmniejszenie masy jajników i macicy oraz zmiany morfologiczne w nabłonku pochwy i gruczole sutkowym.3

Toksyczność hematologiczna

Wpływ olanzapiny na parametry hematologiczne był obserwowany u wszystkich badanych gatunków zwierząt. U myszy stwierdzono zależne od dawki zmniejszenie liczby leukocytów w krwiobiegu, natomiast u szczurów obserwowano niespecyficzne zmniejszenie liczby leukocytów. Pomimo tych obserwacji, nie znaleziono dowodów na działanie cytotoksyczne wobec szpiku kostnego. U psów otrzymujących dawkę 8 lub 10 mg/kg masy ciała na dobę wystąpiła odwracalna neutropenia, małopłytkowość lub niedokrwistość. W tych przypadkach całkowita wartość narażenia na olanzapinę (pole pod krzywą – AUC) była 12-15 razy większa niż u ludzi otrzymujących dawkę 12 mg. Co istotne, u psów z cytopenią nie zaobserwowano działań niepożądanych dotyczących progenitorowych i proliferujących komórek szpiku kostnego.4

Toksyczny wpływ na reprodukcję

Badania wpływu olanzapiny na reprodukcję wykazały, że substancja ta nie wywiera działania teratogennego. Zaobserwowano natomiast inne efekty związane z rozrodczością. U szczurów uspokojenie polekowe przejawiało się zaburzeniem zdolności samców do kojarzenia się. Ponadto, cykle płciowe były zaburzone już po podaniu dawki 1,1 mg/kg masy ciała, co stanowi trzykrotność dawki maksymalnej stosowanej u człowieka. Parametry dotyczące reprodukcji u szczurów ulegały zmianie po dawce 3 mg/kg masy ciała (dziewięciokrotność dawki maksymalnej u człowieka). U potomstwa szczurów, którym podawano olanzapinę, obserwowano opóźnienie w rozwoju płodu oraz przemijające zmniejszenie aktywności potomstwa.5

Działanie mutagenne

Przeprowadzone badania potencjału mutagennego olanzapiny nie wykazały działania mutagennego ani klastogennego. Analizy przeprowadzono w pełnym zakresie testów standardowych, obejmujących testy mutacji w komórkach bakterii oraz testy u ssaków prowadzone zarówno w warunkach in vitro, jak i in vivo.6

Działanie rakotwórcze

Ocena potencjału rakotwórczego olanzapiny została przeprowadzona na modelach mysich i szczurzych. Na podstawie wyników tych badań stwierdzono, że olanzapina nie wykazuje działania rakotwórczego.7

Zestawienie parametrów bezpieczeństwa przedklinicznego olanzapiny

Parametr badany Gatunek zwierzęcia Główne obserwacje Dawka
Toksyczność ostra Myszy Zmniejszenie aktywności, śpiączka, drżenia, drgawki kloniczne, ślinotok LD50 ≈ 210 mg/kg mc.
Toksyczność ostra Szczury Zmniejszenie aktywności, śpiączka, drżenia, drgawki kloniczne, ślinotok LD50 ≈ 175 mg/kg mc.
Toksyczność ostra Psy Uspokojenie polekowe, ataksja, drżenia, tachykardia, utrudnione oddychanie, zwężenie źrenic, jadłowstręt Tolerancja do 100 mg/kg mc.
Toksyczność ostra Małpy Prostracja, zaburzenia świadomości Efekty przy dawce ≥ 100 mg/kg mc.
Toksyczność przewlekła Myszy, szczury, psy Zahamowanie OUN, działanie przeciwcholinergiczne, zaburzenia hematologiczne Badania do 3 miesięcy (myszy) i do 1 roku (szczury, psy)
Wpływ na reprodukcję Szczury Zaburzenia cyklu płciowego, zdolności kojarzenia, parametrów reprodukcji Efekty od 1,1 mg/kg mc. (3× dawka maksymalna u ludzi)
Toksyczność hematologiczna Psy Neutropenia, małopłytkowość, niedokrwistość 8-10 mg/kg mc./dobę (AUC 12-15× większe niż przy dawce 12 mg u ludzi)
Mutagenność Testy bakteryjne i ssacze Brak działania mutagennego i klastogennego Standardowe testy in vitro i in vivo
Kancerogenność Myszy, szczury Brak działania rakotwórczego Standardowe badania rakotwórczości
  1. 19.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl