zakażenie układu moczowego
Wskazanie

Zakażenie układu moczowego (ZUM) to stan chorobowy charakteryzujący się obecnością drobnoustrojów, najczęściej bakterii, w drogach moczowych. Zakażenia te mogą dotyczyć różnych części układu moczowego, w tym cewki moczowej (zapalenie cewki moczowej), pęcherza moczowego (zapalenie pęcherza moczowego, czyli cystitisy), moczowodów i nerek (odmiedniczkowe zapalenie nerek). ZUM występuje znacznie częściej u kobiet niż u mężczyzn, co wynika z anatomicznej budowy dróg moczowych – krótsza cewka moczowa u kobiet ułatwia bakteriom dostęp do pęcherza.

Najczęstszym czynnikiem etiologicznym zakażeń układu moczowego jest Escherichia coli, która odpowiada za około 80-90% przypadków niepowikłanych ZUM. Inne patogeny to m.in. Klebsiella pneumoniae, Proteus mirabilis, Enterococcus faecalis czy Staphylococcus saprophyticus. Objawy zakażenia układu moczowego obejmują częstomocz, bolesne oddawanie moczu (dyzuria), uczucie parcia na pęcherz, ból w podbrzuszu, a w przypadku zakażenia górnych dróg moczowych – gorączkę, dreszcze i ból w okolicy lędźwiowej.

W leczeniu niepowikłanych zakażeń układu moczowego stosuje się antybiotykoterapię. W Polsce dostępne są liczne preparaty, których wybór zależy od lokalizacji zakażenia, czynnika etiologicznego oraz występowania czynników ryzyka. W leczeniu niepowikłanych ZUM u kobiet stosuje się najczęściej: fosfomycynę (Monural, Urofos), nitrofurantoinę (Furaginum, Nifurantin), trimetoprim z sulfametoksazolem (Biseptol, Bactrim) oraz fluorochinolony, takie jak ciprofloksacyna (Cipronex, Proxacin) czy lewofloksacyna (Levoxa, Tavanic). W przypadku powikłanych ZUM lub zakażeń górnych dróg moczowych mogą być potrzebne inne antybiotyki, jak cefalosporyny (Biotum, Zinacef, Tarcefoksym) czy aminoglikozydy.

Największą trudnością w leczeniu zakażeń układu moczowego jest rosnąca antybiotykooporność patogenów. Bakterie E. coli wykazują coraz większą oporność na powszechnie stosowane antybiotyki, co wymaga starannego doboru terapii. Innym wyzwaniem są nawracające ZUM, które dotykają około 20-30% kobiet. W takich przypadkach stosuje się przedłużoną profilaktykę antybiotykową, immunostymulację czy leki zawierające wyciągi z żurawiny (Żuravit, Urosept, Urinal). U pacjentów z nieprawidłowościami anatomicznymi lub czynnościowymi układu moczowego (np. odpływ pęcherzowo-moczowodowy, kamienie nerkowe) leczenie jest bardziej skomplikowane i często wymaga interwencji urologicznej.

W przypadku nawracających zakażeń układu moczowego istotne jest również wdrożenie postępowania niefarmakologicznego, które obejmuje odpowiednią higienę okolic intymnych, zwiększenie podaży płynów, regularne opróżnianie pęcherza moczowego oraz unikanie czynników predysponujących do ZUM, jak np. stosowanie spermicydów czy diafragmy u kobiet. W takich przypadkach zaleca się również preparaty zawierające mannozę (D-Mannose, Mannocist), które zapobiegają przyleganiu bakterii do nabłonka dróg moczowych.

Lista leków z tym wskazaniem

  1. 13.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl