Interakcje leku
Kostarox 60 mg

Interakcje z innymi produktami leczniczymi i inne rodzaje interakcji

Etorykoksyb, jako selektywny inhibitor COX-2, wchodzi w złożone interakcje z wieloma grupami leków. Znajomość tych interakcji ma kluczowe znaczenie przy podejmowaniu decyzji terapeutycznych i ustalaniu optymalnego schematu leczenia pacjenta. Poniżej przedstawiono szczegółowy opis najważniejszych interakcji etorykoksybu z innymi lekami oraz substancjami.¹

Interakcje farmakodynamiczne

Doustne leki przeciwzakrzepowe – etorykoksyb w dawce 120 mg/dobę, stosowany u pacjentów długotrwale przyjmujących warfarynę, powoduje znaczące zwiększenie wartości międzynarodowego wskaźnika znormalizowanego (INR) o około 13%. Z tego powodu konieczne jest ścisłe monitorowanie czasu protrombinowego oraz wartości INR, szczególnie podczas pierwszych dni terapii etorykoksybem lub po każdej modyfikacji dawki.²

Leki moczopędne, inhibitory ACE i antagoniści receptora angiotensyny II – niesteroidowe leki przeciwzapalne, w tym etorykoksyb, mogą redukować skuteczność leków moczopędnych i innych produktów przeciwnadciśnieniowych. U pacjentów z zaburzeniami czynności nerek (szczególnie odwodnionych lub w podeszłym wieku) jednoczesne stosowanie inhibitora ACE lub antagonisty receptora angiotensyny II z etorykoksybem może prowadzić do dalszego pogorszenia funkcji nerek, włącznie z ryzykiem wystąpienia ostrej niewydolności nerek. Dlatego podczas takiej terapii skojarzonej należy zachować szczególną ostrożność, zapewnić odpowiednie nawodnienie pacjenta oraz regularnie monitorować czynność nerek.³

Kwas acetylosalicylowy – badania wykazały, że etorykoksyb w dawce 120 mg raz na dobę nie wpływa na przeciwpłytkowe działanie małych dawek kwasu acetylosalicylowego (81 mg/dobę). Dopuszczalne jest jednoczesne stosowanie etorykoksybu z małymi dawkami kwasu acetylosalicylowego w profilaktyce sercowo-naczyniowej, jednak należy pamiętać, że taka kombinacja może zwiększać ryzyko owrzodzenia przewodu pokarmowego i innych zaburzeń w porównaniu do monoterapii etorykoksybem. Nie zaleca się łączenia etorykoksybu z większymi dawkami kwasu acetylosalicylowego niż stosowane w profilaktyce kardiologicznej, ani z innymi lekami z grupy NLPZ.⁴

Cyklosporyna i takrolimus – mimo braku bezpośrednich badań interakcji etorykoksybu z tymi lekami, należy pamiętać, że NLPZ mogą nasilać nefrotoksyczne działanie cyklosporyny i takrolimusu. Podczas terapii skojarzonej konieczne jest systematyczne monitorowanie czynności nerek.⁵

Interakcje farmakokinetyczne

Wpływ etorykoksybu na parametry farmakokinetyczne innych produktów leczniczych

Lit – etorykoksyb, podobnie jak inne NLPZ, może zmniejszać wydalanie litu przez nerki, powodując wzrost jego stężenia w osoczu. Podczas jednoczesnego stosowania tych leków, a także po odstawieniu etorykoksybu, należy ściśle monitorować stężenie litu we krwi i odpowiednio modyfikować jego dawkę.⁶

Metotreksat – przeprowadzone badania dotyczące wpływu etorykoksybu (w dawkach 60 mg, 90 mg lub 120 mg dziennie przez 7 dni) na farmakokinetykę metotreksatu u pacjentów z reumatoidalnym zapaleniem stawów wykazały, że mniejsze dawki etorykoksybu (60 mg i 90 mg) nie wpływają na stężenie metotreksatu w osoczu ani na jego klirens nerkowy. Natomiast w przypadku etorykoksybu w dawce 120 mg zaobserwowano możliwe zwiększenie stężenia metotreksatu w osoczu (w jednym z badań o 28%) oraz zmniejszenie klirensu nerkowego o 13%. Z tego powodu należy uważnie monitorować pacjentów otrzymujących jednocześnie etorykoksyb i metotreksat pod kątem objawów toksyczności metotreksatu.⁷

Doustne środki antykoncepcyjne – etorykoksyb w dawce 60 mg podawany jednocześnie z doustnym środkiem antykoncepcyjnym zawierającym 35 mikrogramów etynyloestradiolu (EE) i 0,5 do 1 mg noretyndronu może zwiększać o 37% wartość AUC₀₋₂₄h EE w stanie stacjonarnym. Wyższa dawka etorykoksybu (120 mg) prowadzi do jeszcze większego wzrostu AUC₀₋₂₄h etynyloestradiolu – o 50-60%. Wybierając doustny środek antykoncepcyjny do stosowania z etorykoksybem, należy wziąć pod uwagę to zwiększenie ekspozycji na etynyloestradiol, gdyż może ono podwyższać ryzyko działań niepożądanych związanych z antykoncepcją hormonalną, szczególnie żylnych incydentów zakrzepowych u kobiet z grupy ryzyka.⁸

Hormonalna terapia zastępcza (HTZ) – podawanie etorykoksybu w dawce 120 mg przez 28 dni podczas stosowania HTZ zawierającej sprzężone estrogeny (0,625 mg) zwiększa średnią wartość AUC₀₋₂₄h w stanie stacjonarnym niesprzężonych estrogenów: estronu o 41%, ekwiliny o 76% i 17-β-estradiolu o 22%. Wpływ ten stanowi mniej niż połowę efektu obserwowanego przy zwiększeniu dawki sprzężonych estrogenów z 0,625 do 1,25 mg. Kliniczne znaczenie tego zjawiska nie zostało w pełni określone, ale należy je uwzględnić przy doborze pomenopauzalnej HTZ do stosowania z etorykoksybem, ze względu na potencjalne zwiększenie ryzyka działań niepożądanych związanych z hormonalną terapią zastępczą.⁹

Prednizon i prednizolon – badania interakcji wykazały, że etorykoksyb nie wpływa w sposób klinicznie istotny na farmakokinetykę prednizonu ani prednizolonu.¹⁰

Digoksyna – etorykoksyb w dawce 120 mg podawany przez 10 dni zdrowym ochotnikom nie zmieniał wartości AUC₀₋₂₄h digoksyny w stanie stacjonarnym ani nie wpływał na jej wydalanie nerkowe. Zaobserwowano jednak zwiększenie wartości Cmax digoksyny o około 33%. Chociaż u większości pacjentów zmiana ta nie ma istotnego znaczenia klinicznego, należy monitorować pacjentów ze zwiększonym ryzykiem toksyczności digoksyny podczas jednoczesnego stosowania z etorykoksybem.¹¹

Wpływ na leki metabolizowane przez sulfotransferazy – etorykoksyb jest inhibitorem aktywności ludzkiej sulfotransferazy, szczególnie SULT1E1, co może zwiększać stężenie etynyloestradiolu w surowicy. Ze względu na ograniczone dane dotyczące działania sulfotransferaz i trwające badania nad ich znaczeniem klinicznym w metabolizmie wielu leków, zaleca się zachowanie ostrożności podczas jednoczesnego stosowania etorykoksybu z lekami metabolizowanymi głównie przez sulfotransferazy (np. salbutamol doustny, minoksydyl).¹²

Wpływ na leki metabolizowane przez izoenzymy CYP – badania in vitro wskazują, że etorykoksyb nie hamuje izoenzymów cytochromu P450: 1A2, 2C9, 2C19, 2D6, 2E1 i 3A4. W badaniu z udziałem zdrowych ochotników etorykoksyb w dawce 120 mg raz na dobę nie zmieniał aktywności wątrobowego izoenzymu CYP3A4, co oceniono na podstawie testu oddechowego po podaniu erytromycyny.¹³

Wpływ innych produktów leczniczych na farmakokinetykę etorykoksybu

Główny szlak metaboliczny etorykoksybu obejmuje enzymy układu CYP, przede wszystkim izoenzym CYP3A4. Badania in vitro sugerują, że CYP2D6, CYP2C9, CYP1A2 oraz CYP2C19 również mogą uczestniczyć w metabolizmie etorykoksybu, jednak ich ilościowy udział nie został dokładnie określony w badaniach in vivo.¹⁴

Ketokonazol – silny inhibitor CYP3A4, podawany przez 11 dni zdrowym ochotnikom w dawce 400 mg raz na dobę, nie wpływał istotnie klinicznie na farmakokinetykę etorykoksybu po podaniu pojedynczej dawki 60 mg (zwiększenie AUC o 43%).¹⁵

Worykonazol i mikonazol – jednoczesne podawanie silnych inhibitorów CYP3A4, takich jak worykonazol (doustnie) lub mikonazol (w postaci miejscowego żelu doustnego) z etorykoksybem powoduje niewielki wzrost ekspozycji na etorykoksyb, jednak dostępne dane naukowe nie wskazują, aby miało to istotne znaczenie kliniczne.¹⁶

Ryfampicyna – jednoczesne stosowanie etorykoksybu i ryfampicyny, silnego induktora enzymów układu CYP, powodowało zmniejszenie stężenia etorykoksybu w osoczu o 65%. Interakcja ta może prowadzić do nawrotu objawów choroby podczas jednoczesnego stosowania obu leków. Mimo że informacja ta mogłaby sugerować konieczność zwiększenia dawki etorykoksybu, nie zaleca się stosowania dawek większych niż te rekomendowane w poszczególnych wskazaniach, ponieważ nie przeprowadzono badań dotyczących jednoczesnego stosowania ryfampicyny z wyższymi dawkami etorykoksybu.¹⁷

Leki zobojętniające – leki zobojętniające nie wpływają w sposób klinicznie istotny na farmakokinetykę etorykoksybu.¹⁸

Interakcje z alkoholem

Spożywanie alkoholu podczas leczenia etorykoksybem wymaga szczególnej ostrożności. Alkohol etylowy może nasilać działania niepożądane etorykoksybu związane z przewodem pokarmowym, zwiększając ryzyko krwawień z przewodu pokarmowego, owrzodzeń oraz perforacji. Mechanizm tej interakcji wynika z drażniącego działania alkoholu na błonę śluzową żołądka oraz nasilenia właściwości hamujących syntezę prostaglandyn przez etorykoksyb.

Dodatkowo, jednoczesne spożywanie alkoholu i przyjmowanie etorykoksybu może zwiększać obciążenie wątroby, co ma szczególne znaczenie u pacjentów z istniejącymi zaburzeniami funkcji wątroby. U takich osób należy bezwzględnie unikać spożywania alkoholu podczas terapii etorykoksybem.

Alkohol może również wpływać na działanie przeciwbólowe i przeciwzapalne etorykoksybu, potencjalnie zmniejszając jego skuteczność terapeutyczną. Ze względów bezpieczeństwa i dla zapewnienia optymalnej skuteczności leczenia, pacjentom stosującym etorykoksyb zaleca się abstynencję od alkoholu lub znaczne ograniczenie jego spożycia.

Tabela interakcji