Dawkowanie i sposób podawania
Crusia 100 mg/ml (10 000 j.m.)

Lek Crusia zawierający enoksaparynę sodową dostępny jest w ampułko-strzykawkach o dawkach od 2000 j.m. (20 mg)/0,2 ml do 10 000 j.m. (100 mg)/1 ml, stosowany głównie w profilaktyce i leczeniu żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej (ŻChZZ). Dawkowanie zależy od oceny ryzyka zakrzepowo-zatorowego: u pacjentów z umiarkowanym ryzykiem zaleca się 2000 j.m. (20 mg) raz na dobę podskórnie, rozpoczynając 2 godziny przed zabiegiem chirurgicznym, a u pacjentów z wysokim ryzykiem 4000 j.m. (40 mg) raz na dobę, najlepiej 12 godzin przed operacją. Profilaktyka powinna trwać co najmniej 7-10 dni, z możliwością przedłużenia do 5 tygodni po dużych zabiegach ortopedycznych lub 4 tygodni po operacjach onkologicznych jamy brzusznej i miednicy. U hospitalizowanych pacjentów internistycznych stosuje się dawkę 4000 j.m. (40 mg) raz na dobę przez 6-14 dni. W leczeniu zakrzepicy żył głębokich (ZŻG) i zatorowości płucnej (ZP) stosuje się schematy 150 j.m./kg mc. (1,5 mg/kg mc.) raz na dobę u pacjentów bez powikłań oraz 100 j.m./kg mc. (1 mg/kg mc.) dwa razy na dobę u pacjentów z otyłością, chorobą nowotworową lub nawrotową ŻChZZ. Standardowa terapia trwa około 10 dni, z możliwością przejścia na doustne leki przeciwzakrzepowe.

Dawkowanie i sposób podawania leku Crusia

Lek Crusia zawierający enoksaparynę sodową występuje w postaci roztworu do wstrzykiwań w ampułko-strzykawce o różnych mocach: 2000 j.m. (20 mg)/0,2 ml, 4000 j.m. (40 mg)/0,4 ml, 6000 j.m. (60 mg)/0,6 ml, 8000 j.m. (80 mg)/0,8 ml oraz 10 000 j.m. (100 mg)/1 ml. Poniżej przedstawiono szczegółowe zalecenia dotyczące dawkowania i sposobu podawania leku w zależności od wskazań klinicznych.1

Profilaktyka żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej u pacjentów chirurgicznych

Dawkowanie zależy od indywidualnego ryzyka zakrzepowo-zatorowego, które należy oszacować na podstawie zwalidowanego modelu stratyfikacji ryzyka. Wyróżniamy dwie grupy pacjentów:2

  • Pacjenci z umiarkowanym ryzykiem ŻChZZ: zalecana dawka wynosi 2000 j.m. (20 mg) enoksaparyny sodowej raz na dobę we wstrzyknięciu podskórnym. Podawanie leku należy rozpocząć 2 godziny przed zabiegiem chirurgicznym. Leczenie powinno być kontynuowane przez co najmniej 7-10 dni, niezależnie od stanu pacjenta (np. przywrócenia mobilności). Profilaktykę należy prowadzić do momentu, gdy ustąpi istotne ograniczenie sprawności ruchowej pacjenta.3
  • Pacjenci z wysokim ryzykiem ŻChZZ: zalecana dawka wynosi 4000 j.m. (40 mg) enoksaparyny sodowej raz na dobę we wstrzyknięciu podskórnym. Leczenie najlepiej rozpocząć 12 godzin przed zabiegiem chirurgicznym. W przypadku konieczności wcześniejszego rozpoczęcia profilaktyki, ostatnie wstrzyknięcie należy wykonać nie później niż 12 godzin przed zabiegiem, a ponowne podawanie rozpocząć 12 godzin po operacji.4

W szczególnych sytuacjach klinicznych zaleca się przedłużoną profilaktykę:

  • Po dużym zabiegu chirurgii ortopedycznej: przedłużona profilaktyka ŻChZZ trwająca do 5 tygodni.5
  • Po zabiegu chirurgicznym w obrębie jamy brzusznej lub miednicy z powodu choroby nowotworowej: przedłużona profilaktyka ŻChZZ trwająca 4 tygodnie.6

Profilaktyka żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej u pacjentów internistycznych

U pacjentów hospitalizowanych na oddziałach internistycznych zalecana dawka enoksaparyny sodowej wynosi 4000 j.m. (40 mg) raz na dobę we wstrzyknięciu podskórnym. Leczenie należy prowadzić przez co najmniej 6 do 14 dni, niezależnie od stanu pacjenta (np. mobilności). Nie określono korzyści ze stosowania leku przez czas dłuższy niż 14 dni.7

Leczenie zakrzepicy żył głębokich i zatorowości płucnej

Enoksaparyna sodowa może być podawana podskórnie według dwóch schematów dawkowania:8

  • 150 j.m./kg mc. (1,5 mg/kg mc.) raz na dobę – schemat zalecany u pacjentów bez powikłań, z niskim ryzykiem nawrotu żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej.9
  • 100 j.m./kg mc. (1 mg/kg mc.) dwa razy na dobę – schemat zalecany u pacjentów z otyłością, objawową zatorowością płucną, chorobą nowotworową, nawrotową ŻChZZ lub zakrzepicą proksymalną (żyły biodrowej).10

Standardowa terapia enoksaparyną sodową trwa średnio 10 dni. Leczenie doustnymi lekami przeciwzakrzepowymi należy rozpocząć w odpowiednim momencie (patrz „Zmiana leczenia enoksaparyną sodową na doustne leki przeciwzakrzepowe”).11

Przedłużone leczenie ZŻG i ZP u pacjentów z czynną chorobą nowotworową

W przypadku pacjentów onkologicznych, przed rozpoczęciem leczenia lekarz powinien dokładnie ocenić indywidualne ryzyko zakrzepowo-zatorowe oraz ryzyko krwawienia.12

Zalecane dawkowanie:13

  • Faza początkowa: 100 j.m./kg mc. (1 mg/kg mc.) dwa razy na dobę we wstrzyknięciu podskórnym przez okres od 5 do 10 dni
  • Faza kontynuacji: 150 j.m./kg mc. (1,5 mg/kg mc.) raz na dobę we wstrzyknięciu podskórnym przez okres do 6 miesięcy

Po 6 miesiącach należy ponownie ocenić korzyści z kontynuacji terapii przeciwzakrzepowej.14

Zapobieganie tworzeniu się skrzepów podczas hemodializy

Zalecana dawka wynosi 100 j.m./kg mc. (1 mg/kg mc.) enoksaparyny sodowej. Lek należy podać do linii tętniczej krążenia pozaustrojowego na początku sesji dializy.15

U pacjentów z wysokim ryzykiem krwawienia należy zredukować dawkę:16

  • 50 j.m./kg mc. (0,5 mg/kg mc.) – przy podwójnym dostępie naczyniowym
  • 75 j.m./kg mc. (0,75 mg/kg mc.) – przy pojedynczym dostępie naczyniowym

Efekt standardowej dawki jest zazwyczaj wystarczający na 4-godzinną sesję hemodializy. W przypadku zaobserwowania pierścieni fibrynowych, np. podczas dłuższej niż zwykle sesji dializy, można podać dodatkową dawkę od 50 j.m. do 100 j.m./kg mc. (od 0,5 do 1 mg/kg mc.).17

Ostry zespół wieńcowy

Leczenie niestabilnej dławicy piersiowej i zawału mięśnia sercowego bez uniesienia odcinka ST

Zalecana dawka enoksaparyny sodowej wynosi 100 j.m./kg mc. (1 mg/kg mc.) co 12 godzin we wstrzyknięciu podskórnym, w skojarzeniu z terapią przeciwpłytkową. Leczenie należy kontynuować przez co najmniej 2 dni, a następnie do czasu ustabilizowania się stanu klinicznego pacjenta (zazwyczaj 2-8 dni).18

Zaleca się jednoczesne podawanie kwasu acetylosalicylowego u wszystkich pacjentów bez przeciwwskazań:19

  • Dawka nasycająca: 150-300 mg doustnie (u pacjentów, którzy nie otrzymywali wcześniej kwasu acetylosalicylowego)
  • Dawka podtrzymująca: 75-325 mg/dobę doustnie przez długi czas
Leczenie świeżego zawału mięśnia sercowego z uniesieniem odcinka ST

Zalecane dawkowanie:20

  • Dawka początkowa: 3000 j.m. (30 mg) w pojedynczym szybkim wstrzyknięciu dożylnym (bolus) + 100 j.m./kg mc. (1 mg/kg mc.) podskórnie
  • Dawki kolejne: 100 j.m./kg mc. (1 mg/kg mc.) podskórnie co 12 godzin (maksymalnie 10 000 j.m. (100 mg) dla każdej z pierwszych dwóch dawek podskórnych)

Jednocześnie należy wdrożyć odpowiednie leczenie przeciwpłytkowe, takie jak kwas acetylosalicylowy doustnie w dawce 75-325 mg raz na dobę (o ile nie ma przeciwwskazań). Zalecany czas trwania leczenia wynosi 8 dni lub do czasu wypisu ze szpitala, w zależności od tego, co nastąpi wcześniej.21

Podczas jednoczesnego stosowania z leczeniem trombolitycznym (o swoistym działaniu na fibrynę lub bez swoistego działania na fibrynę), enoksaparynę sodową należy podać w okresie od 15 minut przed do 30 minut po rozpoczęciu leczenia fibrynolitycznego.22

Postępowanie podczas przezskórnej interwencji wieńcowej

Jeśli ostatnią dawkę enoksaparyny sodowej podano podskórnie mniej niż 8 godzin przed wypełnieniem balonu, nie jest konieczne podawanie dodatkowych dawek.23

Jeśli ostatnią dawkę podskórną podano więcej niż 8 godzin przed wypełnieniem balonu, wówczas należy podać enoksaparynę sodową w szybkim wstrzyknięciu dożylnym (bolus) w dawce 30 j.m./kg mc. (0,3 mg/kg mc.).24

Tabela dawkowania leku Crusia

Wskazanie Grupa pacjentów Dawkowanie Czas trwania terapii
Profilaktyka ŻChZZ u pacjentów chirurgicznych Umiarkowane ryzyko 2000 j.m. (20 mg) raz na dobę podskórnie Co najmniej 7-10 dni, do przywrócenia mobilności
Wysokie ryzyko 4000 j.m. (40 mg) raz na dobę podskórnie Co najmniej 7-10 dni (do 5 tygodni po chirurgii ortopedycznej, do 4 tygodni po chirurgii onkologicznej w obrębie jamy brzusznej lub miednicy)
Profilaktyka ŻChZZ u pacjentów internistycznych 4000 j.m. (40 mg) raz na dobę podskórnie 6-14 dni
Leczenie ZŻG i ZP Pacjenci bez powikłań, z niskim ryzykiem nawrotu 150 j.m./kg mc. (1,5 mg/kg mc.) raz na dobę podskórnie Średnio 10 dni
Pacjenci z otyłością, objawową ZP, chorobą nowotworową, nawrotową ŻChZZ lub zakrzepicą proksymalną 100 j.m./kg mc. (1 mg/kg mc.) dwa razy na dobę podskórnie Średnio 10 dni
Przedłużone leczenie ZŻG i ZP u pacjentów z chorobą nowotworową Faza początkowa: 100 j.m./kg mc. (1 mg/kg mc.) dwa razy na dobę podskórnie

Faza kontynuacji: 150 j.m./kg mc. (1,5 mg/kg mc.) raz na dobę podskórnie
Faza początkowa: 5-10 dni

Faza kontynuacji: do 6 miesięcy
Zapobieganie tworzeniu się skrzepów podczas hemodializy Standardowe ryzyko krwawienia 100 j.m./kg mc. (1 mg/kg mc.) Na początku sesji dializy
Wysokie ryzyko krwawienia 50 j.m./kg mc. (0,5 mg/kg mc.) – dostęp podwójny

75 j.m./kg mc. (0,75 mg/kg mc.) – dostęp pojedynczy
Niestabilna dławica piersiowa i zawał serca bez uniesienia odcinka ST 100 j.m./kg mc. (1 mg/kg mc.) co 12 godzin podskórnie + ASA Co najmniej 2 dni, zwykle 2-8 dni (do stabilizacji stanu klinicznego)
Zawał mięśnia sercowego z uniesieniem odcinka ST 3000 j.m. (30 mg) jednorazowo dożylnie (bolus) + 100 j.m./kg mc. (1 mg/kg mc.) podskórnie, następnie 100 j.m./kg mc. (1 mg/kg mc.) co 12 godzin podskórnie 8 dni lub do wypisu ze szpitala

Szczególne grupy pacjentów

U pacjentów w wieku ≥75 lat wymagana jest modyfikacja dawkowania podczas leczenia zawału mięśnia sercowego z uniesieniem odcinka ST.25

Należy pamiętać, że dla pacjentów z zaburzeniami czynności nerek, wątroby, o niskiej masie ciała oraz osób w podeszłym wieku mogą być wymagane dodatkowe modyfikacje dawkowania, które powinny być określone indywidualnie.

  1. 09.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl