Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Atostat 80 mg

Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie stosowania leku Atostat

W ramach badań przedklinicznych oceniono szereg aspektów bezpieczeństwa stosowania atorwastatyny, substancji czynnej zawartej w preparacie Atostat. Dane te obejmują badania mutagenności, klastogenności, karcynogenności oraz wpływu na rozród i rozwój płodu, dostarczając istotnych informacji dla praktyki klinicznej.¹

Mutagenność i klastogenność

Przeprowadzono kompleksową ocenę potencjału mutagennego i klastogennego atorwastatyny, obejmującą serię 4 różnych testów w warunkach in vitro oraz 1 badanie w warunkach in vivo. Wyniki wszystkich przeprowadzonych badań nie wykazały potencjału mutagennego ani klastogennego badanej substancji, co wskazuje na brak zdolności atorwastatyny do wywoływania mutacji genowych i aberracji chromosomowych.²

Karcynogenność

Badania karcynogenności atorwastatyny przeprowadzono na dwóch gatunkach gryzoni – szczurach i myszach. W przypadku szczurów nie stwierdzono działania karcynogennego niezależnie od stosowanej dawki. Natomiast u myszy zaobserwowano specyficzne zmiany nowotworowe przy zastosowaniu wysokich dawek atorwastatyny.³

U myszy otrzymujących wysokie dawki atorwastatyny, przy których ekspozycja systemowa mierzona jako AUC 0-24h była 6-11 razy wyższa niż u ludzi przyjmujących najwyższą zalecaną dawkę terapeutyczną, stwierdzono:

• Gruczolaki wątrobowokomórkowe – u samców myszy
• Raki wątrobowokomórkowe – u samic myszy

Warto zauważyć, że obserwowane zmiany nowotworowe występowały tylko przy ekspozycji znacząco przekraczającej maksymalne dawki stosowane u ludzi.⁴

Wpływ na rozród i rozwój płodu

Badania przedkliniczne wykazały, że inhibitory reduktazy HMG-CoA (do których należy atorwastatyna) mogą potencjalnie wpływać na rozwój zarodków i płodów. W związku z tym przeprowadzono szczegółową ocenę wpływu atorwastatyny na płodność oraz rozwój potomstwa u różnych gatunków zwierząt.⁵

U trzech badanych gatunków – szczurów, królików i psów – atorwastatyna nie wykazywała negatywnego wpływu na płodność i nie wykazywała działania teratogennego. Oznacza to, że w standardowych warunkach stosowania lek nie zaburzał zdolności rozrodczych oraz nie powodował wad rozwojowych u płodów.⁶

Jednakże w przypadku stosowania dawek toksycznych dla ciężarnych samic szczurów i królików zaobserwowano następujące skutki:

• Toksyczność dla płodu – przy dawkach toksycznych dla ciężarnych samic szczurów i królików
• Opóźniony rozwój potomstwa – po zastosowaniu wysokich dawek atorwastatyny u ciężarnych samic szczurów
• Obniżona przeżywalność poporodowa – u potomstwa szczurów, których matki otrzymywały wysokie dawki atorwastatyny w okresie ciąży

Powyższe efekty występowały tylko przy dawkach wywołujących toksyczność matczyną, co sugeruje, że mogą być pośrednim skutkiem ogólnej toksyczności, a nie specyficznym działaniem atorwastatyny na płód.⁷

Farmakokinetyka i przenikanie do mleka

W badaniach na szczurach uzyskano istotne informacje dotyczące dystrybucji atorwastatyny w organizmie ciężarnych samic i potencjalnego przenikania do mleka:

• Potwierdzono przenikanie leku przez łożysko u szczurów – wykazano, że atorwastatyna przenika przez barierę łożyskową
• Stwierdzono, że stężenia osoczowe atorwastatyny u szczurów są zbliżone do stężeń w mleku

Należy jednak podkreślić, że nie zostało jednoznacznie określone, czy atorwastatyna lub jej metabolity przenikają do mleka ludzkiego. Uzyskane dane z badań na zwierzętach mogą jedynie sugerować taką możliwość, ale nie stanowią bezpośredniego dowodu na występowanie tego zjawiska u kobiet.⁸